Trong cuộc đua lên mặt trăng, Liên Xô liên tục phá vỡ giới hạn của nhân loại: đưa vật thể đầu tiên chạm mặt trăng, chụp bức ảnh đầu tiên về vùng tối của mặt trăng, là nước đầu tiên hạ cánh mềm xuống mặt trăng và đưa xe tự hành đầu tiên lên mặt trăng. Nhưng chỉ một khoảnh khắc của phi hành gia Mỹ Neil Armstrong đã xóa mờ tất cả.
Ngày 13.9.1959, tàu Luna 2 đâm vào bề mặt mặt trăng với vận tốc 3,3 km/giây, đánh dấu cột mốc vật thể nhân tạo đầu tiên trong lịch sử chạm tới một thiên thể khác. Chỉ 3 tuần sau, tàu Luna 3 gửi về những bức ảnh đầu tiên chụp mặt tối của mặt trăng, tiết lộ rằng vùng khuất này gần như chỉ là cao nguyên đầy các hố va chạm. Đây là điều hoàn toàn khác biệt với mặt sáng mà nhân loại luôn nhìn thấy.
Tháng 2.1966, Luna 9 trở thành tàu đầu tiên hạ cánh mềm thành công sau 11 lần thất bại được giấu kín, gửi về những tấm ảnh đầu tiên chụp từ bề mặt một thiên thể khác, đồng thời chứng minh bề mặt mặt trăng đủ cứng để chịu tải. Điều này khẳng định bề mặt mặt trăng không có lớp bụi dày đến mức có thể nuốt chửng tàu vũ trụ như nhiều nhà khoa học lo ngại trước đó.
Kịch tính hơn, khi đó đài thiên văn Jodrell Bank của Anh đang theo dõi hoạt động của Luna 9 đã giải mã tín hiệu và công bố ảnh trước cả Moscow. Các nhà khoa học tại Jodrell Bank thu được tín hiệu, họ mượn máy fax của tờ Daily Express để in ra ảnh từ tín hiệu thu được. Ảnh được in ở Anh trước khi Liên Xô chính thức phát hành rộng rãi.
Một số nhà sử học tin rằng các kỹ sư Liên Xô cố tình dùng chuẩn máy fax vô tuyến quốc tế để phương Tây có thể xác minh độc lập sự kiện chấn động này, cho thấy một hành động khoa học vượt lên trên chính trị.
Bốn năm sau, chiếc xe tự hành Lunokhod 1 lăn bánh trên mặt trăng, là robot đầu tiên di chuyển trên một thiên thể ngoài trái đất. Nó được thiết kế để hoạt động trong 3 tháng nhưng sau đó đã chạy được đến 322 ngày, đi hơn 10 km. “Người kế nhiệm” của nó là Lunokhod 2 đã lập kỷ lục quãng đường khoảng 39 – 42 km. Kỷ lục này đứng vững suốt 40 năm, mãi đến năm 2014 mới bị xe Opportunity trên sao Hỏa của NASA phá vỡ.
Ba bi kịch liên tiếp đã làm sụp đổ giấc mộng mặt trăng của Liên Xô. Trước hết, kỹ sư Sergei Korolev, người được ví như bộ não kết nối toàn bộ chương trình, qua đời trên bàn mổ vào tháng 1.1966, gần 3 tuần trước khi Luna 9 hạ cánh thành công.
Tiếp theo đó, mâu thuẫn cá nhân giữa các nhà khoa học và hạn chế kỹ thuật buộc tên lửa N1 phải dùng 30 động cơ nhỏ thay vì 5 động cơ lớn. Quyết định này đã khiến cho tất cả 4 lần phóng N1 đều nổ tung, trong đó vụ nổ ngày 3.7.1969 xảy ra đúng 13 ngày trước khi Apollo 11 rời bệ phóng, phá hủy toàn bộ tổ hợp phóng và bị Liên Xô giấu kín suốt 20 năm.
Những gương phản xạ laser mà Lunokhod để lại trên mặt trăng vẫn đang hoạt động đến ngày nay, giúp đo khoảng cách giữa Trái Đất và mặt trăng với sai số chỉ vài mm. Các xe tự hành hiện đại, từ Perseverance trên sao Hỏa đến Hằng Nga của Trung Quốc, đều ít nhiều chịu ảnh hưởng về triết lý và kiến trúc kỹ thuật mà Luna khai sinh.
Trong khi đó, nhiều người khẳng định bước chân lịch sử của Neil Armstrong hay người đồng hành Buzz Aldrin trên mặt trăng chỉ là màn kịch vụng về tại Hollywood.
Những người theo thuyết âm mưu này bám vào hình ảnh lá cờ tung bay trên mặt trăng để khẳng định gió không thể thổi trong môi trường chân không. Tuy nhiên, theo kho lưu trữ dữ liệu từ NASA, lá cờ thực chất được thiết kế với một thanh ngang để luôn xòe rộng. Chính động tác xoay lắc khi cắm cờ của phi hành gia, cộng với quán tính trong môi trường không có lực cản không khí, đã khiến mảnh vải nylon tiếp tục đung đưa một khoảng thời gian dài.
