Cây bồ công anh không chỉ là loài cây dại quen thuộc mà còn được xem như một “kho dinh dưỡng” quý giá trong cả y học cổ truyền lẫn hiện đại. Từ rễ, lá đến hoa, mỗi phần của cây đều mang lại nhiều lợi ích đáng chú ý cho sức khỏe.
Giàu chất chống oxy hóa
Bồ công anh chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa trong toàn bộ cây. Những chất này giúp cơ thể chống lại các gốc tự do – nguyên nhân gây tổn thương tế bào và thúc đẩy quá trình lão hóa.
Hỗ trợ giảm viêm tốt
Tình trạng viêm mạn tính liên quan đến nhiều bệnh nguy hiểm như tim mạch hay ung thư. Một số nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy các hoạt chất trong bồ công anh có khả năng giảm viêm hiệu quả.
Ổn định đường huyết
Bồ công anh từ lâu đã được sử dụng như một phương pháp tự nhiên hỗ trợ kiểm soát tiểu đường type 2. Các nghiên cứu trên động vật cho thấy cây có thể giúp giảm lượng đường trong máu.
Giảm cholesterol
Chiết xuất từ rễ và lá bồ công anh được ghi nhận có khả năng hỗ trợ giảm cholesterol, từ đó góp phần giảm nguy cơ bệnh tim mạch.
Hỗ trợ điều trị bệnh ngoài da
Thân và lá bồ công anh chứa nhựa màu trắng như sữa và có vị đắng, có tính kiềm cao và công dụng sát khuẩn, diệt côn trùng, nấm… nên rất hữu hiệu trong điều trị các bệnh ngoài da như ghẻ, eczema, ngứa do nấm…
Rất tốt cho gan
Bồ công anh giúp kích thích hoạt động của gan, hỗ trợ thải độc, cân bằng điện giải và cải thiện tiêu hóa.
Cải thiện hệ tiêu hóa
Các hợp chất như inulin và chất nhầy trong bồ công anh giúp làm dịu đường ruột, hỗ trợ tiêu hóa, đồng thời thúc đẩy sự phát triển của lợi khuẩn và ức chế vi khuẩn có hại.
Tốt cho sức khỏe xương
Bồ công anh rất giàu hàm lượng canxi nên cần thiết cho sự phát triển và bảo vệ xương khỏi những tổn thương của tuổi tác.
Ngoài ra, còn giúp tăng mật độ xương, giúp xương trở nên cứng cáp hơn. Chúng cũng rất giàu chất chống oxy hóa như vitamin-C và Luteolin, đó là một chất rất cần thiết cho cơ thể của bạn.
Lợi tiểu, hỗ trợ hạ huyết áp
Nhờ giàu kali, bồ công anh có tác dụng lợi tiểu nhẹ, giúp cơ thể đào thải lượng nước dư thừa và hỗ trợ kiểm soát huyết áp.
Giúp giảm cân hiệu quả
Giảm cân cũng có thể được thực hiện với sự trợ giúp của trà này vì nước tiểu của bạn bao gồm tới 4% chất béo, vì vậy chúng ta càng đi tiểu nhiều hơn vì càng mất nhiều nước và chất béo khỏi cơ thể. Do đó, giúp giảm lượng nước thừa trong cơ thể, giúp cơ thể bạn săn chắc hơn.
Giúp chống lại bệnh ung thư
Các bệnh ung thư cũng có thể được chữa khỏi nhờ bồ công anh và chứa nhiều chất chống oxy hóa, chẳng hạn như vitamin-C và luteolin, sự giàu có này sẽ làm giảm các gốc tự do (tác nhân gây ung thư chính) trong cơ thể, do đó giảm nguy cơ ung thư từ gốc.
Trà bồ công anh cũng giúp giải độc cơ thể khỏi bụi bẩn, bảo vệ khỏi sự phát triển của các khối u và các bệnh ung thư khác nhau. Đây là một trong những lợi ích quan trọng nhất mà trà mang lại.
Nếu thích uống các loại trà thảo mộc, có thể uống trà hoa bồ công anh với các thảo mộc khác như hoa cúc, hoa hồng, cây tầm ma.
