Nhưng sự phát triển đó tồn tại một nghịch lý: một nền điện ảnh có thể chiến thắng trên sân nhà mà vẫn vắng mặt trên bản đồ thế giới.
Năm 2025, với tổng doanh thu đạt 5.593 tỉ đồng (khoảng 215 triệu USD), thị trường điện ảnh Việt Nam vượt qua Thái Lan và vươn lên vị trí thứ 2 tại Đông Nam Á, xếp sau Indonesia (khoảng trên 300 triệu USD). Nếu xét trên phạm vi toàn cầu, quy mô thị trường điện ảnh Việt Nam đang ở vị trí 20-25.
Dù vậy, xét về vị thế quốc tế, điện ảnh Việt vẫn thua xa Thái Lan vì họ xuất khẩu tốt nhất khu vực. Năm 2025, bộ phim Gia tài của ngoại trở thành hiện tượng thành công khắp Đông Nam Á và Trung Quốc, bán bản quyền cho 129 thị trường quốc tế, thu về doanh thu 73 triệu USD toàn cầu. Phim cũng lọt vào “shortlist” của giải Oscar.
Trong khi đó, phim Việt có doanh thu quốc tế cao nhất (Mai và Thỏ ơi! của Trấn Thành) có doanh thu khoảng 1,5 đến 2 triệu USD nhưng chủ yếu phục vụ cho cộng đồng người Việt ở hải ngoại.
Nếu nhìn từ bên trong, điện ảnh Việt Nam đang trải qua một giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ chưa từng có: doanh thu phòng vé liên tục lập kỷ lục, phim nội địa chiếm ưu thế tuyệt đối trên sân nhà, số lượng dự án mới gia tăng với tốc độ chóng mặt.
Nhưng nếu nhìn từ bên ngoài, trên bản đồ điện ảnh thế giới, sự hiện diện của Việt Nam vẫn còn khá mờ nhạt. Phim Việt hiếm khi xuất hiện ở các hạng mục chính thức trong các liên hoan phim hạng A, càng hiếm hơn khi tạo được tiếng vang đủ lớn để bước ra thị trường quốc tế.
Nghịch lý này đặt ra một câu hỏi không dễ trả lời: liệu sự tăng trưởng của thị trường nội địa có thực sự phản ánh sức mạnh của một nền điện ảnh hay chỉ là dấu hiệu của một giai đoạn đang phát triển?
Một trong những nguyên nhân cốt lõi của nghịch lý này nằm ở cách thị trường điện ảnh Việt Nam đang vận hành. Khi phòng vé nội địa tăng trưởng nhanh, phần lớn các nhà sản xuất có xu hướng ưu tiên những dự án có khả năng thu hồi vốn nhanh, phù hợp với thị hiếu số đông và tận dụng tối đa các “thời điểm vàng” phát hành trong năm.
Cách tiếp cận này không sai, thậm chí là cần thiết trong giai đoạn phục hồi sau đại dịch, nhưng nó cũng vô tình thu hẹp không gian cho những thử nghiệm mang tính nghệ thuật hoặc những dự án có khả năng đi xa hơn trên thị trường quốc tế.
Nói cách khác điện ảnh Việt Nam đang phát triển theo chiều rộng của thị trường nhưng vẫn thiếu chiều sâu để tạo ra một dấu ấn bền vững trên bản đồ điện ảnh thế giới.
Vài năm qua có một số phim Việt đặt chân đến được các liên hoan phim quốc tế hạng A của thế giới như Cannes, Venice, Berlin… hay hàng đầu ở châu Á như Busan, Tokyo và gặt hái được một số giải thưởng phim đầu tay của các đạo diễn trẻ.
Nhưng ngoại trừ phim độc lập Ròm của đạo diễn Trần Thanh Huy, các phim đó lại quá xa lạ với thị hiếu của khán giả trong nước nên doanh thu thường rất thấp.
Cũng chưa có những chính sách, quỹ hỗ trợ hay chiến lược phát hành quốc tế song hành những phim này khiến các đạo diễn đi theo con đường làm phim độc lập hoặc nghệ thuật càng cô độc hoặc rất khó có cơ hội đi xa.
Điện ảnh Việt đang chạy theo cuộc đua phòng vé nội địa nhưng chưa có chiến lược dài hơi, chưa tạo ra những “làn sóng” mạnh mẽ như Korean wave (Làn sóng Hàn Quốc), Thailand horror wave (Làn sóng phim kinh dị Thái)…
Hiện tượng “5 phim Việt chen chân nhau mùa lễ và vỡ trận” vừa qua là biểu hiện rõ ràng của một thị trường chưa trưởng thành về cấu trúc – nơi các quyết định sản xuất – phát hành vẫn mang tính ngắn hạn, thiếu sự điều tiết và gần như không có một chiến lược chung.
