Khi mới ra trường, tôi làm việc trong một công ty nhà nước. Tôi làm việc tích cực tới mức mới làm ba tháng nhưng đã được xét danh hiệu Lao động tiên tiến sáu tháng. Đã có lúc, tôi mong mình sẽ làm việc đến tuổi nghỉ hưu để đảm bảo cuộc sống về già.
Ngoài giờ làm ở công ty, tôi còn làm thêm công việc tay trái bên ngoài. Thành quả là tôi đã tự mua được nhà sau 10 năm đi làm mà không cần nhờ bất cứ sự giúp đỡ nào, không mang nợ. Đó cũng là thời điểm tôi quyết định rời khỏi công ty nhà nước, để ra làm thuê cho các công ty tư nhân với hy vọng cải thiện thu nhập.
7 năm sau, tôi mua được căn nhà thứ hai với giá trị gần 15 lần ngôi nhà đầu tiên và vẫn không phải vay mượn đồng nào. Khi tôi bước sang tuổi 40, cuộc sống vật chất đã dần ổn định. Tôi làm việc ở vị trí quản lý cấp trung, và bắt đầu đặt mục tiêu sẽ về hưu khi mỗi tháng hai vợ chồng có tổng thu nhập thụ động khoảng 20 triệu. Con số đó với chúng tôi và vừa đủ để duy trì cuộc sống tuổi già một cách thoải mái.
Khi tôi 60 tuổi, tính ra nếu nghỉ hưu, thu nhập mỗi tháng của tôi đã gấp nhiều lần mong muốn của mình trước đây. Nhưng tôi vẫn không thể nghỉ hoàn toàn vì người chủ muốn vẫn giữ tôi ở lại. Phải mãi tới khi gần chạm ngưỡng tuổi 70, tôi mới quyết định nghỉ hẳn, từ chối mọi lời mời. Tôi dự kiến làm thủ tục hoàn thuế thu nhập năm ngoái và chính thức chấm dứt sự nghiệp đi làm của mình tại đây.
>> Đắn đo bỏ việc lương 40 triệu để nghỉ hưu sớm ở tuổi 47
Nhưng rồi, một người quen lại tìm đến, ngỏ ý muốn tôi ngồi vào vị trí cố vấn cho công ty của họ. Với sự thuyết phục quá nhiệt tình, cuối cùng tôi lại nể nang và đặt bút ký vào hợp đồng làm việc bán thời gian, không ràng buộc về việc phải đến công ty, với mức thu nhập do tôi chủ động đề nghị (không dựa vào số giờ làm việc mà căn cứ vào số lần đến làm việc). Với hình thức này, tôi không quá bận rộn, không bị ràng buộc thời gian, mà vẫn có khoảng nghỉ ngơi đủ nhiều để đưa vợ đi du lịch theo kế hoạch. Tôi dự tính sẽ làm công việc này trong hai năm rồi nghỉ.
Thế nên, theo tôi, việc nghỉ hưu sớm hay làm quá tuổi về hưu không có lựa chọn nào là hoàn hảo tuyệt đối. Nó tùy thuộc vào sức khỏe, năng lực, điều kiện kinh tế và mong muốn của mỗi người. Với những người chọn nghỉ hưu sớm, nếu họ đã có sự chuẩn bị kinh tế vững chắc bằng cách sử dụng tài chính thông minh, có tích lũy tài sản để đảm bảo cuộc sống thì lựa chọn dừng lại cũng tốt, xem như tạo cơ hội cho lớp trẻ phấn đấu.
Nhưng nói vậy không có nghĩa là những người làm việc quá tuổi là sai lầm. Đôi khi, họ giống tôi, làm việc không phải vì mưu sinh mà là vì được yêu cầu, vì sự nể nang và vì họ vẫn rất có giá trị cho nhu cầu công việc. Họ không làm việc vì chưa ai có thể thay thế, nên đừng nghĩ họ chiếm mất cơ hội của lớp trẻ.
Giờ đây, khi xã hội phát triển, nhiều thành phần kinh tế mở ra, tùy vào khả năng của mình, mỗi người có thể tự quyết định cuộc sống của mình dễ dàng hơn. Tuy nhiên, để có được sự chủ động đó, không có con đường nào khác ngoài việc phải nỗ lực, tích lũy và chuẩn bị từ rất sớm.
Sở Xây dựng Hà Nội đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết của HĐND về thí điểm quản lý, sử dụng vỉa hè để kinh doanh, phát triển kinh tế đô thị, kinh tế đêm. Cơ quan này đề xuất thí điểm cho các tổ chức, cá nhân, hộ kinh doanh có thể trả phí thuê một phần mặt bằng dưới lòng đường, vỉa hè để kinh doanh. Theo đó, phí thuê tại các tuyến phố thấp nhất 20.000 đồng, cao nhất 45.000 đồng mỗi m2 một tháng, tùy khu vực, vị trí.
