Trong dòng chảy của kinh tế số và sự bùng nổ của các nền tảng nội dung trực tuyến, công nghiệp văn hóa đang dần trở thành một trong những lĩnh vực giàu tiềm năng của Việt Nam.
Từ điện ảnh, âm nhạc, trò chơi điện tử, du lịch văn hóa đến thủ công mỹ nghệ hay nội dung số, những sản phẩm được tạo ra từ trí tuệ, sự sáng tạo và bản sắc văn hóa đang mở ra không gian phát triển mới cho nền kinh tế.
Tuy nhiên, đi cùng với cơ hội là những khoảng trống về nhận thức, những tranh cãi liên quan đến bản quyền cũng như bài toán cân bằng giữa bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ với nhu cầu sáng tạo và tiếp cận văn hóa của công chúng.
Tại Hội nghị cung cấp thông tin cho báo chí về công tác nhân quyền và thông tin đối ngoại, ông Lê Minh Tuấn – Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả (Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch) cho biết, Bộ Chính trị vừa ban hành Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa Việt Nam, tiếp đó Quốc hội thông qua Nghị quyết 28 về một số chính sách phát triển văn hóa.
Theo ông Tuấn đây là những nghị quyết mang tính đột phá, thể hiện sự quan tâm lớn của Đảng, Nhà nước và Quốc hội đối với phát triển văn hóa nói chung, công nghiệp văn hóa nói riêng.
Ông Tuấn cho rằng, việc đặt công nghiệp văn hóa và quyền tác giả trong cùng một dòng chảy truyền thông là điều tất yếu.
Bởi từ nghệ thuật, điện ảnh, nhiếp ảnh đến báo chí, xuất bản đều gắn chặt với câu chuyện bản quyền.
Trong bối cảnh Nhà nước xác định công nghiệp văn hóa là động lực phát triển mới, các sản phẩm sáng tạo càng cần được bảo vệ quyền tác giả và quyền liên quan.
Theo ông, công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo ngày càng khẳng định vai trò là động lực quan trọng của phát triển bền vững, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và quảng bá hình ảnh quốc gia.
Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, các nền tảng phân phối nội dung trực tuyến, mạng xã hội cùng các mô hình kinh doanh dựa trên tài sản trí tuệ đang mở ra nhiều cơ hội cho lĩnh vực văn hóa, giải trí và nội dung số.
“Điện ảnh, âm nhạc, game, quảng cáo, thủ công mỹ nghệ hay du lịch văn hóa khi được truyền thông trên mạng xã hội và các phương tiện truyền thông chính thống đã tạo hiệu ứng lan tỏa lớn đối với các giá trị văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, bên cạnh cơ hội phát triển, công nghiệp văn hóa cũng đối mặt với không ít thách thức”, ông Tuấn nói.
Theo Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả, nhận thức của một bộ phận tổ chức, cá nhân về vai trò của quyền tác giả, quyền liên quan còn hạn chế.
Tình trạng xâm phạm bản quyền, sử dụng tác phẩm chưa được cấp phép vẫn diễn ra ở một số lĩnh vực, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của các nhà sáng tạo, nghệ sĩ; đồng thời làm giảm giá trị kinh tế và chất lượng của các sản phẩm công nghiệp văn hóa.
Ở chiều ngược lại, ông Tuấn cũng cho rằng nếu việc thực thi quyền tác giả quá cứng nhắc, chỉ chú trọng lợi ích của chủ thể nắm quyền mà không quan tâm đến quyền sáng tạo của nghệ sĩ trẻ và nhu cầu hưởng thụ văn hóa của công chúng thì mục tiêu phát triển công nghiệp văn hóa sẽ khó đạt được.
Khi đó, các tác phẩm văn hóa, nghệ thuật cũng khó có cơ hội lan tỏa rộng rãi trong nước và quốc tế.
Từ thực tế này, ông Lê Minh Tuấn nhấn mạnh truyền thông về công nghiệp văn hóa, quyền tác giả và quyền liên quan cần được triển khai chủ động, bài bản, có trọng tâm, trọng điểm.