Chính cách vận hành này cũng là lý do khiến điện ảnh Việt khó bước ra thế giới. Khi toàn bộ hệ thống sản xuất phim được thiết kế để tối đa hóa doanh thu trong nước trong thời gian ngắn, mọi yếu tố khác, từ phát triển kịch bản, đầu tư chiều sâu đến chiến lược phát hành quốc tế… đều trở thành thứ yếu.
Rõ ràng giới hạn toàn cầu của điện ảnh Việt không nằm ở việc thiếu tài năng hay thiếu câu chuyện mà nằm ở chính cấu trúc của thị trường nội địa.
Một biểu hiện dễ thấy là sự bùng nổ ồ ạt của một số dòng phim “ăn khách” trong thời gian ngắn. Chỉ cần một vài tác phẩm thành công, cả thị trường lập tức chạy theo công thức đó, rút ngắn tối đa thời gian sản xuất để kịp “ăn theo làn sóng”.
Dòng phim kinh dị trong thời gian qua là một ví dụ điển hình: bên cạnh một vài tác phẩm chỉn chu, không ít dự án được thực hiện vội vã trong vài tháng với chất lượng đáng báo động.
Hiện tượng này không mới. Điện ảnh Việt từng trải qua một chu kỳ tương tự với dòng phim “mì ăn liền” vào thập niên 1990, đánh dấu một giai đoạn tăng trưởng nhanh nhưng thiếu bền vững và cuối cùng dẫn đến sự thoái trào.
Những gì diễn ra hôm nay, ở một quy mô lớn hơn, cho thấy một vòng lặp quen thuộc: tăng trưởng nhanh, chạy theo xu hướng để rồi đối mặt với nguy cơ tự bào mòn chính mình.
Thị trường điện ảnh Việt đang tăng trưởng nhanh nhưng đồng thời bộc lộ một giới hạn quan trọng: thành công trong nước không tự động chuyển hóa thành vị thế quốc tế. Nếu không có một sự điều chỉnh về cách sản xuất phim, đầu tư và định vị…, khoảng cách này sẽ ngày càng bị kéo giãn ngay cả khi doanh thu phòng vé trong nước tiếp tục lập kỷ lục.
Điện ảnh Việt hôm nay đang đứng trước một ngã rẽ đầy thách thức, đó là tiếp tục khai thác tối đa thị trường nội địa đang tăng trưởng nhanh hay đầu tư cho một chiến lược dài hạn để bước ra thế giới? Hai con đường này không loại trừ lẫn nhau, vấn đề là cách kết nối.
Bởi suy cho cùng, một nền điện ảnh chỉ thực sự trưởng thành khi nó không chỉ chinh phục khán giả trong nước mà còn có thể kể những câu chuyện của mình với thế giới, theo cách mà thế giới muốn lắng nghe. Chỉ khi đó điện ảnh Việt mới có vị thế trên bản đồ thế giới.
Tác phẩm dựa trên webtoon cùng tên, nội dung kể về nhân vật Gun Woo (Woo Do Hwan) bị lôi kéo vào những giải đấu boxing phạm pháp của thế giới ngầm sau khi giành chức vô địch quyền Anh. Biến cố xảy ra khi Baek Jeong (Bi Rain) - kẻ đứng đầu một giải đấu bất hợp pháp có quy mô toàn cầu - liên tục gây sức ép lên Woo Jin (Lee Sang Yi) và mẹ con Gun Woo.
Tiếp nối thành công của phần đầu, Bloodhounds 2 mở rộng bối cảnh, từ tín dụng đen sang giải đấu quyền Anh quy mô lớn. Ở đó, Gun Woo và Woo Ji bị cuốn vào cuộc chiến sinh tồn, từ đó khắc họa tình anh em giữa họ.
Đạo diễn Kim Joo Hwan tăng mật độ các phân đoạn hành động. Các pha giao đấu kết hợp boxing với những màn đánh tay không trên võ đài bát giác. Theo Daum, ở buổi họp báo ra mắt phim hôm 31/3, đạo diễn võ thuật Jung Sung Ho cho biết các diễn viên được huấn luyện kỹ lưỡng để thực hiện cảnh đánh nhau. Êkíp còn tính toán các góc máy quay để phát huy hiệu ứng hình ảnh, mang đến cảm giác chân thật cho người xem.
Trang Nate đánh giá tương tác giữa Woo Do Hwan và Lee Sang Yi làm nổi bật tuyến truyện về tình bạn. Ở mùa hai, nhân vật Gun Woo không chỉ mang tinh thần chính nghĩa, anh còn sẵn sàng đối diện quá khứ tội lỗi để bảo vệ những người quan trọng. Trên Daum, Woo Do Hwan cho biết anh đầu tư kỹ năng diễn xuất nội tâm để làm rõ chuyển biến tâm lý nhân vật.
