Sở Xây dựng Hà Nội đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết của HĐND về thí điểm quản lý, sử dụng vỉa hè để kinh doanh, phát triển kinh tế đô thị, kinh tế đêm.
Cơ quan này đề xuất thí điểm cho các tổ chức, cá nhân, hộ kinh doanh có thể trả phí thuê một phần mặt bằng dưới lòng đường, vỉa hè để kinh doanh.
Theo đó, phí thuê lòng đường, vỉa hè trên các tuyến phố tại 4 quận nội thành trước sáp nhập đơn vị hành chính gồm Hoàn Kiếm, Ba Đình, Hai Bà Trưng, Đống Đa và các phố văn hóa ẩm thực, chợ đêm là 45.000 đồng một m2 mỗi tháng.
Phí thuê tại các phố chính thuộc Thanh Xuân, Cầu Giấy, Tây Hồ, Long Biên, Hoàng Mai, Hà Đông, Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm là 40.000 đồng một m2 mỗi tháng.
Các tuyến phố còn lại của các xã, phường trên và thuộc thị xã Sơn Tây trước sáp nhập có giá thuê 25.000 đồng một m2 mỗi tháng. Các khu vực ngoại thành khác là 20.000 đồng mỗi m2 mỗi tháng.
UBND phường là nơi tiếp nhận hồ sơ đề xuất thuê từ phía các hộ, doanh nghiệp kinh doanh trên địa bàn.
Dự thảo Nghị quyết nếu được chính quyền thông qua sẽ có hiệu lực trong 5 năm. Thời gian thí điểm cho thuê vỉa hè với một số tuyến phố chỉ tối đa 2 năm, và có thể được xem xét gia hạn tiếp 2 lần, mỗi lần không quá 2 năm.
Các tổ chức, cá nhân, hộ kinh doanh được thuê sử dụng tạm thời lòng đường, vỉa hè không quá 1 năm. Họ cũng có thể được gia hạn nhiều lần, nhưng mỗi lần tối đa 1 năm.
Đơn vị soạn thảo đề xuất thí điểm theo 3 giai đoạn, trong đó giai đoạn đầu tiên tại một số tuyến phố ở phường Hoàn Kiếm, Cửa Nam. Sau đó, việc thí điểm mở rộng ra một số phố của các phường trong khu vực Vành đai 1 và cuối cùng là Vành đai 3.
Theo Sở Xây dựng, việc thí điểm cho thuê vỉa hè có trả phí giúp cá nhân, hộ kinh doanh có điều kiện mở rộng kinh doanh, hạn chế tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường trái phép. Đồng thời, ngân sách nhà nước cũng có thể tăng nguồn thu.
Các tuyến phố thực hiện thí điểm dự kiến cũng phải đáp ứng hàng loạt tiêu chí như không thuộc phạm vi bảo tồn di tích lịch sử văn hóa, không có điểm ùn tắc giao thông. Vỉa hè của các tuyến phố này cũng cần rộng từ 3 m trở lên và đảm bảo lối đi cho người đi bộ (tối thiểu rộng 1,5 m).
Ngoài ra, ít nhất 50% tổ chức, hộ gia đình, hộ kinh doanh có quyền sử dụng nhà ở, công trình xây dựng tại tuyến phố này phải đồng thuận thì việc thí điểm mới có thể thực hiện. Nhà quản lý đề xuất cần trang bị hệ thống camera đảm bảo giám sát toàn bộ phạm vi phần lòng đường, vỉa hè dự kiến thực hiện thí điểm.
Thời gian gần đây, Hà Nội siết trật tự đô thị, vỉa hè khiến tiểu thương cố gắng tận dụng từng cm mưu sinh, trong khi các chuỗi hàng quán lớn buộc thay đổi mô hình kinh doanh để tồn tại. Hiện tại, nhiều tiểu thương, hộ kinh doanh, doanh nghiệp cũng có nguyện vọng được thuê vỉa hè.
Ở nhiều quốc gia, kinh tế vỉa hè được xem như một phần đời sống đô thị và sinh kế người dân. Chẳng hạn, Thái Lan, Singapore hay Đài Loan (Trung Quốc) thừa nhận loại hình kinh tế này, và quản lý bằng quy hoạch, cấp phép, kèm theo quy định hoạt động.
Tại Hội thảo “Hộ kinh doanh: Minh bạch dòng tiền, mở rộng cơ hội kinh doanh” diễn ra tại trụ sở của Thuế TP.HCM chiều 17-4, một câu hỏi nóng mà hộ kinh doanh đã đặt ra: Liệu có bắt buộc hộ kinh doanh phải mở tài khoản hộ kinh doanh tại các ngân hàng TMCP có vốn nhà nước (nhóm Big4) hay không?