Truyền thông không chỉ dừng lại ở việc đưa tin sự kiện mà phải góp phần định hướng nhận thức xã hội, thúc đẩy hành vi tôn trọng bản quyền, tiêu dùng hợp pháp và phát triển thị trường văn hóa minh bạch, bền vững. Đồng thời, cần bảo đảm hài hòa lợi ích giữa chủ thể quyền, chủ thể sáng tạo và công chúng.
Theo ông Tuấn, truyền thông trong lĩnh vực này cần hướng tới ba mục tiêu cơ bản. Trước hết là nâng cao nhận thức của các cấp, ngành, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân sáng tạo và công chúng về vai trò của công nghiệp văn hóa trong phát triển kinh tế – xã hội.
Công nghiệp văn hóa cần được nhìn nhận không chỉ là hoạt động văn hóa đơn thuần mà còn là lĩnh vực kinh tế quan trọng dựa trên sáng tạo, công nghệ, bản quyền và khả năng thương mại hóa các giá trị văn hóa.
Mục tiêu tiếp theo là tăng cường ý thức tuân thủ pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan; thúc đẩy văn hóa tôn trọng bản quyền trong cộng đồng.
Truyền thông cần làm rõ quyền và nghĩa vụ của tác giả, chủ sở hữu quyền, người sử dụng tác phẩm, doanh nghiệp nền tảng và công chúng; đồng thời chỉ ra tác hại của hành vi xâm phạm bản quyền đối với môi trường sáng tạo và uy tín quốc gia.
Cuối cùng là góp phần phát triển thị trường nội dung số lành mạnh, thúc đẩy tiêu dùng trong nước và xuất khẩu các sản phẩm công nghiệp văn hóa Việt Nam.
Theo đó, truyền thông cần giới thiệu những mô hình, doanh nghiệp, startup, nghệ sĩ và nhà sáng tạo tiêu biểu; quảng bá thương hiệu sáng tạo Việt Nam, đồng thời tăng cường kết nối giữa nhà sáng tạo, doanh nghiệp, nhà đầu tư, nền tảng phân phối và công chúng.
Về nội dung truyền thông, ông Tuấn cho rằng cần tập trung tuyên truyền các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa Việt Nam và Nghị quyết 28 của Quốc hội về một số chính sách đột phá cho phát triển văn hóa, trong đó có công nghiệp văn hóa.
Ông cho biết, hiện Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang xây dựng nghị định quy định chi tiết một số điều của Nghị quyết 28, với nhiều nội dung liên quan trực tiếp đến công nghiệp văn hóa như phát triển cụm công nghiệp sáng tạo văn hóa, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa và tổ hợp sáng tạo văn hóa. Đây là những khái niệm mới, lần đầu tiên được đưa vào một nghị quyết của Quốc hội.
“Các đơn vị hoạt động sáng tạo trong những khu, cụm sáng tạo văn hóa sẽ được hưởng nhiều chính sách ưu đãi về thuế và các cơ chế liên quan nhằm thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa”, ông Tuấn thông tin.
Cùng với đó, ông cho rằng cần tiếp tục đẩy mạnh truyền thông về Chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; tuyên truyền việc triển khai Luật Sở hữu trí tuệ và các nghị định liên quan đến quyền tác giả, quyền liên quan.
Đặc biệt, cần tăng cường phổ biến các quy định của Nghị định 341 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các nhà sáng tạo.
Theo ông Lê Minh Tuấn, công nghiệp văn hóa cần được xác định là động lực quan trọng của kinh tế sáng tạo và phát triển bền vững.
Bản quyền là nền tảng của sáng tạo, còn thương mại hóa tài sản trí tuệ là con đường để các sản phẩm văn hóa Việt Nam vươn ra thị trường trong nước và quốc tế.
