Lúc 9h, tại trạm y tế phường Tăng Nhơn Phú, người dân chen nhau tới khám bệnh miễn phí.
Bác sĩ Phạm Xuân Hải, Phó giám đốc điều hành trạm y tế phường, cho biết trạm phối hợp bệnh viện Ung bướu TP HCM và Đa khoa Phạm Ngọc Thạch để tổ chức khám sàng lọc, tầm soát bệnh lao, hen phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và ung thư.
Hoạt động nhằm hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân (7/4), có 58 bệnh viện, trung tâm y tế tại TP HCM tổ chức khám sàng lọc, tầm soát bệnh lý chuyên khoa miễn phí cho người dân tại 64 phường, xã. Người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chuyên sâu ngay tại tuyến y tế cơ sở.
Lúc 9h, tại trạm y tế phường Tăng Nhơn Phú, người dân chen nhau tới khám bệnh miễn phí.
Bác sĩ Phạm Xuân Hải, Phó giám đốc điều hành trạm y tế phường, cho biết trạm phối hợp bệnh viện Ung bướu TP HCM và Đa khoa Phạm Ngọc Thạch để tổ chức khám sàng lọc, tầm soát bệnh lao, hen phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và ung thư.
Hoạt động nhằm hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân (7/4), có 58 bệnh viện, trung tâm y tế tại TP HCM tổ chức khám sàng lọc, tầm soát bệnh lý chuyên khoa miễn phí cho người dân tại 64 phường, xã. Người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chuyên sâu ngay tại tuyến y tế cơ sở.
Bà Nguyễn Thị Lệ Tuyết 66 tuổi, phường Tăng Nhơn Phú, được tình nguyện viên đẩy xe đến các phòng khám.
Kể từ lần bị tai biến cách đây 6 năm, đây là lần đầu bà được khám kỹ lưỡng như vậy. Bà hiện nghỉ hưu, không có thu nhập nên thường có triệu chứng thì chỉ ra nhà thuốc. “Bác sĩ nói sức khỏe tạm ổn có khối u nhỏ ở phổi nhưng chưa có dấu hiệu, cần phải khám chuyên sâu hơn”, bà nói.
Đến khoảng 10h, vẫn còn đông người xếp hàng chờ khám tại trạm y tế phường Cầu Ông Lãnh.
Bà Nguyễn Thị Lệ Tuyết 66 tuổi, phường Tăng Nhơn Phú, được tình nguyện viên đẩy xe đến các phòng khám.
Kể từ lần bị tai biến cách đây 6 năm, đây là lần đầu bà được khám kỹ lưỡng như vậy. Bà hiện nghỉ hưu, không có thu nhập nên thường có triệu chứng thì chỉ ra nhà thuốc. “Bác sĩ nói sức khỏe tạm ổn có khối u nhỏ ở phổi nhưng chưa có dấu hiệu, cần phải khám chuyên sâu hơn”, bà nói.
Đến khoảng 10h, vẫn còn đông người xếp hàng chờ khám tại trạm y tế phường Cầu Ông Lãnh.
Trạm y tế phường Tăng Nhơn Phú khám bệnh cho 300 người dân trong khu vực, chủ yếu là người cao tuổi và có hoàn cảnh khó khăn. Từ sáng sớm mọi người ngồi chờ trước sảnh trạm, chờ gọi tên và làm thủ tục khám. Hơn 70 bác sĩ của hai bệnh viện tham gia khám, tầm soát cho người dân.
Trạm y tế phường Tăng Nhơn Phú khám bệnh cho 300 người dân trong khu vực, chủ yếu là người cao tuổi và có hoàn cảnh khó khăn. Từ sáng sớm mọi người ngồi chờ trước sảnh trạm, chờ gọi tên và làm thủ tục khám. Hơn 70 bác sĩ của hai bệnh viện tham gia khám, tầm soát cho người dân.
Người dân được đo huyết áp, chiều cao, cân nặng, lấy mẫu xét nghiệm… trước khi khám chuyên sâu.
Người dân được đo huyết áp, chiều cao, cân nặng, lấy mẫu xét nghiệm… trước khi khám chuyên sâu.
Trạm y tế chia thành nhiều phòng để đo đường huyết, siêu âm, chụp X-quang, lấy mẫu xét nghiệm, khám phụ khoa.
Trạm y tế chia thành nhiều phòng để đo đường huyết, siêu âm, chụp X-quang, lấy mẫu xét nghiệm, khám phụ khoa.
