Những ngày này, vào khoảng tháng 3 âm lịch, vùng biển quanh Lý Sơn lại rộn ràng mùa cá kình non. Theo dòng nước, những đàn cá xuất hiện dày đặc ven bờ – báo hiệu mùa sinh sôi của loài cá mà ngư dân Lý Sơn, Quảng Ngãi quen gọi là cá bù nú hay cá giò.
Với nhiều ngư dân, đây là “lộc biển” đầu mùa. Tuy nhiên cá kình ở giai đoạn này chưa mang lại giá trị kinh tế đáng kể. Phần lớn sản lượng đánh bắt chỉ dùng để làm mắm hoặc thức ăn chăn nuôi, với giá bán rất thấp.
Ngược lại, nếu để cá phát triển thêm một thời gian ngắn, khi đạt kích cỡ khoảng 10 con/kg, giá bán có thể lên trên 150.000 đồng/kg – và còn cao hơn nữa khi cá trưởng thành hoàn toàn.
Với sự chênh lệch giá trị đó, UBND đặc khu Lý Sơn kêu gọi bà con đừng vì cái lợi nhỏ trước mắt mà bỏ qua cái lợi lớn hơn về lâu dài.
Mối lo lớn nhất là việc khai thác cá non ồ ạt sẽ làm suy giảm nguồn lợi thủy sản, ảnh hưởng trực tiếp đến sinh kế của người dân khi hệ sinh thái biển bị tổn hại. Vì vậy chính quyền đặc khu đã phát đi thông điệp kêu gọi ngư dân thay đổi thói quen: không đánh bắt ồ ạt cá kình non trong mùa sinh sản.
“Nhường” lại cho biển một khoảng thời gian để cá sinh trưởng không chỉ là bài toán kinh tế, mà còn là trách nhiệm với hệ sinh thái. Khi nguồn lợi được bảo vệ, ngư dân sẽ có điều kiện khai thác ổn định, bền vững hơn.
Là địa phương đang phát triển mạnh du lịch biển đảo, Lý Sơn không chỉ cần cảnh quan đẹp mà còn cần hệ sinh thái biển lành mạnh.
Những đàn cá kình lớn lên tự nhiên chính là một phần “tài sản” du lịch, tạo nên sức hấp dẫn riêng cho vùng biển này – khi du khách có thể ra khơi thả lưới, câu cá ngay tại Lý Sơn.
“Không bắt cá kình non làm mắm là bảo vệ sinh kế của chính mình” – thông điệp tuy đơn giản nhưng đầy ý nghĩa, nếu người dân trên đảo cùng chung ý thức gìn giữ.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Cách thủ đô Quito của Ecuador khoảng 24 km về phía bắc, du khách có thể tìm thấy đài tưởng niệm Mitad del Mundo (Giữa Trái Đất). Một vạch sơn vàng chạy dọc lối đi bộ, chia đôi khối kiến trúc, biểu thị đường vĩ độ số 0. Đây là cách người Ecuador tự hào nói với thế giới về điểm đặc biệt nhất của họ: đường xích đạo.
Đường xích đạo là một đường vĩ tuyến ảo bao quanh chu vi Trái Đất ở vĩ độ 0. Đường này cách đều hai cực Bắc và cực Nam, đóng vai trò ranh giới phân chia hành tinh thành hai nửa Bắc bán cầu và Nam bán cầu.
Phép đo khoa học đầu tiên về đường xích đạo được thực hiện bởi một nhóm các nhà khoa học Pháp và Tây Ban Nha trong một cuộc thám hiểm vào thế kỷ 18, dẫn đầu bởi Charles Marie de La Condamine, Pierre Bouguer và Louis Godin. Khởi hành từ Pháp vào năm 1735, họ đến Quito vào năm 1736 - đi qua Colombia và Panama trên lộ trình.