Ông cũng nhấn mạnh, chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội lớn cho công nghiệp văn hóa nhưng phải đi đôi với bảo vệ quyền tác giả, quyền liên quan. Đồng thời cần xây dựng văn hóa sử dụng nội dung hợp pháp như trách nhiệm chung của cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nền tảng số và mỗi người dân.
Theo Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả, trong bối cảnh kinh tế sáng tạo, kinh tế số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, truyền thông cần chuyển từ vai trò phổ biến thông tin sang kiến tạo nhận thức, dẫn dắt hành vi và thúc đẩy hành động.
Ông bày tỏ kỳ vọng, với sự tham gia của các cơ quan báo chí, cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nghệ sĩ, nhà sáng tạo, nền tảng số và công chúng, công nghiệp văn hóa Việt Nam sẽ có điều kiện phát triển mạnh mẽ hơn trên nền tảng sáng tạo, công nghệ, bản quyền và bản sắc văn hóa dân tộc.
Chiều 25/5, CLB Kanchanaburi Power chính thức công bố việc bổ nhiệm HLV Park Hang-seo. Theo Siamsport, nhà cầm quân người Hàn Quốc trước mắt sẽ dẫn dắt đội bóng ở mùa giải 2026-2027, với nhiệm vụ đặt nền móng cho công tác phát triển cầu thủ trẻ và xây dựng một hệ thống lâu dài cho CLB.
Thông tin này cũng được công ty quản lý DJ Management xác nhận. Theo đó, HLV Park Hang-seo sẽ bắt đầu một hành trình hoàn toàn mới tại bóng đá Thái Lan sau hơn 2 năm rời đội tuyển Việt Nam.
Sau khi khép lại giai đoạn thành công cùng bóng đá Việt Nam hồi tháng 1/2023, chiến lược gia người Hàn Quốc từng tuyên bố sẽ không dẫn dắt thêm bất kỳ đội bóng nào tại Việt Nam hay Hàn Quốc. Ông cho biết muốn dành cơ hội cho thế hệ HLV kế tiếp và tôn trọng hành trình mình đã đi cùng bóng đá Việt Nam.
Thay vì trở lại môi trường quen thuộc, HLV Park Hang-seo quyết định chọn Thái Lan - nơi ông xem là "một thử thách chưa hoàn thành".
HLV Park Hang-seo chia sẻ: "Tôi chọn Thái Lan không phải vì dễ dàng mà vì đây vẫn là một thử thách chưa hoàn thành. Tầm nhìn dài hạn và sự chân thành của Kanchanaburi FC với bóng đá đã khơi lại đam mê trong tôi. Tôi muốn chứng minh rằng tuổi tác không bao giờ là rào cản với những giấc mơ và thử thách mới".
Theo truyền thông Thái Lan, trước mắt HLV Park Hang-seo sẽ dẫn dắt Kanchanaburi Power FC ở mùa giải 2026-2027 với nhiệm vụ xây dựng nền tảng phát triển dài hạn cho đội bóng, đặc biệt ở công tác đào tạo trẻ. Mục tiêu quan trọng nhất của đội bóng là sớm trở lại giải vô địch quốc gia Thái Lan (Thai League 1).
Những cộng sự sẽ hỗ trợ HLV Park Hang-seo trong công tác chuyên môn tại CLB Kanchanaburi gồm Lee Jung Soo và Panupong Wongsa trong vai trò trợ lý HLV, Pannarai Pansiri phụ trách phân tích, Narathip Panprom đảm nhiệm vị trí HLV thủ môn, còn Ro Young Soo là HLV thể lực.
Trên mạng xã hội, Chủ tịch CLB Kanchanaburi, ông Phalang Kanchanaburi, cũng gửi lời chào mừng nhà cầm quân người Hàn Quốc: "Chào mừng HLV Park Hang-seo tới CLB Kanchanaburi".
Tuy nhiên, trước mắt HLV Park Hang-seo chưa trực tiếp nhận nhiệm vụ tại đội bóng Thái Lan. Thay vào đó, ông sẽ cùng đội tuyển Hàn Quốc tham dự World Cup 2026 với vai trò trưởng đoàn.
