Có một câu nói quen thuộc, của những người nuôi chó, là “Nó hiền lắm, không bao giờ cắn ai”. Câu nói ấy, nghe qua tưởng là lời bảo vệ, nhưng thực chất lại là một dạng ngụy biện nguy hiểm, nhất là khi con chó cắn người.
Suy cho cùng, con chó dù được nuôi trong tình thương vẫn là một loài vật có bản năng. Dĩ nhiên, thứ gọi là bản năng thì không cần xin phép vẫn tự phát tác.
Những ngày qua, dư luận chứng kiến một câu chuyện trớ trêu ở một khu chung cư, chỉ vì nhắc nhở đeo rọ mõm cho chó, một thành viên ban quản trị đã bị hành hung.
Vụ việc này, oái ăm ở chỗ không phải con chó tấn công người, mà là chủ chó tấn công người để bảo vệ cái “quyền” được tin rằng con chó mình nuôi vô hại, không cần phải nhắc nhở.
Ở đây, vấn đề không nằm ở con chó. Nó nằm ở chủ nuôi. Người luôn tin tưởng nó hiền lành, vô hại. Nó không phải “vấn đề”.
Tôi thấy, người nuôi chó vì yêu thương con vật, thường có một niềm tin rất mạnh: con chó của họ “hiền”. Nhưng sự “hiền” ấy chỉ tồn tại trong một phạm vi rất hẹp, đó là người chủ nuôi mình.
Ra khỏi vòng tròn quen thuộc, con chó phản ứng theo bản năng của một con vật cảnh giác, phòng vệ, thậm chí tấn công. Một đứa trẻ, một người lạ, một tiếng động bất ngờ… tất cả đều có thể trở thành tác nhân kích hoạt bản năng trong nó.
Chính bản năng khó lường “hiền đó hung đó”, nên pháp luật không quy định “rọ mõm cho chó dữ”, mà quy định “rọ mõm chó khi ra nơi công cộng”. Nhưng ở nhiều nơi, quy định ấy bị xem nhẹ, thậm chí bị thách thức.
Không khó để bắt gặp hình ảnh chó thả rông ở công viên, chung cư, khu dân cư. Điều ấy vừa gây sợ hãi, vừa tiềm ẩn nguy cơ cắn người. Và dĩ nhiên, những người nuôi chó thường không nhìn thấy nguy cơ đó. Họ chỉ nhìn thấy đây là thú cưng, thân thiện, và “không bao giờ cắn ai”.
Cho đến khi nó cắn, thì nó sử dụng tất cả bản năng của mình, hạ gục người khác bằng thú tính của tạo hóa.
Không thiếu những vụ việc mà nạn nhân chính là người thân của chủ nuôi. Mới đây tại Quảng Ngãi, một em bé 5 tuổi bị chó nuôi của gia đình cắn, vết rách dài ở đầu, lộ cả hộp sọ.
Cha mẹ cháu bé giờ đau khổ, họ không ngờ con chó hiền lành mình nuôi, lại cắn con mình dã man.
Những vụ việc như thế, khiến câu “nó hiền lắm” trở thành một lời giải thích muộn màng, hoặc đau khổ.
Cái nguy hiểm nhất của lòng yêu chó, không phải là yêu quá mức, mà là yêu trong sự phủ nhận thực tế. Khi người ta nhân danh tình cảm để phủ nhận rủi ro, họ đang đặt người khác vào nguy hiểm mà không ý thức được.
Và khi bị nhắc nhở, phản ứng không phải là hợp tác, mà là chống đối, thậm chí bạo lực. Vụ việc ở chung cư vừa rồi cho thấy một nghịch lý: quy định tồn tại, nguy cơ hiển hiện, nhưng người thực thi lại trở thành nạn nhân.
Đó là dấu hiệu của một xã hội mà kỷ luật bị xem nhẹ, còn cái tôi cá nhân được đặt cao hơn an toàn cộng đồng.
Pháp luật đã có quy định xử phạt hành vi thả rông chó, không rọ mõm, để chó gây thương tích… Nhưng thực tế cho thấy, mức xử phạt còn nhẹ, việc thực thi còn lỏng lẻo. Hệ quả là những vi phạm lặp lại, từ công viên đến chung cư, từ nông thôn đến đô thị.
Đã đến lúc phải nhìn nhận lại vấn đề này một cách nghiêm túc hơn.
Thứ nhất, cần tăng mức xử phạt đối với hành vi vi phạm quy định nuôi chó nơi công cộng, đặc biệt là khi gây hậu quả về sức khỏe. Không thể để một vết cắn có thể dẫn đến bệnh dại, thậm chí tử vong chỉ được xử lý như một lỗi hành chính nhẹ.
