Phổ điểm môn tiếng Việt theo nguồn thống kê của thí sinh (TS) gửi về là thấp nhất trong số các phân môn. Thậm chí, thủ khoa, á khoa dù có tới 2 phần thi đạt điểm tuyệt đối thì điểm số tiếng Việt vẫn không được “đẹp”.
Thật sự đề thi phần tiếng Việt kỳ thi đánh giá năng lực đợt 1 không quá khó và tốt hơn rất nhiều so với các đề đánh giá năng lực trước đây, nhưng đề có tính phân hóa sâu.
Những câu về chính tả, dùng từ, ngữ pháp, câu về thực tế cuộc sống đều gắn bó với thói quen sử dụng ngôn ngữ hằng ngày của chúng ta. TS thấy khó bởi vì đây là những từ mà các em không thường dùng, chẳng hạn như từ “túng quẫn”, “nghĩ quẩn”…, những từ Hán Việt như “cố nhân”, “cổ nhân”…
Hai bài đọc hiểu gồm một văn bản thông tin và một văn bản nghị luận đi rất sâu vào khả năng vận dụng đặc trưng thể loại văn bản để làm bài. Đây là điểm nổi bật, cho thấy đề thi bám sát chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở phân môn ngữ văn.
Bên cạnh 2 bài đọc hiểu (gồm 10 câu hỏi), đề có 11 câu đọc hiểu các văn bản văn học, bao gồm các mức độ nhận biết, thông hiểu. Phần này khá dài, văn bản văn học nhiều thể loại khác nhau: thần thoại, thơ văn trung đại, kịch, phi hư cấu, truyện… Thống kê sơ bộ cho thấy: có 1 câu hỏi về truyện dân gian, 2 câu hỏi về biện pháp tu từ trong thơ, truyện, 1 câu hỏi về đặc trưng nhân vật kịch, 1 câu hỏi về đặc điểm thơ tượng trưng, 1 câu hỏi về cái tôi trữ tình trong thể ký, 2 câu hỏi về thơ văn trung đại… Điều này cho thấy đề đánh giá năng lực không chỉ sâu mà còn rộng.
Dạng câu hỏi đa dạng, thử thách đọc hiểu cao. Bên cạnh những câu hỏi khá quen thuộc đối với TS như: đặc trưng thể loại truyện dân gian, biện pháp tu từ, nội dung chính, đặc điểm tính cách nhân vật; thì còn có những câu hỏi về niêm luật thơ Đường luật, đặc điểm “cái tôi” trong văn bản phi hư cấu, hay hình ảnh thơ tượng trưng… Đây là dạng câu hỏi khá mới. Như vậy, không loại trừ trường hợp “tính mới” này tiếp tục được duy trì trong đề thi đợt 2.
Đây là thời điểm để TS có 2 hoạt động luyện: luyện đọc và luyện đề. Việc luyện đọc giúp TS đọc nhanh, nắm ý tốt và không loay hoay khi xử lý một đề thi quá dài. Luyện đề giúp TS quen với yếu tố thời gian, bộ não cũng quen với việc xử lý thông tin ở nhiều mảng.
Kỷ luật ở giai đoạn này mà TS cần đặt ra là cố gắng giải được 3 đề/tuần. Nên xử lý một đề thi trong một khoảng thời gian cố định là 150 phút để quen với yếu tố thời gian.
Với những câu thuộc về thói quen sử dụng ngôn ngữ (như chính tả, ngữ pháp, dùng từ…), bên cạnh việc luyện đề (để biết thêm từ mới), TS không nên dành nhiều thời gian cho những câu này. Bởi vì đây là những câu thuộc về thói quen, kinh nghiệm chia sẻ là: dạng câu hỏi này chỉ có thể một là biết, hai là không biết. Do đó, tốn thời gian để nghĩ ở những câu hỏi này khi làm bài là không cần thiết mà nên dành thời gian cho câu khác và môn khác.
TS cần nắm vững đặc trưng các thể loại văn bản: thơ, truyện, kịch, các thể loại văn học dân gian, phi hư cấu, văn bản thông tin, văn bản nghị luận. Các em cần đọc lại tri thức về thể loại. Không chỉ cần nắm vững, các em phải luyện tập sử dụng các kiến thức này để đọc hiểu một văn bản cụ thể thông qua việc luyện đề với những nguồn đề uy tín.