Chuẩn bị nguyên liệu:
– 5 bông hoa bồ công anh
– 5 bông hoa cúc
– 10 ml mật ong
– 200 ml nước sôi
Cách pha trà:
– Ngâm hoa cúc và bồ công anh trong 30 phút với nước sôi.
– Sau đó lọc bỏ hoa cúc và hoa bồ công anh.
– Thêm mật ong vào trà, khuấy đều và thưởng thức.
– Uống trà bồ công anh và hoa cúc vào mỗi buổi sáng.
Pha trà rễ bồ công anh
Bên cạnh việc pha trà bồ công anh bằng hoa, có thể pha trà bồ công anh bằng rễ. Rễ bồ công anh sau khi làm sạch, phơi khô có thể pha trà, uống vào buổi sáng và trước khi đi ngủ.
– Sau khi làm sạch gốc, cắt nhỏ cho vào máy xay thực phẩm.
– Cho lên giấy bạc nướng rễ bồ công anh trong lò nướng ở 300 độ F trong 2 giờ.
– Nếu không có lò nướng, có thể phơi ngoài nắng tầm 2 ngày.
– Sau khi phơi khô, ngâm trong nước sôi 10 phút trước khi uống.
– Lọc bỏ rễ bồ công anh và thưởng thức.
Gợi ý cách chọn và bảo quản rễ bồ công anh
Cách chọn rễ và hoa bồ công anh:
– Tránh hái rễ và hoa bồ công anh ở những khu vực có thể đã phun thuốc diệt cỏ dại. Cố gắng chọn từ một khu vực không bị ô nhiễm.
– Tìm những cây bồ công anh non và mềm để ít đắng hơn.
– Nếu bạn định sử dụng rễ, hãy đào sâu xuống và kéo toàn bộ rễ lên.
– Ngoài ra, bạn có thể tìm mua hoa và rễ bồ công anh ở cửa hàng y tế địa phương.
Cách bảo quản:
– Nên làm sạch rễ và hoa bồ công anh dưới vòi nước cho đến khi tất cả các chất bẩn được loại bỏ. Để ráo nước và bảo quản trong tủ lạnh để dùng tươi. Có thể bọc rễ và hoa bồ công anh trong khăn giấy ẩm sẽ giữ tươi lâu hơn.
– Bước tiếp theo phơi hoặc sấy khô rễ và hoa bồ công anh. Bảo quản nơi thoáng mát, khi nào dùng thì mang ra rửa sạch.
Bà Wu Sau-jing, 71 tuổi, ra đường từ 2h sáng mỗi ngày để nhặt bìa carton do các doanh nghiệp vứt bỏ. Sau khi phân loại, bà mang số phế liệu này đến bán cho một cơ sở tái chế và kết thúc công việc lúc 11h. "Tôi coi công việc mưu sinh này như một sở thích cá nhân", bà Wu nói.
Người phụ nữ này đã duy trì việc nhặt phế liệu trên cùng một con phố mỗi đêm suốt ba thập kỷ và cho biết sẽ tiếp tục làm tới khi sức khỏe không cho phép.
Tại Hong Kong, những người cao tuổi mưu sinh bằng nghề thu gom giấy vụn được gọi là "cardboard grannies" (những cụ bà carton). Nhiều người theo nghề đã hơn 70 tuổi. Hàng ngày, họ phải vượt qua nhiều con dốc và khu phố chật hẹp bất chấp thời tiết khắc nghiệt để thu gom hàng chục kg giấy vụn đổi lấy số tiền khoảng 12 USD, đủ cho hai bữa ăn.
Tổ chức từ thiện Oxfam Hong Kong ước tính 580.000 người cao tuổi sống trong cảnh nghèo đói. Hàng tháng họ được Chính phủ cấp một khoản trợ cấp nhỏ nhưng vẫn phải tìm việc làm thêm nhằm trang trải chi phí sinh hoạt tại siêu đô thị đắt đỏ này.
