Cơ quan Khí tượng và Đại dương Mỹ (NOOA) cập nhật cảnh báo về hiện tượng El Nino giữa tuần, trong đó xác suất diễn ra cường độ “siêu mạnh” là 25%. Siêu El Nino là hiện tượng hiếm gặp, đã diễn ra ba lần trong bốn thập kỷ qua. Về thời điểm, giới khí tượng cho rằng hiện tượng này sẽ rõ nét trong các tháng 5-7, với xác suất 61%, sớm hơn dự báo trước đó.
Phân tích tổng hợp từ Hệ thống Dự báo theo mùa Bắc Mỹ (gồm NOOA, NASA cùng các mô hình khu vực) và Trung tâm dự báo Thời tiết Trung hạn châu Âu (ECMWF), trang tin Severe Weather nhận định Trái Đất chuẩn bị đón siêu El Nino mạnh nhất trong nhiều thập kỷ.
Siêu El Nino là gì?
El Nino là pha ấm trong chu kỳ ENSO (Dao động nam El Nino), hiện tượng biến động khí hậu tự nhiên ở vùng nhiệt đới Thái Bình Dương, bên cạnh pha lạnh La Nina và pha trung tính (chuyển tiếp giữa nóng và lạnh). Nó thường xảy ra chu kỳ 2-7 năm một lần, kéo dài khoảng 9-12 tháng.
Siêu El Nino thường được dùng để chỉ hiện tượng El Nino cường độ rất mạnh, với bề mặt đại dương tăng ít nhất 2 độ C so với mức trung bình. Theo CNN, hiện tượng này được ghi nhận trong các năm 1982-1983, 1997-1998 và 2015-2016. Giới khoa học lưu ý rằng, hiện tượng El Nino gần nhất chưa ở cường độ “siêu”, nhưng đã đưa 2024 trở thành năm Trái Đất nóng kỷ lục.
Ảnh hưởng đến hành tinh ra sao?
Nếu hình thành, CNN nhận định siêu El Nino lần này sẽ vẽ lại bản đồ thời tiết toàn cầu, gây lũ lụt, hạn hán, cháy rừng ở những vùng khác nhau, đồng thời đẩy nhanh tốc độ nóng lên toàn cầu.
Trong giai đoạn 2015-2016, hiện tượng này kéo theo mùa bão kỷ lục ở trung tâm Bắc Thái Bình Dương, gây tình trạng thiếu nước ở Puerto Rico và hạn hán ở Ethiopia. Năm 2016 cũng ghi nhận mức nhiệt độ toàn cầu cao nhất trong lịch sử, trước khi kỷ lục này bị phá vỡ vào các năm 2023, 2024 và 2025.
Bên cạnh đó, nước ấm hơn ở khu vực trung tâm và phía đông vùng biển nhiệt đới Thái Bình Dương có thể hình thành những cơn bão dữ dội hơn. Trong quá khứ, một số nơi như miền đông nam nước Mỹ và Texas đón nhiều mưa hơn, trong khi miền nam châu Phi lại trải qua những đợt nắng nóng và hạn hán nghiêm trọng, gây thiệt hại mùa màng, kéo theo nạn đói. Trong khi đó, lượng mưa ít và nhiệt độ cao hơn tại Indonesia và Australia làm tăng các vụ cháy rừng.
Ảnh hưởng của El Nino cũng có thể gây ra tác động domino đến quần thể động vật hoang dã. Theo một nghiên cứu năm 2006 trên tạp chí Biological Conservation, quần thể chim cánh cụt trên quần đảo Galápagos (Ecuador) đã suy giảm nghiêm trọng sau hai hiện tượng El Nino mạnh vào những năm 80 và 90. Đại dương ấm lên cũng làm giảm lượng chất dinh dưỡng và cá trong nước, khiến một bộ phận chim cánh cụt chết đói.
Về mặt khí hậu, hiện tượng này có xu hướng giải phóng lượng nhiệt khổng lồ tích trữ trong đại dương trở lại khí quyển, làm tăng nhiệt độ bề mặt trung bình toàn cầu. Nếu một hiện tượng El Nino mạnh hình thành và kéo dài suốt mùa đông, 2026 và 2027 sẽ là năm hành tinh lập kỷ lục nhiệt độ mới.
