Bộ Công Thương đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư về cơ chế chi tạm ứng Quỹ bình ổn giá xăng dầu từ ngân sách trung ương. Theo dự thảo, Bộ sẽ tiếp nhận nguồn tạm ứng từ ngân sách, phân bổ cho Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước quản lý, theo dõi, kiểm tra. Quỹ sẽ được tạm ứng cho các thương nhân đầu mối để điều hành giá.
Về quy trình lần đầu, dựa kịch bản điều hành giá, doanh nghiệp đầu mối gửi đề nghị tạm ứng theo sản lượng tiêu thụ dự kiến 7 ngày (x) mức chi quỹ cho diesel là 5.000 đồng, các mặt hàng khác 4.000 đồng một lít.
Trước mỗi kỳ điều hành tiếp theo, doanh nghiệp báo cáo việc sử dụng, số dư và nhu cầu tạm ứng từ quỹ.
Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước sẽ trình Bộ Công Thương duyệt và chuyển tiền vào tài khoản của doanh nghiệp đầu mối dùng riêng cho chi, trích lập và hoàn trả ngân sách.
Trường hợp nguồn tạm ứng không đủ cho chu kỳ điều hành 7 ngày, Cục đánh giá, đề xuất liên Bộ Công Thương – Tài chính trình cấp có thẩm quyền bổ sung dự toán ngân sách để tiếp tục tạm ứng.
Sau quá trình bình ổn, doanh nghiệp xác định số tiền đã chi theo sản lượng tiêu thụ, hoàn thiện hồ sơ để rút tiền từ tài khoản phong tỏa. Lãi phát sinh được cộng vào quỹ.
Với trường hợp trích lập quỹ, trong 5 ngày sau mỗi kỳ điều hành, thương nhân xác định và chuyển toàn bộ tiền vào tài khoản phong tỏa. Số trích lập = mức trích (x) sản lượng tiêu thụ thực tế.
Khi quy mô quỹ đạt 8.000 tỷ đồng trở lên, Bộ Công Thương yêu cầu thương nhân đầu mối kiểm toán độc lập để xác định số chi, trích lập làm cơ sở quyết toán, hoàn trả ngân sách trong 3 tháng. Tiếp đó, thương nhân phải nộp số dư quỹ vào tài khoản trong vòng 5 ngày để cơ quan quản lý hoàn trả ngân sách và quyết toán.
Nếu sau 12 tháng từ khi trích lập, quỹ chưa đủ để hoàn trả, Bộ Công Thương báo cáo Bộ Tài chính trình Chính phủ xem xét.
Trước đó, theo quyết định của Thủ tướng Phạm Minh Chính, Chính phủ bổ sung 8.000 tỷ đồng cho Bộ Công Thương từ nguồn tăng thu ngân sách trung ương 2025 để tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu.
Các giải pháp này được đưa ra trong bối cảnh xung đột ở Trung Đông tiếp tục căng thẳng, khiến thị trường năng lượng trong nước biến động mạnh. Từ cuối tháng 2 đến nay, giá bán lẻ xăng dầu trong nước có 11 kỳ điều hành, hiện mỗi lít xăng RON 95-III là 24.330 đồng, dầu diesel 35.440 đồng. Trước đó, có thời điểm giá hai loại nhiên liệu này lên lần lượt gần 34.000 đồng và 40.000 đồng một lít.
Để ổn định thị trường, nhà điều hành đã sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu 9 lần với mức chi gần 5.300 tỷ đồng. Hiện quỹ này còn khoảng 320 tỷ. Ngoài công cụ quỹ bình ổn, Chính phủ cũng giảm tối đa các loại thuế (bảo vệ môi trường, VAT, tiêu thụ đặc biệt) nhằm giảm áp lực tăng giá nhiên liệu.
Chia sẻ tại tọa đàm kết quả điều tra hộ kinh doanh ngày 23/4, ông Phạm Ngọc Thạch, Phó trưởng ban Pháp chế, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), nhấn mạnh "tâm lý phòng thủ" của hộ kinh doanh trước sức ép thị trường và khó khăn pháp lý.
Kết quả khảo sát hơn 1.000 hộ kinh doanh trong 3 tháng qua của VCCI cho thấy chỉ 1,8% dự định mở rộng hoạt động, hơn 60% duy trì quy mô hiện tại và 33% thu hẹp. Thậm chí, một số hộ dự tính giải thể trong hai năm tới.
Xu hướng kém lạc quan này một phần do hoạt động kinh doanh yếu trong năm qua. Hơn 81% hộ cho biết doanh thu giảm, dẫn tới ba phần tư hộ vận hành ở ngưỡng lợi nhuận rất mỏng. "Mức này đủ để tồn tại, nhưng khó tích lũy hay chống chịu trước bất kỳ cú sốc nào tiếp theo", ông Đậu Anh Tuấn, Phó tổng thư ký VCCI, nhận định.
