Cuối tháng 1, chị Nguyễn Thị Thái, 43 tuổi, trú phường Bá Xuyên, vừa kết thúc ca làm việc thì nhận được một đường link video từ người quen. Trong đoạn phim, một phụ nữ tự xưng là Nguyễn Thanh Trúc sống ở Trung Quốc muốn tìm gia đình ở Việt Nam. Ký ức của chị chỉ còn hai cái tên: bố Nguyễn Đức Khánh và em út Nguyễn Thị Thái.
“Chỉ cần nhìn mặt, tôi nhận ngay ra đó là chị gái mình”, chị Thái nói.
Chị Nguyễn Thanh Trúc, 51 tuổi, là con thứ ba của ông Nguyễn Đức Khánh, 78 tuổi và bà Nguyễn Thị Thi, 74 tuổi ở tổ 2, phường Mỏ Chè, TP Sông Công (nay là phường Bá Xuyên).
Thông qua người phiên dịch, chị Trúc kể mùa hè năm 1993, khi đang làm việc tại một lò gạch, được một phụ nữ rủ đi làm công việc lương cao. Sau đó, cô gái 18 tuổi năm đó bị đưa đến sống với một người đàn ông không minh mẫn ở tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. Hàng ngày, chị phải lên núi hái thảo dược đem bán. Không tiền, không biết tiếng địa phương, không có phương tiện liên lạc, chị kẹt lại xứ người.
Cuộc sống dần ổn định sau khi chị Trúc kết hôn với người chồng thứ hai. Nhờ mạng xã hội phát triển, chị nhờ một du học sinh Việt Nam tại Trung Quốc quay video và đăng trên các trang mạng ở Việt Nam để tìm người thân. Sau 33 năm, chị quên gần hết tiếng Việt, chỉ nhớ tên bố và em gái.
Hai ngày sau khi video được đăng tải, chị Trúc kết nối được với gia đình. Gặp lại bố mẹ và em gái qua màn hình, ban đầu chị không nhận ra. Khi được nhắc lại những kỷ niệm cũ, chị mới bật khóc.
Việc tìm thấy chị Trúc khép lại biến cố kéo dài gần 40 năm của gia đình ông Khánh.
Bi kịch của gia đình bắt đầu năm 1987 khi bà Thi có dấu hiệu không tỉnh táo và bỏ nhà đi. Tìm vợ không được, ông Khánh tái hôn hơn một năm sau đó.
Năm 1989, người con gái tên Nguyễn Thị Thủy mất tích. Năm 1993, Nguyễn Thanh Trúc cũng “bặt vô âm tín” giống mẹ và chị.
Những năm đó, ông Khánh chỉ biết trình báo chính quyền, nhờ phát loa tìm kiếm nhưng không có kết quả.
Năm 2005, sau 16 năm mất liên lạc, gia đình nhận được thư của chị Thủy gửi từ Trung Quốc, kể chuyện bị bán làm vợ một người đàn ông nước này. Hai năm sau, chị đưa chồng con về Việt Nam thăm gia đình.
Năm 2017, hai năm sau khi người vợ kế của ông Khánh qua đời, gia đình nhận được tin công an tìm thấy bà Thi tại cửa khẩu Lạng Sơn. Bà vẫn nhớ tên chồng, 4 người con và địa chỉ gia đình ngoại nên được đón về. Trở về sau 30 năm, bà Thi bạc trắng tóc, lúc nhớ lúc quên. Bà kể từng bị một nhóm người bắt đi sang bên kia biên giới và phải nhặt ve chai cho chủ.
Hiện tại, cuộc sống của bà Thi phụ thuộc vào chồng con. Ban ngày, ông Khánh lo cơm nước; tối đến chị Thái lại sang phụ giúp tắm rửa, trò chuyện, vỗ về mẹ.
Bà Dương Thúy Hằng, Tổ trưởng tổ dân phố số 2, phường Bá Xuyên, cho biết vợ chồng ông Khánh hiện sống trong căn nhà tạm, dựa vào khoản trợ cấp mất sức lao động của ông và trợ cấp khuyết tật của bà. “Bà Thi trở về nhưng trí não không minh mẫn, thi thoảng vẫn lang thang đi nhặt rác. Rất may ông bà có con trai, con gái sống gần thường xuyên qua săn sóc”, bà Hằng nói.
