Michelle Cabrera đứng bất động trên một mỏm đá hẹp trong hang Rục Mòn, hang động thuộc vùng lõi Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng. Ánh đèn đội đầu của người dẫn đường phía trước đã khuất trong bóng tối. Từ bên dưới, cô nghe tiếng giục: “Cứ nhảy đi, bạn phải làm vậy”.
Nhìn xuống, Cabrera thấy một hố nước nhỏ. Ban đầu, cô nghĩ mặt nước sẽ giúp giảm lực va chạm nhưng khi nhìn kỹ, cô phát hiện nhiều tảng đá nhô lên bên dưới. Khoảng cách từ vị trí đứng đến mặt nước hơn 7 m.
“Tôi chỉ nhớ mình run rẩy nói không thể nhảy, nếu nhảy trúng đá chắc sẽ chết”, Michelle Cabrera nói, lúc đó cô nghĩ đến bố mẹ và cho rằng thời gian của mình đã hết. Những khoảnh khắc này diễn ra vào ngày cuối chuyến khám phá hang Rục Mòn. Khi đăng ký tham gia, Cabrera chỉ nghĩ đây là chuyến đi trong vài giờ.
Lớn lên tại vùng ngoại ô Chicago, Mỹ, Cabrera yêu thích thiên và đam mê khám phá từ nhỏ cùng cha. Vào năm 19 tuổi (2023), Cabrera phát hiện nhiều đốm đen xuất hiện trong tầm nhìn. Kết quả khám cho thấy cô bị mỏng võng mạc, tình trạng làm tăng nguy cơ rách hoặc bong võng mạc ở người cận thị nặng. Bác sĩ cảnh báo nếu xảy ra biến chứng, cô có thể mất thị lực.
“Tôi đã khóc rất nhiều, nghĩ cuộc sống sẽ ra sao nếu mọi thứ chỉ còn trong bóng tối”, cô nói. Vài ngày sau, khi dọn phòng, Cabrera tình cờ tìm lại cuốn nhật ký viết từ năm 10 tuổi, mong muốn được đi vòng quanh thế giới, đặc biệt là châu Á. Trong kỳ nghỉ hè, Cabrera đến Nepal tình nguyện dạy tiếng Anh tại một ngôi làng vùng Himalaya. Trở về Mỹ, cô làm nhiều công việc để tiết kiệm tiền cho những chuyến đi tiếp theo.
Năm 2024, Cabrera đến Việt Nam khi thị lực vẫn ổn định. Ngoài mong muốn khám phá, Việt Nam còn có ý nghĩa đặc biệt vì mẹ cô, người Philippines, mang dòng máu Việt và Hoa.
Sau ba tuần đi qua nhiều địa phương, Cabrera tìm đến một homestay gần Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng. Không muốn tham gia tour phổ biến, cô nhờ chủ homestay giới thiệu người địa phương dẫn vào một hang động khám phá. Do bất đồng ngôn ngữ, hai bên chủ yếu giao tiếp bằng cử chỉ, vài câu tiếng Anh và hình vẽ. Hai du khách nước ngoài khác tình cờ nghe cuộc trò chuyện cũng quyết định tham gia với Cabrera. Chỉ hai giờ sau, cả nhóm lên xe cùng ba người địa phương để vào rừng.
“Tôi không được phổ biến trước về hành trình, mọi thứ diễn ra rất nhanh”, Cabrera kể. Khoảnh khắc người lái xe tỏ ra ngạc nhiên khi biết đây là lần đầu Cabrera đi hang, cô mới cảm thấy lo lắng.
Sau hai giờ di chuyển bằng xe và hơn một giờ đi bộ qua lối mòn trong rừng, nhóm đến cửa hang Rộc Mòn. Người dẫn đường cung cấp cho du khách đôi dép cao su và chiếc đèn đội đầu. Để xuống cửa hang, nhóm sử dụng một chiếc thang dây. Cô bất ngờ vì trang thiết bị đơn giản còn đèn liên tục chập chờn.