Sau nhiều năm kiên trì đo đạc khoảng cách bằng phương pháp lượng giác lưới tam giác, họ đã chứng minh Trái Đất không phải là một hình cầu hoàn hảo mà phình ra ở xích đạo và hơi dẹt ở hai cực. Họ đã xác định được vị trí của đường xích đạo - một đường dài hơn 40.000 km bao quanh chu vi Trái Đất ở vĩ độ 0 độ, cách đều hai cực bắc và nam. Công trình Mitad del Mundo cũng được dựng lên để kỷ niệm cuộc thám hiểm này.
Vlogger Joe HaTTab từng tới "Giữa Trái Đất" và bất ngờ khi được hướng dẫn viên chỉ cho một số hiện tượng lạ chỉ xảy ra ở đây. Tại khu vực này, ai cũng có thể trở thành "bậc thầy về trứng" khi dễ dàng đặt quả trứng đứng thẳng dù không có điểm tựa.
Ngoài ra, khi xả, nước sẽ chảy thẳng, không xoay theo chiều kim đồng hồ như ở bắc xích đạo hoặc ngược chiều kim đồng hồ nếu ở nam xích đạo. Đây gọi là hiệu ứng Coriolis, hệ quả từ chuyển động tự quay và độ cong của Trái Đất. Theo đó, các vật thể chuyển động tự do ở Bắc bán cầu có xu hướng lệch về bên phải và ở Nam bán cầu lệch về bên trái. Tại vĩ độ 0 độ, hiệu ứng này không xảy ra. Đây là lý do các trận bão nhiệt đới bị suy yếu và tan rã khi chúng di chuyển quá gần đường xích đạo.
Theo Lonely Planet, các số liệu đo đạc sau này, sử dụng công nghệ GPS hiện đại, cho thấy vị trí chính xác của đường xích đạo thực tế nằm cách khoảng 240 m về phía bắc. Tuy nhiên, một số nhà khoa học cho rằng đường xích đạo nên được hình dung như một dải đất rộng hàng km do thực tế hai cực bắc và nam không hoàn toàn cố định. Ngoài ra, một số nhà khoa học cho rằng hiệu ứng Coriolis khó chứng minh bằng việc xả nước.
Dù còn nhiều tranh cãi xoay quanh tên gọi "Giữa Trái Đất", đây vẫn là điểm đến hút khách ở Ecuador.
Du khách cũng nên ghé thăm Bảo tàng Mặt trời Intinan, cách Ciudad Mitad del Mundo chưa đầy 10 phút đi bộ. Những người mở bảo tàng tự nhận đây là vị trí đích thực của đường xích đạo. Bảo tàng có một số khu trưng bày tương tác và các hoạt động ngoài trời dựa trên các hiện tượng khoa học xích đạo.
Tin Gốc: Vnexpress

Những ngày cuối tháng 3, hoa anh đào đang đồng loạt nở rực rỡ khắp thế giới, trong đó có thủ đô Washington D.C. (Mỹ). Khung cảnh quanh hồ nhân tạo Tidal Basin ngập tràn sắc hồng, trắng và dòng người đổ về tận hưởng không khí mùa xuân.
Những ngày cuối tháng 3, hoa anh đào đang đồng loạt nở rực rỡ khắp thế giới, trong đó có thủ đô Washington D.C. (Mỹ). Khung cảnh quanh hồ nhân tạo Tidal Basin ngập tràn sắc hồng, trắng và dòng người đổ về tận hưởng không khí mùa xuân.
Thời điểm mùa hoa anh đào ở Washington, D.C. nở thay đổi mỗi năm và chịu ảnh hưởng lớn từ nhiệt độ trong những tuần và tháng trước đó.
Thời điểm mùa hoa anh đào ở Washington, D.C. nở thay đổi mỗi năm và chịu ảnh hưởng lớn từ nhiệt độ trong những tuần và tháng trước đó.
