Limbert, Trưởng nhóm thám hiểm hang động Anh – Việt, thành viên Hiệp hội Hang động Hoàng gia Anh, người dành gần 36 năm khám phá hang động ở Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng, đánh giá hang Chả Nghéo hoàn toàn khác so với 470 hang động đã phát hiện.
“Đây là hang đầu tiên mà đoàn thám hiểm phát hiện dạng hố sụt, phía trên có dòng nước chảy xuống tạo thành thác cao khoảng 350 m. Quá trình khám phá gặp khó khăn ngay từ cửa thẳng đứng, vào trong lạnh buốt. Chúng tôi vẫn chưa khám phá hết”, ông cho biết.
Ông kể năm 2023 khi đi tìm kiếm thông tin các hang động mới ở Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng, ông được dân địa phương chia sẻ. Họ nói trong lúc đi rừng phát hiện cửa hang trên đỉnh núi. Hang có khe nước chảy đến cửa rồi theo kẽ đá đổ xuống rất sâu. Xung quanh cây cối mọc dày, trơn trượt khó tiếp cận. Họ nghi ngờ đây hang động nhưng không dám xuống dưới.
Tháng 3 năm đó, đoàn thám hiểm mất hai ngày để tiếp cận cửa hang. Khi các chuyên gia khoan vào đá, đóng bulông tạo mỏ neo thì có một tảng đá rơi ra đè vào cánh tay một chuyên gia. Tai nạn làm gãy tay, đoàn phải cử người đưa chuyên gia đi cấp cứu, ông Howard Limbert kể.
Những người ở lại tiếp tục đu xuống, nhưng đến độ sâu 300 m thì hết dây, trong khi hang vẫn còn sâu. “Nhìn thấy hang còn tiếp tục nhưng không còn dây nên chúng tôi buộc phải quay lên cửa hang, kết thúc chuyến thám hiểm”, ông nói.
Đầu tháng 4/2026, đoàn thám hiểm gồm 10 chuyên gia nước ngoài và 3 chuyên gia Việt Nam trở lại Chả Nghéo, cùng đội ngũ hướng dẫn viên, porter và người dân địa phương hỗ trợ hậu cần, tiếp tục khám phá hang.
Khác với lần trước, họ mang theo hàng nghìn mét dây. Sau hơn một ngày băng rừng, vượt suối, đoàn đến cửa hang Chả Nghéo. Đêm xuống giữa đỉnh núi đá vôi, địa hình không bằng phẳng để dựng lều trại, cả đoàn buộc võng vào cây rừng nghỉ, hôm sau mới khởi sự.
Từ trên xuống, đoạn đầu tiên dài khoảng 90 m thẳng đứng, người đu dây xuống gặp điểm nghiêng. Tại đây, họ khoan và đóng bu lông làm mỏ neo. Xuống khoảng 40-45 m nữa, các nhà thám hiểm gặp một đoạn mặt nghiêng. Họ lại đóng bulông vào đá rồi tiếp tục đu người xuống dưới.
Đến độ sâu khoảng 350 m theo trục thẳng đứng, trước mắt các nhà thám hiểm mở ra phần hang nằm ngang. Đoàn tiếp tục di chuyển gần 600 m hang chính là suối ngầm, nhiều đoạn phía dưới phải bơi qua. Trong cả chuyến thám hiểm chỉ hai người xuống được đáy hang.
“Trong hang rất lạnh, chúng tôi không mang theo đồ giữ nhiệt chuyên dụng nên khó ở lâu trong môi trường nhiệt độ thấp. Hai người xuống đáy, khám phá 600 m rồi quay lại cửa hang”, ông Howard Limbert nói và cho biết hang vẫn còn tiếp tục phát triển và chưa được khảo sát hết, cho thấy tiềm năng hình thành hệ thống hang động quy mô lớn. Dự kiến tháng 3/2027, đoàn thám hiểm sẽ tiếp tục khám phá hang động này.