Thứ hai, cần quy trách nhiệm rõ ràng cho chủ nuôi. Con chó không có ý thức pháp luật, nhưng chủ của nó thì có. Mọi hành vi gây hại của vật nuôi phải được xem là trách nhiệm trực tiếp của người nuôi.
Thứ ba, cần thay đổi nhận thức xã hội. Yêu chó không đồng nghĩa với việc miễn trừ nghĩa vụ. Một người nuôi chó văn minh không phải là người khẳng định “chó tôi hiền”, mà là người “có biện pháp chắc chắn” đảm bảo nó không thể gây nguy hiểm cho người khác.
Bởi vì, trong một xã hội đông đúc, quyền nuôi thú cưng không thể đứng trên quyền được an toàn của cộng đồng.
Con chó có thể chỉ hiền với chủ. Nhưng xã hội thì không thể vận hành dựa trên niềm tin chủ quan ấy của một vài người.
Ngày 28-5, Công an tỉnh Đồng Tháp cho biết Phòng An ninh chính trị nội bộ vừa phối hợp Công an phường Đạo Thạnh tiến hành làm việc với ông H.C.H. (61 tuổi, ngụ phường Đạo Thạnh, tỉnh Đồng Tháp) về hành vi cung cấp thông tin sai sự thật làm ảnh hưởng đến uy tín của tổ chức, cá nhân trên mạng xã hội.
Trước đó qua công tác quản lý địa bàn và nắm tình hình trên không gian mạng, Phòng An ninh chính trị nội bộ Công an tỉnh Đồng Tháp phát hiện tài khoản Facebook cá nhân "H.C.H." do ông H.C.H. là chủ tài khoản đăng thông tin tiêu cực, thiếu kiểm chứng gây dư luận xấu, ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự trên lĩnh vực y tế, uy tín, hoạt động của Bệnh viện Đa khoa Tiền Giang.
Qua làm việc, ông H.C.H. thừa nhận hành vi đăng tải nội dung thiếu kiểm chứng trên mạng xã hội do bột phát, thể hiện bức xúc cá nhân khi tiếp nhận thông tin từ mạng xã hội, đăng tải nội dung thiếu kiểm chứng bằng tài khoản cá nhân, làm ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự và hoạt động của Bệnh viện Đa khoa Tiền Giang.
Làm việc với cơ quan công an, ông này đã nhận thức rõ hành vi vi phạm, gỡ bỏ nội dung thiếu kiểm chứng đã đăng tải, cam kết không tái phạm. Phòng An ninh chính trị nội bộ tiếp tục phối hợp Công an phường Đạo Thạnh xác minh hành vi vi phạm và xử lý theo quy định pháp luật.
Ngày 11/6, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Phú Thọ khởi tố vụ án hình sự về tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan theo điều 225 Bộ luật Hình sự. Đây là vụ án đầu tiên trên phạm vi cả nước được khởi tố liên quan đến hành vi sử dụng trái phép phần mềm máy tính có bản quyền.
Cụ thể, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh phát hiện Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Sông Lam (phường Nông Trang, tỉnh Phú Thọ) do Nguyễn Thị Thanh Huyền - Giám đốc công ty đã cung cấp 81 máy tính cho nhiều doanh nghiệp, đơn vị trên địa bàn tỉnh.
Quá trình kiểm tra xác định các máy tính trên được cài đặt sẵn hệ điều hành Windows và phần mềm Microsoft Office có dấu hiệu sử dụng các công cụ kích hoạt bản quyền trái phép như crack, key lậu, activator nhằm vô hiệu hóa cơ chế bảo vệ bản quyền của nhà sản xuất để sử dụng trái phép.
Mở rộng kiểm tra, xác minh tại 1 cơ sở giáo dục trên địa bàn, lực lượng công an tiếp tục phát hiện thêm 350 máy tính do nhà trường quản lý, sử dụng có dấu hiệu tương tự liên quan đến việc kích hoạt bản quyền phần mềm không hợp pháp.
Toàn bộ số máy tính này được cung cấp bởi Công ty TNHH Hệ thống thông tin Athena Việt Nam và Công ty TNHH Giải pháp công nghệ Tek-Solution (cùng ở Hà Nội).
Theo cơ quan điều tra, giá trị bản quyền hợp pháp của hệ điều hành Windows và bộ ứng dụng Microsoft Office trên thị trường dao động từ khoảng 4 - 9 triệu đồng đối với mỗi máy tính.
Với số lượng máy vi phạm được phát hiện, thiệt hại trực tiếp đối với các chủ thể bản quyền ước tính lên tới hàng chục tỷ đồng.
