Nguyễn Minh Thy, 21 tuổi, sinh viên tại thành phố Bordeaux, cho biết hơn hai tuần qua, vật dụng bất ly thân khi ra khỏi nhà là quạt cầm tay và bình nước đá. Căn hộ cô thuê không có điều hòa. Những ngày nóng, nhiệt độ bề mặt tường tăng cao, phòng không có gió lưu thông khiến không gian càng ngột ngạt, khó chịu.
Để thích nghi, Thy tìm mua các cuộn giấy bạc dán kín mặt kính cửa sổ để phản xạ ánh sáng mặt trời, đồng thời đặt thêm chậu nước quanh phòng để tăng độ ẩm.
“Tôi phải tắm 3-4 lần mỗi ngày. Khu vực tôi sống, các quán cà phê có máy điều hòa khá hiếm nên không thể đến trốn nóng như ở Việt Nam”, Thy nói.
Đợt nóng (heat wave – sóng nhiệt) cao điểm từ ngày 20/6 làm gián đoạn hệ thống giao thông công cộng. Các tuyến xe buýt và tàu điện ngầm liên tục thay đổi lịch trình hoặc tạm dừng hoạt động. Nhiều tuyến buýt không có điều hòa khiến Thy phải đổi chặng, đi bộ xa hơn hoặc gọi taxi với giá 35-45 euro một lượt. “Bình thường tôi mất một tiếng đi lại, nay mất 2,5-3 tiếng mới tới nơi”, Thy nói.
Nhiều bạn bè cô chọn đến thư viện công cộng hoặc nhà thờ – nơi mở cửa miễn phí, có Wi-Fi và mát mẻ để trốn nóng. “Tôi cũng muốn đến đây làm việc, nhưng các nhà thờ thường đóng cửa trước 17h, trùng với thời điểm tôi tan làm”, cô kể.
Ở Paris, Đặng Kiên, 28 tuổi, cho biết đây là giai đoạn thời tiết khắc nghiệt nhất trong ba năm anh sống tại Pháp. Các mùa hè trước, nắng nóng chỉ dao động 30-37 độ C, kéo dài khoảng một tuần và có thể giải quyết bằng quạt điện. Năm nay, nhiệt độ Paris duy trì 39-40 độ C, cảm nhận thực tế chạm mức 42 độ C. Hiện tượng “đêm nhiệt đới” (nhiệt độ ban đêm không giảm dưới 20 độ C) khiến Kiên nhiều hôm mất ngủ.
“Hơn 22h trời mới tắt nắng. Tôi thường ở lại cơ quan đến 20h để tận dụng điều hòa. Dù vậy, việc chen chúc trên các chuyến tàu điện ngầm vào giờ cao điểm để về nhà vẫn là một thử thách”, Kiên nói.
Thiếu thiết bị làm mát là thực trạng chung tại châu Âu. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), tỷ lệ hộ gia đình có điều hòa tại châu Âu khoảng 19%. Tại Pháp, tỷ lệ này dao động 3-5%. Số liệu từ Cơ quan Y tế Công cộng Pháp công bố ngày 28/6 cho thấy quốc gia này ghi nhận tăng thêm 1.000 ca tử vong so với trung bình các tháng trước kể từ thời điểm đỉnh nắng nóng xuất hiện vào ngày 24/6. Trong đó, số ca tử vong tại nhà riêng tăng 40%. Bộ trưởng Y tế Pháp Stephanie Rist cảnh báo các triệu chứng bệnh lý do thời tiết duy trì ở mức nhiệt cao có thể xuất hiện muộn từ 5 đến 10 ngày sau khi sóng nhiệt kết thúc, gây áp lực liên tục lên hệ thống y tế công cộng.
Với kinh nghiệm nghiên cứu các mô hình kiến trúc tiết kiệm năng lượng tại châu Âu, kiến trúc sư Vũ Linh Quang, Giám đốc Điều hành công ty ARDOR Green (TP HCM), giải thích phần lớn cấu trúc nhà ở Tây Âu sử dụng tường gạch dày và kính nhiều lớp để giữ nhiệt cho mùa đông. Khi xảy ra sóng nhiệt (đợt nóng mùa hè), cấu trúc này ngăn cản quá trình thoát nhiệt vào ban đêm, biến căn nhà thành không gian tích nhiệt, ảnh hưởng mạnh đến cuộc sống người dân.
Việc lắp điều hòa tại các đô thị lớn như Paris cũng gặp rào cản pháp lý do quy định bảo tồn kiến trúc. Khâu thay đổi mặt ngoài công trình để lắp cục nóng phải qua quy trình phê duyệt kéo dài, với chi phí thiết bị và nhân công từ 1.500 đến 4.500 euro.
