Bài viết Đi làm cả ngày, tối nằm vật rồi lại ngày mới: Tuổi trẻ liệu có lãng phí? nhận về nhiều tranh luận của bạn đọc.
Guồng quay bận rộn là giai đoạn tự nhiên giúp ta rèn kỷ luật, tích lũy kinh nghiệm và sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình. Nếu sự bận rộn ấy tạo ra giá trị và giúp ta tiến bộ mỗi ngày, thì mọi vất vả đều hoàn toàn xứng đáng.
Bạn đọc Lan Phương nói không hẳn là “lãng phí tuổi trẻ”, đây là giai đoạn rất bình thường của người mới đi làm.
“Nhịp sống đó rèn kỷ luật và tích lũy kinh nghiệm, thứ mà sau này muốn cũng không dễ có. Nhưng nếu kéo dài quá lâu mà không có mục tiêu rõ ràng thì đúng là dễ rơi vào cảm giác trống rỗng”, Phương bày tỏ.
Bạn đọc L.A.T. kể đã nghỉ hưu, nhìn lại thời thanh niên lao đầu vào công việc như bạn trẻ trong bài viết thấy không hối tiếc. Để được nghỉ hưu thảnh thơi phải làm việc cật lực, phải có đam mê công việc, lấy niềm vui từ công việc, từ việc kiếm tiền lo cho bản thân, cha mẹ già, con cái học hành chu đáo, đến việc thăng tiến trong công việc sẽ có đầy niềm vui trong cuộc sống, để khi về già ta không nuối tiếc.
“Giờ mới trẻ đã chỉ nghĩ ăn chơi, nhàn nhã, chỉ cần sau tuổi 40 sẽ thấy ngay sự nuối tiếc, dằn vặt trong tự bản thân khi thấy xung quanh ta, bạn bè cùng trang lứa hơn mình nhiều lần (mặc dù 10-20 năm trước họ còn thua kém xa mình)… Lúc đó sẽ cảm nhận rõ sự nuối tiếc một thời tuổi trẻ”, bạn đọc này bày tỏ.
Chung quan điểm, bạn đọc Linh cho rằng nhiều người đang phải nỗ lực để kiếm tiền, lo cho gia đình, đó cũng là một cách sống có trách nhiệm. Bạn đọc Phú thẳng thắn nói cùng một guồng quay nhưng người này thấy bế tắc, người khác lại thấy có động lực. Vấn đề nằm ở cách nhìn, không chỉ ở hoàn cảnh.
Còn bạn đọc Tín Phanh kể 23 tuổi, sáng cố vượt kẹt xe đi làm, tối về ăn xong là ngủ gục, lúc đó cậu cũng nghĩ đời mình sao nhạt vậy. Nhưng 2 năm sau nhìn lại, chính quãng đó cho mình kỹ năng, tiền bạc và sự lì đòn mà mấy thứ “trải nghiệm màu mè” không cho được.
Bạn đọc An Long Đặng nói không ai trả lời giùm được câu “tuổi trẻ liệu có lãng phí” ngoài chính bạn. Nhưng nếu bạn đã bắt đầu tự hỏi “mình có đang lãng phí không”, đó thường là dấu hiệu bên trong bạn đang muốn thay đổi.
“Nếu công việc mang lại giá trị, giúp học hỏi và tiến bộ thì guồng quay bận rộn là xứng đáng. Còn nếu chỉ làm để “tồn tại”, không học được gì thì đúng là nên xem lại”, bạn đọc này nói.
Bạn đọc Uyên cho rằng điều nguy hiểm không phải là bận rộn, mà là bận rộn nhưng không biết mình đang đi đâu, làm nhiều mà không tiến lên. Trong khi đó, bạn đọc Lan chia sẻ rằng nếu mỗi ngày trôi qua giống hệt nhau, thiếu trải nghiệm và sự phát triển, con người chỉ đang tồn tại chứ chưa thực sự sống.
Bạn đọc Hoa cho rằng nhiều người trẻ đang đánh đổi sức khỏe và thời gian cá nhân để giữ công việc, nhưng lại chưa chắc đạt được thứ mình thật sự muốn.
Bạn đọc Anh 7 thẳng thắn nhìn nhận thứ nguy hiểm nhất không phải là bận, mà quen với sự bận rộn vô nghĩa, thiệt đó. Một lúc nào đó bạn sẽ nhận ra 25, 26 tuổi rồi mà mọi thứ vẫn y chang 23, chán lắm.