Trong cuộc gọi video với chị Trúc đầu tháng 2, chị Thái cùng bố mẹ kết nối với chị Thủy. Lần đầu tiên sau 39 năm gia đình mới nhìn thấy đủ mặt các thành viên.
“Bố mẹ già rồi, các chị sắp xếp về thăm nhé”, Thái nói với các chị và nhận được cái gật đầu.
Lớn lên thiếu vắng tình thương và sự chăm sóc của mẹ đẻ, nay mẹ trở về trong cảnh tuổi già, bệnh tật, với anh em chị Thái, đó vẫn là điều may mắn. “Mẹ không có công dưỡng nhưng có công sinh. Còn cha mẹ để được chăm sóc với tôi là niềm vui, hạnh phúc”, chị nói.
Ông Khánh cho biết nửa đời người luôn áy náy khi lạc mất vợ, hai đứa con đi biệt tích. Giờ kết nối được với các con, bà Thi tìm được về, tuổi già của ông coi như trọn vẹn.
Năm nay, các chị gái của Thái đều lên kế hoạch về Việt Nam thăm cha mẹ. Lúc đó, đại gia đình “sẽ được ôm nhau, bằng da bằng thịt”.
Một trường hợp hiếm gặp được ghi nhận tại Trung Quốc đang khiến nhiều người không khỏi lo lắng, khi một người đàn ông 20 tuổi vốn khỏe mạnh bất ngờ gặp tổn thương phổi nghiêm trọng chỉ sau một thói quen chống nắng tưởng chừng rất bình thường. Ca bệnh này một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về việc sử dụng mỹ phẩm dạng xịt không đúng cách, đặc biệt trong không gian kín hoặc khi không đảm bảo an toàn hô hấp.
Cụ thể, chàng trai 20 tuổi bất ngờ nhập viện trong tình trạng khó thở, ho kéo dài sau khi đi ra ngoài. Kết quả chụp CT khiến bác sĩ không khỏi bất ngờ khi phát hiện các vùng mờ trắng lan rộng ở phổi, dấu hiệu thường được gọi là "phổi trắng", vốn hiếm gặp ở người trẻ, theo QQ.
Điều đáng nói là trước đó, bệnh nhân hoàn toàn khỏe mạnh, không có tiền sử bệnh hô hấp. Chỉ đến khi khai thác kỹ bệnh sử, bác sĩ mới phát hiện một chi tiết tưởng chừng vô hại: anh thường xuyên xịt kem chống nắng dạng phun trực tiếp lên mặt mà không nín thở, thậm chí sử dụng trong không gian kín.
Sau khi tiếp xúc với chất dạng sương trong xịt chống nắng, người đàn ông này bắt đầu xuất hiện ho kéo dài và khó thở dữ dội. Các bác sĩ nhận định đây là phản ứng viêm phổi quá mẫn cấp tính một dạng phản ứng dị ứng xảy ra khi phổi phản ứng mạnh với các hạt hóa chất siêu nhỏ xâm nhập vào đường hô hấp.
Theo chuyên gia, các sản phẩm xịt chống nắng có thể tạo ra những hạt sương siêu mịn, dễ bay lơ lửng trong không khí. Nếu hít phải với lượng lớn hoặc trong không gian kín, chúng có thể gây kích ứng đường hô hấp, đặc biệt ở người nhạy cảm hoặc dễ dị ứng.
Một số thành phần trong sản phẩm như chất tạo mùi, dung môi hoặc hợp chất chống nắng có thể trở thành tác nhân gây viêm khi xâm nhập sâu vào phổi.
Các bác sĩ khuyến cáo, khi sử dụng kem chống nắng dạng xịt, cần lưu ý:
- Nín thở trong lúc xịt để hạn chế hít phải.
- Sử dụng ở nơi thoáng khí, tránh không gian kín.
- Tránh xịt quá gần vùng mũi, miệng.
- Không lạm dụng liên tục trong thời gian dài.
Theo The Healthy, dù tiện lợi, nhưng nếu sử dụng sai cách, sản phẩm chống nắng dạng xịt có thể trở thành nguy cơ tiềm ẩn cho đường hô hấp, đặc biệt với người trẻ thường xuyên sử dụng mà không để ý đến cách dùng an toàn.
Kem chống nắng là "lá chắn" không thể thiếu giúp bảo vệ làn da khỏi tia UV, đặc biệt trong những ngày nắng gắt. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết sử dụng đúng cách để đạt hiệu quả tối ưu.
