Sau nhiều trì hoãn, NASA thông báo sẵn sàng triển khai nhiệm vụ Artemis 2 nhằm đưa con người trở lại Mặt Trăng sau hơn 50 năm. Phi hành đoàn Artemis 2 gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA).
Hệ thống Phóng Không gian (SLS) – tên lửa mạnh nhất của NASA – sẽ đưa tàu Orion cùng 4 phi hành gia cất cánh từ bệ phóng của Tổ hợp Phóng 39B tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, Florida, lúc 18h24 ngày 1/4 (5h24 ngày 2/4 theo giờ Hà Nội). Chuyến bay kéo dài khoảng 10 ngày, trong đó phi hành đoàn không hạ cánh mà bay vòng quanh phía xa của Mặt Trăng theo quỹ đạo trở về tự do. Quỹ đạo này giúp họ dễ dàng trở về Trái Đất mà không cần khai hỏa động cơ tàu nhiều lần.
Nếu thành công, Artemis 2 sẽ tạo nên hàng loạt “lần đầu tiên”, đồng thời thiết lập nhiều kỷ lục trong lịch sử du hành vũ trụ.
Phi hành gia da đen đầu tiên tới Mặt Trăng
Trong Artemis 2, Glover sẽ làm nên lịch sử khi trở thành phi hành gia da đen đầu tiên bay vượt khỏi quỹ đạo Trái Đất thấp (LEO) và tới Mặt Trăng. Cựu phi công máy bay chiến đấu 49 tuổi này từng trải qua 168 ngày trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) từ tháng 11/2020 đến tháng 5/2021, trở thành phi hành gia da đen đầu tiên sống trên trạm. Trong chuyến bay đó, ông còn là người đầu tiên điều khiển tàu chở người tái sử dụng Crew Dragon của SpaceX.
Với Artemis 2, Glover cũng sẽ trở thành phi hành gia đầu tiên lái tàu Orion của NASA. Ông sẽ nắm quyền điều khiển trong giai đoạn “vận hành gần” kéo dài hai tiếng, diễn ra ngay sau lúc phóng, khi phi hành đoàn vẫn đang bay quanh Trái Đất.
Người phụ nữ đầu tiên bay đến Mặt Trăng
Chuyên gia nhiệm vụ Koch sẽ là nữ phi hành gia đầu tiên bay vượt khỏi quỹ đạo LEO và tới Mặt Trăng. Koch, 47 tuổi, hiện là người phụ nữ giữ kỷ lục về số ngày sống liên tục trên không gian nhiều nhất với 328 ngày, thiết lập trong nhiệm vụ kéo dài từ tháng 3/2019 đến tháng 2/2020 trên trạm ISS. Trong nhiệm vụ này, Koch cũng tham gia vào chuyến đi bộ ngoài không gian gồm toàn nữ đầu tiên.
Với Artemis 2, Koch và Hansen dự kiến là những người đầu tiên bắt tay vào công việc. Họ sẽ tháo dây an toàn của ghế ngồi khoảng 40 phút sau khi cất cánh để giúp thiết lập các hệ thống hỗ trợ sự sống thiết yếu bên trong tàu.
Người đầu tiên không phải công dân Mỹ đến Mặt Trăng
Hansen, 50 tuổi, là người Canada thứ 10 bay vào vũ trụ, đồng thời là người đầu tiên không phải công dân Mỹ bay tới Mặt Trăng. Là thành viên duy nhất của phi hành đoàn Artemis 2 chưa từng bay vào không gian, ông có thể gặp phải “hội chứng thích nghi không gian”, về cơ bản là một dạng say tàu xe nghiêm trọng, ảnh hưởng đến khoảng một nửa số phi hành gia trong chuyến bay đầu tiên.
“Tôi thực sự lo lắng về điều đó”, Hansen chia sẻ với Ars Technica năm ngoái. Ông cho biết, nếu bị ảnh hưởng, ông sẽ phải rất cẩn trọng mỗi khi di chuyển và cố gắng hạn chế hoạt động trong giai đoạn đầu của nhiệm vụ.