Dù còn băn khoăn, cả ba du khách vẫn quyết định tiếp tục vì nghĩ chuyến đi sẽ kết thúc trong ngày. Sau nhiều giờ băng qua các lối đi hẹp và sông ngầm, Cabrera hỏi khi nào cả nhóm quay trở ra. Người dẫn đường trả lời họ sẽ tiếp tục xuyên hang thêm vài ngày nữa.
Lúc này, Cabrera và các du khách cùng đoàn mới biết đang tham gia một hành trình xuyên hang kéo dài nhiều ngày thay vì trong ngày như vẫn nghĩ. Họ không mang theo quần áo dự phòng, đồ dùng cá nhân hay thông báo lịch trình cho người thân.
Đêm đầu tiên, cả nhóm dựng lều trong hang. Người dẫn đường mang theo nước uống cùng cơm, gà gói lá chuối. Do không có kính áp tròng thay thế, Cabrera phải đeo cùng một cặp kính suốt ba ngày.
Ngày hôm sau, cả đoàn vượt qua một đoạn dốc phủ bùn trơn, sau đó bơi qua các đoạn sông ngầm. Ở một vị trí cao, cô nhìn thấy bộ xương sống của con rắn lớn. Người dẫn đường giải thích mùa mưa nước dâng cao có thể cuốn xác động vật vào trong hang.
Đến ngày thứ ba, nhóm phải đi qua những gờ đá hẹp. Cabrera được yêu cầu nhảy xuống hố nước từ độ cao hơn 7 m. Sau nhiều phút chần chừ, cô nhắm mắt thực hiện cú nhảy. Cô tiếp nước an toàn nhưng ngay sau đó bị dòng nước mạnh cuốn vào một khe hẹp và va mạnh vào đá.
“Tôi không nói được gì trong khoảng 10 phút vì quá sợ hãi”, cô kể.
Sau sự cố, cả đoàn đi thêm một đoạn và ra khỏi cửa hang. Trở về sau chuyến đi, Cabrera bị bộc phát ngộ độc thực phẩm kéo dài ba ngày và nhiều vết bầm tím trên cơ thể nhưng không gặp chấn thương nguy hiểm đến tính mạng.
Hai năm sau chuyến khám phá hang động ở Việt Nam, Cabrera cho biết thị lực của cô vẫn ổn định. Bác sĩ cảnh báo cô về rủi ro bong võng mạc nếu gặp chấn thương mạnh ở vùng đầu.
Trải nghiệm nhớ đời tại hang Rục Mòn không làm cô từ bỏ việc du lịch. Sau chuyến du lịch Việt Nam, Cabrera bị chấn thương đầu gối khi học lướt sóng ở Australia và từng mắc kẹt trong một vụ sạt lở ở Nepal. Cô hiện dừng việc học ngành điều dưỡng để tiếp tục hành trình khám phá Nam Mỹ.
“Tôi biết phụ nữ đi du lịch một mình có nhiều rủi ro nhưng không muốn để nỗi sợ quyết định cuộc sống của mình”, Cabrera nói.
Sau khi quyết định hủy chuyến đi Dubai cùng bạn bè vào tháng 6, Lorna Davis, sống tại Anh, tìm kiếm vé đến các nơi thay thế như Maldives, Mauritius và Bali. Nhưng cô đã sốc khi thấy số tiền. "Giá vé rất cao", cô nói.
Davis chuyển hướng đi gần với hy vọng giá vé rẻ hơn như Hy Lạp nhưng nhanh chóng nhận ra các điểm đến này giá cũng cao hơn bình thường và vẫn tiếp tục tăng. Giá vé càng gần đến hè càng cao, các lựa chọn khả thi hầu như không có. Cô thừa nhận bắt đầu nản.
Davis là một trong hàng triệu du khách bị ảnh hưởng do xung đột Trung Đông, đang đối mặt với kỳ nghỉ hè mong chờ từ lâu ngày càng xa tầm với. Eo biển Hormuz, nơi vận chuyển 20% nguồn nhiên liệu của thế giới, bị đóng gây gián đoạn nguồn cung, đẩy giá vé và chi phí hoạt động của các hãng lên cao. Nhiều hãng đang hủy bỏ các dịch vụ không còn lợi nhuận.