Tại các khu ký túc xá sinh viên, tình hình tương tự. Cẩm Anh, 23 tuổi, sinh viên trường Neoma Business School (Rouen, vùng Normandy) cho biết phòng cô không có hệ thống thông gió đối lưu. Cô phải dành toàn bộ thời gian trong ngày tại thư viện trường.
Đợt nóng này khiến thiết bị làm mát cháy hàng. Cẩm Anh tìm khắp các siêu thị điện máy nhưng không mua được quạt điện. Nếu đặt mua, thời gian giao hàng kéo dài từ 15 đến 20 ngày. Cuối cùng cô phải tìm trên các hội nhóm thanh lý của cộng đồng người Việt mới mua được chiếc quạt cây loại nhỏ.
“Những ngày nắng nóng, thư viện trường cũng quá tải vì nhiều người đến trốn nóng. Tôi đành lang thang ở các siêu thị lớn để hưởng điều hòa”, cô kể.
Anh Xia ở thành phố Ôn Châu, tỉnh Chiết Giang nhặt được lợn rừng Aidi năm 2024. Trong một lần lên núi, anh phát hiện con lợn nhỏ rơi từ vách đá xuống bờ suối. Thấy con vật yếu ớt, anh đưa về nhà chăm sóc, chữa bệnh.
Sau khi hồi phục, Aidi quấn quýt người. Xia nhận định con lợn đã quen được cho ăn, nếu thả về tự nhiên sẽ khó sống sót nên Xia quyết định giữ lại nuôi như thú cưng.
Sau nửa năm sau, Aidi nặng hơn 15 kg. Trong lần đầu theo chủ nhân lên núi, con lợn thể hiện khả năng nhận biết mùi. Nó ngửi mặt đất và xác định chính xác vị trí măng mọc bên dưới. "Nó có thể đánh hơi được cây măng sâu dưới lòng đất 20 cm", anh Xia cho biết.
Phát hiện sở trường này, Xia bắt đầu huấn luyện Aidi. Mỗi khi con lợn tìm thấy măng, anh dùng đồ ăn làm phần thưởng để tạo thói quen. Giờ đây, khi phát hiện măng, Aidi sẽ phát ra tiếng kêu để ra hiệu cho chủ đến đào.
Tỉnh Chiết Giang có đặc sản măng mùa đông (đông duẩn), thường mọc hoàn toàn dưới lòng đất, chưa nhú ngọn. Vì nằm sâu 15-20 cm dưới lớp đất mùn, việc phát hiện bằng mắt thường khá khó khăn, đòi hỏi người đào phải có kinh nghiệm nhìn vết nứt bề mặt. Do khó khai thác nên loại măng này giá bán 20 - 30 tệ một kg (khoảng 70.000 - 105.000 VNĐ). Một người đào măng thông thường thu hoạch 10-20 kg mỗi ngày.
Mùa măng đông kéo dài từ tháng 10 đến tháng 1 năm sau. Nhờ Aidi đi cùng mỗi ngày, lượng măng Xia thu hoạch tăng lên đạt hơn 50 kg một ngày. Với sản lượng này, thu nhập một tháng của anh Xia đạt 30.000 tệ (4.200 USD). Tổng doanh thu trong suốt một mùa măng lên tới khoảng 120.000 tệ (17.000 USD).
Khả năng của Aidi được người dân trong vùng gọi là "radar tìm măng di động". Câu chuyện được chia sẻ trên mạng xã hội khiến nhiều người tìm đến liên hệ đặt mua măng. Một số du khách cũng đặt lịch trước để trải nghiệm hoạt động lên núi đào măng cùng con lợn rừng này.
Ngày 19-4, ban tổ chức Liên hoan sinh viên kiến trúc toàn quốc cho biết đã công bố kết quả, trao giải thưởng cho các sinh viên và các trường đại học đoạt giải.
Liên hoan sinh viên kiến trúc toàn quốc được Hội Kiến trúc sư Việt Nam phối hợp cùng UBND TP.HCM, Hội Kiến trúc sư TP.HCM và Trường đại học Việt - Đức tổ chức.
Hơn 1.000 đại biểu, giảng viên, sinh viên đến từ 27 trường đại học đào tạo ngành kiến trúc trên cả nước tham dự liên hoan.
Trong khuôn khổ liên hoan, nhiều hoạt động sôi nổi, ý nghĩa được tổ chức liên tục từ ngày 15 đến 18-4, gồm: hội thảo khoa học tập trung vào mối quan hệ giữa kiến trúc - công nghệ - đô thị, triển lãm không gian sáng tạo, hoạt động trải nghiệm, giao lưu…
Điểm nhấn và thu hút sự quan tâm của sinh viên là cuộc thi tài năng sinh viên kiến trúc với nhiều nội dung thi như: thiết kế nhanh, ký họa, mỹ thuật, thiết kế đồ họa. Chủ đề liên hoan đặt ra yêu cầu sinh viên kiến trúc phải làm chủ công nghệ, đồng thời giữ vững giá trị nhân văn trong thiết kế.