Phi hành gia lớn tuổi nhất tới Mặt Trăng
Không thua kém các thành viên khác của phi hành đoàn, Wiseman cũng sẽ lập kỷ lục cá nhân với Artemis 2, trở thành người lớn tuổi nhất từng bay đến Mặt Trăng. Wiseman hiện 51 tuổi và sẽ phá kỷ lục của phi hành gia NASA Alan Shepard, người bay tới Mặt Trăng trong nhiệm vụ Apollo 14 năm 1971, khi 47 tuổi.
Khoảng cách xa nhất từ Trái Đất mà con người từng bay
Phi hành đoàn Artemis 2 tiến vào môi trường Mặt Trăng theo “quỹ đạo trở về tự do”, tức sẽ bay vòng quanh Mặt Trăng và trở về Trái Đất mà không cần khai hỏa động cơ đẩy. Điều này khác với đa số nhiệm vụ Apollo giai đoạn sau, thường tiến vào quỹ đạo tạm thời quanh Mặt Trăng.
Trong chuyến bay, phi hành đoàn Artemis 2 dự kiến đạt khoảng cách xa Trái Đất nhất là 402.000 km, nhiều hơn khoảng 2.400 km so với phi hành đoàn đang giữ kỷ lục Apollo 13. Điều này sẽ diễn ra trong lúc nhóm Artemis 2 bay qua phía xa của Mặt Trăng và mất liên lạc vô tuyến tối đa 50 phút. Vì các nhiệm vụ Mặt Trăng tương lai như Artemis 4 không sử dụng quỹ đạo trở về tự do, kỷ lục này có thể sẽ tồn tại rất lâu.
Tốc độ tái nhập khí quyển nhanh nhất lịch sử
Do quỹ đạo đặc biệt, Artemis 2 sẽ tái nhập khí quyển Trái Đất với tốc độ cao hơn một chút so với bất cứ phi hành đoàn nào khác trong lịch sử. NASA ước tính tốc độ tái nhập khí quyển tối đa của phi hành đoàn sẽ cao hơn mốc 40.200 km/h một chút, vượt qua kỷ lục của phi hành đoàn Apollo 10 năm 1969.
Một số chuyên gia lo ngại về khả năng chống chọi với mức nhiệt cực cao khi tái nhập khí quyển của các tấm chắn nhiệt trên tàu Orion. Dù vậy, NASA tự tin rằng chúng có thể hoàn thành nhiệm vụ.
Kỷ lục mới cũng đồng nghĩa, phi hành đoàn Artemis 2 sẽ di chuyển nhanh hơn bất cứ người nào khác trong lịch sử. Tuy nhiên, đây không phải tốc độ nhanh nhất mà vật thể nhân tạo từng đạt được. Kỷ lục này thuộc về tàu Parker Solar của NASA, đạt tốc độ tối đa khoảng 692.000 km/h trong các lần bay qua sát Mặt Trời.
Những lần đầu tiên khác
Bên cạnh những cột mốc quan trọng nêu trên, Artemis 2 cũng sẽ đánh dấu một số lần đầu tiên khác. Ví dụ, đây là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa SLS và tàu Orion.
Rất nhiều công nghệ thử nghiệm trên tàu Orion cũng lần đầu tiên được sử dụng ngoài không gian. Một ví dụ đáng chú ý là Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis 2, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái Đất, giúp chuyển tiếp thông tin liên lạc cho căn cứ Mặt Trăng của NASA trong tương lai.
Ngoài ra, con tàu cũng trang bị nhà vệ sinh hoạt động đầy đủ đầu tiên trong chuyến bay tới Mặt Trăng. Các phi hành gia trên tàu Apollo trước kia chỉ có ống chất thải và túi dùng một lần.
Dữ liệu từ CoinMarketCap và TradingView cho thấy giá Bitcoin hôm nay tiếp tục giảm khoảng 1% so với hôm qua. Tính đến 6 giờ 40 ngày 19.5 (giờ Việt Nam), mỗi Bitcoin được giao dịch quanh mốc 77.062 USD. Trước đó, tiền số lớn nhất thế giới nhiều lần lui về vùng giá 76.000 USD.