Tại phòng đo hô hấp ký, bà Tú Khánh được bác sĩ thăm dò chức năng phổi không xâm lấn. Nhà ở gần trạm y tế, cụ bà 72 tuổi tự đạp xe tới để được khám bệnh miễn phí.
“Trước giờ tôi chủ yếu đi bệnh viện để lấy thuốc trị tiểu đường thôi, chưa được tầm soát các bệnh khác, hy vọng sức khỏe vẫn ổn”, bà nói.
Tại phòng đo hô hấp ký, bà Tú Khánh được bác sĩ thăm dò chức năng phổi không xâm lấn. Nhà ở gần trạm y tế, cụ bà 72 tuổi tự đạp xe tới để được khám bệnh miễn phí.
“Trước giờ tôi chủ yếu đi bệnh viện để lấy thuốc trị tiểu đường thôi, chưa được tầm soát các bệnh khác, hy vọng sức khỏe vẫn ổn”, bà nói.
Cách đó khoảng 14 km, tại trạm y tế phường Cầu Ông Lãnh cũng đông đúc người cao tuổi tới khám. Trạm thực hiện khám tuần soát bệnh lý tuyến giáp, tăng huyết áp và đái tháo đường cho 100 người dân.
Cách đó khoảng 14 km, tại trạm y tế phường Cầu Ông Lãnh cũng đông đúc người cao tuổi tới khám. Trạm thực hiện khám tuần soát bệnh lý tuyến giáp, tăng huyết áp và đái tháo đường cho 100 người dân.
Như nhiều trạm y tế khác, người dân cũng được tiến hành các bước thăm khám căn bản như lấy máu, đo huyết áp, tim mạch, cân nặng, tiền sử bệnh…
“Nhiều năm tôi không đi khám bệnh, cứ đau ốm tự đi mua thuốc, nay có đợt khám miễn phí nên mong chờ lắm”, bà Hứa Tuyết Thanh 51 tuổi, nói.
Như nhiều trạm y tế khác, người dân cũng được tiến hành các bước thăm khám căn bản như lấy máu, đo huyết áp, tim mạch, cân nặng, tiền sử bệnh…
“Nhiều năm tôi không đi khám bệnh, cứ đau ốm tự đi mua thuốc, nay có đợt khám miễn phí nên mong chờ lắm”, bà Hứa Tuyết Thanh 51 tuổi, nói.
Tại trạm y tế phường Tăng Nhơn Phú, người dân mất khoảng một tiếng để xong các bước khám, tầm soát, xét nghiệm. Mỗi người khi ra về được tặng một phần quà cùng tiền, tổng giá trị khoảng 400.000 đồng.
Giám đốc Sở Y tế TP.HCM Tăng Chí Thượng cho biết thông qua hoạt động này, người dân được khám sàng lọc, phát hiện sớm bệnh lý, được tư vấn, hướng dẫn theo dõi, quản lý sức khỏe và chuyển tuyến điều trị khi cần thiết. Đồng thời, dữ liệu khám được cập nhật vào hệ thống quản lý sức khỏe, góp phần từng bước xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử, phục vụ công tác quản lý sức khỏe toàn dân.
Tại trạm y tế phường Tăng Nhơn Phú, người dân mất khoảng một tiếng để xong các bước khám, tầm soát, xét nghiệm. Mỗi người khi ra về được tặng một phần quà cùng tiền, tổng giá trị khoảng 400.000 đồng.
Giám đốc Sở Y tế TP.HCM Tăng Chí Thượng cho biết thông qua hoạt động này, người dân được khám sàng lọc, phát hiện sớm bệnh lý, được tư vấn, hướng dẫn theo dõi, quản lý sức khỏe và chuyển tuyến điều trị khi cần thiết. Đồng thời, dữ liệu khám được cập nhật vào hệ thống quản lý sức khỏe, góp phần từng bước xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử, phục vụ công tác quản lý sức khỏe toàn dân.
Nam thanh niên đang khỏe mạnh thì đột ngột yếu tay chân rồi ngã quỵ, ngày 10/4. Khi nhập viện, tình trạng yếu liệt tiến triển nặng hơn ở nửa người bên phải, kèm mất khả năng tự tiểu tiện dù anh vẫn tỉnh táo và giao tiếp được.
Ban đầu, với các biểu hiện liệt cấp tính, kíp trực khoa Cấp cứu nghi ngờ anh bị đột quỵ não. Tuy nhiên, kết quả thăm khám lâm sàng cùng chụp cộng hưởng từ (MRI) sọ não và cột sống cổ cho thấy nguyên nhân là khối máu tụ ngoài màng cứng tủy sống vùng C3-C5 gây chèn ép tủy cổ, dẫn đến liệt đột ngột.