Nhiều năm nay, công viên National Mall và hồ nhân tạo Tidal Basin ở trung tâm Washington, cách Nhà Trắng khoảng 4 km, luôn là điểm đến hút khách vào mùa xuân nhờ hàng nghìn cây hoa anh đào cổ thụ bung nở.
Nhiều năm nay, công viên National Mall và hồ nhân tạo Tidal Basin ở trung tâm Washington, cách Nhà Trắng khoảng 4 km, luôn là điểm đến hút khách vào mùa xuân nhờ hàng nghìn cây hoa anh đào cổ thụ bung nở.
Gần 4.000 cây anh đào ở khu vực công viên National Mall và hồ Tidal Basin (ảnh) là quà của Chính phủ Nhật Bản tặng nước Mỹ vào năm 1912. Hồ Tidal Basin có không gian thoáng rộng, nhìn thẳng ra đài tưởng niệm Washington. Hoa anh đào được trồng xung quanh hồ.
Gần 4.000 cây anh đào ở khu vực công viên National Mall và hồ Tidal Basin (ảnh) là quà của Chính phủ Nhật Bản tặng nước Mỹ vào năm 1912. Hồ Tidal Basin có không gian thoáng rộng, nhìn thẳng ra đài tưởng niệm Washington. Hoa anh đào được trồng xung quanh hồ.
Những lá cờ Mỹ tung bay gần những hàng cây anh đào đang nở rộ trên National Mall, cuối tuần trước.
Những lá cờ Mỹ tung bay gần những hàng cây anh đào đang nở rộ trên National Mall, cuối tuần trước.
Tại khu vực hồ Tidal Basin còn có một tháp đá có kiến trúc chùa Nhật Bản. Tháp đá cũng là món quà từ Nhật Bản, trao tặng cùng những cây hoa anh đào hơn 100 năm trước.
Đây là khu vực thường diễn ra các hoạt động chính của lễ hội hoa anh đào hàng năm ở Washington. Trên ảnh là quang cảnh tháp đá được chụp vào ngày 30/3.
Tại khu vực hồ Tidal Basin còn có một tháp đá có kiến trúc chùa Nhật Bản. Tháp đá cũng là món quà từ Nhật Bản, trao tặng cùng những cây hoa anh đào hơn 100 năm trước.
Đây là khu vực thường diễn ra các hoạt động chính của lễ hội hoa anh đào hàng năm ở Washington. Trên ảnh là quang cảnh tháp đá được chụp vào ngày 30/3.
Năm nay, hoa nở sớm hơn mọi năm gần 10 ngày. Lễ hội hoa diễn ra từ 20/3 đến 12/4.
Cận cảnh những bông hoa anh đào Yoshino được chụp vào ngày 30/3, bốn ngày sau khi hoa nở đạt đỉnh, đã xuất hiện lá xanh, một số cây đã bắt đầu rụng cánh. Hoa có thể tàn dần vào tuần thứ hai tháng 4, tùy điều kiện thời tiết. Nếu có mưa lớn hoặc gió mạnh, hoa rụng sớm hơn.
Năm nay, hoa nở sớm hơn mọi năm gần 10 ngày. Lễ hội hoa diễn ra từ 20/3 đến 12/4.
Cận cảnh những bông hoa anh đào Yoshino được chụp vào ngày 30/3, bốn ngày sau khi hoa nở đạt đỉnh, đã xuất hiện lá xanh, một số cây đã bắt đầu rụng cánh. Hoa có thể tàn dần vào tuần thứ hai tháng 4, tùy điều kiện thời tiết. Nếu có mưa lớn hoặc gió mạnh, hoa rụng sớm hơn.
Mùa hoa anh đào là dịp để nhiều cô dâu chú rể chọn chụp ảnh cưới.
Mùa hoa anh đào là dịp để nhiều cô dâu chú rể chọn chụp ảnh cưới.