Cụ bà họ Lai, ngoài 70 tuổi, cho biết thu nhập đã giảm một nửa trong năm qua do các công ty tái chế hạ mức thu mua từ 0,6 HKD xuống 0,3 HKD. Đôi khi, bà mất trắng sức lao động do người đi đường vứt bỏ số hàng hóa thu gom, hoặc bị cán bộ đô thị tịch thu do nhầm tưởng đống bìa gây cản trở giao thông.
Cụ bà Chan Ngai-kan, 95 tuổi, cho biết mấy tháng qua đã mất thu nhập do điểm tái chế quen thuộc ngừng thu mua. "Tôi không còn gì để trang trải cuộc sống", bà nói.
Nam giới lớn tuổi cũng tham gia công việc này. Ông Cheung, 80 tuổi, không có lịch trình cố định. Sau khi gom đủ số lượng bìa trên đường, ông đẩy xe suốt 30 phút qua các con dốc đến trung tâm tái chế.
Dù thải lượng rác lớn, Hong Kong chỉ tái chế khoảng 30-40%. Những người thu gom phế liệu tuổi xế chiều đang giữ vai trò là một mắt xích trong chu trình tái chế này.
Tối thứ bảy, trên đường dự tiệc sinh nhật bạn, cô Polly Hudson ở London ngước nhìn chồng. Trong khi cô dành nhiều thời gian chuẩn bị trang phục, Nick lại mặc chiếc áo len dày cộp, mang phong cách thập niên 1970.
Polly nhận ra đã rất lâu mình không thực sự nhìn chồng. Dù sống chung nhà, áp lực công việc và gánh nặng chăm sóc con cái khiến họ dần xa cách. Cả hai không còn chia sẻ về những việc xảy ra trong ngày, chỉ lặng lẽ ngồi trước màn hình TV mỗi tối.
Theo nhà trị liệu hôn nhân Sarah Louise Ryan, trường hợp của vợ chồng Polly là điển hình cho "ly hôn lặng lẽ" (quiet divorce) - xu hướng đang phổ biến ở thế hệ X (sinh năm 1965-1980). Khái niệm này tương tự hiện tượng "Nghỉ việc lặng lẽ" (Quiet Quitting), khi hai người chỉ duy trì những trách nhiệm cơ bản nhất trong gia đình thay vì nuôi dưỡng tình cảm. Theo dữ liệu từ Counselling Directory, nền tảng kết nối người dùng với các chuyên gia trị liệu tâm lý Anh, lượt tìm kiếm cụm từ "quiet divorce" tăng 544% trong năm qua.
Chuyên gia Sarah cho biết hiện tượng này là sự xói mòn tình cảm từ từ. Các cặp vợ chồng không chia tay vì biến cố lớn, mà do sự kết nối phai nhạt dưới áp lực tài chính và công việc. "Nguy hiểm nằm ở sự thoải mái trong tĩnh lặng. Khi không có khủng hoảng, người ta thường thiếu động lực thay đổi. Đó là cách tình cảm dần biến mất", bà Sarah nói.
Kết hôn năm 2010 sau ba năm hẹn hò, Polly và Nick từng có nhiều thời gian trò chuyện. Nhưng gần hai thập kỷ gắn bó, họ chỉ còn trao đổi các thông tin cơ bản. Họ bỏ qua những nụ hôn chào hỏi, cắt giảm các buổi hẹn hò để tiết kiệm chi phí trông trẻ và mải mê lướt điện thoại.
Để thay đổi, Polly quyết định tắt TV và nói chuyện với Nick về nguy cơ đổ vỡ. Nick đồng ý rằng cả hai cần hành động.
Ban đầu, nỗ lực hàn gắn diễn ra khá gượng gạo. Polly thử đón chồng ở cửa mỗi khi anh đi làm về như các bà nội trợ thập niên 1950. Sau vài lần thực hiện, sự ngượng ngùng biến mất, thay bằng tâm lý mong chờ.
Họ thiết lập lại các quy tắc nhỏ như luôn hôn nhau khi đi và về; Dành thời gian kể những chuyện vặt trong ngày; Nắm tay và tập trung lắng nghe đối phương, thay vì coi lời nói của người kia là âm thanh ngoài rìa.