"Giá vé sẽ còn cao hơn, các hãng cung cấp ít chỗ hơn và ít người đi du lịch hơn", Dan Akins, nhà kinh tế học của công ty tư vấn hàng không Flightpath Economics, dự đoán. Mọi thứ diễn ra đang không có lợi cho ngành du lịch.
Các hãng hàng không ở châu Âu và Á, vốn phụ thuộc nhiều hơn vào nhập khẩu nhiên liệu máy bay, bị ảnh hưởng nặng nề. Mỹ, một trong những nước xuất khẩu nhiên liệu bay hàng đầu, cũng đối mặt biến động giá cả. Ngay cả khi eo biển Hormuz mở lại, tình hình này cũng khó cải thiện nhanh chóng.
Ngày 16/4, người đứng đầu Cơ quan Năng lượng Quốc tế, Fatih Birol, tuyên bố nhiên liệu bay dự trữ ở châu Âu chỉ còn đủ cho "khoảng 6 tuần". Đóng cửa không phận xung quanh các khu vực xung đột cũng đang gây ảnh hưởng, các hãng Emirates và Qatar Airways phải chuyển hướng các chuyến bay khiến mức tiêu thụ nhiên liệu nhiều hơn. Các tuyến bay thẳng Á- Âu đang bị buộc phải bay vòng qua không phận Georgia và Azerbaijan hoặc đi theo các tuyến đường dài hơn về phía nam. Theo Akins, những du khách chọn vé giá rẻ đi du lịch sẽ bị ảnh hưởng nặng nề nhất vì chi phí phát sinh ngoài dự kiến của các hãng sẽ được chuyển sang hành khách.
Virgin Atlantic tăng giá một số vé thêm 500 USD cũng như thêm phụ phí nhiên liệu cho vé hạng phổ thông. Hãng hàng không quốc gia Australia Qantas đang cắt giảm 5% các chuyến nội địa. Tập đoàn Lufthansa của Đức cắt giảm 20.000 chuyến bay chặng ngắn trong mùa hè. Các hãng hàng khác như Cathay Pacific, United Airlines Delta, SAS, Air Canada, China Eastern Airlines và Sichuan Airlines cũng đã giảm lịch trình bay. Một số hãng đang tăng phí hành lý.
Trang web đặt vé Expedia chỉ ra khách đang thay đổi hành vi do chi phí tăng cao. Tại Mỹ, các địa điểm như New York, Los Angeles, Miami và Honolulu đang được du khách chọn thay thế bằng Philadelphia, Palm Springs, Fort Lauderdale và Puerto Rico. Trên phạm vi quốc tế, London, Paris và Rome đang được thay thế bằng Dublin, Brussels - những nơi có giá "mềm" hơn.
Ứng dụng cung cấp dịch vụ du lịch Going của Mỹ báo cáo lượt tìm kiếm đến các thành phố ít nổi tiếng hơn như San Jose/San Francisco tăng 101%. Các điểm đến chi phí phải chăng như Bồ Đào Nha, Italy tăng 20-22%, trong khi nơi đắt đỏ như Anh có lượt tìm kiếm giảm.
"Với sự khó lường về giá vé hè này, chiến lược tốt nhất cho du khách là tập trung vào những điểm đến bình dân", chuyên gia du lịch Katy Nastro của Going cho biết.
Giá xăng tăng cao cũng sẽ ảnh hưởng đến các chuyến đi đường bộ. "Điều đó có nghĩa là năm nay có thể là năm của kỳ nghỉ tại chỗ", Akins nói. Chuỗi khách sạn - khu nghỉ dưỡng gia đình Butlins tại Anh báo cáo "sự tăng trưởng đáng kể" về nhu cầu nghỉ dưỡng tại chỗ của du khách trong hè này, với số lượng đặt phòng tăng 40% so với cùng kỳ năm ngoái.