“Mình từng nghĩ “đợi đỡ mệt rồi sẽ học thêm, sẽ thay đổi”, nhưng sự thật là nếu không chủ động cắt bớt hoặc điều chỉnh, bạn sẽ không bao giờ đỡ mệt cả”, bạn đọc này nói.
Bạn đọc Lão gàn nhấn mạnh nếu không cố gắng phấn đấu, thì 10 năm nữa, ăn mày cũng không đến lượt. Những người mà chỉ thấy nhàm chán, là những người không có khả năng tư duy, không biết giao tiếp và trước đó là ở nhà, nhưng không phải làm gì, không biết làm việc gì. Gieo gì gặt đó thôi.
Còn bạn đọc Trần Minh kể đã 39 tuổi. Anh làm việc từ 8 – 17h liên tục, đi học thêm văn bằng 2 từ 17h30 – 20h30. Về nhà ăn cơm, vệ sinh, học thêm tiếng Anh từ 22 – 23h. Lúc nào cũng cảm thấy thiếu thời gian để bổ sung thêm kiến thức.
Với bạn đọc nguy****@gmail.com nói thẳng “trẻ không chơi, già đổ đốn”.
“Tôi chỉ cảm thấy tôi đã quá lãng phí vì “không đủ thời gian dành cho con, cho cha mẹ, cho gia đình”. Đến khi muốn lãng phí thì không làm được”, bạn đọc này chia sẻ.
Janet Z, 32 tuổi, ở bang Utah, sinh ra trong một nhánh ly khai của giáo phái Mormon. Nhóm này từng do Warren Jeffs - tội phạm tình dục từng bị FBI truy nã - điều hành.
Tại thành phố Salt Lake, Janet sống cùng cha, mẹ ruột và bốn người mẹ kế. Cô là người con thứ 25 trong số 45 anh chị em. Đại gia đình sống chung trong ngôi nhà có 13 phòng ngủ và 15 phòng tắm.
"Từ nhỏ, tôi được dạy việc chung chồng là một đặc ân", Janet nói. Cô cho biết trong cộng đồng này, người cha là lãnh đạo tuyệt đối. Quyền lực đó sẽ chuyển giao sang người chồng khi con gái kết hôn.
Do sống biệt lập, Janet và các anh chị em được mẹ ruột và các chị lớn dạy học tại nhà. Ngày học bắt đầu từ 8h sáng với một tiếng học kinh thánh, sau đó đến các môn Văn học, Toán và Lịch sử cho đến 15h30.
Năm 2010, do số lượng trẻ trong nhà quá đông, các em của Janet mới được đến trường. Riêng cô ở nhà phụ việc nội trợ và tốt nghiệp qua một chương trình học trực tuyến.
Cô được định hướng sẽ bước vào một cuộc hôn nhân sắp đặt khi 20 tuổi. Việc hẹn hò bị cấm tuyệt đối. Khi đến tuổi lập gia đình, Janet trò chuyện với những người đã kết hôn trước đó. Cô nhận ra những người vợ lẽ xung quanh đều gặp khó khăn về tâm lý khi chung chồng. "Họ kể việc sống chung nhà với nhiều phụ nữ khác rất khó khăn. Cảm giác đó giống như nhìn chồng ngoại tình ngay trước mặt mà không thể làm gì", Janet kể.
Năm 2014, Janet thông báo với gia đình việc sẽ chuyển đến trung tâm thành phố Salt Lake để sống tự lập. Cha cô phản đối và cho rằng cô sẽ không có tương lai nếu rời khỏi nhóm. Bất chấp sự ngăn cản, Janet vẫn dọn khỏi nhà.
Trong giai đoạn đầu, cô bị gia đình cắt hỗ trợ tài chính, phải tự bươn chải để hòa nhập với "thế giới thực" bên ngoài. Cô tìm việc làm, học cách xây dựng các mối quan hệ xã hội mới và phải trải qua quá trình trị liệu tâm lý để chữa lành những tổn thương do môi trường cũ để lại. Sự dũng cảm của Janet cùng với việc hai người anh trai ruột là Clayne và Calvin Wayman cũng quyết định rời bỏ giáo phái về sau đã trở thành động lực lớn giúp mẹ ruột cô thức tỉnh và từ bỏ đức tin vào nhóm đa thê này.
Đến nay, sau hơn một thập kỷ thoát khỏi cộng đồng, Janet đã có cuộc sống tự do. Phần lớn chị em gái của Janet hiện đã rời giáo phái, trong khi các anh em trai của cô vẫn ở lại.