Ethereum, tiền mã hóa lớn thứ hai thế giới bất ngờ quay đầu, tăng giá nhẹ lên 2.128 USD. Các token khác như BNB, XRP, Dogecoin lần lượt giảm 0,7%, 0,8% và 3,7%. Vốn hóa toàn thị trường tiền mã hóa giảm còn 2.570 tỉ USD.
Trong khi giá Bitcoin điều chỉnh, thị trường cũng ghi nhận dòng tiền chảy ra khi các nhà đầu tư lo ngại về lạm phát và sự mong manh về thỏa thuận ngừng bắn trong cuộc chiến Mỹ - Iran. Theo báo cáo hằng tuần mới nhất của CoinShares, các sản phẩm giao dịch tài sản kỹ thuật số (ETP) đã ghi nhận 1,07 tỉ USD dòng vốn bị rút, chấm dứt chuỗi sáu tuần liên tiếp tiền chảy vào. Đây là tuần có dòng vốn âm lớn thứ ba trong năm nay.
Các sản phẩm đầu tư Bitcoin chiếm phần lớn lượng tiền rút ra, với 982 triệu USD thoái vốn. Các sản phẩm Ethereum mất 249 triệu USD, mức chảy ra lớn nhất kể từ tuần 30.1. Sự sụt giảm của các quỹ tiền mã hóa trùng với sự thoái lui trên diện rộng của các tài sản rủi ro. Chỉ số S&P 500 đã giảm từ mức cao kỷ lục vào cuối tuần trước.
Các nhà đầu tư vẫn tập trung vào những gián đoạn quanh eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển quan trọng cho nguồn cung dầu toàn cầu. Điều này đã đẩy giá năng lượng lên cao và góp phần khiến lạm phát ở Mỹ tăng trở lại mức cao nhất trong hơn ba năm.
Theo Ryan Lee, nhà phân tích trưởng tại Bitget Research, Bitcoin vẫn đang hoạt động như một tài sản thanh khoản lẫn công cụ giúp đa dạng hóa danh mục đầu tư. Sự tham gia của các tổ chức vẫn tập trung vào các tài sản kỹ thuật số có tính thanh khoản cao nhất trong khi các điều kiện vĩ mô vẫn còn bất ổn.
Một trong những yếu tố được giới đầu tư kỳ vọng hiện nay là Đạo luật CLARITY. Nhiều altcoin (những token không phải Bitcoin) đang hưởng lợi từ những bước tiến gần đây của Đạo luật.
"Mỗi cột mốc Đạo luật CLARITY ở Mỹ đạt được đều rất quan trọng vì vốn của các tổ chức thường tăng lên khi cấu trúc thị trường, tiêu chuẩn lưu ký và khung pháp lý tuân thủ được cải thiện. Thị trường tiền mã hóa ngày càng bị định hình bởi chính các điều kiện về thanh khoản, quy định và vĩ mô. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến dòng vốn ở quy mô toàn cầu", ông Ryan Lee nhấn mạnh.
Mặc dù việc sử dụng ứng dụng để nghe nhạc trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết, nhưng khi nghe nhạc trong ô tô, kết nối Bluetooth không phải là lựa chọn tối ưu nếu so sánh với phát nhạc từ USB.
Theo BGR, mặc dù kết nối không dây mang lại sự tiện lợi, nhưng chất lượng âm thanh sẽ tốt hơn nhiều nếu người dùng cắm điện thoại trực tiếp vào hệ thống âm thanh của xe qua cổng USB. Ngoài ra, một lựa chọn khác tương tự như những cuốn băng nhạc xưa là sử dụng ổ USB để lưu trữ và phát nhạc trên ô tô trực tiếp từ đó.
Sử dụng ổ USB để lưu trữ nhạc không chỉ giúp người dùng tiết kiệm chi phí đăng ký dịch vụ nghe nhạc mà còn cho phép phát nhạc với định dạng FLAC và âm thanh lossless, điều mà Bluetooth không hỗ trợ trừ khi sử dụng các codec đặc biệt.