Bệnh nhân lập tức được chuyển đến Khoa Cột sống thuộc Viện Chấn thương Chỉnh hình. Đánh giá đây là tình trạng hiếm gặp, tiến triển nhanh và có nguy cơ để lại di chứng thần kinh nặng nề, các bác sĩ phẫu thuật cấp cứu ngay trong đêm. Ca mổ lấy máu tụ và giải ép tủy sống hoàn thành lúc 2h30 sáng.
Sau mổ, bệnh nhân được theo dõi hồi sức 24 giờ đầu do tình trạng phù tủy sống. Khi các chỉ số sinh tồn ổn định, anh được rút nội khí quản và chuyển về Khoa Cột sống. Chức năng vận động cải thiện rõ rệt, sức cơ chi dưới tăng lên mức 3/5 ngay từ ngày thứ hai. Đến ngày thứ 7, nửa người bên trái gần như hồi phục hoàn toàn, nửa người bên phải cũng cải thiện đáng kể, đạt mức 3/5.
TS.BS Huỳnh Thanh Bình, Chủ nhiệm Khoa Cột sống, Bệnh viện Quân y 175, cho biết máu tụ ngoài màng tủy tự phát là tình trạng chảy máu đột ngột gây chèn ép tủy cấp tính. Nếu không được chẩn đoán và xử trí kịp thời, tổn thương có thể tiến triển thành phù tủy, nhuyễn tủy, di chứng nặng nề. Phẫu thuật giải ép sớm để loại bỏ khối máu tụ là tối ưu nhất, giúp giải phóng tủy sống, tạo điều kiện cho hệ thần kinh phục hồi.
Theo bác sĩ Bình, thời gian "vàng" để cấp cứu máu tụ ngoài màng tủy là từ 6 đến 12 giờ kể từ khi khởi phát triệu chứng. Nếu được phẫu thuật sớm, đa số trường hợp có thể hồi phục gần như hoàn toàn. Ngược lại, nếu vượt quá khung giờ vàng, đặc biệt với những ca chèn ép tủy rõ ràng, nguy cơ tàn phế rất cao.
Sau mổ, bệnh nhân tiếp tục điều trị nội khoa kết hợp tập phục hồi chức năng tại giường dưới sự hướng dẫn của chuyên gia. Hiện tình trạng đã ổn định, người bệnh được xuất viện và tiếp tục tập luyện để phục hồi khả năng vận động.
Những năm gần đây, Nhật Bản rộ lên cơn sốt "nhảy tại chỗ" (mini-jump), được quảng bá là một bài tập tại nhà ngắn gọn, dễ thực hiện nhưng mang lại hiệu quả cao trong việc đốt mỡ và tăng cường cơ bắp. Xu hướng này trở nên bùng nổ sau khi chương trình truyền hình "Cùng Kazlaser học tập" tiến hành thực nghiệm bài tập và ghi nhận kết quả ấn tượng với người tham gia. Chỉ trong vòng 10 ngày, những người trải nghiệm đã giảm được 2,2% mỡ cơ thể, đồng thời khối lượng cơ bắp cũng tăng lên đáng kể.
Lý giải về sức hút của bài tập chỉ mất 50 giây mỗi ngày, giáo sư lâm sàng Tsukamoto Hiroshi từ Bệnh viện thuộc Đại học Tsukuba, cho biết các động tác nhảy tại chỗ tác động trực tiếp và mạnh mẽ vào cơ dép ở bắp chân. Đây là nhóm cơ chứa tới hơn 90% sợi cơ co chậm, vốn có khả năng ưu tiên tiêu thụ chất béo làm nguồn năng lượng. Việc kích thích liên tục nhóm cơ này không chỉ giúp tiêu hao mỡ thừa mà còn thúc đẩy quá trình trao đổi chất cơ bản, giúp cơ thể hình thành cơ chế khó tích mỡ hơn về lâu dài.
Người trực tiếp tham gia thử thách là nghệ sĩ Okarina, thành viên của nhóm hài Okazu Club. Cô thực hiện bài tập với lộ trình "5 lần mỗi ngày, mỗi lần 10 giây", tổng cộng chưa đầy một phút vận động. Lúc đầu, Okarina hoài nghi về cường độ quá nhẹ này nhưng vẫn cố gắng kiên trì suốt 10 ngày tập. Trước khi bắt đầu, nghệ sĩ nặng 63,3 kg, với tỷ lệ mỡ là 31,6% và 21,65 kg cơ, cho thấy cô đang trong tình trạng béo phì nhẹ.