Quanh hồ nhiều gốc anh đào cổ thụ có cành rủ xuống mặt hồ. Năm ngoái, hồ được sữa chữa lại phần bờ kè khiến một số cây bị đốn hạ. Nhiều năm qua, bờ kè không đảm bảo khiến nước tràn vào lối đi, đe dọa đến hệ thống cây xanh.
Nhật Bản đã cam kết tặng thêm những cây mới thay thế. Năm nay, dự kiến việc bổ sung cây hoa sẽ được hoàn thành, đúng dịp kỷ niệm 250 năm Tuyên ngôn Độc lập Mỹ.
Quanh hồ nhiều gốc anh đào cổ thụ có cành rủ xuống mặt hồ. Năm ngoái, hồ được sữa chữa lại phần bờ kè khiến một số cây bị đốn hạ. Nhiều năm qua, bờ kè không đảm bảo khiến nước tràn vào lối đi, đe dọa đến hệ thống cây xanh.
Nhật Bản đã cam kết tặng thêm những cây mới thay thế. Năm nay, dự kiến việc bổ sung cây hoa sẽ được hoàn thành, đúng dịp kỷ niệm 250 năm Tuyên ngôn Độc lập Mỹ.
Một vài tuyến đường bên ngoài khu vực công viên National Mall và hồ Tidal Basin cũng hoa anh đào. Trên ảnh là khung cảnh tại công viên Senate, trong khuôn viên Điện Capitol, cách hai địa điểm trên khoảng 1 km.
Một vài tuyến đường bên ngoài khu vực công viên National Mall và hồ Tidal Basin cũng hoa anh đào. Trên ảnh là khung cảnh tại công viên Senate, trong khuôn viên Điện Capitol, cách hai địa điểm trên khoảng 1 km.
Tâm AnhẢnh: Reuters, David Coleman
Mời độc giả gửi bài, câu hỏi tại đây hoặc về dulich@vnexpress.net
Nguồn: https://vnexpress.net/hoa-anh-dao-bung-no-o-washington-5056667.html

Suốt nhiều thập kỷ, vận động viên leo núi từ khắp nơi trên thế giới đã mạo hiểm mạng sống để chinh phục Everest. Nhiều người thành công chạm đến "nóc nhà thế giới" và trở về an toàn, không ít người mãi mãi nằm lại. Thi thể của họ rải rác trên khắp các triền dốc của ngọn núi cao nhất hành tinh.
Kể từ khi con người lần đầu tiên chinh phục đỉnh Everest vào năm 1953, ngọn núi cao nhất hành tinh đã ghi nhận hàng trăm trường hợp tử vong. Theo dữ liệu từ Himalayan Database, trang web chuyên ghi nhận các chuyến leo núi tại vùng Himalaya thuộc Nepal, tính đến đầu mùa leo núi năm 2026, ít nhất 344 người đã thiệt mạng tại Everest.
Bà Billi Bierling, Giám đốc tổ chức, cho biết có 232 trường hợp tử vong xảy ra ở sườn phía Nepal, số còn lại thuộc phía Tây Tạng. Bà lưu ý những con số này vẫn chưa phải là thống kê đầy đủ nhất. Do đặc thù địa hình và thời tiết, phần lớn thi thể vẫn nằm lại tại các triền dốc ở độ cao hơn 8.000 m.
Hầu hết thi thể trên Everest không thể đưa về do các chiến dịch tìm kiếm nguy hiểm và tốn kém. Giới chuyên gia cho rằng quy trình hồi hương thi thể gian khổ không kém gì hành trình chinh phục đỉnh, khó hơn cứu sống một người gặp nạn. Nhiều nạn nhân nằm lại ở "vùng tử thần" trên độ cao 8.000 m, nơi lượng oxy thấp đến mức ngay cả việc di chuyển cơ bản cũng gây kiệt sức. Qua năm tháng, các thi thể đều bị chôn vùi dưới các lớp tuyết và băng cứng.