Theo chuyên gia, đa phần hang động ở Việt Nam từ cửa hang đi xuống sẽ phân nhánh và phát triển theo phương ngang, nhưng hang Chả Nghéo lại đặc biệt. “Từ cửa hang đi thẳng đứng 350 m rồi mới chuyển sang phương ngang dòng suối ngầm. Đây là hang động khó khám phá nhất trong 36 năm thám hiểm ở Việt Nam”, ông nói.
Hang Chả Nghéo được xếp vào loại hang hiếm gặp ở Phong Nha – Kẻ Bàng. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng hang ít có khả năng khai thác du lịch do nằm ở địa hình nguy hiểm, chỉ phù hợp với những người chuyên nghiệp có kỹ thuật an toàn cao.
Điều kiện ở trong hang khắc nghiệt, rất lạnh và nguy hiểm, hoàn toàn không dành cho du khách. Với những người thám hiểm, đó là trải nghiệm đầy thử thách và hứng khởi. Nhưng với khách du lịch thì không phù hợp bởi mức độ rủi ro quá lớn.
Thời điểm đoàn thám hiểm khảo sát vào mùa nắng, không có mưa nhưng nhiều đoạn trong hang phải bơi qua. Dòng nước trong hang chảy mạnh, tiềm ẩn nguy cơ lũ lụt. Nếu nước dâng cao sẽ rất nguy hiểm cho người khám phá.
“Bên trong hang có rất nhiều đá rời, nước chảy mạnh kéo theo đá rơi từ trên cao xuống, nên việc di chuyển đòi hỏi phải hết sức cẩn trọng. Vì vậy, hang động này hoàn toàn không thể khai thác du lịch”, ông Howard Limbert nhận xét.
Ngoài hang Chả Nghéo, từ ngày 21/3 đến 11/4, đoàn thám hiểm hang động Việt – Anh phát hiện 25 hang động mới và khảo sát 3 hang tại các xã Phong Nha, Thượng Trạch, Kim Phú, Kim Điền, Tân Thành, Tuyên Lâm và Trường Sơn. Trong 20 ngày, tổng chiều dài đo vẽ đạt 13.643 m.
Nhiều hang có quy mô lớn, giá trị khoa học cao đã được ghi nhận. Nổi bật như hang Thiên Cung dài 4.206 m. Ngoài ra có hang Nước Lặn dài 2.721 m; hang Má Dơm dài 1.257 m, hang Mò Roọ dài 500 m. Các hàng này thuận lợi cho tiếp cận và tổ chức khai thác du lịch.
Ông Phạm Hồng Thái, Giám đốc Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng, đánh giá việc phát hiện nhiều hang động mới góp phần làm phong phú thêm tiềm năng của Vườn quốc gia. Những hang này không chỉ có ý nghĩa khoa học mà còn mở ra nhiều tiềm năng trong bảo tồn, nghiên cứu và phát triển du lịch bền vững, góp phần nâng cao giá trị và vị thế của Di sản thiên nhiên thế giới Phong Nha – Kẻ Bàng trong thời gian tới.
“Ban quản lý Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng sẽ tiếp tục phối hợp với chuyên gia trong và ngoài nước, các tổ chức quốc tế để đẩy mạnh khảo sát, nghiên cứu, phát hiện thêm các hang động mới”, ông nói.
Tại lễ dâng hương tưởng niệm các vua Hùng, nguyên Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đã dâng lên những lẵng hoa sen trắng, và cùng với nguyên lãnh đạo tỉnh Bình Dương (cũ) qua các thời kỳ, người dân địa phương, đại diện các đình thần ở khu vực lân cận dâng hương, trái cây, bánh chưng, bánh giầy, tưởng niệm, ghi nhớ công ơn các vua Hùng.