Bên cạnh yếu tố này còn có hoài nghi về bầu trời không sao. Theo lý giải từ NASA, tuy bầu trời màu đen, thực tế đó là ban ngày trên mặt trăng và ánh sáng mặt trời cực kỳ chói lóa. Giống việc chụp ảnh trên trái đất, khi chụp ảnh ngoài trời vào buổi trưa nắng gắt, bạn phải chụp với tốc độ cực nhanh và khép khẩu độ máy ảnh. Ánh sao yếu ớt không có đủ thời gian in lên nhũ tương phim và bầu trời mặt trăng trong các bức ảnh NASA không có ngôi sao nào là vì lý do đó.
Mặt khác, các chuyên gia cũng khẳng định rằng việc làm giả thước phim quay chậm mượt mà để phát sóng trực tiếp là điều hoàn toàn bất khả thi với công nghệ truyền hình thuở ấy.
Tàu chở dầu bị bắt mang tên Skywave, đã bị Mỹ trừng phạt hồi tháng 3 vì vai trò vận chuyển dầu của Iran. Dữ liệu theo dõi tàu cho thấy tàu Skywave đang di chuyển ở phía tây Malaysia vào hôm 19.5 sau khi đi qua eo biển Malacca. The Wall Street Journal dẫn lời 3 quan chức Mỹ cho biết con tàu đã bị lực lượng Mỹ bắt giữ.
Theo các nhà môi giới và dữ liệu từ Lloyds List Intelligence, tàu này có thể đã được chất hơn 1 triệu thùng dầu thô tại đảo Kharg của Iran vào tháng 2. The Wall Street Journal không thể xác định liệu tàu này có dỡ dầu ở châu Á hay không. Skywave được cho là đang di chuyển trong khu vực nổi tiếng với các hoạt động chuyển dầu lén lút giữa các tàu và đang trên đường trở về Trung Đông thì bị bắt giữ.
Lầu Năm Góc và Iran chưa bình luận về thông tin.
Nếu được xác nhận, đây là lần thứ 3 Mỹ bắt giữ một tàu chở dầu liên quan đến chiến dịch trấn áp các tàu thuộc "đội tàu bóng đêm" có liên hệ với Iran. Các hành động này tách biệt với lệnh phong tỏa cảng biển Iran do Mỹ thực hiện ở vịnh Oman và biển Ả Rập. Hồi tháng 4, Mỹ đã bắt giữ 2 tàu chở dầu khác có liên hệ với Iran là Majestic X và Tifani ở Ấn Độ Dương.
"Đội tàu bóng đêm" gồm khoảng 1.000 tàu chở dầu cũ và không được bảo hiểm, bị cho là sử dụng các thủ đoạn trái phép để vận chuyển dầu bị cấm vận và bất hợp pháp.
Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Mỹ, đã tuyên bố nỗ lực truy bắt các tàu thuộc hạm đội ngầm có liên hệ với Iran vào giữa tháng 4, nói rằng Mỹ sẽ "tích cực truy đuổi bất kỳ tàu nào mang cờ Iran hoặc bất kỳ tàu nào cố gắng cung cấp hỗ trợ vật chất cho Iran".
Chính quyền Tổng thống Trump đang tiếp tục gây áp lực lên Tehran để nước này đồng ý với các yêu cầu của Mỹ liên quan đến chương trình hạt nhân. Ngày 19.5, ông Trump nói với các phóng viên rằng ông đã suýt đưa ra quyết định tấn công quân sự mới vào Iran, nhưng đã hoãn lại theo yêu cầu của các đồng minh vùng Vịnh.
Ông khẳng định các lãnh đạo Iran đang rất muốn một thỏa thuận, đồng thời cảnh báo Mỹ sẽ tấn công trong vài ngày tới nếu không có thỏa thuận nào đạt được, theo Reuters.
Sở cứu hỏa Daejeon thông báo một con sói đực hai tuổi tại vườn thú O-World đã đào đất dưới hàng rào, thoát khỏi khu nuôi nhốt lúc 9h18 hôm nay.
Sau khi vườn thú trình báo, giới chức đã huy động khoảng 250 người truy tìm con thú, gồm 110 cảnh sát, 37 lính cứu hỏa, 100 nhân viên O-World, cùng các thợ săn chuyên nghiệp.
Ban đầu, lực lượng cứu hỏa điều động 11 người tìm con sói trong vườn thú, tin rằng con vật chưa rời khỏi khuôn viên. Tuy nhiên, khoảng 4 tiếng sau, con sói được phát hiện đang lang thang gần ngã tư O-World, khiến chính quyền mở rộng phạm vi tìm kiếm.
