Dự thảo hồ sơ chính sách sửa đổi Bộ luật Hình sự đang được Bộ Công an xây dựng, lấy ý kiến công khai đến hết ngày 7/5.
Một trong các nội dung đang được đề xuất là nâng mức phạt tù ở một số loại tội danh có nhiều diễn biến phức tạp, xâm hại trực tiếp đến danh dự, nhân phẩm, tự do của con người. Ngoài ra, tội phạm có tính chất gian dối, gây nhiều bức xúc trong thời gian qua, các tội có mức thu lợi bất chính lớn cũng được đề xuất tăng án tù.
Dưới đây là các tội đang được đề xuất tăng hình phạt và mức phạt hiện tại. Dự thảo chưa đề xuất mức tăng cụ thể.
Vì sao phải tăng mức phạt với các tội này
Qua tổng kết thi hành Bộ luật Hình sự thời gian qua, Bộ Công an đánh giá, loại tội phạm xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm diễn biến ngày càng phức tạp. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ những mâu thuẫn bột phát, mâu thuẫn cá nhân; người thực hiện hành vi ở nhóm độ tuổi thanh thiếu niên từ 16 đến 29 tuổi có xu hướng gia tăng.
Đặc biệt, vi phạm về y tế, an toàn thực phẩm chủ yếu đến từ kinh doanh, lưu giữ, tiêu thụ các mặt hàng thực phẩm thịt đông lạnh không rõ nguồn gốc, sử dụng phụ gia, hóa chất không bảo đảm.
Một số tội liên quan lĩnh vực tài chính, kinh tế, thuế, bảo hiểm…. đều thu lợi bất chính rất lớn, có những vụ án lên đến hàng nghìn tỷ đồng.
Song nhìn chung, Bộ Công an đánh giá, mức phạt hiện nay với các tội danh trên còn thấp, chưa tương xứng, chưa đảm bảo răn đe và tính công bằng.
Do đó, việc tăng hình phạt là cần thiết để tạo môi trường xã hội an toàn, ổn định, bảo vệ tốt hơn quyền con người. Đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay, các quyền về bảo vệ danh dự, uy tín, nhân phẩm con người rất dễ bị xâm hại trên không gian mạng.
Bổ sung hình phạt bổ sung lao động công ích
Theo quy định hiện hành tại Điều 36 Bộ luật Hình sự 2015, “lao động phục vụ cộng đồng” không phải là một hình phạt độc lập mà chỉ là biện pháp hỗ trợ áp dụng cho người bị phạt cải tạo không giam giữ nhưng không có việc làm.
Thời lượng tối đa 4 giờ/ngày và 5 ngày/tuần, miễn trừ cho nhóm yếu thế như phụ nữ mang thai hoặc người khuyết tật nặng.
Trong Dự thảo lần này, Bộ Công an đề xuất lao động công ích thành một hình phạt bổ sung chính thức trong hệ thống hình phạt.
Điều này đồng nghĩa, đây sẽ là nghĩa vụ pháp lý buộc người bị kết án phải thực hiện theo phán quyết của Tòa án, không quan trọng họ có việc làm hay không (vì “lao động phục vụ cộng đồng” hiện chỉ áp dụng cho người không có việc làm).
Bộ Công an đánh giá biện pháp này tăng tính hướng thiện, giúp người phạm tội nhận thức trách nhiệm với cộng đồng và giảm nguy cơ tái phạm. Đây là giải pháp thay thế hiệu quả cho hình phạt tiền, với người phạm tội không có khả năng tài chính.
Lao động công ích cũng giảm chi phí giam giữ và quản lý trại giam, đồng thời tạo ra lợi ích trực tiếp từ thành quả lao động cho xã hội. Đây cũng là hình phạt đã được nhiều nước trên thế giới áp dụng.
Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh An Giang, Cơ quan CSĐT công an tỉnh này cho biết vừa ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và lệnh tạm giam đối với 6 bị can gồm: Nguyễn Thị Hiền (SN 1977, cư trú tỉnh Nghệ An), Huỳnh Kim Long (SN 1964, cư trú Tp.HCM), La Văn Phép (SN 1972), Tống Hoàng Huy (SN 1974), Nguyễn Bội Ngọc (SN 1989), La Minh Huyên (SN 1994, cùng cư trú xã Tri Tôn, tỉnh An Giang) về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Riêng La Thị Kim Phương (SN 2000, cư trú xã Tri Tôn, tỉnh An Giang) cho gia đình bảo lãnh để tiếp tục điều tra làm rõ.
Trong quá trình điều tra xác định, Long và Hiền (Hiền là người sống chung như vợ chồng với Long) sử dụng tài khoản mạng xã hội để tiếp cận ông N.Đ.K. (SN 1972, cư trú tỉnh Thái Nguyên), giới thiệu có tượng Phật Di Lặc bằng "đồng đen", được rao bán với giá 300 tỷ đồng.
Đầu tháng 4/2026, vợ chồng Long liên lạc, hẹn ông K. đến xã Tri Tôn, tỉnh An Giang để "thử hàng", thì ông K. đồng ý. Sau đó, vợ chồng Long đến xã Tri Tôn gặp Phép, Huy, Huyên để bàn bạc kế hoạch, phân vai cụ thể cho từng người và kêu Ngọc và Phương cùng tham gia.
Sáng 18/4, tại khu vực hồ Tà Pạ, xã Tri Tôn, lợi dụng lúc ông K. đang khấn vái, Phép đã tráo tấm kính và nhiệt kế bình thường bằng các vật dụng đã được chuẩn bị sẵn (kính vỡ và nhiệt kế có thủy ngân đông cứng), tạo hiện tượng "kỳ lạ" như lời giới thiệu ban đầu. Tin là đồng đen thật, ông K. đồng ý giao 300 triệu đồng tiền đặt cọc để làm tin trước khi đi Tp.HCM thẩm định. Tuy nhiên, ngay sau khi nhận tiền, Huyên đã nhanh chóng tẩu thoát theo kế hoạch rồi chia nhau tiêu xài.
Biết mình bị lừa, ông K. đã đến cơ quan công an trình báo, xác định vụ việc có tính chất nghiêm trọng, Ban Giám công an tỉnh chỉ đạo Phòng Cảnh sát hình sự phối hợp với Công an xã Tri Tôn tiến hành điều tra, truy xét nóng nhóm đối tượng. Chỉ sau 24 giờ vào cuộc, các trinh sát đã xác định và bắt giữ các đối tượng gây án.
Ngày 13/5, TAND Tp.HCM mở phiên tòa sơ thẩm hình sự, xét xử các bị cáo Ma Cai (SN 1976), Li Chuang (SN 1978), Fan Guohui (SN 1986, cả ba cùng quốc tịch Trung Quốc); Lê Thị Bích Xuyên (SN 1990, ngụ Tp.Cần Thơ) và Huỳnh Văn Toàn (SN 1995, quê tỉnh Gia Lai) về các tội Bắt người trái pháp luật và Cưỡng đoạt tài sản.
Cùng vụ án, các bị cáo Trần Sinh Phi (SN 1989, quê tỉnh Gia Lai); Nguyễn Thanh Vũ (SN 1994) và Nguyễn Thành Lợi (SN 1997, cùng quê tỉnh Gia Lai) bị xét xử về tội Bắt người trái pháp luật.
Cáo trạng xác định, do muốn có tiền tiêu xài nên Ma Cai đã nhận lời từ một người đàn ông Trung Quốc đến Việt Nam tìm kiếm anh Ye Sun Jun (Quốc tịch Trung Quốc) để đòi nợ. Thực hiện ý định, Ma Cai đã thuê Li Chuang cùng đến Việt Nam đòi nợ.