Luật gia Dương Đình Khuyến – Trưởng ban tư vấn pháp luật và Trợ giúp pháp lý (Hội Lật gia Việt Nam) cho biết, hiện nay không ít cá nhân, doanh nghiệp vẫn có thói quen sử dụng phần mềm "crack", key lậu để tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, hành vi này có thể dẫn đến hậu quả pháp lý nghiêm trọng, từ xử phạt hành chính đến phạt tù nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
Theo đó, hành vi cài Windows, Office lậu, phần mềm lậu có thể bị truy cứu trách nhiệm Tội xâm phạm quyền tác giả và quyền liên quan tại Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi bổ 2017).
Cụ thể, người không được sự cho phép của chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan nhưng cố ý sao chép, phân phối bản sao tác phẩm hoặc thực hiện các hành vi xâm phạm quyền tác giả khác với quy mô thương mại; thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng đến dưới 300 triệu đồng; gây thiệt hại từ 100 triệu đồng đến dưới 300 triệu đồng hoặc hàng hóa vi phạm trị giá từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng có thể bị phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 300 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm.
Trong khi đó, nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp như: Có tổ chức; phạm tội 02 lần trở lên; thu lợi bất chính 300 triệu đồng trở lên; gây thiệt hại cho chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan 500 triệu đồng trở lên; hàng hóa vi phạm trị giá 500 triệu đồng trở lên thì bị phạt tiền từ 300 triệu đồng đến 1 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 6 tháng - 3 năm
Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 200 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 - 5 năm.
Như vậy, tùy theo mức độ phạm tội người cài Windows, Office lậu, phần mềm lậu có thể bị truy cứu trách nhiệm với mức cao nhất là 3 năm tù.
Theo Luật gia Dương Đình Khuyến, hành vi cài phần mềm lậu chưa đến mức xử lý hình sự thì có thể bị xử phạt về hành vi sao chép tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả được quy định tại khoản 1 Điều 16 Nghị định 341/2025 của Chính phủ.
Theo đó, với cá nhân có hành vi phân phối đến công chúng thông qua bán hoặc hình thức chuyển giao quyền sở hữu khác đối với bản gốc, bản sao tác phẩm dưới dạng hữu hình mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả theo quy định như sau, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này.
Cụ thể, mức phạt tiền thấp nhất là từ 5 - 10 triệu đồng trong trường hợp số lợi bất hợp pháp thu được dưới 10 triệu đồng hoặc gây thiệt hại cho chủ sở hữu quyền tác giả dưới 20 triệu đồng hoặc hàng hóa vi phạm trị giá dưới 20 triệu đồng.
Mức cao nhất là từ 30 - 50 triệu đồng trong trường hợp số lợi bất hợp pháp thu được từ 30 - 50 triệu đồng hoặc gây thiệt hại cho chủ sở hữu quyền tác giả từ 60 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng hoặc hàng hóa vi phạm trị giá từ 60 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng.
Ngoài ra, còn buộc tiêu hủy hoặc buộc gỡ bỏ hoặc xóa bản gốc, bản sao vi phạm trên môi trường mạng viễn thông và mạng Internet.
Ngày 17/4, Công an xã Đại Lộc cho biết đơn vị vừa hỗ trợ thủ tục bàn giao 1,2 tỷ đồng cho người dân chuyển nhầm qua tài khoản ngân hàng.
Khoảng 9h55 ngày 14/4, anh Nguyễn Văn Hợi (42 tuổi, trú huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa) thực hiện giao dịch chuyển tiền cho một người quen cũng tên Ngô Văn Trung. Do sơ suất trong quá trình thao tác, anh Hợi chuyển nhầm số tiền 1,2 tỷ đồng vào tài khoản của anh Ngô Văn Trung (trú tại xã Đại Lộc, TP Đà Nẵng).
Sau khi phát hiện sự việc, anh Hợi đã liên hệ với Công an xã Đại Lộc nhờ hỗ trợ. Tiếp nhận tin báo, lực lượng công an xã đã xác minh thông tin chủ tài khoản và liên hệ với anh Trung.
Ngày 15/4, anh Trung đã cùng lực lượng công an ra ngân hàng thực hiện các thủ tục hoàn trả 1,2 tỷ đồng cho anh Hợi.
Theo đại diện Công an xã Đại Lộc, anh Trung đã thể hiện tinh thần trung thực, không tham của rơi và hoàn trả ngay số tiền bị chuyển nhầm.
"Hành động của anh Trung là tấm gương sáng về đạo đức, đồng thời giúp tránh được những rắc rối pháp lý không đáng có cho người nhận tiền nhầm nếu không chủ động hoàn trả", đại diện công an xã chia sẻ.