Tại buổi giao lưu, các bạn sinh viên được giới thiệu về lịch sử hình thành, quá trình phát triển của báo Tuổi Trẻ cũng như mô hình vận hành của một tòa soạn báo hiện đại trong bối cảnh chuyển đổi số và các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển mạnh mẽ.
Nhà báo Nguyễn Thanh Liêm - Thư ký tòa soạn hội tụ, cho biết mong muốn chuyến tham quan lần này sẽ giúp các bạn sinh viên có cơ hội tiếp xúc thực tế với môi trường báo chí chuyên nghiệp, đặc biệt là quy trình xử lý thông tin quốc tế, biên dịch, biên tập và sản xuất nội dung tiếng Anh.
Hiện Tuổi Trẻ là một trong những cơ quan báo chí điện tử có lượng độc giả lớn tại Việt Nam, đồng thời vẫn duy trì thế mạnh ở cả báo in và báo điện tử.
Trong gần 51 năm phát triển kể từ tháng 9-1975, nhiều thế hệ người làm báo đã góp phần xây dựng thương hiệu Tuổi Trẻ trở thành một trong những tờ báo có uy tín và sức ảnh hưởng lớn.
Ông Thanh Liêm cũng giới thiệu với sinh viên về mô hình hoạt động của tòa soạn hội tụ của báo Tuổi Trẻ hiện nay, với các khu vực sản xuất nội dung báo điện tử, báo in cùng không gian, quy trình làm việc của đội ngũ phóng viên, biên tập viên Ban Quốc tế và Tuổi Trẻ Tiếng Anh trong việc sản xuất các tin bài về các vấn đề thời sự quốc tế cũng như phục vụ bạn đọc người nước ngoài.
Phát biểu tại chương trình, TS Lê Xuân Quỳnh - phụ trách ngành ngôn ngữ, Khoa Truyền thông và Thiết kế, Trường đại học RMIT Việt Nam - gửi lời cảm ơn đến báo Tuổi Trẻ đã tạo điều kiện để sinh viên được tiếp cận thực tế môi trường làm báo, đặc biệt là lĩnh vực tin tức quốc tế và báo chí tiếng Anh.
Ông cho biết bản thân đã gắn bó với Tuổi Trẻ từ hồi còn nhỏ tuổi và luôn xem đây là một trong những nguồn thông tin chính thống, uy tín để theo dõi hằng ngày.
"Trong bối cảnh AI và mạng xã hội phát triển rất nhanh, những cơ quan báo chí chính thống như Tuổi Trẻ càng khẳng định vai trò bằng tính xác thực, độ tin cậy và trách nhiệm với bạn đọc", TS Lê Xuân Quỳnh chia sẻ.
Đại diện nhà trường cũng cho biết hiện sinh viên được khuyến khích tiếp cận và sử dụng AI trong học tập, song song với việc nâng cao tư duy phản biện, khả năng kiểm chứng thông tin và năng lực chuyên môn để thích ứng với môi trường truyền thông hiện đại.
Theo TS Lê Xuân Quỳnh, việc tăng cường kết nối giữa nhà trường với doanh nghiệp và các cơ quan báo chí sẽ giúp sinh viên có thêm trải nghiệm thực tế, mở rộng kỹ năng nghề nghiệp cũng như cơ hội việc làm trong tương lai.
Trong khuôn khổ chương trình, sinh viên được tham quan khu vực làm việc của Ban Quốc tế - Tuổi Trẻ Tiếng Anh, gặp gỡ các phóng viên, biên tập viên, đồng thời tìm hiểu quy trình lựa chọn, xử lý và sản xuất tin bài quốc tế tiếng Việt trên Tuổi Trẻ Online và phục vụ bạn đọc người nước ngoài trên trang Tuổi Trẻ News.
Theo quyết định ngày 31/3, ông Duy đảm nhận vị trí lãnh đạo VNU với nhiệm kỳ 5 năm.