Để thuận tiện trong việc giao tiếp, Li Chuang đã thuê Lê Thị Bích Xuyên làm người phiên dịch và thuê người Việt Nam hỗ trợ nhóm của Ma Cai bắt giữ, đòi tiền anh Ye Sun Jun đồng thời hứa với Xuyên sau khi xong việc sẽ cho 500.000 Nhân dân tệ (tương đương khoảng 1,7 tỷ đồng).
Ngày 09/02/2025, Ma Cai cùng Lê Thị Bích Xuyên bay từ Lào về Việt Nam, rồi thuê phòng tại chung cư Hà Đô, phường Hòa Hưng, Tp.HCM để ở. Sau đó, Xuyên gọi điện thoại và hẹn gặp anh Lê Văn Sang để tìm người đòi nợ cho nhóm của Ma Cai, anh Lê Văn Sang đồng ý.
Sau đó, anh Lê Văn Sang đã gọi điện thoại rủ anh Nguyễn Văn Vinh. Thông qua anh Vinh, Xuyên gặp Trần Sinh Phi. Xuyên hứa sẽ chia cho Phi số tiền 1,5 tỷ đồng nếu phi bắt giữ anh Ye Sun Jun.
Bị cáo Phi tiếp tục thông qua một người khác để gặp Huỳnh Văn Toàn và hứa cho Toàn 200 triệu để bắt cóc nạn nhân. Toàn đồng ý nên đã rủ Nguyễn Thành Lợi và Nguyễn Thanh Vũ cùng tìm kiếm và theo dõi anh Ye Sun Jun.
Ngày 11/02/2025, Li Chuang nhập cảnh vào Việt Nam rồi đến ở cùng với Ma Cai và Xuyên. Đến ngày 20/02/2025, Fan Guohui nhập cảnh vào Việt Nam để cùng và kết hợp với Ma Cai tìm kiếm anh Ye Sun Jun để đòi nợ.
Chiều tối 27/02/2025, khi Li Chuang và Ma Cai thấy anh Ye Sun Jun cùng bạn bè đang ăn cùng bạn thì gọi điện cho Xuyên thông báo địa điểm.
Nhận tin, Xuyên gọi điện cho đồng bọn là Toàn. Toàn gọi cho Vũ và Lợi để đi gặp Xuyên. Tại điểm gặp, ngoài Xuyên còn có Fan Guohui và Huang Xunjun và cả nhóm thống nhất sẽ đi bắt có anh Ye Sun Jun.
Khi thấy anh Ye Sun Jun cùng vợ và bạn lên xe ôtô 7 rời đi thì thì Vũ điều khiển xe ôtô đuổi theo. Khi đến trước số 94 đường số 9, khu phố 4, phường Tân Phú, quận 7, Tp.HCM thì Vũ ép xe anh Ye Sun Jun vào lề. Đồng thời, Fan Guohui xuống xe xông đến mở cửa kéo anh Ye Sun Jun ra khỏi xe. Các đồng bọn còn lại cũng xuống giúp sức, dùng hung khí ép anh Ye Sun Jun phải lên xe ôtô của Vũ rồi tẩu thoát khỏi hiện trường.
Khi xe chạy đến khu vực quận 5, Fan Guohui xuống xe còn Vũ tiếp tục chở Toàn, Lợi và anh Ye Sun Jun đến xã Mỹ Hạnh, huyện Đức Hòa, tỉnh Tây Ninh rồi gửi định vị cho Xuyên.
Khoảng 15 phút sau, Li Chuang điều khiển xe máy chở Ma Cai đến, 2 người này kêu anh Ye Sun Jun ra ngoài nói chuyện. Khoảng 1 tiếng sau, Fan Guohui cùng Xuyên đi taxi đến.