Với dung lượng ổ USB lớn, người dùng có thể lưu trữ hàng chục nghìn bài hát. Chẳng hạn, một ổ USB 256 GB có thể chứa hơn 83.000 bài hát với dung lượng trung bình 3 MB mỗi bài. Người dùng có thể dễ dàng thêm hoặc thay đổi bài hát trên ổ USB, miễn là ô tô mình sở hữu có cổng USB. Nếu không, người dùng sẽ cần một bộ chuyển đổi hoặc thiết bị có đầu ra phụ như DAC.
Để thêm nhạc vào ổ USB, người dùng có thể bắt đầu bằng cách tải những bài hát MP3 hoặc định dạng nhạc mà mình thường sử dụng. Hãy đảm bảo định dạng ổ USB theo cấu trúc file phổ biến như FAT hoặc FAT32. Sau khi chuyển bài hát vào ổ USB, hãy cắm vào cổng USB trên xe và chọn đúng đầu vào. Nếu bài hát phát mà không gặp vấn đề gì, người dùng đã hoàn tất.
Ngoài việc phát nhạc, cổng USB trên ô tô còn có thể kết nối với nhiều thiết bị thú vị khác giúp nâng cao trải nghiệm lái xe. Tuy nhiên, không gì thú vị hơn việc tự tạo danh sách phát và thưởng thức âm nhạc chất lượng cao trong khi lái xe.
Báo New York Times đưa tin, ngày 27-4, hai công ty Microsoft và OpenAI tuyên bố điều chỉnh thỏa thuận hợp tác để giảm sự phụ thuộc lẫn nhau. Động thái này được đưa ra trong bối cảnh cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu leo thang.
Microsoft là nhà tài trợ lớn nhất của OpenAI, nắm giữ hơn 135 tỉ USD giá trị cổ phần. Gã khổng lồ công nghệ này từ lâu đã độc quyền cung cấp công nghệ của OpenAI cho các khách hàng dịch vụ điện toán đám mây của mình.
Tuy nhiên bất đồng xuất hiện khi OpenAI dự kiến phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) ngay trong năm nay. OpenAI cần nhiều sức mạnh tính toán hơn mức Microsoft có thể hoặc sẵn sàng cung cấp.
Nhằm cạnh tranh với các đối thủ AI khác, OpenAI đã tìm đối tác ở các nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây ngoài Microsoft.
Theo thỏa thuận, Microsoft vẫn duy trì quyền cấp phép công nghệ AI của OpenAI đến năm 2032, nhưng sẽ không còn độc quyền đối với giấy phép của các công nghệ này.
Đổi lại, OpenAI sẽ mất đi sự ổn định tài chính vì mất đi phần “hoa hồng” từ việc cho Microsoft sử dụng các công nghệ AI nói trên.
OpenAI đã đồng ý phát hành công nghệ của mình trên các dịch vụ điện toán đám mây của Microsoft trước tiên, trừ khi gã khổng lồ công nghệ “không thể và không chọn hỗ trợ các điều kiện cần thiết”. Khi đó công ty khởi nghiệp này có quyền phát hành sản phẩm trên các nền tảng khác.
Nhà phát triển của ChatGPT sẽ trả một phần doanh thu cho Microsoft như “chi phí” để cung cấp các công nghệ của OpenAI thông qua các dịch vụ của Microsoft. Nhờ đó Microsoft sẽ có phần doanh thu ổn định bất kể xu hướng phát triển của AI.
Hồi cuối năm 2025, 2 công ty nói trên đã chỉnh sửa thỏa thuận hợp tác để OpenAI có thể tái cơ cấu thành một công ty kinh doanh truyền thống. Điều này cho phép OpenAI niêm yết trên sàn chứng khoán.
Động thái nói trên đã tạo điều kiện cho OpenAI sau đó ký một thỏa thuận điện toán đám mây lớn với Amazon, một trong những đối thủ cạnh tranh chính của Microsoft.
Tuần trước, Anthropic - đối thủ tiềm năng của OpenAI - đã nhận được khoản đầu tư 65 tỉ USD cùng nhiều thỏa thuận điện toán nhờ các thương vụ hợp tác với 2 ông lớn Amazon và Google. Với thỏa thuận mới, OpenAI sẽ có nhiều “sự tự do” hơn để theo đuổi các thỏa thuận tương tự.
