Bộ Tư pháp đang thẩm định hồ sơ dự thảo Nghị định điều chỉnh lương cơ sở và chế độ tiền thưởng với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang do Bộ Nội vụ xây dựng. Cơ quan soạn thảo đề xuất mức tăng lương cơ sở từ 2,34 lên 2,53 triệu đồng từ ngày 1/7. Lý do mức hiện hành chỉ bằng 56% lương tối thiểu vùng bình quân khu vực doanh nghiệp, hệ thống bảng lương cũng thấp khiến đời sống công chức, viên chức và lực lượng vũ trang còn nhiều khó khăn.
Các nhóm thụ hưởng gồm cán bộ, công chức từ Trung ương đến cấp xã; viên chức đơn vị sự nghiệp công lập; lao động hợp đồng trong cơ quan hành chính và đơn vị sự nghiệp công lập; người làm việc trong các hội được ngân sách hỗ trợ; lực lượng vũ trang và người làm việc trong tổ chức cơ yếu; cùng người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.
Góp ý cho dự thảo, hàng loạt địa phương như Lai Châu, Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Quảng Ngãi, Đăk Lăk, Tây Ninh, Vĩnh Long, Cần Thơ, Cà Mau đề xuất cơ quan soạn thảo trình Chính phủ tăng cao hơn mức 2,53 triệu đồng nhằm đảm bảo đời sống công chức, bù đắp trượt giá, giữ chân người tài, đồng thời tiếp tục nghiên cứu cải cách chính sách tiền lương phù hợp vị trí việc làm.
Đại diện Lai Châu cho biết lương cơ sở dự kiến 2,53 triệu đồng mỗi tháng “chỉ bằng khoảng 56,6% mức lương tối thiểu vùng trong khu vực doanh nghiệp năm 2026”, chưa đảm bảo đời sống của cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Sau sắp xếp bộ máy, khối lượng công việc tại cấp xã phường tăng, yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao. Trong khi thu nhập của cán bộ công chức viên chức còn thấp, giá cả hàng hóa tăng cao, tiền lương chưa đáp ứng nhu cầu chi tiêu thiết yếu của gia đình họ dẫn đến lực lượng này chưa yên tâm công tác, đồng thời không thu hút được người có năng lực, trình độ cao vào khu vực công.
Đại diện Đăk Lăk cũng nhận định mức tăng 8% chưa thực sự tương xứng với tốc độ trượt giá và biến động thị trường, khó đảm bảo mức sống cơ bản cho cán bộ, công chức trong điều kiện chi phí sinh hoạt không ngừng “leo thang”. “Đề nghị Bộ Nội vụ xem xét trình Chính phủ điều chỉnh lương cơ sở cao hơn mức 8% hoặc có lộ trình tăng lương phù hợp nhằm tạo động lực và giúp đội ngũ yên tâm công tác”, tỉnh này kiến nghị.
Ngoài đề xuất tăng cao hơn mức trên, TP Cần Thơ đề nghị cơ quan soạn thảo khi điều chỉnh mức lương cơ sở cần bám sát tinh thần cải cách tiền lương nhằm từng bước nâng cao đời sống đội ngũ cán bộ công chức; thu hút và giữ chân nhân lực chất lượng cao trong khu vực công bởi còn khoảng cách đáng kể so với ngoài nhà nước.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng cho rằng mức điều chỉnh như trên thì tiền lương thấp nhất của cán bộ công chức, viên chức vẫn thấp hơn mức lương tối thiểu vùng bình quân khu vực doanh nghiệp nên chưa đảm bảo tương quan với thị trường lao động. Cơ quan này đề nghị Bộ Nội vụ làm rõ khoảng cách tiền lương giữa khu vực công và khối doanh nghiệp, mức độ đáp ứng nhu cầu sống tối thiểu của cán bộ, công chức, viên chức sau điều chỉnh để có mức tăng phù hợp hơn. Tăng lương cơ sở là cần thiết và phù hợp song cần bổ sung quy định mang tính chuyển tiếp gắn với lộ trình cải cách tiền lương trả theo vị trí việc làm.
Trong khu vực công, lương cơ sở là căn cứ tính lương trong bảng lương, phụ cấp và các chế độ khác theo công thức lương = lương cơ sở x hệ số lương. Đây cũng là cơ sở để tính hoạt động phí, sinh hoạt phí và các khoản trích theo quy định.