Trước hết, kem chống nắng nên được dùng ở bước cuối cùng của chu trình chăm sóc da ban ngày, sau các sản phẩm dưỡng da. Nếu thoa sau đó, hiệu quả bảo vệ có thể bị giảm.
Với làn da khô hoặc sản phẩm không có thành phần dưỡng ẩm, nên dưỡng ẩm trước khi bôi kem chống nắng để tránh khô da. Hiện nay, nhiều loại kem đã tích hợp cả hai công dụng giúp tiết kiệm thời gian.
Về liều lượng, cần thoa đủ để tạo lớp bảo vệ. Ngoài ra, nên thoa kem trước khi ra ngoài 15-30 phút để sản phẩm kịp phát huy tác dụng. Đừng quên bôi lại sau mỗi 2 giờ, đặc biệt khi đổ mồ hôi nhiều hoặc hoạt động ngoài trời.
Một điểm quan trọng khác là không chỉ dùng khi ra nắng. Tia UVA vẫn có thể xuyên qua cửa kính, vì vậy ngay cả khi ở trong nhà hay lái xe, làn da vẫn cần được bảo vệ.
Với những người trang điểm, nên đợi 3-5 phút sau khi thoa kem chống nắng rồi mới bắt đầu các bước makeup để tránh làm giảm hiệu quả bảo vệ.
Chỉ cần dùng đúng cách, kem chống nắng sẽ trở thành "lá chắn" hiệu quả giúp làn da luôn khỏe mạnh và hạn chế lão hóa sớm.
Các bác sĩ Khoa Ngoại Tiêu hóa 1, Bệnh viện K vừa thực hiện phẫu thuật thành công hai trường hợp ung thư thực quản phức tạp bằng phương pháp mổ nội soi 3D cắt thực quản kết hợp nạo vét hạch 3 vùng (cổ – ngực – bụng).
Ca mổ khó đặt ra nhiều thách thức với ekip phẫu thuật, và việc ca mổ thành công, người bệnh ổn định ra viện là minh chứng rõ nhất tiếp tục khẳng định trình độ chuyên môn của các phẫu thuật viên Bệnh viện K.
Bệnh nhân đầu tiên là nam giới 48 tuổi, nhập viện trong tình trạng nuốt nghẹn kéo dài với chẩn đoán ung thư thực quản 1/3 dưới giai đoạn tiến triển và đã mở thông dạ dày trước đó để đảm bảo dinh dưỡng. Trường hợp thứ hai là bệnh nhân nam 61 tuổi, ung thư thực quản 1/3 giữa đã trải qua hóa xạ trị tiền phẫu. Cả hai bệnh nhân đều được chỉ định phẫu thuật nội soi 3D cắt thực quản kèm nạo vét hạch 3 vùng – một kỹ thuật phức tạp, đòi hỏi can thiệp đồng thời ở nhiều vùng giải phẫu và trình độ chuyên môn cao của ê-kíp phẫu thuật.
PGS.TS Kim Văn Vụ, Trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa 1, Bệnh viện K, cho biết, điều trị ung thư thực quản phức tạp đòi điều trị đa mô thức với chuyên khoa phối hợp điều trị, bao gồm: phẫu thuật, hóa chất, xạ trị và liệu pháp miễn dịch. Trong những trường hợp phát hiện sớm hoặc khối u còn khu trú, phẫu thuật đóng vai trò then chốt và có thể mang lại khả năng điều trị triệt căn.
"Sau khi hội chẩn, chúng tôi quyết định phương án Phẫu thuật cắt thực quản kèm nạo vét hạch 3 vùng (cổ – ngực – bụng) cho người bệnh. Đây là một trong những phẫu thuật lớn, chuyên sâu và phức tạp nhất trong ngoại khoa tiêu hóa. Kỹ thuật này đã được phát triển tại các quốc gia có nền ngoại khoa tiên tiến như Nhật Bản và Hàn Quốc. Phẫu thuật này đòi hỏi nhiều yếu tố như: chỉ định đúng theo hướng dẫn, can thiệp đồng thời ở nhiều vùng giải phẫu, nạo vét hạch rộng, thời gian phẫu thuật kéo dài, kỹ năng cao của phẫu thuật viên và phối hợp ê-kíp gây mê hồi sức chặt chẽ. Chính vì vậy, nếu không được thực hiện tại các trung tâm có kinh nghiệm, kiểm soát tốt trong mổ thì có thể tiềm ẩn nhiều nguy cơ biến chứng", PGS Kim Văn Vụ cho hay.