Trả lời câu hỏi này, bà Lê Thị Chinh - Phó trưởng Ban Nghiệp vụ thuế (Cục Thuế) - cho hay thời gian qua có nhiều thông tin nhầm lẫn làm cho hộ kinh doanh hoang mang.
Bà Chinh khẳng định không có chuyện này và hộ kinh doanh có thể mở tài khoản ở bất kỳ ngân hàng nào thuận lợi nhất cho mình. Cơ quan thuế không có quy định cấm nào cả.
Tuy nhiên hộ kinh doanh lưu ý những thông tin trên tài khoản phải trùng với CCCD và định danh, tránh sai sót và tên trên tài khoản phải trùng với tên trên giấy phép kinh doanh của hộ kinh doanh.
Ông Mai Sơn - Phó cục trưởng Cục Thuế - bổ sung thêm, với hộ kinh doanh có tài khoản đang sử dụng cũng có thể dùng để đăng ký với cơ quan thuế và cơ quan thuế không giới hạn số lượng tài khoản đăng ký của hộ kinh doanh.
Nhưng ông lưu ý hộ kinh doanh phải tách bạch tài khoản cá nhân và tài khoản hộ kinh doanh để minh bạch dòng tiền.
Tại phiên thảo luận giải đáp các thắc mắc thực tế của hộ kinh doanh liên quan đến việc thực hiện Nghị định 68, ông Mai Sơn cho biết trong vài ngày qua có thông tin một số cơ quan thuế đã đề nghị hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng dừng sử dụng hóa đơn điện tử.
"Tôi cũng xin thông tin lại, theo quy định, hộ doanh thu trên 1 tỉ đồng/năm bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử. Còn nhóm dưới mức này không phải sử dụng hóa đơn nhằm giảm chi phí tuân thủ", ông Sơn khẳng định tại hội thảo.
Về việc nhiều hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng có nhu cầu sử dụng hóa đơn điện tử nhằm minh bạch và chuyên nghiệp trong giao dịch với người tiêu dùng và khách hàng là doanh nghiệp tổ chức và thực tế các hộ này đã đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử và được cơ quan thuế chấp thuận sử dụng hóa đơn theo đúng quy định của pháp luật.
Cục Thuế không hạn chế các nhu cầu hợp pháp này.
Nêu câu hỏi tại hội trường, anh Quốc Bảo, phường Xuân Hòa, TP.HCM, thắc mắc: Các hộ kinh doanh trên sàn Airbnb hay sàn nước ngoài đã thực hiện khấu trừ thuế rồi nhưng hệ thống không tra được là sàn này đã nộp thuế hộ hay chưa thì hộ kinh doanh có phải kê khai nộp thuế nữa hay không? Cần phải làm thủ tục như thế nào để cơ quan thuế chấp nhận?
Về vấn đề này, bà Lê Thị Chinh cho biết hiện tại cơ quan thuế đã phối hợp với các ngân hàng để trích xuất dòng tiền và nghĩa vụ kê khai nộp thuế.
Về lo lắng của hộ kinh doanh, cơ quan thuế có chi tiết và cung cấp cho hộ kinh doanh để minh bạch dòng tiền đó. Hộ cũng có thể đề nghị Airbnb cung cấp các chứng từ đã khấu trừ thuế.
Ông Mai Sơn nhấn mạnh theo quy định tại Nghị định 117 ban hành năm 2025 quy định quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số của hộ, cá nhân kinh doanh thì: tổ chức quản lý nền tảng thương mại điện tử trong và ngoài nước thuộc đối tượng khấu trừ, nộp thuế thay thực hiện khấu trừ, nộp thuế thay hộ, cá nhân số thuế thu nhập cá nhân phải nộp theo quy định của pháp luật đối với mỗi giao dịch cung cấp hàng hóa, dịch vụ phát sinh.
Hộ kinh doanh cũng có quyền yêu cầu các tổ chức này cung cấp các chứng từ đã nộp thay.
Sáng 22/5, ngành thuế tổ chức họp báo chuyên đề, trong đó phần lớn nội dung đề cập về lệnh tạm hoãn xuất cảnh với người chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Phó cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn cho biết thời gian tới, ngành thuế sẽ phối hợp với cơ quan xuất nhập cảnh, kho bạc và ngân hàng để triển khai giải pháp cho phép người nợ thuế nộp tiền ngay trên đường ra sân bay hoặc tại cửa khẩu. Sau khi hoàn thành nghĩa vụ, hệ thống liên thông sẽ xác nhận theo thời gian thực để người nộp thuế được xuất cảnh ngay.