Polly cho biết việc từ bỏ thói quen dùng điện thoại để tập trung trò chuyện đôi khi tốn sức, nhưng mang lại kết quả xứng đáng. "Chúng tôi không tìm lại sự bùng cháy của tình yêu tuổi trẻ, mà là cảm giác yêu thương trưởng thành của hai người đồng lòng", cô kể.
Từ câu chuyện, chuyên gia Sarah Louise Ryan gợi ý 5 cách giúp các cặp đôi hâm nóng tình cảm:
Tận dụng bốn khoảnh khắc chuyển tiếp: Dành 5 phút không xao nhãng vào các thời điểm: lúc thức dậy, trước khi đi làm, sau khi tan làm và trước khi đi ngủ.
Lên tiếng trước khi nổi nóng: Không để sự oán giận tích tụ. Sửa chữa một vết nứt nhỏ luôn dễ hơn xây lại một bức tường đã đổ.
Giữ sự tò mò: Hỏi về ước mơ và lo lắng hiện tại của đối phương thay vì chỉ trích.
Khôi phục sự đụng chạm: Một cái chạm tay hoặc một câu đùa chung có sức gắn kết mạnh mẽ.
Ngừng diễn xuất: Thành thật về điểm yếu của bản thân. Sự xa cách bắt đầu khi người ta ngừng thể hiện con người thật.
Một năm trước, bà Ngô (45 tuổi) quyết định giảm cân bằng cách bỏ hẳn cơm, chỉ ăn rau và trái cây.
Kết quả, cân nặng của bà giảm từ 72,5kg xuống 55kg, trông gọn gàng hơn nhiều. Nhưng trong lần khám sức khỏe gần đây, bà bất ngờ bị chẩn đoán gan nhiễm mỡ và men gan tăng cao. Kết quả kiểm tra sức khoẻ khiến bà Ngô rất bất ngờ.
Theo Aboluowang, những trường hợp như bà Ngô không hiếm. Ngày càng nhiều người áp dụng chế độ low-carb (giảm tinh bột) với niềm tin rằng cơm là "thủ phạm gây béo" và bỏ cơm là cách giảm cân nhanh. Nhưng các bác sĩ cảnh báo, tinh bột là nguồn năng lượng thiết yếu, thiếu tinh bột sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy cho sức khỏe.
Phó giáo sư Phạm Chí Hồng (Trung Quốc) cho biết, cơm trắng có chỉ số đường huyết cao nhưng không phải là "đồ ăn rác".
Ăn cơm đúng lượng vẫn cung cấp carbohydrate, protein, vitamin và khoáng chất cần thiết. Nghiên cứu trên tạp chí The Lancet Public Health theo dõi hơn 15.000 người trong 25 năm cho thấy, khi tinh bột chiếm 50-55% năng lượng hằng ngày, nguy cơ tử vong thấp nhất. Nếu giảm xuống dưới 40%, tuổi thọ có xu hướng ngắn hơn.
Không ăn cơm lâu dài có thể dẫn đến một số thay đổi tiêu cực:
- Gan nhiễm mỡ, thiếu dinh dưỡng: Không đủ năng lượng từ cơm, cơ thể buộc phải lấy đạm và mỡ để chuyển hóa. Năng lượng dư tích lại ở gan, lâu dần gây gan nhiễm mỡ. Thiếu vitamin nhóm B, kẽm, magie… làm tăng nguy cơ thiếu máu, suy giảm miễn dịch.
- Giảm trí nhớ, khó tập trung: Não lấy hơn 80% năng lượng từ glucose. Không ăn tinh bột, não giống như "hết xăng", hay quên, kém tập trung, phản xạ chậm.
- Mất cơ, giảm trao đổi chất: Cơ thể đốt cháy đạm để lấy năng lượng khiến khối cơ giảm, tốc độ chuyển hóa nền chậm lại. Hậu quả là càng ăn ít càng khó giảm cân và dễ tăng cân trở lại.
- Mệt mỏi, rối loạn cảm xúc: Thiếu tinh bột làm giảm serotonin - chất điều hòa cảm xúc và giấc ngủ - khiến người ăn kiêng dễ cáu gắt, ngủ kém, mệt mỏi triền miên.