Ví dụ, một công chức A3 nhóm 2 bậc 1, hưởng hệ số lương 5,75 thì tiền lương của người này trước khi điều chỉnh của người này là 13,455 triệu đồng; sau điều chỉnh sẽ tăng lên 14,547 triệu đồng. Tiền lương trên chưa bao gồm phụ cấp.
Tại khu vực doanh nghiệp, lương tối thiểu vùng hiện hành vùng 1 là 5,31 triệu đồng với vùng I; 4,73 triệu đồng vùng II; 4,14 triệu đồng vùng III và 3,7 triệu đồng vùng IV. Đây là mức sàn để doanh nghiệp và người lao động thỏa thuận trả lương trong điều kiện làm việc tối thiểu.
Dù cao hơn lương cơ sở khu vực công, song đây là mức thấp nhất để người lao động và chủ sử dụng lao động thỏa thuận, đảm bảo không được trả thấp hơn mức trên. Thu nhập của lao động khu vực này gồm tiền lương tháng, phụ cấp và một số khoản bổ sung theo hiệu suất công việc. Cục Thống kê công bố thu nhập bình quân của lao động làm công hưởng lương trong quý I/2026 là 10 triệu đồng.
Tổ chức Lao động quốc tế ILO tại Việt Nam phân tích giai đoạn 2015-2022, lương tối thiểu danh nghĩa của lao động khu vực doanh nghiệp tăng từ 119 USD lên 168 USD mỗi tháng nhưng giá trị thực tăng chậm do lạm phát. Giai đoạn 2015-2019, lương danh nghĩa tăng 42,7% nhưng thực tế chỉ tăng 20,1%; từ 2020-2022, lương danh nghĩa tăng hơn 6%, song thực tế chỉ tăng 0,7%.
Bộ Tư pháp vừa công bố hồ sơ dự thảo Nghị định quy định chi tiết thi hành một số điều của luật Dân số. Dự thảo này do Bộ Y tế chủ trì soạn thảo.
Theo Bộ Y tế, mức sinh trên toàn quốc đang thấp dưới mức sinh thay thế và ngày càng giảm từ 2021 đến nay.
Để cải thiện tình trạng này, Bộ Y tế đưa ra các chính sách khuyến sinh, trong đó có việc hỗ trợ trực tiếp về tài chính.
Cơ quan soạn thảo đề xuất hỗ trợ 2 triệu đồng/trường hợp cho phụ nữ thuộc hộ nghèo là người dân tộc thiểu số khi sinh con đúng chính sách dân số, phụ nữ ở vùng mức sinh thấp và phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi. UBND cấp xã sẽ thực hiện chi trả bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản cho người thụ hưởng.
Theo tính toán, kinh phí hỗ trợ sẽ do ngân sách bảo đảm, khoảng 1.801 tỉ đồng/năm.
Cơ quan soạn thảo còn đề xuất hỗ trợ dịch vụ khám sàng lọc một số bệnh bẩm sinh cho tất cả phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh từ thời điểm 1.1.2027 (theo lộ trình ưu tiên), với kinh phí từ ngân sách dự kiến 2.003 tỉ đồng/năm.
Góp ý về nội dung trên, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho rằng mức hỗ trợ 2 triệu đồng/người/lần sinh con còn chung chung, chưa công bằng, chưa phản ánh sự khác biệt giữa các đối tượng thụ hưởng, nhất là phụ nữ dân tộc thiểu số.
Với phụ nữ tại các địa bàn có mức sinh thấp, cần nghiên cứu yếu tố đô thị hóa, chi phí nuôi con và áp lực kinh tế.
Với phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi, cần xem xét sự khác biệt về điều kiện việc làm, thu nhập và khả năng cân bằng giữa sinh con và tham gia thị trường lao động…
Do đó, dự thảo nên quy định theo hướng phân loại đối tượng thụ hưởng và mức hỗ trợ tương ứng, có thể gắn với tiêu chí về điều kiện kinh tế hoặc khu vực cư trú.
Một số cơ quan khác thì đề nghị ưu tiên mức hỗ trợ cao hơn với địa bàn có mức sinh thấp kéo dài hoặc khu vực đô thị; đồng thời nên áp dụng theo mức lương tối thiểu vùng thay vì con số cụ thể, hoặc giao cho địa phương tự quyết nhằm đảm bảo linh hoạt.