Kết quả sau 10 ngày gây bất ngờ lớn khi các chỉ số chuyển biến tích cực: tỷ lệ mỡ cơ thể giảm 2,2%, huyết áp giảm 15 đơn vị và khối lượng cơ bắp tăng thêm 1,22 kg. Cân nặng tổng thể tăng khoảng 1,5 kg nhưng đây là kết quả của việc phát triển cơ bắp thuần túy. Ngay cả giáo sư Tsukamoto cũng phải ngạc nhiên, bởi việc tăng hơn 1 kg cơ bắp trong thời gian ngắn như vậy là hiếm gặp.
Tuy nhiên, các chuyên gia sức khỏe lưu ý chìa khóa để duy trì một thể trạng khỏe mạnh lâu dài không chỉ nằm ở số lượng cơ bắp mà còn là sự cải thiện chức năng cơ toàn diện. Huấn luyện viên cá nhân Chikuyama Kazuhiro cho hay cơ bắp không chỉ đơn thuần là yếu tố thẩm mỹ bên ngoài. Vai trò của chúng còn gắn liền với khả năng chống đỡ của cơ thể, sự linh hoạt trong vận động và hiệu suất trao đổi chất.
Anh gợi ý một phiên bản nâng cao của bài tập này theo hình thức luyện tập cường độ cao ngắt quãng: nhảy 20 giây và nghỉ 10 giây, lặp lại 8 hiệp trong khoảng 4 phút. Nhịp độ trên giúp đẩy nhịp tim lên cao, thúc đẩy tuần hoàn máu, tăng tốc độ đốt cháy chất béo và tạo ra kích thích cần thiết để duy trì mật độ xương.
Để an toàn khi thực hiện tại nhà, người tập cần chú ý kỹ thuật "tiếp đất nhẹ nhàng" nhằm giảm thiểu tối đa phản lực lên khớp gối và cổ chân. Nếu lo lắng tiếng ồn hoặc sự rung chấn của sàn nhà khi nhảy, hãy trải một tấm thảm yoga để giảm bớt sự tác động. Những người mới tập nên bắt đầu từ tần suất thấp để cơ thể thích nghi dần trước khi tăng cường độ.
Các chuyên gia khuyên không nên quá lo lắng nếu thấy cân nặng tăng nhẹ trong giai đoạn đầu bởi đây thường là dấu hiệu tích cực cho thấy khối lượng cơ đang phát triển, đồng thời cơ thể đang tăng cường tích trữ glycogen và nước để phục vụ quá trình hồi phục. Thay vì chỉ nhìn vào con số trên bàn cân, người tập nên tập trung theo dõi sự thay đổi của tỷ lệ mỡ và độ săn chắc của vóc dáng để đánh giá chính xác nhất sự cải thiện của sức khỏe.
Nhằm chung tay thúc đẩy thực hiện Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị, dưới sự chỉ đạo của Bộ Y tế, Báo Tuổi Trẻ phối hợp cùng Văn phòng Bộ Y tế và Sở Y tế TP.HCM công bố dự án: "Vì một Việt Nam khỏe mạnh", với chuỗi hoạt động và sự kiện truyền thông với thông điệp: "Người dân khỏe mạnh là nền tảng của quốc gia thịnh vượng"
Theo số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trong 10 quốc gia Đông Nam Á, tuổi thọ nam giới Việt Nam xếp thứ 5, trong khi phụ nữ đứng thứ 2. Trong 15 năm qua, tuổi thọ trung bình của người Việt tăng từ 73,3 lên 73,7 tuổi.
Phía sau con số “sống lâu hơn” là thực trạng đáng lo ngại khi người Việt lại có số năm sống chung với bệnh tật khá cao so với nhiều nước trong khu vực. Trung bình, mỗi người có tới khoảng 10 năm sống trong tình trạng bệnh tật. Điều này làm suy giảm đáng kể chất lượng sống và rút ngắn quãng thời gian sống khỏe mạnh.
Thực tế này không chỉ tạo áp lực ngày càng lớn lên hệ thống y tế và an sinh xã hội, mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết phải thay đổi cách tiếp cận. Thay vì chỉ tập trung “chữa bệnh”, cần chuyển mạnh sang “chủ động phòng bệnh”, duy trì sức khỏe ngay từ sớm và liên tục trong suốt vòng đời, đúng theo tinh thần của Nghị quyết 72.