Ông kế nhiệm ông Hoàng Minh Sơn - người được giao quyền Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo hồi cuối tháng 2, tiếp nối hành trình dẫn dắt đại học này vào top 150 châu Á từ nay đến năm 2030.
PGS. TS Bùi Thế Duy sinh năm 1978, quê Hà Tĩnh, là Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng khóa 13 và 14.
Tân giám đốc VNU có nền tảng học thuật nổi bật, với nhiều dấu ấn từ thời học sinh đến quá trình công tác, trải dài từ môi trường đại học, đơn vị đào tạo thanh niên đến các vị trí lãnh đạo, quản lý nhà nước trong lĩnh vực khoa học và công nghệ.
Thời phổ thông ở khối chuyên Toán - Tin, trường Đại học Tổng hợp (nay là THPT chuyên Khoa học tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội), ông Duy hai lần giành huy chương đồng Olympic Tin học quốc tế vào năm 1995 và 1996.
Sau đó, ông nhận học bổng Chính phủ Australia du học bậc cử nhân tại Đại học Wollongong, rồi lấy bằng Tiến sĩ Tin học tại Đại học Twente (Hà Lan) ở tuổi 26.
Ông trở về làm việc tại trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội, năm 2004. Tại đây, ông chủ nhiệm nhiều đề tài nghiên cứu về mạng máy tính, tương tác người - máy..., dẫn dắt những đội tuyển đầu tiên của Việt Nam tham gia cuộc thi lập trình sinh viên quốc tế ACM/ICPC.
Năm 2009, ông được công nhận chức danh Phó giáo sư, là người trẻ nhất cho đến thời điểm đó đạt học hàm này (31 tuổi). Cùng năm, ông là một trong 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu do Trung ương Đoàn xét chọn.
PGS. TS Bùi Thế Duy giữ chức Giám đốc Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam vào năm 2013. Tháng 4/2018, ông được Thủ tướng bổ nhiệm Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, giúp Bộ trưởng phụ trách lĩnh vực nghiên cứu khoa học; hợp tác quốc tế, hội nhập kinh tế quốc tế; mạng lưới cơ quan đại diện khoa học và công nghệ ở nước ngoài; quy hoạch, chiến lược phát triển ngành khoa học và công nghệ.
Tháng 1/2021, ông được bầu là Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa 13. Tháng 8/2025, ông được chỉ định tham gia Ban Chấp hành Đảng bộ và Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Khoa học và Công nghệ nhiệm kỳ 2025-2030.
Hồi tháng 1, Thủ tướng bổ nhiệm ông làm Phó chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 14, ông tái đắc cử Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng đánh giá trong gần 8 năm giữ cương vị Thứ trưởng, ông Duy đã trực tiếp tham gia xây dựng, sửa đổi và tổ chức thực thi nhiều chính sách quan trọng của ngành, trong bối cảnh khoa học và công nghệ ngày càng được đặt vào vị trí trung tâm của phát triển đất nước.
VNU là cơ sở giáo dục đại học trọng điểm, hiện có 12 trường đào tạo bậc đại học cùng một số trường THCS và THPT, nhiều đơn vị nghiên cứu khoa học. Tổng số học sinh, sinh viên, nghiên cứu sinh khoảng 80.000.
Trên bảng xếp hạng đại học QS năm 2026, VNU ở vị trí 158 châu Á và nhóm 761-770 thế giới.
Hiện, đại học này có 4 phó giám đốc, gồm: PGS Nguyễn Hiệu, Nguyễn Hoàng Hải, Phạm Bảo Sơn và Đào Thanh Trường.
Sự kiện do báo Tuổi Trẻ phối hợp cùng Thành Đoàn TP.HCM tổ chức, với sự đồng hành của Tập đoàn Vingroup.
Tại ngày hội, nhiều em học sinh bày tỏ lo lắng rằng nếu không trúng tuyển vào các trường THPT công lập, các em sẽ khó nhận được sự cảm thông và chia sẻ từ gia đình.
Trả lời vấn đề này, ThS Nguyễn Anh Sơn, chuyên viên Phòng giáo dục thường xuyên - nghề nghiệp và đại học Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM, cho rằng vấn đề này cần được nhìn nhận theo hướng cởi mở hơn.