Trong thời gian HLV Park Hang-seo chưa có mặt, trợ lý Lee Jung Soo sẽ tạm thời dẫn dắt CLB Kanchanaburi. Sau khi World Cup 2026 khép lại, ông Park sẽ đến Thái Lan và chính thức bắt tay vào công việc tại đội bóng mới.
Các nguồn tin từ Thái Lan cho biết CLB Kanchanaburi dự kiến sẽ đầu tư mạnh để bổ sung thêm những cầu thủ chất lượng, nhằm hiện thực hóa mục tiêu đưa đội bóng trở lại giải đấu cao nhất của Thái Lan.
Trong hơn 5 năm gắn bó với bóng đá Việt Nam, HLV Park Hang-seo đã tạo nên giai đoạn thành công bậc nhất lịch sử cho các đội tuyển quốc gia. Dưới thời chiến lược gia người Hàn Quốc, bóng đá Việt Nam liên tiếp chạm tới những cột mốc chưa từng có ở đấu trường châu lục và khu vực.
Năm 2018, ông gây tiếng vang lớn khi đưa U.23 Việt Nam vào tới trận chung kết U.23 châu Á tại Thường Châu, tạo nên kỳ tích lịch sử cho bóng đá Đông Nam Á. Cũng trong năm đó, đội tuyển Việt Nam dưới sự dẫn dắt của ông lên ngôi vô địch AFF Cup 2018 sau 10 năm chờ đợi.
Ở cấp độ SEA Games, HLV Park Hang-seo tiếp tục giúp bóng đá Việt Nam thống trị khu vực với 2 tấm HCV liên tiếp tại SEA Games 2019 và SEA Games 2021 - điều mà bóng đá nam Việt Nam chưa từng làm được trước đó.
Ngoài ra, ông còn đưa đội tuyển Việt Nam vào tứ kết Asian Cup 2019 và đặc biệt là lần đầu tiên trong lịch sử góp mặt ở vòng loại thứ 3 World Cup 2022 khu vực châu Á. Dưới thời HLV Park Hang-seo, đội tuyển Việt Nam nhiều lần vươn lên nhóm dẫn đầu Đông Nam Á và tạo dựng hình ảnh giàu bản lĩnh ở sân chơi châu lục.
Trước đó, trên mạng xã hội lan truyền đoạn video ghi lại cảnh một nam thanh niên điều khiển xe máy chưa xác định biển kiểm soát chạy với tốc độ cao trên tuyến đường N5 (Quốc lộ 7C), đoạn qua khu vực gần nhà máy may thuộc địa bàn xã Nghi Lâm, huyện Nghi Lộc cũ.
Trong quá trình lưu thông, người này liên tục lạng lách, đánh võng, lấn làn. Đáng chú ý, có thời điểm nam thanh niên điều khiển xe máy lao hẳn sang phần đường ngược chiều, đối đầu trực diện với phương tiện đang lưu thông theo hướng ngược lại.
Sự việc khiến nhiều người chứng kiến hoảng sợ do tiềm ẩn nguy cơ xảy ra tai nạn giao thông nghiêm trọng.
Không ít ý kiến cho rằng cần sớm xác minh, xử lý nghiêm để răn đe, tránh tình trạng thanh thiếu niên chạy xe tốc độ cao, lạng lách, đánh võng gây mất an toàn giao thông tiếp tục tái diễn.
Hiện lực lượng Cảnh sát giao thông đang xác minh người điều khiển phương tiện để xử lý theo quy định.
Đợt nắng nóng diện rộng đang bao trùm nhiều khu vực từ Bắc Bộ đến miền Trung, với nhiệt độ cao nhất phổ biến 37-40 độ C, có nơi vượt ngưỡng 40 độ C. Tuy nhiên, theo các chuyên gia khí tượng, điều khiến người dân cảm thấy mệt mỏi không chỉ nằm ở con số nhiệt độ mà còn ở mức độ oi bức và cảm giác nóng rát kéo dài suốt cả ngày đến đêm.