Ngoài vấn đề mức sinh giảm, Bộ Y tế còn đề cập tình trạng già hóa dân số đang diễn ra với tốc độ nhanh, gây áp lực lớn lên hệ thống an sinh xã hội và thị trường lao động.
Từ năm 2011, Việt Nam chính thức bước vào giai đoạn già hóa dân số, dự kiến đến 2034 trở thành quốc gia có "dân số già". Trong khi đó, hệ thống chăm sóc sức khỏe, mạng lưới an sinh và các dịch vụ hỗ trợ người cao tuổi vẫn còn khoảng cách rất lớn so với nhu cầu thực tế.
Để khắc phục, cơ quan soạn thảo đề xuất quy định cụ thể về các hình thức chăm sóc người cao tuổi tại nhà, chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng (gồm câu lạc bộ chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng, điểm chăm sóc người cao tuổi ban ngày tại cộng đồng và các hình thức khác).
Trong đó, câu lạc bộ chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng là tổ chức không có địa điểm cố định mà do người cao tuổi tự bố trí, tự nguyện cùng sinh hoạt để chia sẻ thông tin, hỗ trợ nhau.
Các câu lạc bộ này sẽ được hỗ trợ một phần kinh phí từ nguồn Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2035 và các nguồn hợp pháp khác.
Cả nước ước tính có 11.100 câu lạc bộ, kinh phí hỗ trợ dự kiến 5 triệu đồng/câu lạc bộ/năm, tổng là 55,5 tỉ đồng/năm.
Trưa 27/5, bà Trần Thị Chúc Quỳnh, Bí thư phường Lang Biang - Đà Lạt, cho biết thi thể nạn nhân được phát hiện tại khu vực hồ Đan Kia, cách nơi gặp nạn khoảng 6 km.
Ba ngày trước, bé gái chơi cùng nhóm bạn bên con suối gần nhà thì nước lũ từ thượng nguồn bất ngờ đổ về, cuốn trôi.
Những ngày qua, hàng trăm người thuộc lực lượng công an, quân đội cùng người dân tổ chức tìm kiếm dọc suối B’Nor B trên đoạn dài hơn 4 km.
Các tổ công tác rà soát cống thoát nước, bụi cây ven suối, đồng thời dùng xe múc đào bới tại những điểm sạt lở nghi có nạn nhân mắc kẹt nhưng không có kết quả.
Hôm nay, lực lượng cứu hộ dùng xuồng cao su, xuồng máy rà tìm tại hồ Đan Kia - nơi con suối đổ về, phát hiện thi thể bé gái.
Đà Lạt đang vào mùa mưa, nhiều nơi xuất hiện mưa lớn cục bộ vào trưa và chiều khiến nước ở các sông, suối nhỏ dâng nhanh, chảy xiết.
HĐND TP Hà Nội ngày 15/6 đã thông qua Nghị quyết quy định số lượng, việc thành lập, tổ chức lại, giải thể cơ quan chuyên môn, tổ chức hành chính khác; số lượng, cơ cấu ủy viên UBND thành phố, ủy viên UBND cấp xã thuộc phạm vi quản lý của thành phố.
Theo đó, Hà Nội được phép chủ động mở rộng bộ máy hành chính với tối đa 18 sở (thành phố đang có 15 sở) và 5 cơ quan chuyên môn ở cấp xã, nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý của đô thị đặc biệt.
Theo tờ trình về dự thảo nghị quyết này trước đó, UBND TP Hà Nội cho biết thành phố đang rà soát, dự kiến thực hiện mô hình Trung tâm Phục vụ hành chính công 2 cấp (hiện nay là 1 cấp), xác định Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã là 1 tổ chức hành chính thuộc UBND cấp xã.
Thực tế hiện nay, đối diện với áp lực của một siêu đô thị quy mô dân số thực tế vượt ngưỡng 10 triệu người, đổi mới và vận hành bộ máy chính quyền 2 cấp trong giải quyết thủ tục hành chính (TTHC) là xu thế tất yếu. Đây không đơn thuần là sắp xếp cơ học, mà là cuộc tái cấu trúc toàn diện hướng tới đích đến là phục vụ người dân, doanh nghiệp nhanh hơn, tốt hơn và gần dân hơn.