Các tuyến phố thực hiện thí điểm phải đáp ứng loạt tiêu chí như không thuộc phạm vi bảo tồn di tích lịch sử văn hóa, không có điểm ùn tắc giao thông. Vỉa hè của các tuyến phố này cũng cần rộng từ 3 m trở lên và đảm bảo lối đi cho người đi bộ (tối thiểu 1,5 m). Ngoài ra, ít nhất 50% tổ chức, hộ gia đình, hộ kinh doanh tại các tuyến phố này phải đồng thuận thì việc thí điểm mới có thể thực hiện. Nhà quản lý đề xuất cần trang bị hệ thống camera giám sát phạm vi phần lòng đường, vỉa hè khi thực hiện thí điểm.
Tuy nhiên, đặt dấu hỏi về tính khả thi của đề xuất, độc giả Nguyễn Lê Hoàng này tỏ băn khoăn: "Nếu mục tiêu ban đầu là dẹp vỉa hè, chống lấn chiếm, trả lại không gian công cộng cho người đi bộ thì việc cho thuê vỉa hè liệu có làm nảy sinh nhiều vấn đề? Đầu tiên là không gian vỉa hè liệu có lại quay về như cũ, chỉ là người kinh doanh phải nộp phí, rồi phí đó khách hàng lại phải gánh?
>> Cô chú tôi mất nửa doanh thu sau chiến dịch dẹp vỉa hè Hà Nội
Thứ hai là vỉa hè của nhà nào thì chỉ nhà đó được thuê hay người nơi khác đến thuê cũng được, rồi kinh doanh trước cửa nhà người khác có làm nảy sinh mâu thuẫn? Thứ ba là quy định cho thuê vỉa hè ở các địa điểm khác nhau liệu có thể làm thống nhất theo khuôn khổ không, do cơ quan nào quy định, hay mỗi nơi làm một kiểu?
Cùng chung thắc mắc, bạn đọc Quốc Huy đặt ra nhiều vấn đề: "Cho thuê vỉa hè thì lấy chỗ đâu để xe máy, đi bộ? Rồi chi phí người kinh doanh bỏ ra để thuê vỉa hè có tính vào giá sản phẩm và người tiêu dùng lại phải gánh? Nếu nhà mặt đường không kinh doanh thì người khác lại thuê trước cửa nhà họ được không? Và nếu một lô vỉa hè sẽ cho đấu giá thuê hay người có mặt tiền gần nhất được ưu tiên?
Từ nhỏ khi học mẫu giáo, tôi đã từ chối cho con ăn món gà rán luôn luôn có mặt trong tất cả những bữa tiệc ở trường. Lúc đó, con tôi vẫn không thích món này.
Những năm đầu tiểu học, vài phụ huynh trong lớp thường chứng tỏ ta đây là mạnh thường quân nên thường xuyên gửi vào bánh ngọt, kẹo, khi tôi phản đối do những món này không tốt cho trẻ em nhưng giáo viên lại đồng ý.
Trong khi năm nào tôi cũng gửi sách truyện đóng góp vào tủ sách của lớp để các em học sinh giờ giải lao đọc giải trí thì từ giáo viên đến phụ huynh trong lớp chẳng ai quan tâm dù các bé rất thích.
Thực tế các học sinh trong lớp đa số đều cao lớp, mập mạp, có chế độ dinh dưỡng đầy đủ đâu có thiếu thốn mà cứ liên tục nạp thêm bánh ngọt, kẹo ngọt và gà rán
Cũng như tác giả Hoàng, tôi cũng gặp rắc rối với gia đình họ hàng vì chính những lần tôi đưa con về chơi, mặc dù biết vợ chồng tôi không cho con ăn gà rán, họ thường xuyên tập cho con tôi ăn bởi vậy chúng tôi đành chọn giải pháp hạn chế đưa con về chơi.
Năm học lớp 4 này, môn khoa học có các bài về dinh dưỡng, trong sách giáo khoa đưa ra ví dụ hình ảnh món gà rán, khoai tây chiên sẽ đưa đến bệnh thừa cân béo phì.
Và bài ôn thi giáo viên gửi cũng có nội dung là thói quen ăn gà rán, khoai tây chiên, uống nước ngọt là chưa lành mạnh, những thực phẩm nhiều dầu mỡ, đường và năng lượng cao có nguy cơ thừa cân, béo phì, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe.
Học sinh phải học thuộc lòng lý thuyết này để làm bài thi, tuy nhiên, chính giáo viên dạy môn này lại khen ngợi những phụ huynh đem gà rán, khoai tây chiên vào đãi lớp học bất chấp ngược lại với điều học sinh được biết.
Như vậy, những người giáo viên ở khắp các trường mầm non lớn nhỏ, các trường tiểu học họ cũng kém ý thức khi khuyến khích phụ huynh cho con ăn thức ăn nhanh
Một món ăn khác cũng có mặt khắp các đường phố, các khu vui chơi lớn nhỏ, các lễ hội là cá viên chiên trong khi món này cần hạn chế. Những món ăn của Việt Nam vừa ngon vừa lành mạnh vì kết hợp nhiều thành phần dinh dưỡng đa dạng, nhiều rau thì không phổ biến như cá viên chiên.