Khi phát hiện sói sổng chuồng, vườn thú đã sơ tán du khách và chặn lối vào. Giới chức thành phố cũng phát cảnh báo tình huống khẩn cấp, yêu cầu người dân khu vực hết sức cẩn thận. "Tuyệt đối không được tự ý tiếp cận hay bắt con vật nếu phát hiện", thông báo có đoạn.
Nhóm điều phối ứng phó khẩn cấp, ban đầu đặt tại O-World, đã được chuyển tới Trường Tiểu học Sanseong nhằm bảo đảm an toàn cho học sinh.
O-World là khu phức hợp giải trí lớn ở Daejeon, kết hợp vườn thú, thảo cầm viên, công viên giải trí. Vườn thú O-World nuôi nhốt hàng trăm loài động vật gồm cả thú ăn thịt như hổ, sư tử, chó sói. Cơ sở này có khu safari cho phép quan sát động vật trong không gian bán tự nhiên.
Sở thú này từng để sổng một con báo sư tử hồi tháng 9/2018. Con vật bị bắn chết sau khoảng 4 giờ 30 phút.
Đức Trung (Theo Korea Times, Korea JoongAng Daily, Korea Herald)
Theo tờ The Hill ngày 30-4, trong phiên điều trần trước Ủy ban Quân vụ Hạ viện, Bộ trưởng Bộ Chiến tranh (Bộ Quốc phòng) Pete Hegseth xác nhận số tiền này nằm trong gói tăng cường năng lực cho châu Âu và "đã được giải ngân từ ngày hôm trước".
Tuy nhiên, các quan chức Lầu Năm Góc cho biết khoản tiền hiện chưa được ràng buộc trong các hợp đồng cụ thể.
Theo ông Jules Hurst III, Giám đốc tài chính Bộ Chiến tranh, khoản hỗ trợ đã được "giải ngân để tiến hành ký kết hợp đồng", nhưng chưa thực sự được triển khai dưới dạng mua sắm hay chuyển giao trang thiết bị. Điều này đồng nghĩa với việc thời điểm Ukraine có thể sử dụng nguồn tiền trên thực địa vẫn chưa rõ ràng.
"Việc này phụ thuộc vào những gì họ sẽ mua bằng số tiền đó", ông Hurst nói, cho biết Lầu Năm Góc sẽ tham khảo ý kiến các chỉ huy thuộc Bộ Tư lệnh châu Âu (USEUCOM) của quân đội Mỹ để đảm bảo nguồn quỹ được sử dụng hiệu quả nhất.
Trong phiên điều trần, hạ nghị sĩ Sarah Elfreth nhiều lần nhắc lại sự bức xúc của thượng nghị sĩ Mitch McConnell - cựu lãnh đạo phe Cộng hòa tại Thượng viện, về việc ngân sách lưỡng đảng không được giải ngân sớm hơn.
Bà cũng nhấn mạnh vai trò của Ukraine trong việc hỗ trợ lợi ích an ninh của Mỹ, đặc biệt tại Trung Đông.
"Bất chấp những lời hạ thấp công khai, Ukraine đã đóng góp có lẽ nhiều hơn bất kỳ đồng minh nào khác của chúng ta trong khu vực này", bà Elfreth nói.
Theo bà, Ukraine đang sử dụng những kinh nghiệm từ cuộc chiến với Nga để đánh chặn các máy bay không người lái của Iran vốn đang đe dọa lực lượng Mỹ và các đối tác trong khu vực.
Trước đó, thượng nghị sĩ McConnell đã quy trách nhiệm cho ông Elbridge Colby - Thứ trưởng Quốc phòng phụ trách chính sách - vì trì hoãn và không hợp tác với các nghị sĩ khi bị chất vấn về tiến độ giải ngân.
Ông McConnell cáo buộc ông Colby đã né tránh trả lời các nhà lập pháp về tiến độ giải ngân, sau khi có thông tin ông từng đình chỉ các chuyến hàng vũ khí tới Ukraine vào năm ngoái.
Trong một bài bình luận, ông McConnell cũng lưu ý rằng đây không phải lần đầu xảy ra sự việc như vậy.
Cựu lãnh đạo phe Cộng hòa tại Thượng viện chỉ trích việc ông Colby từng đánh giá các khoản hỗ trợ an ninh cho Ukraine và các đồng minh trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ở khu vực Baltic là "lãng phí", đồng thời loại bỏ các chương trình này khỏi đề xuất ngân sách năm tài khóa 2026.
Vào cuối năm ngoái, Quốc hội Mỹ đã thông qua Đạo luật Ủy quyền quốc phòng trị giá 900 tỉ USD cho năm tài khóa 2026, trong đó bao gồm 400 triệu USD hỗ trợ Ukraine trong năm 2026 và thêm 400 triệu USD cho năm 2027, thông qua Sáng kiến Hỗ trợ an ninh Ukraine (USAI).