Tại đây, nhóm của Ma Cai dùng dao, búa đe doạ buộc anh Jun chuyển số tiền 10.000.000 USDT thì sẽ thả về. Sau một hồi thương thảo, nhóm của Mai Cai chỉ yêu cầu anh Jun chuyển số tiền 5.000.000 USDT.
Cùng lúc, nhóm của Ma Cai liên tục đe dọa, đánh anh Jun. Vì sợ hãi, anh Ye Sun Jun nhắn tin, gọi điện thoại cho người thân và bạn bè để chuyển khoản tiền USDT vào số tài khoản các đối tượng này cung cấp, thì bạn bè của anh Ye Sun Jun đã chuyển 200.000 USDT.
Chưa dừng lại, các bị cáo Toàn, Ma Cai, Li Chuang, Fan Guohui đưa anh Ye Sun Jun đi vào bãi đất trống để tiếp tục uy hiếp, buộc anh Ye Sun Jun phải nhờ bạn bè chuyển thêm hơn 400.000 USDT vào tài khoản do nhóm của Ma Cai chỉ định.
Thông tin được Phòng Cảnh sát Hình sự (PC02) Công an TP HCM công bố trưa 10/4. Hồ Minh Đạt, 54 tuổi, Giám đốc Công ty TNHH Mua bán nợ Nhất Tín và Nguyễn Trung Đức (48 tuổi) cùng 7 người khác bị bắt về hành vi Cưỡng đoạt tài sản.
Động thái này được PC02 đưa ra trong quá trình mở rộng điều tra về công ty Được Đất Bắc và các đường dây đòi nợ thuê quy mô lớn núp bóng doanh nghiệp.
Cơ quan điều tra xác định, dù mang danh nghĩa là doanh nghiệp kinh doanh mua bán nợ, thực chất Công ty Nhất Tín do Đạt điều hành lại tổ chức hoạt động đòi nợ thuê trái pháp luật.
Nhóm này thường ký kết các "hợp đồng mua bán nợ" giả cách, để hợp thức hóa hành vi, với thỏa thuận ăn chia tỷ lệ từ 30% đến 50% trên tổng số tiền đòi được.
Trong vụ án này, Nguyễn Trung Đức đã môi giới để nhóm của Đạt nhận đòi khoản nợ khoảng 70 tỷ đồng của bà Ngọc (ngụ phường Tam Long, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ). Sau khi có được "hợp đồng", Đạt cùng vợ là Nguyễn Thị Giang, chỉ đạo nhóm nhân viên triển khai các "chiến dịch gây áp lực".
Từ cuối tháng 7/2025 đến đầu tháng 10/2025, Đạt chỉ đạo đàn em chia thành nhiều nhóm nhỏ, thay phiên nhau bám sát "con mồi". Họ huy động nhiều người, mặc đồng phục công ty, cố tình để lộ các hình xăm trổ nhằm thị uy.
Cả nhóm thường đi ôtô đến trước nhà riêng và cơ sở kinh doanh của bà Ngọc tại khu vực chợ Bà Rịa để tụ tập đông người, chửi bới và đe dọa. Các thành viên của Công ty Nhất Tín còn có hành vi hành hung, đập phá tài sản tại cửa hàng của nạn nhân.
Sự việc kéo dài khiến hoạt động kinh doanh của bà Ngọc bị ngưng trệ, người thân và nhân viên luôn sống trong cảnh hoang mang, lo sợ.
Vào cuộc điều tra, PC02 đã bắt vợ chồng Đạt và đồng phạm. Khám xét trụ sở công ty và nơi ở của Đạt, cảnh sát thu giữ nhiều tài liệu quan trọng gồm các hợp đồng mua bán nợ, con dấu công ty, đồng phục và phương tiện di chuyển phục vụ cho việc đi "khủng bố" nạn nhân.
Công an TP HCM đang tiếp tục truy bắt những người liên quan, kêu gọi những ai đang bỏ trốn sớm ra đầu thú để hưởng sự khoan hồng của pháp luật.