Với các hộ kinh doanh, khó khăn về pháp lý là yếu tố áp lực nhất với họ (73%), ảnh hưởng lớn hơn vấn đề nguyên liệu đầu vào trước biến động trong nước và xung đột Trung Đông (59%).
Về nghĩa vụ thuế, hơn 36% hộ không biết hoặc ở mức "có nghe nói" tới hóa đơn điện tử. Một phần ba hộ thiếu thiết bị, hạ tầng Internet. Nhiều hộ không biết sửa hoặc xử lý lỗi kỹ thuật trong quá trình áp dụng hóa đơn điện tử.
Cũng theo khảo sát của VCCI, hơn 80% hộ "né" chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp vì lo ngại thủ tục, chi phí bảo hiểm xã hội cao và bị thanh, kiểm tra nhiều hơn. Ông Phạm Ngọc Thạch cho biết tính theo doanh thu, nhóm có quy mô từ 500 triệu đến 3 tỷ đồng có xu hướng không muốn lên doanh nghiệp.
Chỉ 16% hộ có ý định chuyển đổi thành doanh nghiệp trong hai năm tới. Động lực chuyển đổi đến từ nhu cầu phát triển thực chất, như muốn có pháp nhân khi giao kết hợp đồng, mở rộng quy mô, vay vốn ngân hàng. Tuy nhiên, VCCI cho rằng rào cản chuyển đổi đang lớn hơn nhiều so với động lực, khi hơn 90% hộ lo ngại thủ tục thuế và kế toán phức tạp hơn.
Ông Tuấn nhận định điều này khiến ý định đầu tư, mở rộng của hộ kinh doanh giảm đáng kể. "Môi trường thể chế có thể vô tình khiến hộ kinh doanh duy trì quy mô nhỏ, phòng thủ và né tránh tăng trưởng", ông nói.
Phó tổng thư ký VCCI cho rằng các quy định về thuế, kế toán và hóa đơn điện tử cần được đơn giản hóa cho phù hợp với năng lực thực tế của hộ kinh doanh. Điều này đặc biệt cấp thiết với những hộ siêu nhỏ, chủ hộ lớn tuổi hoặc ở nông thôn
Hiện Bộ Tài chính đề xuất ngưỡng doanh thu chịu thuế lên 1 tỷ đồng, nhưng bà Lê Thị Duyên Hải, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Tư vấn thuế Việt Nam, cho rằng đây chưa phải là giải pháp cốt lõi. Theo bà, hộ kinh doanh không phải không muốn đóng thuế, điều họ cần là giải pháp tuân thủ dễ dàng, minh bạch, đặc biệt về giới hạn xử phạt. Họ cần được hỗ trợ để kinh doanh chuẩn, quản trị tốt, từ đó "lớn hơn".
"Họ sợ ranh giới xử phạt mong manh, bước qua một đồng là thành vi phạm", bà nói.
Ở khía cạnh này, ông Phạm Ngọc Thạch đồng tình chính sách hiệu quả không chỉ là quản lý chặt hơn, cần giúp hộ kinh doanh đủ tự tin để tồn tại, phục hồi và trưởng thành.
Báo cáo quý do SK công bố hôm 17-5 cho thấy công ty con SK South East Asia Investment đã bán 61,8% trong tổng số 64,8% cổ phần tại Imexpharm vào tháng 4-2026 thông qua một đợt chào bán công khai.
Giới thị trường ước tính giá trị thương vụ vào khoảng 300 tỉ won (200 triệu USD). Với việc SK đã đầu tư khoảng 150 tỉ won vào Imexpharm năm 2020, thương vụ này được cho là mang lại lợi tức đầu tư khoảng 100%.
"Mảng dược phẩm tại Đông Nam Á có rào cản gia nhập cao nhưng tiềm năng tăng trưởng mạnh", Maeil Business (Hàn Quốc) dẫn nhận định của một quan chức trong ngành.
"SK đã sớm nhận ra cơ hội, cải thiện hiệu quả vận hành và giá trị doanh nghiệp, sau đó bán thành công cho một nhà đầu tư chiến lược", người này nói thêm.
Năm 2020, SK bắt đầu đầu tư vào Imexpharm với việc mua 24,9% cổ phần. Imexpharm là công ty dược lớn thứ 5 của Việt Nam vào thời điểm đó.
Trong giai đoạn 2021 - 2025, Imexpharm ghi nhận tốc độ tăng trưởng kép hằng năm (CAGR) về doanh thu đạt 18% và EBITDA tăng 16%.
Mới đây, Livzon Pharmaceutical Group, một tập đoàn dược Trung Quốc, mua thành công 67,87% cổ phần tại Imexpharm với giá trị khoảng 6.000 tỉ đồng.
Đây là một trong những thương vụ M&A (mua bán và sáp nhập) đáng chú ý nhất ngành dược Việt, khi tập đoàn dược Trung Quốc chính thức nắm quyền chi phối doanh nghiệp nội địa thuộc nhóm dẫn đầu về năng lực sản xuất thuốc chất lượng cao.
