Tôi sinh ra trong một gia đình nông thôn nghèo khó ở vùng quê Bắc bộ. Tuổi thơ tôi như bao chúng bạn cùng trang lứa cuối 8X thời đó. Ngoài giờ đi học thì chủ yếu ở ngoài cánh đồng với con cua con ốc, từ chăn trâu cắt cỏ hái rau. Chẳng việc gì là không làm.
Bố mẹ nghèo khó làm quanh năm cũng chẳng đủ ăn. Lại thêm bố tôi nghiện rượu, nên trong ký ức tôi vẫn còn đó biết bao lần trong cơn say bố đánh chửi vợ con.
Rồi năm tháng tuổi thơ cũng dần qua. Anh em tôi cố gắng học hành mơ có một ngày cuộc đời tươi sáng. Nhớ lại năm đó tôi thi vào một trường quân đội vì nhà nghèo không có tiền nuôi ăn học. Nhưng không đủ điểm đỗ tôi phải học một trường gần nhà, có ngày đạp xe hơn 40 km đi học. Lúc này bố mẹ không còn phải lo cho tôi ăn học nữa vì tôi tự kiếm đủ tiền.
Ra trường năm 2012 giữa lúc kinh tế khó khăn, nhưng may mắn mỉm cười nên tôi xin được việc trái ngành ở một tập đoàn nước ngoài. Tôi học ngành xã hội nhưng được nhận làm nhân viên kinh doanh của một công ty lớn.
Đó là công việc tôi yêu thích và tôi cũng cố gắng tự học, nhìn đồng nghiệp mà làm. Được làm ở một công ty lớn có một mức thu nhập rất khá ở thời điểm đó.
Năm 2013 nhưng tôi đã mang về nhà được 300 triệu đồng. Tưởng rằng sau bao vất vả cuộc đời sẽ mỉm cười với tôi, nhưng sóng gió ập đến ngoài mức tôi tưởng tượng.
Người anh trên tuổi tôi làm ăn thua lỗ, chơi bời nợ lãi hàng tỷ đồng. Nghe tin tưởng chừng tôi không thể vượt qua được. Nhưng tôi vì thương anh cố gắng làm lo trả nợ, mong cho anh được làm lại cuộc đời.
Tôi chẳng còn nhớ đã trả cho anh mình bao nhiêu tiền nữa nhưng chắc không dưới tiền tỷ. Đến lúc lo cho anh lấy được vợ, tôi tưởng rằng mình đã nhẹ gánh.
Rồi tôi cũng lấy vợ với bao ước mơ bao hoài bão. Nhưng lấy vợ xong cũng là lúc sự nghiệp đi xuống. Cưới được nửa năm tôi phải nghỉ việc, kết thúc 5 năm nơi tôi dành bao ước mơ. Bao kế hoạch, bao dự định gần như ngừng lại.
Nghỉ việc được 4 tháng tôi cũng tìm được việc cùng ngành, dù không còn được như trước nhưng tôi cũng cố làm đến khi dịch Covid-19 xuất hiện.
Tôi mua được mấy sào đất ruộng gần nhà làm trang trại. Muốn yên ổn gần nhà làm ăn vì lúc này vợ tôi sinh cho tôi một bé trai kháu khỉnh. Nhưng cuộc đời đâu có yên, anh tôi vẫn chơi, vẫn nợ phải bán cả nhà. Rồi khu đất tôi mua có tin dính quy hoạch. Vậy là ngàn cân treo sợi tóc.
Và điều buồn hơn cả là người vợ tôi dành hết tình yêu thương đã không còn như xưa. Lúc tôi khó khăn nhất không những không động viên tôi mà quyết lập nghiệp xa nhà. (Dù khó khăn nhưng vợ không phải lo cái gì cho tôi).
Biết rằng xa nhau sẽ xảy ra bao nhiêu chuyện, tôi khuyên ngăn đủ thứ nhưng vợ không nghe. Tôi còn xin được việc gần nhà cho vợ, nhưng cô ấy nhất quyết không nghe, đổ lỗi cho muôn ngàn lý do.
Về mặt pháp luật là vợ chồng nhưng chẳng khác gì ly thân. Tôi ở quê tự nuôi con 4 năm nay. May mắn con tôi lớn lên hiểu chuyện, thương bố. Tôi cũng cố gắng làm tăng việc lên gấp hai gấp ba trước đây.
Cũng an ủi phần nào khi năm ngoái tôi cố gắng cũng kiếm được gần 500 triệu đồng. Tôi cùng anh em chạy vạy cũng mua được mảnh đất nhỏ có sổ đỏ. Dự án cũng không lấy hết đất của tôi chắc vẫn còn khoảng 1.000 m2. Nhưng có lẽ cuộc đời tôi sẽ chẳng bao giờ quay lại được như xưa nữa.
Tôi chỉ mong sóng gió ngưng vùi dập để con tôi được bình yên.