- Tăng nguy cơ mắc bệnh mạn tính, rút ngắn tuổi thọ: Các nghiên cứu cho thấy ăn quá ít tinh bột làm tăng 18-20% nguy cơ tử vong sớm, đồng thời gây rối loạn nội tiết, giảm mật độ xương, dễ mắc bệnh mạn tính. Đáng chú ý, nhiều người chỉ ăn rau vẫn bị béo bụng hoặc gan nhiễm mỡ nhẹ do cơ thể rơi vào trạng thái "đói ngầm", buộc gan tăng tổng hợp mỡ để tự bảo vệ.
Theo các chuyên gia, dù giảm cân hay ngăn ngừa bệnh tim mạch thì một chế độ ăn uống hợp lý vẫn là thói quen ăn uống lành mạnh và an toàn nhất.
Một chế độ ăn uống hợp lý cần nhiều loại thực phẩm, và một chế độ ăn uống phù hợp có thể đáp ứng nhu cầu của cơ thể về các chất dinh dưỡng khác nhau.
Chế độ ăn uống hàng ngày được khuyến nghị nên bao gồm ngũ cốc, khoai tây, trái cây và rau, thịt gia cầm, cá, trứng, sữa và hạt đậu. Nên tiêu thụ không ít hơn 25 loại thực phẩm mỗi tuần.
Theo các khuyến nghị trong Hướng dẫn chế độ ăn uống cho cư dân Trung Quốc, lượng ngũ cốc và khoai hàng ngày khoảng 250g-400g, trái cây 200g-350g, rau 300g-500g, rau càng sẫm màu càng tốt; các sản phẩm từ sữa 300ml, các loại hạt và đậu 25g, thịt động vật có thể ăn ở mức 120g-200g.
Ngoài việc chú ý đến lượng thức ăn, bạn cũng cần kiểm soát lượng gia vị nạp vào cơ thể mỗi ngày. Khuyến cáo lượng muối ăn hàng ngày không quá 6g và dầu ăn không quá 25g, đồng thời phải đảm bảo cung cấp đủ nước cho cơ thể, tốt nhất là 1,5-1,7 lít nước mỗi ngày.
Thực hiện tốt 3 điểm này vừa khỏe người vừa dáng đẹp
Ăn đủ carbohydrate
Nên ăn xen kẽ ngũ cốc thô với ngũ cốc tinh chế. Không nên thay thế ngũ cốc thô (yến mạch, ngô, kê, gạo lứt, lúa mì nguyên cám,...) cho ngũ cốc tinh chế (cơm gạo trắng) trong bữa ăn hàng ngày, làm như vậy sẽ dễ dẫn đến cơ thể nạp quá nhiều chất xơ, làm quá tải đường tiêu hóa. Đối với các loại ngũ cốc (cơm, gạo lứt, yến mạch,...), phụ nữ nên ăn 2 khẩu phần tương đương khoảng 180 calo mỗi bữa, nam giới ăn 3 phần khoảng 270 calo mỗi nữa.
Muốn giảm cân thì phải tăng cơ
Với sự gia tăng của tuổi tác, hàm lượng cơ bắp trong cơ thể con người sẽ suy giảm dần, tốc độ trao đổi chất cơ bản cũng giảm, do đó nguy cơ béo phì cũng tăng lên. Nếu bạn muốn giảm cân, điều quan trọng là phải tăng tỉ lệ trao đổi chất cơ bản của cơ thể, ăn tăng lượng đạm chất lượng cao, giúp hồi phục cơ bắp.
Tập thể dục thường xuyên
Tập thể dục có thể làm tăng tỉ lệ chất béo trong cơ thể để cung cấp năng lượng, đồng thời cải thiện quá trình chuyển hóa chất béo, do đó, huyết áp, cholesterol huyết thanh và chức năng tim phổi được duy trì trong mức bình thường, rất quan trọng đối với sức khỏe. Nên tập thể dục ít nhất 3 đến 5 lần một tuần, thời gian mỗi lần tập không dưới 30 phút, có thể lựa chọn chạy bộ, leo núi, bơi lội... tùy theo sở thích cá nhân.