Đền Hùng Bình Dương được Công ty CP đầu tư xây dựng Chánh Phú Hòa (trực thuộc Tổng công ty CP nước - môi trường Bình Dương, doanh nghiệp cổ phần hóa) đầu tư xây dựng từ năm 2006 trong khuôn viên Hoa viên nghĩa trang Bình Dương, nơi có trên 12.000 ngôi mộ của những người đã khuất.
Ông Nguyễn Văn Thiền, Chủ tịch HĐQT Công ty CP đầu tư xây dựng Chánh Phú Hòa cho biết việc xây dựng Đền Hùng Bình Dương là thể hiện lòng biết ơn đối với các vua Hùng đã có công dựng nước.
"Đền Hùng Bình Dương cũng là nơi để những người dân ở Bình Dương cũ, nay là TP.HCM và thân nhân của những người đang yên nghỉ tại Hoa viên nghĩa trang Bình Dương, không có điều kiện hành hương về Đền Hùng ở Phú Thọ để dâng hương thì ngay tại đây, mỗi dịp Giỗ tổ Hùng Vương, mọi người cũng có thể bày tỏ lòng thành kính, dâng hương hoa tưởng nhớ các vua Hùng…" - ông Nguyễn Văn Thiền chia sẻ.
Bà Trần Thị Minh Hạnh, Bí thư Đảng ủy phường Chánh Phú Hòa hoan nghênh việc Công ty CP đầu tư xây dựng Chánh Phú Hòa xây dựng Đền Hùng Bình Dương để người dân đến bái tế, kính lễ; đồng thời cũng là để bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, giáo dục truyền thống cho thế hệ hôm nay và mai sau.
Theo dự thảo, việc triển khai vùng LEZ sẽ tác động mạnh và đa chiều đến môi trường, chất lượng không khí, kinh tế - xã hội, bao gồm giao thông, hành vi đi lại của người dân và sức khỏe cộng đồng tại khu vực áp dụng và vùng lân cận.
Đồng thời góp phần nâng cao mức độ tuân thủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn quốc gia về khí thải phương tiện giao thông; giảm phát thải các chất ô nhiễm chính từ hoạt động giao thông như bụi mịn, NOx và CO.
"Chính sách này cũng tạo động lực thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang các phương tiện sử dụng điện và năng lượng sạch, từng bước hình thành hệ thống giao thông xanh, thân thiện với môi trường.
Qua đó góp phần cải thiện chất lượng môi trường không khí trong khu vực đô thị, nâng cao chất lượng sống của người dân, đồng thời giảm phát thải khí CO2, đóng góp vào nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu" - theo dự thảo của UBND TP Hà Nội.
Tuy nhiên theo UBND TP Hà Nội, việc triển khai vùng LEZ cũng sẽ xảy ra một số tác động tiêu cực.
Cụ thể, việc hạn chế xe cộ phát thải cao trong khu vực áp dụng chính sách có thể dẫn đến nguy cơ dịch chuyển lưu lượng giao thông và nguồn phát thải sang các khu vực lân cận.
Từ đó, sẽ làm gia tăng áp lực giao thông và ô nhiễm cục bộ tại các tuyến đường rìa vùng phát thải thấp.
Bên cạnh đó, quá trình chuyển đổi sang sử dụng điện đặt ra yêu cầu về hệ thống thu gom, xử lý và tái chế pin nhằm bảo đảm an toàn môi trường.
Đồng thời nhu cầu sử dụng điện cho phương tiện giao thông điện có thể làm gia tăng áp lực đối với hệ thống hạ tầng năng lượng, đặc biệt trong giai đoạn đầu chuyển đổi.
Tuy nhiên theo Hà Nội, các tác động này chủ yếu mang tính tạm thời trong giai đoạn chuyển đổi và có thể được kiểm soát thông qua các giải pháp quản lý, quy hoạch và phát triển hạ tầng phù hợp.
Mặt tích cực về kinh tế - xã hội khi triển khai vùng LEZ, theo UBND TP Hà Nội, sẽ thúc đẩy chuyển đổi giao thông xanh, đặc biệt phát triển xe buýt điện và xe cộ sử dụng năng lượng sạch theo lộ trình của Chính phủ và TP.