TS Nguyễn Ngọc Huy, chuyên gia về biến đổi khí hậu và cảnh báo thiên tai, cho biết, tâm điểm của đợt nắng nóng hiện nay tập trung tại đồng bằng Bắc Bộ, khu vực trung du phía Bắc và các tỉnh miền Trung. Trong ngày 24/6, nhiều địa phương ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có khả năng ghi nhận mức nhiệt chạm hoặc vượt mốc 40 độ C.
Theo ông Huy, dù nhiệt độ khí tượng trong đợt này chưa vượt qua đợt nắng nóng cuối tháng 5, nhưng cảm giác thực tế lại gay gắt hơn nhiều. Nguyên nhân là do áp suất khí quyển tại khu vực đồng bằng Bắc Bộ, bao gồm Hà Nội, giảm xuống mức rất thấp vào buổi chiều. Điều này khiến không khí giãn nở mạnh, các bề mặt bê tông, nhựa đường và đất nền hấp thụ rồi liên tục tỏa nhiệt ra môi trường.
Sự cộng hưởng giữa bức xạ mặt trời kéo dài nhiều giờ và lượng nhiệt tích tụ từ các công trình đô thị khiến không gian ngoài trời trở nên hầm hập, ngột ngạt. Đây cũng là lý do người dân Thủ đô và các tỉnh đồng bằng cảm nhận cái nóng bỏng rát hơn dù nền nhiệt không tăng quá nhiều.
Tại miền Trung, nắng nóng lại mang đặc trưng khác. Khu vực từ Thanh Hóa đến Huế đang chịu tác động mạnh của gió Lào khô nóng. Luồng gió này làm độ ẩm không khí giảm sâu, hút ẩm từ môi trường xung quanh và khiến cơ thể mất nước nhanh hơn. Bên cạnh đó, nhiều địa phương đã trải qua thời gian dài ít mưa, đất đai khô cằn, thảm thực vật suy giảm khả năng điều hòa nhiệt độ, làm sức nóng càng trở nên khắc nghiệt.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, vùng chịu ảnh hưởng mạnh nhất của đợt nóng gồm trung du và đồng bằng Bắc Bộ, các tỉnh từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng và khu vực phía Đông từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk. Hà Nội nằm trong tâm nóng với nhiệt độ tiệm cận hoặc vượt 40 độ C. Hiệu ứng đảo nhiệt đô thị khiến cảm giác ngoài trời có thể cao hơn nhiều so với số liệu đo được.
Trong khi đó, khu vực miền núi Bắc Bộ phổ biến từ 35-37 độ C, một số nơi trên 37 độ C. Riêng Điện Biên và Lai Châu ít chịu tác động hơn nên nền nhiệt không quá cực đoan.
Cơ quan khí tượng cảnh báo độ ẩm không khí tại nhiều nơi giảm xuống dưới 45%, trong khi nắng nóng kéo dài từ khoảng 10h đến 17h. Điều này làm gia tăng nguy cơ cháy nổ tại khu dân cư và cháy rừng. Chỉ số tia cực tím (UV) cũng duy trì ở mức rất cao, có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe nếu tiếp xúc trực tiếp trong thời gian dài.
Theo dự báo, ngày 24/6 có thể là thời điểm nắng nóng đạt đỉnh tại miền Bắc và miền Trung. Sang ngày 25/6, khu vực đồng bằng và trung du Bắc Bộ sẽ giảm nhiệt nhẹ, phổ biến còn 35-37 độ C. Từ ngày 26/6, nắng nóng ở miền Bắc có xu hướng dịu dần. Tuy nhiên, các tỉnh từ Thanh Hóa đến Phú Yên vẫn tiếp tục đối mặt với thời tiết nắng nóng gay gắt trong nhiều ngày tiếp theo, với nhiệt độ phổ biến 38-40 độ C, có nơi trên 40 độ C.