Thách thức trong ca phẫu thuật
TS.BS Nguyễn Đức Duy, phẫu thuật viên trực tiếp thực hiện ca mổ đánh giá: "Đây là ca phẫu thuật thực hiện trong thời gian kéo dài, cần phối hợp của ekip chuyên sâu được đào tạo bài bản, thời gian phẫu thuật có thể lên tới 7 – 8 giờ, đòi hỏi kỹ năng thành thạo và sự tỉmỉ trong từng thao tác. Một trong những bước khó khăn nhất là nạo vét hạch quanh dây thần kinh thanh quản quặt ngược. Nếu dây thần kinh này bị tổn thương, bệnh nhân có thể gặp các biến chứng như: khàn tiếng, mất tiếng, rối loạn nuốt, viêm phổi hít (sặc) sau mổ. Đây là những biến chứng nặng, ảnh hưởng lớn đến chất lượng sống và quá trình hồi phục của người bệnh. Ekip cần kiểm soát thật tốt các yếu tố nguy cơ để ca mổ thành công".
Với kinh nghiệm lâu năm, chuyên môn cao cùng với việc được đào tạo chuyên sâu tại các trung tâm hàng đầu, đặc biệt là tại Đại học Y khoa Showa (Tokyo – Nhật Bản), nhờ đó, các phẫu thuật viên khoa Ngoại tiêu hóa 1 gồm: TS.BS Nguyễn Đức Duy, Ths. BSNT Thái Đức An, Ths.BSNT Nguyễn Duy Thanh đã thực hiện kỹ thuật nạo vét hạch 3 vùng một cách bài bản, an toàn và hiệu quả, hai cổ mổ thành công, người bệnh phục hồi tốt, ngày thứ 3 sau mổ bắt đầu ăn lỏng theo chương trình ERAS dưới sự hướng dẫn của ekip và bác sỹ dinh dưỡng. Hiện người bệnh được ra viện, tiếp tục theo dõi điều trị.
PGS.TS Kim Văn Vụ, Trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa 1, Bệnh viện K, khuyến cáo: Ung thư thực quản là một trong những bệnh lý ung thư tiêu hóa thường gặp và là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trong nhóm ung thư đường tiêu hóa.
Nguyên nhân chính là triệu chứng của bệnh trong giai đoạn sớm thường không rõ ràng, nhiều bệnh nhân phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn. Trong khi đó, ung thư thực quản có đặc điểm tiến triển nhanh và di căn hạch sớm. Bệnh thường gặp ở nam giới trung niên, đặc biệt ở những người có tiền sử hút thuốc lá, uống rượu bia kéo dài. Ung thư thực quản là bệnh lý phức tạp, nhưng hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm.
Như Tuổi Trẻ Online đưa tin, ngày 7-4, ông Ngọ Duy Hiểu - Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam - cho biết nhiều người lao động, công đoàn cơ sở, công chức, viên chức có kiến nghị với Tổng liên đoàn về việc hoán đổi kỳ nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 linh hoạt hơn.
Cụ thể, Giỗ Tổ Hùng Vương (10-3 âm lịch) rơi vào chủ nhật nên người lao động sẽ nghỉ vào ngày làm việc kế tiếp, tức thứ hai ngày 27-4.
Tuy vậy nhiều người lao động đề nghị hoán đổi ngày thứ hai đó sang ngày 29-4 hoặc 2-5 để có kỳ nghỉ lễ kéo dài.
Theo ông Hiểu, trước khi đề xuất chính thức về hoán đổi nghỉ lễ, công đoàn cần lấy ý kiến từ phía người lao động, nghiên cứu quy định của pháp luật và trao đổi, thống nhất với Bộ Nội vụ.
Một doanh nghiệp ở Khu công nghiệp Vân Trung (Bắc Ninh) cho hay lịch nghỉ lễ dịp 30-4 đã được công bố từ đầu năm nên sẽ không thay đổi. Cụ thể, người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương thứ năm ngày 30-4 và thứ sáu ngày 1-5, sau đó đi làm thứ bảy ngày 2-5.