Đồng thời sẽ khuyến khích thay đổi thói quen di chuyển, tăng sử dụng giao thông công cộng, đi bộ và xe đạp, góp phần giảm ùn tắc và áp lực hạ tầng giao thông.
Mặt khác, việc hạn chế xe máy xăng cũng sẽ nâng cao chất lượng hệ thống vận tải công cộng, hướng tới giao thông đô thị hiện đại, thân thiện môi trường. Cải thiện môi trường đô thị và không gian công cộng, đặc biệt tại khu vực trung tâm...
Theo đánh giá của Hà Nội, việc triển khai vùng phát thải thấp đặt ra thách thức lớn về nguồn lực, đặc biệt là chi phí đầu tư ban đầu.
Trong đó nhu cầu kinh phí tập trung vào xây dựng hệ thống giám sát và quản lý giao thông như công nghệ nhận diện biển số tự động (ANPR), hạ tầng quản lý phương tiện, hệ thống xử lý vi phạm, cùng với việc hoàn thiện biển báo và tổ chức phân luồng giao thông.
"Chi phí đầu tư đáng kể cho phát triển giao thông xanh, bao gồm mở rộng mạng lưới vận tải công cộng (xe buýt, phương tiện điện) và hạ tầng giao thông phi cơ giới như đi bộ, xe đạp.
Áp lực tài chính đối với người dân và doanh nghiệp khi phải chuyển đổi sang xe cộ phát thải thấp hoặc xe cộ sử dụng năng lượng sạch, đặc biệt đối với các hộ thu nhập trung bình - thấp và doanh nghiệp vận tải" - dự thảo nêu.
Ngoài ra việc hạn chế xe máy xăng sẽ tác động bước đầu đến hoạt động kinh doanh, dịch vụ, vì có thể ảnh hưởng đến vận chuyển hàng hóa và khả năng tiếp cận của khách hàng trong giai đoạn đầu triển khai.
Trong quá trình triển khai, hệ thống giao thông đô thị nếu không được chuẩn bị và đầu tư đồng bộ có thể phát sinh ùn tắc cục bộ tại các khu vực rìa vùng phát thải thấp, theo UBND TP Hà Nội.
"Tuy nhiên các tác động này chủ yếu mang tính ngắn hạn và ở mức độ hạn chế, có thể được giảm thiểu thông qua lộ trình triển khai phù hợp, các chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện, phát triển giao thông công cộng, tăng cường tuyên truyền và tổ chức giao thông hợp lý" - Hà Nội khẳng định.
Sáng 29.4, Hội Cựu chiến binh TP.HCM phối hợp Công an TP.HCM và Bộ Tư lệnh TP.HCM tổ chức gặp mặt tướng lĩnh quân đội nhân dân, công an nhân dân nghỉ hưu và các nhân chứng lịch sử tiêu biểu, nhân kỷ niệm 51 năm đất nước thống nhất.
Phát biểu tại buổi gặp mặt, thiếu tướng Nguyễn Minh Hoàng, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh TP.HCM, khẳng định thắng lợi của nhân dân Việt Nam trong sự nghiệp kháng chiến cứu nước mãi mãi là một trong những trang sử chói lọi của dân tộc, biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, trí tuệ và ý chí thống nhất đất nước.
Theo thiếu tướng Nguyễn Minh Hoàng, tinh thần tổng tiến công và nổi dậy mùa xuân năm 1975 tiếp tục được các thế hệ hôm nay vận dụng trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Tại TP.HCM, Hội Cựu chiến binh thành phố hiện có hơn 101.000 hội viên cựu chiến binh và 40.000 hội viên cựu quân nhân. Hội Cựu công an nhân dân TP.HCM có hơn 15.000 hội viên, sinh hoạt tại 168 tổ chức cơ sở hội.