Theo ông Sơn, định hướng của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 nhấn mạnh việc lựa chọn con đường phù hợp với năng lực và sở trường của mỗi học sinh. Vì vậy thay vì chờ đến khi biết kết quả mới tìm hướng đi, học sinh và phụ huynh cần chủ động định hướng từ sớm.
Hiện nay sau khi tốt nghiệp THCS, học sinh có thể lựa chọn ba hướng chính. Thứ nhất là tiếp tục học lên THPT, bao gồm trường công lập và ngoài công lập. Đây là hướng đi phù hợp với những học sinh có năng lực học thuật tốt và định hướng tiếp tục học lên cao đẳng, đại học.
Thứ hai là theo học tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp như trung cấp, cao đẳng. Với hướng đi này, học sinh có thể học trung cấp trong khoảng hai năm, đồng thời được bổ sung kiến thức văn hóa. Sau đó các em có thể liên thông lên cao đẳng.
Đến khoảng 18 tuổi, học sinh đã có thể tham gia thị trường lao động với tay nghề nhất định. Đây là lựa chọn phù hợp với những em có thế mạnh về thực hành và mong muốn sớm ổn định nghề nghiệp.
Thứ ba là học tại các trung tâm giáo dục thường xuyên hoặc trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên. Ở hướng này học sinh có thể học chương trình văn hóa rút gọn, đồng thời có thể kết hợp học nghề.
Sau khi hoàn thành, các em vẫn có cơ hội tham gia xét tuyển vào đại học hoặc liên thông lên cao đẳng. Đặc biệt, hướng đi này giúp rút ngắn thời gian học, khi đến 18 tuổi học sinh có thể đồng thời sở hữu bằng tốt nghiệp THPT và bằng nghề.
TP.HCM hiện có hệ thống khá đa dạng với 39 trung tâm giáo dục nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên, 63 trường cao đẳng, 64 trường trung cấp, 55 cơ sở đào tạo nghề và 176 doanh nghiệp tham gia đào tạo nghề. Đây là những lựa chọn phù hợp cho học sinh vì nhiều lý do chưa vào được trường THPT công lập hoặc không lựa chọn học tại các trường phổ thông.
"Không đậu vào trường công lập không có nghĩa là thất bại. Đó chỉ là một ngã rẽ khác trong hành trình học tập. Nếu chọn đúng hướng đi phù hợp, các em vẫn có thể phát triển tốt và đạt được thành công trong tương lai", ông Sơn chia sẻ.
Trước băn khoăn của nhiều học sinh về việc lựa chọn tổ hợp môn khi bước vào lớp 10, ThS Nguyễn Võ Đăng Khoa - Phó trưởng phòng quản lý chất lượng giáo dục Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM - cho rằng các em cần xác định rõ rằng việc học không chỉ để đạt điểm số mà là để phục vụ cho định hướng tương lai của chính mình.
Theo đó, ngay khi vào lớp 10 các em sẽ phải lựa chọn các môn học theo nhóm môn bắt buộc và môn tự chọn. Đây là quyết định có tính định hướng lâu dài vì những môn đã chọn sẽ gắn bó với các em trong suốt ba năm THPT.
Dù hiện nay vẫn có cơ chế cho phép điều chỉnh trong một số trường hợp nhưng ban tư vấn không khuyến khích việc thay đổi tổ hợp môn giữa chừng. Bởi việc chuyển đổi có thể ảnh hưởng đến quá trình học tập, kết quả tích lũy và đặc biệt là xét tuyển đại học sau này.
Vì vậy các em nên tìm hiểu kỹ ngay từ đầu mình phù hợp với lĩnh vực nào, có định hướng ngành nghề gì sau khi tốt nghiệp THPT. Từ đó lựa chọn tổ hợp môn phù hợp để theo đuổi xuyên suốt.
"Chọn môn học không phải là quyết định nhất thời mà là bước đi quan trọng liên quan đến cả hành trình phía trước. Khi đã xác định rõ mục tiêu, các em sẽ tự tin hơn và tránh được những thay đổi không cần thiết", ông Khoa nhấn mạnh.