Woo Jin có bước chuyển mình từ huấn luyện viên sang võ sĩ, trở thành chỗ dựa vững chắc cho Gun Woo. Câu chuyện của Woo Jin - người sẵn sàng gác lại con đường riêng để hỗ trợ người anh - vượt qua tình bạn đơn thuần, được xây dựng qua những lần cùng chiến đấu, chịu đựng áp lực và vượt qua thử thách.
Do Hwan bộc lộ tốt sự trưởng thành và nội tâm phức tạp của Gun Woo, còn Lee Sang Yi mang đến hình ảnh Woo Jin luôn sát cánh giúp đỡ nam chính. Trên Daum, Do Hwan nói cả hai tập luyện ngay cả trong ngày nghỉ để đảm bảo độ chính xác và an toàn cho các cảnh hành động.
Trang SCMP nhận xét nhân tố đáng chú ý là phản diện Baek Jeong do Bi Rain thủ vai. Nhân vật có tính cách tàn nhẫn, thỏa mãn khi chứng kiến nỗi đau của người khác. Không chỉ có ngoại hình lực lưỡng, Bi Rain từ bỏ hình tượng điển trai để bộc lộ bản chất nhân vật, khiến Baek Jeong trở thành tâm điểm mỗi khi xuất hiện.
Tuy nhiên, trang Chosun cho rằng điểm trừ nằm ở kịch bản. Baek Jeong được mô tả là người hành động vì tiền, nhưng lý do hắn nhắm đến Gun Woo lại chưa thuyết phục. Việc theo đuổi nam chính không được giải thích rõ khiến nhân vật thiếu chiều sâu.
Các cảnh đánh đấm là yếu tố duy trì sức hút nhưng một số phân đoạn thiên về tính bạo lực hơn là kịch tính. Khi động cơ của phản diện không được làm rõ, việc lặp lại những pha đánh nhau dễ gây mệt mỏi, làm giảm sức nặng của câu chuyện. Ngoài ra, số lượng nhân vật phụ tăng lên đáng kể. Dù mở rộng tuyến nhân vật, việc khai thác chưa hiệu quả khiến vai trò của họ trở nên mờ nhạt.
Từ khi ra mắt hôm 3/4, phim nhanh chóng vươn lên vị trí thứ hai trong bảng xếp hạng chương trình không nói tiếng Anh được xem nhiều nhất Netflix sau ba ngày ra mắt. Theo số liệu của Tudum, bộ phim đạt hơn năm triệu lượt xem, giữ vị trí số một của nền tảng này tại Hàn Quốc và top 10 ở 67 quốc gia.
Bi Rain, 44 tuổi, hoạt động giải trí 24 năm, thành công ở cả lĩnh vực âm nhạc, phim ảnh. Năm 2003, anh gây sốt ở châu Á với phim Ngôi nhà hạnh phúc, đóng cùng Song Hye Kyo. Rain từng hai lần lọt vào danh sách 100 nhân vật ảnh hưởng nhất thế giới do tạp chí Time (Mỹ) bình chọn vào năm 2006 và 2011.
Anh kết hôn với minh tinh Kim Tae Hee năm 2017. Kim Tae Hee cũng là nhan sắc nổi bật làng giải trí Hàn, nổi tiếng qua Nấc thang lên thiên đường, Chuyện tình Harvard, Mật danh Iris.
Cát Tiên (theo Nate, Daum, Chosun)
Ra mắt từ ngày 13/5, chủ đề Dương Dương đóng nhân vật kinh điển thu hút hơn 300 triệu lượt xem và hàng triệu bình luận trên Weibo. Trong 4 tập đầu, Dương Dương thể hiện nhiều đoạn hành động khó như đấu kiếm tay đôi, đấu lại nhóm đối thủ trên nền tuyết, hỗn chiến trong nhà nghỉ, giao tranh trên thuyền.
Nhiều fan nhận xét thiết kế hành động đẹp mắt, làm khán giả cảm nhận được tình huống gay cấn, dồn dập ở câu chuyện. Hàng nghìn người cho biết đã lâu họ mới thấy chất "võ hiệp chính thống" ở một phim truyền hình. Tuy vậy, một số cảnh bị đánh giá lạm dụng quay chậm và kỹ xảo, khiến màn đối đầu thiếu tự nhiên.
Vũ lâm linh do Lưu Hồng Nguyên đạo diễn, cải biên tiểu thuyết Tam hiệp ngũ nghĩa, lấy bối cảnh thời Bắc Tống. Triển Chiêu võ công cao cường, tính cách chính trực, lần theo chứng cứ người bạn quá cố để lại để phá âm mưu tạo phản. Phim còn có sự tham gia của Chương Nhược Nam, Phương Dật Luân.