Gần đây, mạng xã hội liên tục xuất hiện các video quảng cáo những sản phẩm "kỳ lạ", trong đó, tôi thấy gây chú ý nhất, "thao túng" nhiều người nhất khi giá gas tăng cao là loại "bếp gas chạy bằng hơi nước".
Không ít người tin đây là sản phẩm thật rồi bình luận, đặt hàng. Nhưng thực tế, bằng cảm quan thông thường cũng dễ nhận thấy toàn bộ hình ảnh trong các video này đều do AI tạo ra. Người đăng tải "rải" link quảng cáo tiếp thị các sản phẩm khác để dụ người xem nhấp vào.
Điều đáng nói không chỉ là sự xuất hiện của nội dung giả, mà là việc nhiều người dễ dàng hùa theo, lan truyền những thứ đi ngược nguyên lý cơ bản, dù có thể mục đ1ch ban đầu của người làm video chỉ là để đùa vui.
Phải chăng vì công nghệ AI ngày càng tinh vi, hay vì chúng ta đang quá dễ dãi khi tiếp nhận thông tin trên mạng?
"Tôi đang làm cha. Có thể tôi may mắn khi hai đứa con trai của mình đều có hai bằng đại học, có việc làm ổn định, rất ngoan và hiếu thảo. Từ nhỏ đến giờ, tôi luôn nhỏ nhẹ tâm sự cùng con, chưa bao giờ la mắng hay dùng đòn roi với các con. Lúc nhỏ, có khi con bị điểm hơi thấp, tôi và vợ chỉ động viên và nói 'không sao đâu, lần sau sẽ tốt hơn' thế là chúng tự biết phấn đấu.
Tôi rất hiểu, đồng cảm và chia sẻ những khó xử của các bậc làm cha mẹ khi có con 'nổi loạn'. Tuy nhiên, tôi phản đối việc sử dụng biện pháp lắp camera để theo dõi con vì sẽ làm trẻ dễ bị ức chế và đôi khi cấp độ nổi loạn sẽ càng tăng lên.
Tại sao không thể dùng tình cảm cha mẹ để cảm hóa chúng? Nếu không thể trực tiếp nói chuyện với con được thì có thể viết thư, lời nhắn. Việc cảm hóa con không gì bằng tình cảm chân thành của cha mẹ. Chỉ có những người bất lực trong việc dạy con mới phải dùng đến biện pháp lắp camera để theo dõi, giám sát con mình".
Đó là chia sẻ của độc giả Phtqyt xung quanh câu chuyện cha mẹ dạy con bằng cách lắp camera giám sát. Trong các gia đình châu Á, việc kiểm soát con cái từ lâu được xem như một "chuẩn mực nuôi dạy", kỳ vọng con phải vâng lời và tuân theo định hướng của cha mẹ. Nghiên cứu" Mối quan hệ giữa sự kiểm soát tâm lý từ cha mẹ và bản sắc cá nhân của thanh niên" của tác giả Vũ Huyền Châu (Đại học Eötvös Loránd Budapest, Hungary) cho thấy không ít phụ huynh châu Á đặt nặng sự phục tùng, coi đó như biểu hiện của lòng biết ơn và đạo hiếu.
Nghiên cứu năm 2021 của Đại học Stanford (Mỹ) chỉ ra, trẻ em có cha mẹ giám sát quá mức thường dễ lo âu, trầm cảm và mất tự tin. Chúng có xu hướng tin rằng mình không thể đối mặt với các thách thức trong cuộc sống mà không có sự giúp đỡ từ cha mẹ.
>> 'Steve Jobs của Việt Nam' bị bố mắng vì tháo tung đồ chơi
Cũng phản đối việc lắp camera giám sát con trẻ, bạn đọc Nguoixala bình luận: "Con trai tôi 18 tuổi, sống ở Đức. Nhà tôi không có camera. Phòng của con tôi là một thế giới riêng. Chỉ có tôi thỉnh thoảng vào để thu gom quần áo mang đi giặt. Đứa em út muốn vào phòng anh cũng phải xin phép trước (theo văn hóa ở Đức). Khi con đóng cửa phòng, tôi phải gõ cửa hỏi ý kiến chứ không tự ý đẩy cửa vào.
Không chỉ là việc phòng ốc, tất cả vấn đề khác từ ăn uống, sở thích, học hành, quần áo... cha mẹ cũng phải tôn trọng ý con. Đó là cách dạy con tính tự lập: tự quyết định và chịu trách nhiệm với quyết định của mình. Con tôi tự lập hết mọi việc. 14 tuổi con đã tự xách vali ra sân bay về Việt Nam thăm ông bà ngoại. 15 tuổi con tự lên thành phố lớn để tham quan trường chuyên, tự nộp đơn vào cấp ba lớp chuyên Toán. 16 tuổi con tự đi tàu đến trường mỗi ngày từ 5h30 dù mùa đông ngập tuyết.