Chồng của Janet là anh Lorin Zitting, cũng có gốc gác từ giáo phái nhưng đã thoát ly. Cuộc hôn nhân của cô theo chế độ một vợ một chồng, được xây dựng dựa trên sự tự do, tôn trọng và bình đẳng.
Hiện tại, Janet làm nội trợ, nhà sáng tạo nội dung và chủ kênh podcast Manifest More Magic. Trên các nền tảng mạng xã hội, Janet thường xuyên chia sẻ về sự đồng hành, thấu hiểu của chồng trong những giai đoạn cô gặp khó khăn về sức khỏe tinh thần, đánh dấu việc cô đã hoàn toàn làm chủ được hạnh phúc của riêng mình.
Chiều 14-5, tại Hà Nội, Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam đã gặp gỡ báo chí thông tin về chuỗi hoạt động kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam. Trong đó trọng tâm là chiến dịch truyền thông "Tôi yêu Tổ quốc tôi". Chiến dịch sẽ có hàng loạt các hoạt động "chạm" vào cảm xúc, trái tim của mỗi hội viên.
Anh Nguyễn Kim Quy - Phó chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam - cho biết hành trình "Tôi yêu Tổ quốc tôi" được tổ chức ở cấp trung ương và cấp địa phương.
Chuỗi hoạt động sẽ được tổ chức từ ngày 16-5 đến ngày 15-10-2026, đúng dịp kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam.
Trong đó, cấp trung ương sẽ có 7 chặng gắn với phát động đợt cao điểm thi đua chào mừng 70 năm Ngày truyền thống của Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam.
Chặng đầu tiên gắn với lễ phát động tại Nghệ An, các chặng tiếp theo được tổ chức tại các địa phương là TP Huế, Tuyên Quang, Điện Biên, Khánh Hòa, Cà Mau, TP.HCM và TP Hà Nội.
Các hoạt động trọng tâm là cao điểm thi đua chào mừng kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Giải chạy marathon kỷ niệm 70 năm tại Điện Biên, chiến dịch truyền thông "15 ngày hành động đẹp vì Tổ quốc", cuộc thi sáng tạo video ngắn với chủ đề "Tôi yêu Tổ quốc tôi" và đẩy mạnh truyền thông trên các nền tảng số, lan tỏa ý nghĩa của hành trình.
Cùng thời gian này, các tổ chức hội trên cả nước tổ chức các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, an sinh xã hội, các hành trình về nguồn, giao lưu với nhân chứng lịch sử, giáo dục truyền thống, tuyên truyền về biển đảo, biên giới và các giá trị lịch sử, văn hóa của dân tộc trên nền tảng số.
Chiến dịch truyền thông của hành trình "Tôi yêu Tổ quốc tôi" bám sát các dấu mốc lịch sử, văn hóa, các hoạt động tri ân, tình nguyện vì cộng đồng và hành trình lan tỏa hình ảnh đất nước, con người Việt Nam.
Anh Nguyễn Tường Lâm - Bí thư Trung ương Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam - cho hay mục tiêu quan trọng nhất của các hoạt động này là tuyên truyền về truyền thống của Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam.
Các hoạt động kỷ niệm, tọa đàm, chiến dịch truyền thông phải gắn với thực tế và chạm vào tình cảm, khơi dậy được lòng yêu nước, yêu quê hương, lòng tự hào về lịch sử, văn hóa truyền thống...
Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam cho rằng môi trường số hiện nay là điều kiện rất tốt để thanh niên lan tỏa ý nghĩa của chương trình. Anh so sánh, cách đây 10 năm, kỷ niệm ngày truyền thống mỗi nơi sẽ làm một lễ mít tinh, thiếu không gian để tổ chức các hoạt động khác.
"Hiện nay có nhiều không gian, nhiều kênh truyền thông, nhiều công cụ. Chính vì vậy mục tiêu thứ hai của chương trình hướng đến là thông tin hoạt động này để các bạn đoàn viên, thanh niên hiểu hơn về phong trào. Phong trào xuyên suốt của Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam là phong trào Tôi yêu Tổ quốc tôi" - anh Lâm nói.
Còn mục tiêu thứ 3 của chương trình là tạo không gian để thanh niên thể hiện tình yêu đất nước thông qua không gian mạng. Tình yêu, tình cảm của từng hội viên, từng thanh niên thể hiện ở từng việc cụ thể, câu chuyện cụ thể ở địa phương, nơi làm việc hoặc gia đình mình.