Giới khí tượng ví von nếu biến đổi khí hậu gây hiện tượng nóng lên toàn cầu, với nhiệt độ tăng dần như đi thang cuốn, một năm El Nino tương đương với việc “nhảy cóc” lên hoặc xuống khi đi trên thang cuốn đó. Điều này khiến khí hậu đạt những kỷ lục mới chỉ trong thời gian ngắn.
Nat Johnson, nhà khí tượng học tại NOAA, cho biết vẫn còn xác suất quanh hiện tượng El Nino sắp tới, gồm nhiều kết quả dự báo khác nhau, đặc biệt về cường độ. Bởi lẽ, các dự báo mô hình máy tính được thực hiện vào mùa xuân thường có độ chính xác thấp hơn so với các thời điểm khác trong năm. Trong thông báo mới nhất, NOOA cho biết họ sẽ cập nhật dự báo về chu kỳ ENSO trong tháng tới.
Với 5 chương, 21 điều, nghị quyết được thông qua, đối tượng áp dụng là các cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân liên quan đến việc phòng ngừa, giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế.
Nghị quyết không áp dụng với cơ quan tài phán Việt Nam có thẩm quyền khi xét xử vụ việc tranh chấp đầu tư quốc tế theo hiệp định khuyến khích, bảo hộ đầu tư, hiệp định thương mại hoặc điều ước quốc tế khác có quy định về bảo hộ đầu tư mà Việt Nam là thành viên.
Việc phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế thực hiện theo nguyên tắc tuân thủ Hiến pháp, pháp luật và điều ước quốc tế. Người đứng đầu cơ quan nhà nước có trách nhiệm về vấn đề này, đặc biệt là khi có quyết định hoặc hành vi là nguyên nhân gây ra vụ việc tranh chấp đầu tư quốc tế.
Để phòng ngừa trước các tranh chấp đầu tư quốc tế, nghị quyết quy định về tham mưu, giải quyết phản ánh, kiến nghị, khiếu nại của nhà đầu tư nước ngoài phù hợp với pháp luật và điều ước quốc tế, thực hiện cơ chế phản hồi nhà đầu tư nước ngoài nhằm ngăn ngừa phát sinh vụ việc tranh chấp.
Các cơ quan có trách nhiệm phối hợp trong xây dựng và thực thi pháp luật, chính sách liên quan đến đầu tư nước ngoài, đàm phán, ký và chấp nhận các cam kết quốc tế. Cùng đó là trách nhiệm phối hợp với cơ quan, tổ chức trong giải quyết phản ánh, kiến nghị, khiếu nại của nhà đầu tư nước ngoài, phản hồi nhà đầu tư.
Đối với việc giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế, cơ quan chủ trì là cơ quan trực tiếp có hoặc đề xuất biện pháp bị đe dọa kiện hoặc bị kiện. Trong trường hợp cơ quan tiến hành tố tụng hoặc có từ hai cơ quan trở lên bị đe dọa kiện hoặc bị kiện, thì các cơ quan này có trách nhiệm thông báo tới cơ quan đại diện pháp lý để báo cáo Thủ tướng quyết định cơ quan chủ trì.
Cơ quan đại diện pháp lý có trách nhiệm phối hợp với cơ quan chủ trì trong toàn bộ quá trình giải quyết vụ việc tranh chấp. Xây dựng và cập nhật cho cơ quan chủ trì danh sách chuyên gia pháp lý tham gia, cũng như đào tạo, nâng cao năng lực cán bộ, công chức trong các cơ quan để phòng ngừa, giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế...
Trước khi Quốc hội bấm nút thông qua, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng đã có báo cáo tóm tắt tiếp thu, giải trình và cho rằng việc không mở rộng áp dụng với toàn bộ các tranh chấp quốc tế là do tính chất đa dạng, phức tạp và khác biệt của từng loại tranh chấp.
Tuy nhiên tiếp thu các ý kiến đại biểu Quốc hội, nghị quyết bổ sung cơ chế cho phép áp dụng một số quy định trong trường hợp bảo vệ quyền và lợi ích của Nhà nước, kể cả khi tham gia tranh chấp quốc tế với tư cách là bên chủ động khởi kiện hoặc thực hiện quyền phản tố.