17 tuổi con tự đến Sở Ngoại kiều ở thành phố khác để nộp đơn xin nhập quốc tịch, làm hồ sơ học lái xe, đạt học bổng Tiếng Anh đi Ba Lan một tuần. 18 tuổi con thi đậu bằng lái xe, đạt thủ khoa Toán lớp chuyên, đạt học bổng Tiếng Anh lần hai, tự đăng ký vào trường Đại học Quân Đội, học Sĩ quan ngành Hải quân, tự đến buổi phỏng vấn một mình, sẽ tự đến Hà Lan tham dự sự kiện vào tháng sau...
Tóm lại, mọi thứ của con tôi không can thiệp hay kiểm soát. Tôi chỉ đứng sau ủng hộ tinh thần và con cũng chỉ cần có vậy. Con tôi nói: 'Con cái tự biết đường bơi ra biển nếu được cha mẹ đứng sau ủng hộ'".
"Chúng ta vẫn đang dạy Toán, Lý, Hóa theo kiểu đánh đố, ai giải được nhiều, nhanh, khó thì điểm cao. Học Toán ở phổ thông, tôi cảm giác như mình được dạy để trở thành một nhà nghiên cứu. Nếu nói thật lòng, liệu mấy ai trả lời được các ứng dụng thực tế trong đời sống hàng ngày của những bài toán ở bậc phổ thông là gì?".
Đó là thắc mắc của độc giả Huynh Thu xung quanh việc dạy và học Toán ở bậc phổ thông. Nhiều ý kiến cho rằng chương trình Toán hiện nay vẫn nặng về tính hàn lâm, thậm chí mang tính "đánh đố" và chưa gắn với nhu cầu thực tiễn. Không ít người sau khi đi học, đi làm vẫn không thấy rõ mối liên hệ giữa kiến thức Toán phổ thông và công việc thực tế, từ đó đặt câu hỏi về sự cần thiết của chương trình hiện tại.
"Hồi trước, tôi học đại học Bách Khoa, Hà Nội, Toán cao cấp 1-2-3 phải nói là cực kỳ khó. Ngay năm đầu tiên, tôi đã phải học về ma trận. Khi hỏi giáo viên 'cái này học để làm gì?' thì tôi chỉ nhận được câu trả lời rằng: 'Các anh cứ học đi, không học thì không qua được môn'. Tôi thi trượt hai lần, mãi đến lần ba mới miễn cưỡng qua môn và 25 năm nay cũng không bao giờ dùng tới những kiến thức đó. Tính ra, môn Toán từ lớp 10 đến Đại học, tôi chưa lần nào được giáo viên nói nó ứng dụng làm gì cả?", bạn đọc Quang Tan nói thêm.
Cùng quan điểm, độc giả Lão Mạc đặt vấn đề về tính ứng dụng của Toán phổ thông: "Quan trọng là ứng dụng Toán học trong công việc là gì? Nếu không liên quan thì chẳng mấy ai học chuyên sâu vì cũng chẳng để làm gì? Cái học sinh cần gần như là kiến thức thực dụng ứng dụng cho công việc là chính. Còn việc đào tạo chuyên sâu nên dành cho các lĩnh vực mũi nhọn, thay vì áp dụng đại trà".
>> 'Học sinh Việt lãng phí thời gian vì cân bằng phản ứng oxi hóa khử'
Ở chiều ngược lại, nhiều ý kiến cho rằng cách nhìn nhận "học Toán để áp dụng ngay" là chưa đầy đủ. Độc giả Kẻ Đi Đêm phản biện: "Tại sao đến giờ vẫn có người mang suy nghĩ phải áp dụng kiến thức Toán học vào thực tế thì mới có giá trị? Học Toán để nâng cao tư duy logic, trong khi chẳng có môn nào có thể đáp ứng điều đó tốt hơn Toán. Giá trị lớn nhất của môn Toán không nằm ở việc áp dụng công thức vào thực tế, mà ở cách rèn luyện sự phát triển của não bộ".
Nhấn mạnh vai trò nền tảng của Toán trong việc hình thành tư duy logic, khả năng phân tích - những kỹ năng không dễ đo lường ngay nhưng có giá trị lâu dài, độc giả Lehuydocho rằng: "Học Toán ở bậc phổ thông chủ yếu là để rèn luyện khả năng tư duy, chứ không có nhiều thời gian để thầy cô nói hết ứng dụng của nó vào đời sống. Khi lên đại học hoặc đi làm, người học sẽ dần hiểu rõ hơn ý nghĩa của những kiến thức đã được dạy".
Với cái nhìn dung hòa hơn về ý nghĩ của việc học Toán phổ thông, độc giả Quanthibachtuyet đề xuất giải pháp: "Cần làm mới phương pháp giảng dạy môn Toán bằng cách dẫn chứng cụ thể qua từng bài học để kích thích đam mê khám phá của học sinh. Việc bổ sung các ví dụ thực tế, minh họa trực quan sẽ có thể giúp các em hiểu bài học gần gũi hơn, đồng thời vẫn giữ được mục tiêu rèn luyện tư duy".