"Theo quy định phải có quyết định gỡ bỏ lệnh tạm hoãn xuất cảnh, nhưng sắp tới chúng tôi sẽ nâng cấp hệ thống, thực hiện xác nhận trực tiếp theo thời gian thực", ông Sơn nói.
Ông Nguyễn Đức Huy, Phó trưởng ban nghiệp vụ thuế (Cục Thuế), thông tin thêm quy trình này đang được Bộ Tài chính cụ thể hóa trong dự thảo nghị định và thông tư hướng dẫn Luật Quản lý thuế 2025.
Luật Quản lý thuế quy định các trường hợp bị hoãn xuất cảnh gồm cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh nợ từ 50 triệu đồng hoặc đại diện, chủ doanh nghiệp, hợp tác xã nợ từ 500 triệu đồng, quá hạn trên 120 ngày; người xuất cảnh định cư nước ngoài nhưng còn nợ thuế.
Với doanh nghiệp, hộ kinh doanh nợ thuế và không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký - dấu hiệu vi phạm nghĩa vụ kê khai, quản lý thuế - không quy định ngưỡng cụ thể.
Các trường hợp bị cấm xuất cảnh do nợ thuế, cơ quan thuế đều "thực hiện quy trình cảnh báo", nhắc nhở trước khi áp dụng biện pháp cưỡng chế, Phó cục trưởng Mai Sơn khẳng định.
Cụ thể, khi phát sinh nợ thuế đến ngày thứ 30, cơ quan thuế sẽ cảnh báo qua nhiều hình thức như gửi thông báo qua số điện thoại, email, Zalo theo thông tin người nộp thuế đã đăng ký. Ngoài ra, các thông tin này còn được hiển thị trên hệ thống eTax Mobile, cơ sở dữ liệu điện tử của ngành thuế và được rà soát đảm bảo thông tin đã được gửi đi.
"Mục tiêu của các biện pháp này là đảm bảo minh bạch và công bằng cho doanh nghiệp và cá nhân đang thực hiện tốt chính sách pháp luật", ông nói.
Quy trình cưỡng chế thuế cũng được thực hiện nhiều bước. Nợ thuế sau 90 ngày sẽ bị cưỡng chế tài khoản, sau 120 ngày cưỡng chế hóa đơn. Sau đó, cơ quan thuế mới áp dụng các biện pháp công khai thông tin và cấm xuất cảnh.
Theo lãnh đạo Cục Thuế, phần lớn người nộp thuế sau khi nhận cảnh báo đều chủ động rà soát và hoàn thành nghĩa vụ.
Tuy nhiên, trường hợp gây nhiều băn khoăn hiện nay thuộc về nhóm người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, nhưng chưa giải thể. Do không nhận được thông báo nợ thuế, nhiều cá nhân chưa hoàn thành nghĩa vụ và bị ảnh hưởng khi làm thủ tục xuất cảnh.
Theo số liệu của Cục Thuế, đến nay đã có hơn 105.000 người nộp thuế bị thông báo tạm hoãn xuất cảnh với tổng số tiền nợ trên 61.000 tỷ đồng. Trong đó, khoảng 60.000 trường hợp là người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, với tổng nợ khoảng 6.900 tỷ đồng.
Cơ quan thuế cho biết đã thu hồi được hơn 4.000 tỷ đồng từ khoảng 13.000 người nộp thuế thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh. Riêng nhóm bỏ địa chỉ kinh doanh, số tiền thu được hơn 100 tỷ đồng từ khoảng 7.100 trường hợp.
Tại dự thảo nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế 2025, Bộ Tài chính đề xuất ngưỡng tạm hoãn xuất cảnh với trường hợp nợ thuế, không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký là 1 triệu đồng, thay vì không đưa ra mức cụ thể như hiện nay.
Ông Mai Sơn cho biết cơ quan thuế sẽ tiếp tục rà soát các nhóm doanh nghiệp, hộ kinh doanh bỏ địa chỉ kinh doanh nhằm đảm bảo công bằng và môi trường cạnh tranh lành mạnh với người nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ thuế. "Ngành thuế luôn hỗ trợ tối đa cho người nộp thuế, trong khâu hoàn, quyết toán và tất cả chức năng quản lý", ông nói.
Dư âm của sự lệch pha giữa tín dụng và huy động năm 2025 vẫn đang tác động tới nền kinh tế. Tăng trưởng tín dụng trong năm 2025 đạt khoảng 19%, trong khi huy động chỉ tăng 11,4%.