Đột phá thể chế từ Luật Thủ đô: Trao quyền để cơ sở đa năng
Bước ngoặt phân cấp, phân quyền chính là việc cụ thể hóa Luật Thủ đô số 02/2026/QH16. Căn cứ Luật Thủ đô và tờ trình của UBND thành phố, HĐND TP Hà Nội đã thông qua cơ chế đặc thù, cho phép tái cấu trúc mạnh mẽ bộ máy cấp xã: Tổ chức tối đa không quá 5 cơ quan chuyên môn và không quá 2 tổ chức hành chính khác.
Điểm sáng là việc dự kiến thành lập Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã, dự kiến vận hành trong thời gian tới.
Mô hình này làm thay đổi căn bản tư duy sử dụng nhân lực: Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã không chỉ "nhận và trả". Thay vì chỉ đóng vai trò tiếp nhận và trả kết quả thụ động như các Điểm hỗ trợ dịch vụ công số theo mô hình Trung tâm phục vụ hành chính công 1 cấp, mô hình mới có thể cho phép cán bộ trực tiếp tham gia đảm nhận các công việc chuyên môn khác tại địa phương.
Trong bối cảnh tinh gọn bộ máy, sự linh hoạt này giúp tối ưu hóa nguồn lực con người, xóa bỏ tình trạng nhân sự bị đóng khung hành chính đơn thuần trong khi các vị trí chuyên môn lại thiếu người trầm trọng. Đây chính là bệ phóng cốt lõi để cấp cơ sở đủ sức gánh vác hàng trăm TTHC được phân cấp triệt để trong giai đoạn mới.
Xóa bỏ khâu trung gian - Kiến tạo giá trị thực chất
Mô hình chính quyền 2 cấp là sự cụ thể hóa phương châm phân cấp đang được Đảng và Nhà nước đẩy mạnh: "Địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm". Khi cấp xã (đơn vị sát dân nhất) được trao quyền vừa tiếp nhận, vừa trực tiếp giải quyết TTHC thuộc thẩm quyền, toàn bộ các khâu trung gian bị xóa bỏ.
Khi vận hành mô hình Trung tâm Phục vụ hành chính công hai cấp, mô hình mới sẽ đưa Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã trở thành một tổ chức hành chính trực thuộc chính quyền địa phương, giúp quy trình vận hành trở nên liền mạch, khép kín và trực tiếp.
Theo đó, thời gian luân chuyển hồ sơ giảm tối đa, độ trễ bị triệt tiêu và rủi ro sai sót giữa các đầu mối bị xóa bỏ. Sự liền mạch này mang lại giá trị thực chất cho người dân, thúc đẩy tốc độ xử lý và là chìa khóa để nâng cao chất lượng phục vụ công của thành phố.
Bệ phóng hạ tầng số: Giám sát xuyên suốt, quản trị không cơ học
Bài toán kiểm soát chất lượng khi phân cấp mạnh mẽ xuống cơ sở sẽ được giải quyết triệt để nhờ sức mạnh công nghệ. Điểm tựa vững chắc là Cổng Dịch vụ công quốc gia, kết nối và giám sát tiến độ hồ sơ theo thời gian thực từ Trung ương đến cấp xã chính thức vận hành tại Trung tâm Dữ liệu quốc gia từ 22h ngày 29/5.
Nhờ hạ tầng số đồng bộ, việc theo dõi không còn phụ thuộc vào báo cáo thủ công hay bộ máy cơ học. Hệ thống số đóng vai trò như một "mắt thần" minh bạch: Hồ sơ nằm ở đâu, ai xử lý, có trễ hạn hay không đều được hiển thị công khai.
Sự giám sát bằng dữ liệu không chỉ loại bỏ tính chủ quan, tiêu cực mà còn tạo áp lực trách nhiệm lành mạnh, buộc bộ máy cơ sở phải vận hành chính xác, liên tục và chuyên nghiệp.
Sự hội tụ của bộ ba giải pháp gồm "chiếc áo cơ chế" từ Luật Thủ đô, mô hình hành chính "không trung gian" và nền tảng dữ liệu số xuyên suốt đã tạo nên một thế chân kiềng vững chắc. Hà Nội không chỉ giải quyết bài toán quản trị trước mắt, mà đang định hình một mô hình chính quyền đô thị hiện đại, tinh gọn, hiệu năng, xứng tầm vị thế trung tâm chính trị - hành chính, kinh tế, văn hóa và xã hội của cả nước.