Tuy nhiên, du khách vẫn quan tâm đến các kỳ nghỉ xuyên thành phố hoặc quốc tế. Chuyên gia du lịch của Skyscanner, Laura Lindsay, cho biết số lượng tìm kiếm điểm đến đã tăng lên so với cùng kỳ năm ngoái nhưng thời gian đặt phòng sát ngày hơn. Dù chọn phương án nào để đi du lịch, Lindsay vẫn khuyến cáo du khách nên đặt vấn đề an toàn lên đầu.
Theo phân tích của giáo sư chuyên ngành quản lý khách sạn và du lịch Nancy McGehee của Đại học Virginia Tech (Mỹ), nhiều du khách đang có tâm lý "mua vé bây giờ, gần đến ngày đi có vấn đề sẽ hủy". Lý do mua vé sớm đến từ việc lo ngại giá vé sẽ tăng khi vào hè. McGehee khuyến cáo du khách nên mua thêm bảo hiểm du lịch, gồm cả phí bảo hiểm hủy chuyến vì bất kỳ lý do nào. Nếu mua bảo hiểm, chi phí du lịch sẽ đắt hơn nhưng nếu có vấn đề phát sinh, du khách sẽ được bảo hiểm chi trả. Ngoài ra, khách nên chọn các chuyến bay thẳng thay vì nối chuyến vì nếu chuyến đầu bị hủy, các chặng tiếp theo sẽ trở nên khó kiểm soát.
Không chỉ tốn kém, du khách đi du lịch hè này còn cần "rất nhiều kiên nhẫn" vì có thể đối mặt các chuyến bay bị hoãn - hủy, tình trạng quá tải du lịch.
Lydia Benatia đến từ London đã lên kế hoạch cho chuyến đi hè đến Oman cùng gia đình nhỏ của mình trong nhiều tháng, nhưng tình hình hiện tại đã khiến kế hoạch trở nên không chắc chắn. Chính phủ Anh đã đưa ra khuyến cáo công dân nên thận trọng khi đến Oman du lịch hè này do xung đột Trung Đông vẫn căng thẳng. Dù chưa hủy chuyến, Benatia vẫn đặt an toàn lên đầu và theo dõi sát sao tình hình.
Trong khi nhiều du khách có thể phải đối mặt với sự thất vọng và bất an trong những tháng hè, Akins chỉ ra rằng khả năng khách du lịch sụt giảm có thể trở thành cú sốc lớn với các quốc gia phụ thuộc du lịch. Khách đến ít đồng nghĩa các khách sạn, nhà hàng tỷ lệ lấp kín thấp và ảnh hưởng đến mọi loại hình dịch vụ phụ trợ liên quan du lịch. Akins cảnh báo tác động kinh tế của cuộc xung đột có thể kéo dài trong vài năm.
Chúng ta chưa bao giờ phải đối mặt với cú sốc nguồn cung nào như thế này", ông nói về tình trạng thiếu nhiên liệu. "Đây là một thực tế khó chấp nhận, dường như sẽ không sớm biến mất, và không ai thực sự lường trước được", Akins nói.
Nằm giữa khu vực Chinatown nổi tiếng của Bangkok, chùa Khánh Vân còn được biết đến với tên gọi Wat Uphai Rat Bamrung. Ngôi chùa được hình thành từ cuối thời Ayutthaya, đầu thời Rattanakosin và là một trong những trung tâm quan trọng của hệ phái An Nam Tông tại Thái Lan. Đây cũng là nơi gắn bó với cộng đồng người Việt xa xứ suốt hàng trăm năm qua.
Điều khiến nhiều du khách tìm đến chùa Khánh Vân không chỉ là lịch sử lâu đời mà còn bởi kiến trúc mang đậm dấu ấn Việt Nam giữa lòng Bangkok. Từ cổng tam quan, mái ngói cong đến các hoành phi, câu đối chữ Hán, nhiều chi tiết vẫn giữ nguyên phong cách chùa Việt truyền thống. Trong không gian thanh tịnh ấy, du khách có cảm giác như đang lạc vào một ngôi chùa cổ ở miền Nam Việt Nam thay vì giữa trung tâm thủ đô Thái Lan.