Imexpharm hiện sở hữu 12 dây chuyền đạt chuẩn EU-GMP. Đây là lợi thế hiếm có trong bối cảnh phần lớn doanh nghiệp dược Việt mới dừng ở chuẩn WHO-GMP.
Số liệu của chính phủ Mỹ vừa công bố cho biết, xuất khẩu dầu mỏ của nước này tăng lên 5,2 triệu thùng mỗi ngày trong tuần qua, mức cao nhất trong 7 tháng.
Nhập khẩu ròng dầu thô (chênh lệch giữa nhập khẩu và xuất khẩu) giảm xuống chỉ còn 66.000 thùng mỗi ngày, thấp nhất theo tuần kể từ 2001. Mỹ vẫn cần nhập khẩu vì các nhà máy lọc dầu nước này được thiết kế để xử lý các loại dầu nặng hơn, có hàm lượng lưu huỳnh cao hơn so với loại dầu thô nhẹ, ngọt sản xuất nội địa.
Theo Reuters, Mỹ đang tiến gần đến khả năng trở thành nhà xuất khẩu ròng dầu thô, lần cuối diễn ra năm 1943.
Xung đột Trung Đông đã gây gián đoạn lớn trên thị trường năng lượng, do 20% nguồn cung dầu khí của thế giới không thể đi qua eo biển Hormuz. Các khách hàng châu Á và châu Âu đang vội vã tìm nguồn thay thế, bao gồm đẩy mạnh nhập khẩu từ Mỹ - nhà sản xuất lớn nhất thế giới.
Mỗi ngày trong tuần qua, khoảng 2,4 triệu thùng dầu, tương đương 47% sản lượng xuất khẩu của Mỹ, được đưa đến châu Âu. Cùng với đó, 1,49 triệu thùng, chiếm 37%, đi sang châu Á, tăng từ mức 30% vào cùng kỳ 2025, theo dữ liệu từ Kpler.
Ông Janiv Shah, Phó chủ tịch thị trường dầu của Rystad Energy, cho rằng xuất khẩu dầu Mỹ tăng mạnh cho thấy khách hàng ở khu vực Đại Tây Dương và châu Á đang phải mở rộng tìm kiếm nguồn cung, trong bối cảnh chênh lệch giá dầu giữa các khu vực đủ bù đắp chi phí vận chuyển.
Các khách hàng lớn của Mỹ gồm Hà Lan, Nhật Bản, Pháp, Đức và Hàn Quốc. Các quốc gia như Hy Lạp cũng lần đầu tiên mua dầu Mỹ trong những tháng gần đây. Kpler cho hay một tàu chở 500.000 thùng dầu đang trên đường đến Thổ Nhĩ Kỳ, đánh dấu lô xuất khẩu đầu tiên của Mỹ tới nước này trong ít nhất một năm.
Gián đoạn nguồn cung Trung Đông đã khiến chênh lệch giá giữa dầu Brent và WTI của Mỹ tăng lên tới 20,69 USD mỗi thùng trong tháng trước, khiến dầu Mỹ trở nên hấp dẫn hơn đối với các nhà máy lọc dầu ở châu Âu và châu Á.
Hôm 13/4, giá dầu giao ngay và sớm tới châu Âu đã chạm mức kỷ lục gần 150 USD mỗi thùng, trong khi giá tại châu Phi cũng lập đỉnh mới, theo dữ liệu từ LSEG và các nhà giao dịch.
Ông Matt Smith, nhà phân tích tại Kpler, dự báo xuất khẩu dầu của Mỹ tháng 4 có thể đạt 5,2 triệu thùng mỗi ngày và đang tiến sát giới hạn công suất. Theo các chuyên gia, nước này có thể xuất khẩu tối đa khoảng 6 triệu thùng mỗi ngày, do hạn chế về hệ thống đường ống và số lượng tàu chở.
Dữ liệu Nhà Trắng cho thấy mức kỷ lục trước đó là 5,6 triệu thùng mỗi ngày, vào 2023. Ông Bekzod Zukhritdinov, nhà giao dịch dầu tại Dubai, cho biết thị trường đã bắt đầu kiểm tra trần xuất khẩu với mức 5,2 triệu thùng mỗi ngày trong tuần qua. "Mỗi thùng dầu tăng thêm từ mốc này sẽ tốn chi phí vận chuyển và logistics cao hơn", ông nhận định.
Đồng quan điểm, ông Shah của Rystad cho rằng tình trạng thiếu tàu chở dầu và chi phí vận chuyển tăng cao có thể kìm hãm xuất khẩu. Rohit Rathod, nhà phân tích cấp cao tại Vortexa, cho biết khoảng 80 siêu tàu chở dầu trống đang hướng tới Vịnh Mexico, nhiều khả năng để nhận hàng trong tháng 4 và 5.