Về xác định cơ quan chủ trì, Chính phủ nhận thấy với trường hợp cơ quan trực tiếp có hoặc đề xuất biện pháp bị khiếu kiện là cơ quan tiến hành tố tụng, việc quy định cứng giao Bộ Tư pháp làm cơ quan chủ trì là không phù hợp. Vì vậy tiếp thu các ý kiến đại biểu, dự thảo điều chỉnh theo hướng giao Thủ tướng quyết định cơ quan chủ trì trên cơ sở xem xét từng vụ việc.
Theo báo cáo tài chính đã kiểm toán, Công ty TNHH MTV Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) có doanh thu gần 14.031 tỷ đồng. Con số này giảm hơn 56% so với năm 2024 và là mức thấp nhất trong 10 năm gần đây.
Tuy nhiên, giá vốn giảm mạnh hơn với mức sụt 58%. Nhờ đó, lợi nhuận gộp được cải thiện 6%, lên gần 742 tỷ đồng. Biên lãi gộp được ghi nhận ở mức 5,29%.
Công ty có hơn 4 tỷ đồng doanh thu tài chính, cải thiện 11% so với cùng kỳ. Khoản này chủ yếu đến từ cổ tức và lợi nhuận được chia.
Nhóm các chi phí thường xuyên trong năm qua có xu hướng được cắt giảm. Chi phí bán hàng sụt 36%, còn chi phí quản lý doanh nghiệp thấp hơn 7% so với cùng kỳ.
Riêng chi phí tài chính ghi nhận hơn 1,3 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ được hoàn hơn 27 tỷ nhờ được giảm phần dự phòng tổn thất đầu tư. SJC tốn hơn 1 tỷ đồng trả lãi vay trong năm trước. Họ đang có khoản vay 45,5 tỷ đồng tại MB nhằm phục vụ sản xuất, gia công, kinh doanh vàng trang sức, bạc, đá quý và đồ kim hoàn mỹ nghệ.
SJC báo lãi sau thuế hơn 425,5 tỷ đồng, cao hơn 9% so với cùng kỳ. Trung bình mỗi ngày, công ty lãi hơn một tỷ đồng.
Đây cũng là mức lợi nhuận kỷ lục kể từ khi doanh nghiệp này công bố thông tin vào năm 2014. Con số này vượt xa mục tiêu lãi sau thuế gần 89 tỷ đồng được ban lãnh đạo công ty trình UBND TP HCM - cơ quan đại diện nhà nước sở hữu 100% vốn tại đây.
Tính đến cuối năm trước, công ty có tổng tài sản hơn 2.500 tỷ đồng, cải thiện gần 14%. Trong đó, hơn 2.000 tỷ đồng là hàng tồn kho, chủ yếu là hàng hóa. Kỳ này, SJC không dự phòng giảm giá cho lượng hàng tồn như năm 2024.
Nợ phải trả tăng gần 16% lên hơn 576 tỷ đồng. Chiếm tỷ trọng lớn là thuế và các khoản phải nộp Nhà nước (hơn 278 tỷ đồng), tiền cho quỹ phát triển khoa học và công nghệ (hơn 125 tỷ đồng).
SJC là doanh nghiệp chiếm thị phần vàng miếng lớn nhất cả nước, nhiều năm liền đóng góp hàng chục tỷ đồng cho ngân sách. Họ thuộc nhóm doanh nghiệp nhà nước sẽ nắm giữ từ 50% vốn điều lệ trở xuống hoặc không sở hữu sau cổ phần hóa.
Trước đây, Ngân hàng Nhà nước là đơn vị độc quyền sản xuất vàng miếng. SJC được chọn làm thương hiệu vàng miếng quốc gia. Tuy nhiên, Nghị định 232 có hiệu lực từ tháng 10/2025 đã xóa bỏ cơ chế này. Các đơn vị được sản xuất vàng miếng khi đáp ứng đủ điều kiện quy định. Ngân hàng Nhà nước sẽ cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu cho các ngân hàng và doanh nghiệp.
- Sáng 6-5 (theo giờ Việt Nam), giá dầu thế giới có xu hướng hạ nhiệt so với cùng thời điểm hôm qua. Theo đó, dầu Brent giảm 3,6%, lùi về mốc 110,3 USD mỗi thùng. Còn dầu WTI giảm gần 2,2%, về mốc 100 USD/thùng.