"Tôi sinh ra trong một gia đình làm nông, bố mẹ không có điều kiện. Không phải họ không muốn cho con cái một nền tảng tốt hơn, mà đơn giản là không có gì để cho. Vì vậy, từ rất sớm, tôi đã quen với việc phải tự lo cho bản thân và sau này còn phải lo ngược lại cho gia đình. Có lẽ chính những trải nghiệm đó khiến tôi có góc nhìn khác với nhiều người về chuyện cha mẹ có nên để lại tài sản cho con hay không?
Tôi từng nghe nhiều người cho rằng con cái phải tự lập hoàn toàn, cha mẹ không nên chu cấp quá nhiều vì dễ khiến con ỷ lại. Nhưng nếu nhìn từ những gì mình đã trải qua, tôi lại tin điều ngược lại: một bệ đỡ đúng lúc có thể thay đổi cả cuộc đời của một người.
Tôi đi lên từ hai bàn tay trắng. Những năm đầu ra đời, tôi vừa lo kiếm sống, vừa gánh trách nhiệm với gia đình. Mỗi ngày đều xoay quanh chuyện cơm áo, tiền nhà, chi phí sinh hoạt. Và chính áp lực phải "cày cuốc" liên tục để tồn tại khiến tôi bỏ lỡ rất nhiều cơ hội.
Có những khóa học tôi muốn tham gia để nâng cao năng lực nhưng không đủ tiền. Có những dự án tôi nhìn thấy tiềm năng nhưng không dám thử vì cần vốn đầu tư ban đầu. Có những thời điểm tôi biết nếu mình dành thêm thời gian học hỏi hoặc mở rộng mối quan hệ thì tương lai có thể khác đi rất nhiều, nhưng thực tế là tôi phải ưu tiên kiếm tiền cho ngày mai trước đã.
Điều khiến tôi nuối tiếc nhất là cảm giác bất lực khi nhìn cơ hội tốt hơn trôi qua chỉ vì mình không có một điểm tựa tài chính tối thiểu. Nếu ngày đó tôi có một "bệ đỡ", dù không cần quá lớn, cuộc sống có lẽ đã khác theo hướng tích cực hơn rất nhiều. Một khoản tiền để yên tâm học thêm vài năm, một căn nhà để không phải lo tiền thuê trọ, hay đơn giản là một khoản dự phòng giúp mình dám thử sức với cơ hội mới.
>> Vợ trách tôi vô tâm vì 55 tuổi nghỉ hưu sớm khi chưa mua nhà cho con
Chính vì hiểu cảm giác đó nên dù con tôi còn rất nhỏ, tôi đã bắt đầu tính toán cho tương lai của chúng. Tôi không muốn con lớn lên trong tâm thế chỉ biết chăm chăm kiếm tiền để tồn tại. Tôi muốn nếu có năng lực và cơ hội tốt xuất hiện, chúng đủ điều kiện để nắm lấy thay vì bỏ lỡ vì áp lực cơm áo như tôi từng trải qua.
Điều đó không có nghĩa tôi muốn nuông chiều hay để con sống dựa dẫm. Tôi vẫn muốn con hiểu giá trị của lao động, biết tự lập và có trách nhiệm với cuộc sống của mình. Nhưng tôi không nghĩ việc bắt con phải tự bươn chải từ con số 0 mới là cách dạy tốt. Theo tôi, cha mẹ cố gắng tích lũy để con có nền tảng tốt hơn không phải là làm hại con, mà là giúp con có thêm lựa chọn trong cuộc đời.
Nhiều người lo rằng để lại tài sản cho con thì tuổi già của cha mẹ sẽ bất an. Tôi đồng ý rằng không ai nói trước được tương lai. Nhưng nếu một người có trong tay vài tỷ đồng tiết kiệm mà vẫn không thể sống ổn lúc về già, thì hàng triệu người khác với số tiền ít hơn rất nhiều chắc còn khó khăn hơn nữa.
Tôi nghĩ điều quan trọng không phải là có để lại tài sản cho con hay không, mà là cách chuẩn bị tài chính đủ để vừa bảo đảm tuổi già cho mình, vừa tạo được nền tảng cho con cái nếu có thể. Bởi suy cho cùng, đời cha mẹ nào cũng mong con mình có cuộc sống tốt hơn mình từng có".
Đó là quan điểm của độc giả Lobbyman sau bài viết "Tôi quyết giữ 10 tỷ và nhà 5 tầng để dưỡng già, không chia thừa kế sớm" của tác giả Quan Nhan. Trong nhiều gia đình Việt, chuyện "cha mẹ có nên để lại tài sản cho con?" luôn gây nhiều tranh luận. Có người cho rằng con cái phải tự lập hoàn toàn mới trưởng thành, cha mẹ càng "trải đường" càng dễ khiến con ỷ lại. Nhưng cũng có ý kiến cho rằng một nền tảng tài chính ổn định không làm con yếu đi, mà giúp chúng có thêm cơ hội phát triển trong cuộc sống.