Thời gian qua, các cấp Hội Cựu chiến binh và Hội Cựu công an nhân dân thành phố đã phối hợp thực hiện nhiều nhiệm vụ, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, tạo môi trường ổn định cho sự phát triển của TP.HCM.
Thiếu tướng Nguyễn Minh Hoàng cho biết dịp 19.5 tới, nhân kỷ niệm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, Hội Cựu chiến binh TP.HCM sẽ tổng kết 10 năm thực hiện Chỉ thị 05 của Bộ Chính trị. Đồng thời, hội phát động lễ trồng cây hưởng ứng chương trình trồng một triệu cây xanh - chương trình "Thành phố muôn sắc hoa" do MTTQ TP.HCM phát động tại phường Long Hương.
Bên cạnh đó, Hội Cựu chiến binh thành phố sẽ triển khai xây dựng 12 căn nhà trong đợt 1 năm 2026 cho hội viên cựu chiến binh có hoàn cảnh khó khăn về nhà ở, nhà dột nát.
"Những công việc của Hội Cựu chiến binh, Hội Cựu công an nhân dân thành phố làm là thực chất, hiệu quả, có sức lan tỏa, được nhân dân tin tưởng, được cấp ủy, chính quyền địa phương ghi nhận. Đó là phần thưởng, là vinh dự và niềm tự hào của các cấp hội, của mỗi hội viên cựu chiến binh, hội viên cựu công an nhân dân thành phố", thiếu tướng Nguyễn Minh Hoàng nhấn mạnh.
Phát biểu tại buổi gặp mặt, bà Văn Thị Bạch Tuyết, Phó bí thư Thành ủy TP.HCM, nhấn mạnh các tướng lĩnh, cán bộ quân đội, công an không chỉ có đóng góp to lớn trong giai đoạn kháng chiến mà sau ngày đất nước thống nhất tiếp tục thể hiện vai trò, trách nhiệm trong công cuộc xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước.
Theo bà Tuyết, trong buổi làm việc ngày 27.4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã giao TP.HCM thúc đẩy, hoàn chỉnh quy hoạch mới của thành phố sau sáp nhập. Đồng thời, thành phố phải tạo chuyển biến rõ nét ngay trong năm 2026 đối với những vấn đề liên quan trực tiếp đến đời sống người dân như ngập nước, kẹt xe, ô nhiễm môi trường, phòng chống ma túy; đồng thời nỗ lực đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số từ năm 2026.
Phó bí thư Thành ủy TP.HCM cũng cho biết Bộ Chính trị đã cho chủ trương để thành phố phối hợp các cơ quan chức năng nghiên cứu xây dựng luật Đô thị đặc biệt, dự kiến trình Quốc hội tại kỳ họp tháng 7.2026. Dự thảo luật được kỳ vọng sẽ thể chế hóa các cơ chế, chính sách đặc thù theo hướng ổn định, lâu dài, tạo hành lang pháp lý đủ mạnh để TP.HCM chủ động hơn trong quản trị, huy động và phân bổ nguồn lực, triển khai các mô hình phát triển mới, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và năng lực cạnh tranh trong giai đoạn mới.
Bà Văn Thị Bạch Tuyết mong muốn các tướng lĩnh quân đội, công an nghỉ hưu và các nhân chứng lịch sử tiếp tục phát huy bản chất bộ đội Cụ Hồ, truyền thống công an nhân dân "vì nước quên thân, vì dân phục vụ"; tích cực tham gia góp ý, hiến kế cho thành phố trong quá trình xây dựng và triển khai các chủ trương, chính sách lớn.
Phó bí thư Thành ủy cũng đề nghị các cựu chiến binh, cựu công an nhân dân tiếp tục gắn bó với cấp ủy, chính quyền, đoàn thể nơi cư trú; đóng góp ý kiến cho công tác xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền địa phương theo mô hình mới, góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.