Giá năng lượng hạ nhiệt trong bối cảnh Ngoại trưởng Mỹ - ông Marco Rubio thông báo Chiến dịch Cuồng nộ (Epic Fury) của quân đội Mỹ chống lại Iran đã kết thúc sau khoảng 2 tháng.
Phía Mỹ nêu rõ giờ đây Mỹ chuyển sang thế "phòng thủ", tập trung nhiều hơn vào việc khôi phục lưu thông thương mại qua eo biển Hormuz.
- Sự hạ nhiệt của giá dầu cũng như căng thẳng Trung Đông đã đưa chỉ số USD (DXY) lùi về mốc 98,29 điểm. Qua đó, giảm căng thẳng lên các thị trường tài sản.
Giá vàng sáng nay tăng gần 60 USD so với cùng thời điểm hôm qua, lên 4.582 USD/ounce. Còn giá bạc lên sát 74 USD/ounce, tăng gần 2%.
Cùng xu hướng, Bitcoin (BTC) leo lên mốc 80.900 USD vào sáng nay. Đây cũng là thị giá cao nhất của đồng tiền số lớn nhất thế giới kể từ cuối tháng 1.
- Kết thúc phiên giao dịch ngày 5-5, các chỉ số chính trên thị trường chứng khoán Mỹ cũng đồng loạt tăng mạnh.
S&P 500 tăng 0,8% (tương đương 58,48 điểm), chốt phiên ở mức 7.259,22 điểm - mức cao nhất mọi thời đại.
Dow Jones công nghiệp bình quân tăng 356,35 điểm (0,7%), đóng cửa tại 49.298,25 điểm. Nasdaq Composite dẫn đầu đà tăng với mức tăng vượt 1% (258,32 điểm), lên 25.326,13 điểm, nhờ sự bứt phá của nhóm cổ phiếu công nghệ.
Trong nước, kết phiên hôm qua, VN-Index tăng 20,79 điểm (+1,12%) lên mức 1.874,85 điểm, tiếp tục kiểm định vùng đỉnh lịch sử quanh 1.900 điểm. VN30 tăng 17,68 điểm (+0,88%) lên mức 2.032,30 điểm, trên hỗ trợ tâm lý 2.000 điểm.
- Đà tăng mạnh của nhóm cổ phiếu Vingroup đã đưa khối tài sản ròng của tỉ phú Phạm Nhật Vượng lần đầu tiên trong lịch sử chạm mốc tài sản 35 tỉ USD.
Dữ liệu Forbes cập nhật đến 6-5, khối tài sản của ông Vượng xếp thứ 61 trên bảng xếp hạng người giàu nhất thế giới.
Các thành viên trong gia đình ông Vượng cũng ghi nhận mức tăng tài sản đáng kể. Bà Phạm Thu Hương - vợ ông Vượng, sở hữu khoảng 3,8 tỉ USD. Trong khi bà Phạm Thúy Hằng (em bà Hương) có khoảng 2,7 tỉ USD. Sự gia tăng này đưa gia đình ông Vượng vào nhóm những gia đình giàu có nhất khu vực châu Á.
- Tổng Công ty Phát triển Đô thị Kinh Bắc (KBC) vừa công bố thông tin giao dịch cổ phiếu của người có liên quan.
Theo đó, bà Nguyễn Thị Kim Thanh đăng ký mua vào 8 triệu cổ phiếu KBC trong giai đoạn từ 11-5 đến 9-6-2026, theo phương thức thỏa thuận hoặc khớp lệnh, với mục đích đầu tư cá nhân.
Tạm tính theo giá đóng cửa phiên 5-5 ở mức 34.450 đồng một cổ phiếu, bà Thanh có thể phải chi khoảng 275 tỉ đồng để hoàn tất giao dịch.
Bà Thanh là mẹ ruột của bà Đặng Nguyễn Quỳnh Anh (Thành viên HĐQT Kinh Bắc) và ông Đặng Nguyễn Nam Anh (Phó tổng giám đốc).
Hiện bà Thanh đang nắm giữ hơn 390.000 cổ phiếu KBC, tương đương 0,04% vốn điều lệ. Nếu giao dịch thành công, tỉ lệ sở hữu của bà sẽ tăng lên gần 0,9% vốn điều lệ công ty.