Nhiều gia đình coi 26 độ C là tiêu chuẩn vàng để làm mát và tối ưu hóa chi phí. Tuy nhiên, GS TS Nguyễn Đức Lợi, nguyên giảng viên Đại học Bách khoa Hà Nội cho rằng quy tắc này chỉ phù hợp với các dòng điều hòa cơ thế hệ cũ, hoạt động theo cơ chế tự ngắt khi đạt mức nhiệt cài đặt.
Với điều hòa biến tần (Inverter) phổ biến hiện nay, máy chạy liên tục và tự điều chỉnh công suất dựa trên mức chênh lệch giữa nhiệt độ trong nhà và ngoài trời.
Khi thời tiết bước vào giai đoạn nắng nóng cao điểm (40 độ C), việc ép nhiệt độ phòng xuống mức 26 độ C tạo ra khoảng chênh lệch lên tới 14-15 độ C. Điều này khiến máy nén phải chạy liên tục với công suất tối đa, khiến thiết bị tiêu thụ điện năng nhiều hơn và giảm tuổi thọ.
Nguyên tắc chênh lệch nhiệt độ và bảo vệ cục nóng
Theo GS. TS Nguyễn Đức Lợi bí quyết tiết kiệm điện không phải là luôn cài đặt ở một mức nhiệt độ cố định (26 độ C), mà là thu hẹp khoảng cách giữa nhiệt độ trong phòng và thời tiết ngoài trời
Trong điều kiện thời tiết 40 độ C, nhiệt độ môi trường xung quanh cục nóng ngoài trời có thể lên tới gần 50 độ C. Khả năng tản nhiệt kém đi khiến lốc máy (máy nén, cục nóng) dễ bị quá tải, tự ngắt hoặc hỏng hóc nếu người dùng cố cài đặt nhiệt độ phòng quá thấp. Do đó, mức nhiệt 27-28 độ C kết hợp quạt gió tự động được khuyến cáo là tối ưu hơn. Quạt giúp không khí lưu thông, làm mồ hôi bay hơi nhanh và giảm nhiệt độ cảm nhận của cơ thể xuống 1-2 độ C.
Làm lạnh theo từng giai đoạn
Thay vì chọn cố định một mức nhiệt từ đầu đến cuối, cách sử dụng kinh tế nhất là chia theo giai đoạn. Khi mới từ ngoài trời nắng bước vào nhà, người dùng có thể bật 26 độ C kết hợp mức gió lớn để hạ nhiệt độ phòng nhanh chóng. Tuy nhiên, ngay khi không gian đã đạt độ mát ổn định, cần lập tức điều chỉnh tăng lên 27 - 28 độ C.
Giai đoạn tiêu tốn nhiều điện năng nhất của điều hòa là lúc hoạt động hết công suất để hạ nhiệt ban đầu. Khi phòng đã mát, việc tăng nhiệt độ lên một chút sẽ giúp máy nén chuyển sang trạng thái duy trì với mức tiêu thụ năng lượng thấp.
Tận dụng chế độ ngủ ban đêm
Giữ nguyên 26 độ C suốt đêm còn ảnh hưởng đến sức khỏe, dễ gây đau đầu, viêm họng. Về đêm, thân nhiệt con người giảm dần tự nhiên. Mức nhiệt độ lý tưởng để ngủ ngon là 28 độ C kết hợp cùng chế độ Ngủ (Sleep).
Khi kích hoạt Sleep, bộ vi xử lý sẽ tự động tăng dần nhiệt độ cài đặt theo thời gian và giảm tốc độ quạt. Các đo đạc thực tế cho thấy, duy trì 28 độ C ở chế độ này giúp tiết kiệm tới 50% điện năng so với việc làm lạnh liên tục ở 26 độ C, đồng thời giúp lốc máy có thời gian nghỉ ngơi để không bị quá tải.
Ngoài việc cài đặt nhiệt độ, hóa đơn tiền điện còn bị ảnh hưởng bởi những thói quen sinh hoạt hàng ngày như không vệ sinh định kỳ lưới lọc, không kém rèm cửa. Một số gia đình chỉnh hướng gió thấp, khiến phòng chỉ mát cục bộ. Thay vào đó, điều chỉnh cánh đảo gió hướng lên trần nhà sẽ giúp không khí lạnh lan tỏa đều khắp phòng.