Điểm đặc biệt nhất của chùa chính là việc lưu giữ nhục thân của Hòa thượng Thích Phổ Sái (pháp danh Giác Lượng), vị cao tăng gốc Việt từng trụ trì chùa. Theo ghi chép của nhà chùa, sau khi viên tịch năm 1958, thi hài của ngài được phát hiện vẫn còn nguyên vẹn sau 100 ngày. Từ đó đến nay, nhục thân được bảo quản và tôn trí trong chùa như báu vật tâm linh hiếm có. Đây là một trong những nhục thân cao tăng còn được lưu giữ trên đất Thái Lan và trở thành điểm hành hương của nhiều tăng ni, Phật tử Việt Nam cũng như quốc tế.
Không chỉ mang giá trị tôn giáo, chùa Khánh Vân còn là một "bảo tàng sống" về lịch sử cộng đồng người Việt tại Thái Lan. Trải qua hơn 250 năm tồn tại, ngôi chùa chứng kiến nhiều đợt người Việt sang sinh sống, lập nghiệp và gìn giữ bản sắc văn hóa nơi đất khách. Những nghi lễ theo truyền thống Phật giáo An Nam Tông vẫn được duy trì đều đặn, tạo nên không gian văn hóa Việt độc đáo giữa xứ sở chùa vàng.
Tháng 6 vừa qua, nhân dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Thái Lan, Tổng cục Du lịch Thái Lan đã tổ chức lễ vinh danh chùa Khánh Vân. Theo đại diện TAT, ngôi chùa không chỉ là di tích Phật giáo quan trọng mà còn là biểu tượng của sự giao thoa văn hóa giữa hai dân tộc. Việc đưa chùa Khánh Vân vào danh sách quảng bá du lịch tâm linh cho thấy giá trị ngày càng được ghi nhận của di sản Việt trên đất Thái.
Nếu có dịp ghé Bangkok, ngoài những điểm đến quen thuộc như Wat Arun hay Grand Palace, du khách có thể dành một buổi để tìm về chùa Khánh Vân.
Với lịch sử hơn 200 năm, kiến trúc đậm bản sắc Việt và câu chuyện kỳ lạ về nhục thân bất hoại của một vị cao tăng, chùa Khánh Vân là một trong những địa chỉ giúp du khách hiểu thêm về hành trình gìn giữ văn hóa Việt trên đất Thái Lan suốt nhiều thế hệ.
Thông tin ban đầu, khoảng 8h40 ngày 14-6, tàu chở khách du lịch Bảy Hoa (số hiệu HP-3847) chở 10 khách đi tham quan vịnh Lan Hạ (đặc khu Cát Hải, TP Hải Phòng).
Đến khu vực bãi Vạn Bội thì bị tàu Minh Anh - Cát Bà ECO Tourist 86 (số hiệu HP-5665) do ông Đỗ Văn Tĩnh (sinh năm 1972, ở Quảng Yên, Quảng Ninh) làm thuyền trưởng đâm va vào phía sau, dẫn đến làm đắm tàu Bảy Hoa.
Ngay sau khi nhận thông tin, các phương tiện đang hoạt động gần Vạn Bội đã tổ chức cứu được toàn bộ thuyền viên và 10 hành khách, đưa vào bờ và chuyển đến cơ sở y tế cứu chữa.
Tuy nhiên trong quá trình cứu nạn, chị N.T.N. (sinh năm 1983, trú tại tỉnh Hưng Yên) có biểu hiện khó thở, ngất và được đưa vào Trung tâm Y tế Cát Hải cấp cứu, sau đó đã tử vong vào khoảng 9h10 cùng ngày.
Ngoài nạn nhân N.T.N. bị tử vong, 41 hành khách còn lại đều an toàn, sức khỏe ổn định.