Khoảng trống này buộc nhiều ngân hàng phải dựa nhiều hơn vào thị trường liên ngân hàng và phát hành trái phiếu để bù đắp nguồn vốn. Áp lực càng rõ nét khi lãi suất liên ngân hàng có thời điểm lên tới 19%-20% vào đầu năm 2026.
Trong bối cảnh này, Chính phủ đang nỗ lực hạ nhiệt lãi suất huy động trên thị trường. Và một trong những thay đổi được giới đầu tư quan tâm là thông tư thay thế Thông tư 22/2019/TT-Ngân hàng Nhà nước.
Điểm đáng chú ý là việc điều chỉnh cách tính tỉ lệ dư nợ cho vay trên vốn huy động (LDR), chuyển sang một khái niệm cập nhật hơn là CDR, với trần vẫn giữ ở mức 85% nhưng thay đổi đáng kể về cấu phần tính toán.
Trong đó Ngân hàng Nhà nước đề xuất cho phép tính 20% tiền gửi Kho bạc Nhà nước vào nguồn vốn huy động.
Trước đó lộ trình từng bước loại tiền gửi Kho bạc Nhà nước theo tỉ lệ từ 50% lên 100% vào năm 2026 cũng góp phần tạo sức ép thanh khoản, đặc biệt với nhóm ngân hàng quốc doanh vốn nắm giữ lượng lớn tiền gửi từ kho bạc.
Việc điều chỉnh này được xem là một bước "nới lỏng tương đối", giúp các ngân hàng như BID, CTG hay VCB cải thiện hệ số thanh khoản mà không cần đẩy mạnh huy động bằng mọi giá.
Tuy nhiên ở chiều ngược lại, công thức mới lại loại bỏ tiền gửi liên ngân hàng khỏi nguồn vốn huy động. Điều này đồng nghĩa với việc các ngân hàng phụ thuộc nhiều vào thị trường 2 - chủ yếu là khối tư nhân - có thể đối mặt áp lực lớn hơn trong việc cân đối vốn.
Một chuyên gia phân tích tại công ty chứng khoán đưa ra quan điểm thận trọng khi cho rằng dự thảo có những điểm hỗ trợ thanh khoản như "trừ vốn chủ sở hữu ở tử số" hay "cộng 20% tiền gửi kho bạc ở mẫu số". Tuy nhiên loại bỏ tiền gửi từ các tổ chức tín dụng khác có thể gây áp lực đáng kể trong giai đoạn hiện nay.
Ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư CTCP Chứng khoán An Bình - cho biết "nhiều thay đổi trong dự thảo cho thấy định hướng của cơ quan quản lý trong việc tiệm cận chuẩn Basel III và nâng cao chất lượng quản trị rủi ro hệ thống".
Tuy nhiên ông Minh cũng lưu ý thay đổi có thể tạo ra hai lực tác động trái chiều.
Một mặt, việc cho phép tính một phần tiền gửi Kho bạc Nhà nước giúp cải thiện thanh khoản, từ đó có thể giảm áp lực huy động và hỗ trợ xu hướng giảm lãi suất.
Mặt khác, việc không tính tiền gửi liên ngân hàng lại khiến một số ngân hàng phải tăng cường huy động từ dân cư hoặc tìm nguồn vốn thay thế, qua đó có thể làm gia tăng cạnh tranh lãi suất ở nhóm này.
"Hiệu ứng nới lỏng cho nhóm ngân hàng quốc doanh có thể bị triệt tiêu phần nào bởi áp lực huy động ở nhóm ngân hàng tư nhân", ông Minh nhận định.
Ông cũng cho rằng trong bối cảnh thanh khoản hệ thống vẫn đang được kiểm soát, việc áp dụng CDR cần có lộ trình phù hợp, thay vì triển khai ngay lập tức.
Nếu áp dụng đột ngột, rủi ro căng thẳng thanh khoản có thể xuất hiện khi nhiều ngân hàng chưa kịp tăng vốn hoặc phát hành trái phiếu quốc tế.
Thực tế, trên thị trường chứng khoán phần nào phản ánh sự thận trọng này. Sau kỳ nghỉ lễ, diễn biến cổ phiếu ngân hàng vẫn khá dè dặt.
Theo thống kê của Tuổi Trẻ Online, tính đến phiên 4-5, gần 75% số mã ngân hàng trên ba sàn đang suy yếu về xu hướng dài hạn, dù VN-Index đã vượt qua đợt điều chỉnh.
Ngay cả nhóm ngân hàng quốc doanh cũng không giữ được nhiều thành quả tăng đầu năm. Tính đến hết phiên 4-5, BID tăng khoảng 3,9% từ đầu năm 2026, VCB tăng 4%, trong khi CTG giảm 2,4%.