Tác phẩm ghi hình năm 2024, Dương Dương được khán giả kỳ vọng gây tiếng vang khi đóng Triển Chiêu thế hệ mới. Thập niên 1990, 2000, một số tài tử thành danh với nhân vật này, như Hà Gia Kính, Thích Tiểu Long, Tiêu Ân Tuấn.
Diễn viên Thích Tiểu Long, đóng Triển Chiêu ở Thời niên thiếu của Bao Thanh Thiên, gây chú ý khi đăng bài viết ủng hộ đồng nghiệp: "Triển Chiêu, nhiệt huyết thời niên thiếu, dáng dấp phong sương khi trưởng thành. Kỳ vọng xem thế giới giang hồ của Dương Dương".
Dương Dương 35 tuổi, thuộc nhóm sao nam nổi bật nhất Trung Quốc, hút fan qua các phim Yêu em từ cái nhìn đầu tiên, Thiếu nữ toàn phong, Tai trái, Thả thí thiên hạ. Nữ chính Chương Nhược Nam 30 tuổi, cũng là mỹ nhân nổi bật màn ảnh những năm gần đây, lưu dấu ấn qua Hôn lễ của em, Khó dỗ dành, My Boss, Hoài thủy trúc đình.
Tác phẩm điện ảnh do đạo diễn Hùng Trần thực hiện, xoay quanh nhóm streamer khám phá biệt thự bỏ hoang của Chú Hỏa (Hứa Bổn Hòa) - doanh nhân người Việt gốc Hoa sống tại Sài Gòn cuối thế kỷ 19. Với số tiền được hứa tăng theo lượt view buổi livestream, cả nhóm háo hức bước vào ngôi nhà cổ, vô tình đánh thức một thế lực tâm linh.
Kịch bản dựa trên giai thoại về "con ma nhà họ Hứa", xoay quanh một cô gái qua đời vì bệnh phong, linh hồn thường xuất hiện trong biệt thự Chú Hỏa - câu chuyện từng được kể trong sách của nhà văn Sơn Nam. Năm 1973, đạo diễn Lê Hoàng Hoa làm phim kinh dị dựa trên câu chuyện, với sự tham gia của nghệ sĩ Bạch Tuyết, Năm Châu, Thanh Tú, Ba Vân, thu hút đông đảo khán giả. Năm 2018, sân khấu kịch Hoàng Thái Thanh ra mắt vở cùng tên, nhấn mạnh vào bi kịch tình yêu của đôi nhân vật chính.
Đạo diễn Hùng Trần đặt tiêu chí tác phẩm phải có hướng đi mới, phù hợp với khán giả đương đại. Nhà sản xuất chọn phong cách giả tài liệu (found footage), tương tự nhiều phim kinh dị nước ngoài nổi tiếng, như The Blair Witch Project (Phù thủy rừng Blair), Paranormal Activity, Haunted Changi (Bệnh viện ma ám), The Medium (Bà Đồng), Incantation (Chú nguyền).
Hùng Trần nói gặp nhiều khó khăn về kỹ thuật khi là một trong những phim Việt đầu tiên theo đuổi thể loại giả tài liệu trên màn ảnh rộng. Êkíp sử dụng 21 máy quay, trong đó có 12 thiết bị được đeo trên người các diễn viên, giúp khán giả có cảm giác theo chân nhân vật, quan sát sự việc xảy ra trong biệt thự.
Dàn diễn viên chủ yếu là gương mặt trẻ, như Nguyễn Minh Thời - từng đóng MV Hongkong1,Nguyễn Công Nương - tham gia Quả tim máucủa Victor Vũ. Đoàn phim không ghi hình tại bối cảnh biệt thự thật, mà tái dựng "lầu chú Hỏa" ở địa điểm khác, phù hợp hơn với ý tưởng, điều kiện quay của êkíp. Đạo diễn cùng nhà sản xuất tìm hiểu về kiến trúc Pháp cuối thế kỷ 19 - đầu thế kỷ 20, và công trình thực tế của doanh nhân Hứa Bổn Hòa, trước khi dựng lại.
Ngoài Lầu chú Hỏa, nhiều phim Việt cùng ra rạp tháng 6, mở màn cuộc đua phòng vé dịp hè. Mesdames Thanh Sắc do Thanh Hằng đóng chính và đồng sản xuất, xoay quanh Cầm Thanh - một vũ nữ được săn đón thập niên 1960. Cô dần trở thành cái gai trong mắt bà chủ vũ trường Kim Đô (Hồng Ánh). Ma xó có sự góp mặt của nghệ sĩ Hạnh Thúy, Lê Khánh, Avin Lu, Tín Nguyễn, khai thác nỗi sợ từ truyền thuyết, tín ngưỡng dân gian.