Ông Alan Arnette, nhà leo núi đồng thời là người ghi chép lịch sử về Everest, cho biết một ca đưa thi thể xuống cần đội ngũ tối thiểu 6-10 người và quy trình hậu cần cực kỳ phức tạp. Các nhân viên cứu hộ phải di chuyển qua những đoạn dốc kỹ thuật hiểm trở trong khi vác theo một thi thể, tất cả diễn ra trong môi trường giới hạn tối đa thể lực của con người.
Tháng 6, Lực lượng Cảnh sát Biên phòng Ấn Độ - Tây Tạng (ITBP) triển khai chiến dịch đưa thi thể "Green Boots" (Giày xanh) trở về sau 30 năm nằm lại trên đỉnh núi phủ tuyết. Chiến dịch được lên kế hoạch thực hiện trong mùa leo núi tháng 6-9. ITBP đang tìm kiếm một đội ngũ cứu hộ có kinh nghiệm tham gia chiến dịch, phối hợp với chính quyền Trung Quốc để di chuyển thi thể từ Tây Tạng sang Nepal rồi về Ấn Độ.
Chiến dịch hồi hương "Giày xanh" được đánh giá khó khăn vì thi thể nằm ở phía bắc Everest, gần tuyến đường giữa bậc thang thứ nhất và thứ hai (First Step and Second Step), hai vách đá nằm trong "vùng tử thần" trên Everest. Sau 30 năm, thi thể của Green Boots đã "hóa thạch" và dính chặt vào núi.
"Đội cứu hộ sẽ phải dùng rìu phá băng để tách thi thể ra khỏi sườn núi đóng băng, quá trình này sẽ rất khắc nghiệt", ông Arnette nói thêm.
Đội cứu hộ phải tiếp tục đưa thi thể qua bậc vách thứ hai, một vách đá cao 30 m gắn thang nhôm. Việc leo vách đá thẳng đứng ở độ cao trên 8.500 m, trong trang phục bảo hộ cồng kềnh, găng tay dày và bình dưỡng khí là một thử thách cực hạn.
Rào cản thủ tục và vận chuyển tại khu vực thuộc bên Trung Quốc kiểm soát cũng là bài toán khó. Khác với Nepal, việc dùng trực thăng cứu hộ tại vùng Tây Tạng bị hạn chế nghiêm ngặt về mặt cấp phép, trực thăng cũng không thể bay đến độ cao của vách đá này.
Chiến dịch đòi hỏi nguồn lực lớn về nhân sự, oxy, dây thừng chuyên dụng với chi phí ước tính dao động từ 100.000 đến 150.000 USD.
Việc tác động vào thi thể còn chạm đến đức tin tôn giáo. Nhiều người tham gia hỗ trợ chiến dịch là người dân Tây Tạng theo đạo Phật. Ông Arnette chỉ ra rằng việc dùng rìu phá băng tác động lên thi thể có thể bị coi là phạm vào điều cấm kỵ của Phật giáo địa phương về việc tôn trọng người chết, vô tình xung đột với mục tiêu nhân văn ban đầu của ITBP.
Trong quá khứ, nhiều kế hoạch đưa thi thể trở về từng phải hủy bỏ. Năm 2010, một dự án đưa các thi thể ở sườn phía nam xuống núi đã bị dừng lại theo nguyện vọng của gia đình các nạn nhân, những người muốn người thân của mình được yên nghỉ nơi họ đã ngã xuống.
Everest còn có những "người ở lại" nổi tiếng khác. Thi thể của nữ vận động viên người Mỹ Francys Arsentiev, được mệnh danh là "Người đẹp ngủ trong rừng", từng nằm nhiều năm gần sườn đông bắc trước khi được chuyển đi. Di cốt của nhà leo núi người Anh George Mallory được tìm thấy vào năm 1999, 75 năm sau khi ông mất tích vào năm 1924. Dù xác định được danh tính nhờ bảng tên trên quần áo, người ta vẫn quyết định để ông yên nghỉ tại ngọn núi này.
Tin Gốc: Vnexpress