Vì chia ca làm luân phiên ngày đêm, công ty này sẽ căn cứ lịch sản xuất để công nhân nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động theo quy định. Về khối văn phòng làm cố định, công ty tạo điều kiện để họ nghỉ phép năm (12 ngày hưởng nguyên lương).
"Chúng tôi có một số công đoạn đặc thù về sản xuất không cố định ngày làm, ngày nghỉ nên có thể luân phiên cho người lao động nghỉ, ví dụ người đi làm chủ nhật thì thứ hai sẽ được nghỉ", vị này cho hay.
Tương tự, cán bộ phụ trách nhân sự của một công ty ở Khu công nghiệp Song Khê - Nội Hoàng (Bắc Ninh) cho biết doanh nghiệp không hoán đổi nghỉ lễ vì đã thông báo lịch cho công nhân viên từ đầu năm.
Do đơn hàng tăng cao, công ty giữ nguyên lịch nghỉ Giỗ Tổ Hùng Vương (10 âm lịch) kèm nghỉ bù thứ hai 27-4, sau đó người lao động đi làm hai ngày rồi nghỉ lễ 30-4 và 1-5 như thông báo của Nhà nước.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Văn Chí - Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Crystal Martin Việt Nam (có khoảng 7.000 lao động) - cho hay nhiều công nhân mong muốn nghỉ làm vào thứ bảy 2-5 để kéo dài kỳ nghỉ lễ 30-4 trong 4 ngày liên tiếp. Phương án là hoán đổi từ thứ hai 27-4 (nghỉ bù Giỗ Tổ Hùng Vương) sang thứ bảy.
Tuy nhiên, Bộ luật Lao động 2019 quy định nghỉ bù phải là ngày làm việc kế tiếp, tức ngày 27-4 nêu trên, nên công ty không thể tự quyết định.
Để tạo thuận lợi, người lao động có nhu cầu nghỉ dài được nghỉ phép (trong 12 ngày phép năm hưởng nguyên lương). Việc này, theo ông Chí, giúp nhiều công nhân ở xa có thể về nhà lâu hơn nhưng lại ảnh hưởng đến xét tiền chuyên cần.
Chủ tịch Công đoàn công ty này mong Công đoàn cấp trên, cơ quan chức năng tham mưu, đề xuất cấp có thẩm quyền hướng dẫn doanh nghiệp phương án linh động với dịp nghỉ lễ 30-4 và 1-5 này. Về lâu dài, doanh nghiệp cũng cần văn bản chính thức để trao đổi với đối tác, khách hàng, tính toán chi phí sản xuất kinh doanh…
Luật có thể điều chỉnh cho phép doanh nghiệp và người lao động thống nhất lịch nghỉ lễ phù hợp thực tế, có sự đồng ý của Sở Nội vụ địa phương vì đặc thù sản xuất kinh doanh mỗi nơi mỗi khác, ông Chí đề xuất.
Trong khi đó, ông Đinh Sỹ Phúc - Chủ tịch Công đoàn Công ty Taekwang Vina (Đồng Nai) - cho hay với khoảng 33.000 công nhân viên, đơn vị này đã thông báo lịch nghỉ lễ Tết từ sớm. Với đặc thù là doanh nghiệp xuất khẩu 100%, trong đó có thị trường Mỹ, công ty này phụ thuộc nhiều vào lịch xuất hàng của đối tác.
Theo ông Phúc, từ câu chuyện vận tải hàng hóa khó khăn hiện nay và việc lấy ý kiến hoán đổi nghỉ lễ gấp gáp, trong các năm tới, cơ quan chức năng cần lấy ý kiến các phương án nghỉ lễ từ sớm, để doanh nghiệp, Công đoàn và người lao động có thời gian thương lượng, thống nhất.
Ngược lại, bà Phạm Thị Tuyết Nhung - Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Yazaki EDS Việt Nam (TP.HCM) - cho hay công ty đã thống nhất lịch nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 kéo dài từ 26-4 đến 3-5. Như vậy, so với lịch của nhiều doanh nghiệp khác, khoảng 7.000 công nhân viên ở đây được nghỉ thêm 3 ngày 28-4, 29-4 và 2-5 hưởng nguyên lương.
"Ngoài những ngày nghỉ phép năm theo quy định của luật, mỗi năm công ty cho phép công nhân viên nghỉ thêm 32 ngày nữa", bà Nhung thông tin.