Trong một lần thăm khám sức khỏe miễn phí tại trạm y tế phường Hiệp Bình, bà N.T.T.H. (65 tuổi, phường Hiệp Bình) không khỏi bất ngờ khi bác sĩ phát hiện nhân giáp thùy phải, phân loại TIRADS 3 và TIRADS 2. Bà H. được bác sĩ tư vấn đến bệnh viện để làm thêm các xét nghiệm chuyên sâu để đánh giá kỹ hơn.
“Mọi thứ diễn ra hoàn toàn âm thầm, không đau đớn, không dấu hiệu báo trước. Chính những lần tầm soát tưởng chừng bình thường lại có thể giúp phát hiện sớm những điều quan trọng nhất, trước khi quá muộn để can thiệp”, bà H. nói.
Còn ông V.D.T. (ngụ phường Trung Mỹ Tây), ở tuổi 65 ông bảo rằng bản thân mình mắc nhiều bệnh nền như tim mạch, cơ xương khớp… Đều đặn mỗi tháng, ông đến bệnh viện gần nhà thăm khám, nhận thuốc bảo hiểm y tế. Đợt này, được khu phố vận động tham gia chương trình khám sức khỏe miễn phí.
Ngoài tầm soát tổng thể, ông được khám chuyên sâu về tim mạch. “Ở tuổi này, phải chủ động theo dõi bệnh, biết rõ tình trạng của mình để không để bệnh tiến triển nặng. Chứ để đến lúc bệnh nặng mới chữa thì vừa tốn kém, vừa khó điều trị”, ông T. chia sẻ.
Thực tế này phần nào được chứng minh trong đợt khám sức khỏe sàng lọc miễn phí quy mô lớn nhất từ trước đến nay của TP.HCM vào ngày 17-4 mới đây. Đã có gần 30.000 người dân được khám, trong đó 19.088 trường hợp có vấn đề sức khỏe (chiếm tỉ lệ 64,3%).
Đáng chú ý, nhóm bệnh lý mạn tính không lây như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch... chiếm tỉ lệ cao nhất với 16.175 lượt khám. Qua sàng lọc, hơn 7.100 trường hợp cần được quản lý theo dõi lâu dài và gần 5.000 người cần tiếp tục điều trị.
PGS Nguyễn Anh Dũng, Phó Giám đốc Sở Y tế TP.HCM, cho hay thành phố là đô thị đặc biệt với quy mô dân số hơn 15 triệu người, mật độ dân cư cao, cơ cấu dân số đa dạng và mức độ di biến động lớn, dẫn đến nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng gia tăng.
Trong khi đó, mô hình bệnh tật đang chuyển dịch với gánh nặng kép giữa bệnh truyền nhiễm và bệnh không lây nhiễm, đặc biệt ở nhóm người cao tuổi.
Trước bối cảnh này, hệ thống y tế không chỉ tập trung vào điều trị khi người dân đã mắc bệnh mà cần chuyển sang mô hình quản lý sức khỏe toàn diện theo vòng đời, trong đó phát hiện sớm nguy cơ, sàng lọc sớm và quản lý sớm đóng vai trò then chốt.
Bà Hoàng Thị Diễm Tuyết - Giám đốc Bệnh viện Hùng Vương - lấy ví dụ điển hình về bệnh lý ung thư cổ tử cung ở nữ giới, nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh dẫn đến tử vong.
Đáng nói chi phí điều trị hiện rất cao, đặc biệt giai đoạn cuối có thể lên tới 1 tỉ đồng mỗi ca, trong khi đó nếu phát hiện sớm chi phí điều trị chỉ khoảng 50 triệu đồng.
Ngoài ra, khi mắc bệnh sự mất mát phụ nữ trong gia đình ảnh hưởng trực tiếp đến hạnh phúc gia đình, giáo dục trẻ em và nguồn lực lao động trong xã hội.
Ngành y tế TP.HCM xác định việc khám sức khỏe, tầm soát, sàng lọc và quản lý sức khỏe người dân là nhiệm vụ trọng tâm, mang ý nghĩa chiến lược lâu dài, song hành với hoạt động khám, chữa bệnh.
Thực hiện tinh thần Nghị quyết 72, ngành y tế TP.HCM đang triển khai đồng bộ các giải pháp theo hướng đưa dịch vụ y tế đến gần người dân, bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận chăm sóc sức khỏe, không để ai bị bỏ lại phía sau.
Ngành y tế kêu gọi mỗi người dân hãy chủ động tham gia khám sức khỏe định kỳ, không chờ đến khi có bệnh mới đi khám. Chăm sóc sức khỏe không bắt đầu từ bệnh viện, mà bắt đầu từ ý thức chủ động của mỗi người dân.