Liên hoan không chỉ là sân chơi mà còn là không gian đối thoại học thuật, nơi thể hiện góc nhìn của thế hệ trẻ cũng như các chuyên gia và lực lượng đào tạo kiến trúc toàn quốc.
Liên hoan sinh viên kiến trúc toàn quốc được tổ chức định kỳ hai năm một lần. Năm nay các hoạt động của liên hoan được diễn tra tại Trường đại học Việt - Đức (phường Thới Hòa, TP.HCM, trước đây là thành phố Bến Cát, tỉnh Bình Dương) và Trung tâm Hội nghị và triển lãm (phường Bình Dương, TP.HCM).
Đây là khu vực tập trung nhiều khu công nghiệp và đô thị hiện đại, có tốc độ đô thị hóa nhanh, tiêu biểu cho quá trình phát triển công nghiệp đô thị của vùng Đông Nam Bộ.
Ngày 25/5, Khoa Cấp cứu - Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ liên tục tiếp nhận các trường hợp say nắng, say nóng, sốc nhiệt do lao động ngoài trời trong điều kiện nhiệt độ cao. Đáng chú ý, có bệnh nhân nhập viện trong tình trạng hôn mê sâu, suy đa tạng, nguy cơ tử vong cao.
Trường hợp đầu tiên là ông N.B.K., 50 tuổi, trú xã Phùng Nguyên, tỉnh Phú Thọ. Theo gia đình, sau khoảng hai giờ gặt lúa ngoài trời nắng nóng, ông xuất hiện mệt lả, hoa mắt, chóng mặt, vã mồ hôi, thở nhanh rồi được đưa tới bệnh viện cấp cứu.
Tại Khoa Cấp cứu, bác sĩ chẩn đoán người bệnh bị say nắng, say nóng và nhanh chóng xử trí bằng bù nước, điện giải kết hợp làm mát cơ thể. Sau khoảng một giờ cấp cứu, người bệnh tỉnh táo trở lại, giảm rõ rệt đau nhức và hết co quắp tay chân. Hiện sức khỏe đã ổn định, chuẩn bị xuất viện.
Nặng hơn là trường hợp ông L.T.K., 69 tuổi, được đưa vào viện sau khi choáng ngất lúc đang làm việc ngoài đồng. Người bệnh được sơ cứu tại trạm y tế trong tình trạng sốt cao 40 độ C trước khi chuyển tới Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ.
Tại Khoa Hồi sức tích cực – Chống độc, người bệnh hôn mê sâu, Glasgow 5 điểm, thân nhiệt tăng lên 41-42 độ C, huyết áp phải duy trì bằng thuốc vận mạch, lượng nước tiểu giảm. Bác sĩ chẩn đoán sốc nhiệt kèm suy đa tạng.
Người bệnh được hồi sức tích cực, gồm hạ thân nhiệt chỉ huy, thở máy, dùng thuốc vận mạch, bù nước điện giải và theo dõi sát.
Hiện tình trạng vẫn rất nguy kịch, đang được điều trị tích cực.
Theo Bác sĩ Bùi Tất Luật, Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ, sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu nội khoa đặc biệt nguy hiểm, xảy ra khi cơ thể tiếp xúc lâu với môi trường nhiệt độ cao hoặc lao động gắng sức dưới trời nắng nóng khiến cơ chế điều hòa thân nhiệt bị rối loạn.
"Khi thân nhiệt tăng quá mức, cơ thể có thể nhanh chóng rơi vào suy đa cơ quan, tổn thương não, tim mạch, hô hấp và tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời", bác sĩ Luật cảnh báo.
Các dấu hiệu thường gặp của say nắng, say nóng và sốc nhiệt gồm mệt lả, đau đầu, chóng mặt, khát nhiều, da nóng đỏ, co quắp tay chân, thở nhanh, tim đập nhanh, buồn nôn, rối loạn ý thức, sốt cao trên 39-40 độ C, thậm chí lơ mơ hoặc hôn mê.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân hạn chế làm việc ngoài trời trong khoảng thời gian từ 10h-16h, uống đủ nước và bổ sung điện giải khi lao động trong môi trường nóng bức.
Đồng thời cần mặc quần áo thoáng mát, đội mũ rộng vành, tránh làm việc quá sức liên tục dưới trời nắng gay gắt.
