Màn hình OLED trên smartphone dùng được bao lâu?

Tại lễ khai mạc Ngày hội Game Việt Nam (Vietnam GameVerse) 2026, sự kiện quy tụ hơn 50.000 lượt khách và đại diện nhiều tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới như Google, Meta, Riot Games, ông Lê Quang Tự Do - Cục trưởng Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử đã đưa ra những nhận định đầy lạc quan về bức tranh toàn cảnh của ngành.

Theo ông Tự Do, Việt Nam đang hội tụ đủ "thiên thời, địa lợi, nhân hòa" để tăng tốc. Về nền tảng kinh tế, Việt Nam đã chuyển mình thành quốc gia có thu nhập trung bình cao với quy mô GDP ước đạt 514 tỉ USD vào năm 2025. Về mặt chính sách, đây là lần đầu tiên Đảng và Nhà nước xác định game là một trong 6 ngành công nghiệp văn hóa trọng điểm cần ưu tiên đầu tư. Đặc biệt, các chính sách ưu đãi như miễn, giảm thuế thu nhập đối với doanh nghiệp đầu tư sản xuất game mang nội dung lịch sử, văn hóa Việt Nam đang tạo ra động lực to lớn cho các nhà phát triển nội địa.

"Bốn năm qua, chúng tôi có một giấc mơ cháy bỏng là xây dựng Vietnam GameVerse trở thành sự kiện quốc tế, điểm đến của ngành game thế giới. Năm nay, giấc mơ đó đã thành hiện thực", ông Tự Do chia sẻ. Đồng thời, Cục trưởng cũng nhấn mạnh với chủ đề "Do Local - Go Global" (Cùng nhau vươn ra biển lớn), ngành game Việt cần siết chặt sự kết nối để cùng nhau khai phá thị trường quốc tế.

Dù sở hữu tiềm năng lớn, thách thức cốt lõi của ngành công nghiệp game Việt Nam vẫn nằm ở chất lượng nguồn nhân lực. Để đáp ứng nhu cầu khắt khe của quá trình hội nhập, việc đào tạo không thể chỉ dừng lại ở lý thuyết mà cần sự gắn kết chặt chẽ với thực tiễn doanh nghiệp.

Đây cũng là nội dung trọng tâm trong phần tham luận của tiến sĩ Cao Minh Thắng, Viện trưởng Viện Công nghệ Thông tin và Truyền thông CDiT (Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông - PTIT) tại diễn đàn. Theo ông Thắng, để phát triển ngành công nghiệp sáng tạo bền vững, Việt Nam cần một hệ sinh thái đào tạo toàn diện, nơi nhà trường và doanh nghiệp cùng hợp tác xây dựng chương trình, nghiên cứu và phát triển sản phẩm. Thực tế tại PTIT cho thấy, nhiều sản phẩm game do sinh viên phát triển đã đạt hàng trăm ngàn lượt tải và mang về doanh thu hàng trăm nghìn USD trên các nền tảng quốc tế, minh chứng cho năng lực thực chiến của thế hệ trẻ khi được định hướng đúng đắn.

Tiếp nối thành công của chương trình Thiết kế và Phát triển Game bậc đại học ra mắt năm 2024, PTIT tiếp tục công bố hai chương trình đào tạo mới dự kiến tuyển sinh trong năm 2026 là Thiết kế đồ họa Game (Game Art) và Công nghệ Điện ảnh số. Trong đó, ngành Thiết kế đồ họa Game tập trung đào tạo chuyên sâu về mỹ thuật số, xây dựng nhân vật, môi trường và hiệu ứng hình ảnh bằng các công cụ hiện đại như Unreal Engine, Unity, Blender. Trong khi đó, ngành Công nghệ Điện ảnh số sẽ cung cấp kiến thức về ngôn ngữ hình ảnh và các công nghệ tiên tiến như Motion Capture, Virtual Production để ứng dụng vào các dự án game quy mô lớn (AAA).

Cũng theo tiến sĩ Cao Minh Thắng, nhiều studio trong nước đang loay hoay tìm nhân sự đủ năng lực cho các dự án sản xuất toàn cầu. "Để làm được sản phẩm game ở tầm AAA, chúng ta đang thiếu cực kỳ nhiều người làm cinematic", ông nói. Tiến sĩ Cao Minh Thắng cũng chỉ ra thực trạng đào tạo hiện vẫn còn tách rời giữa lập trình và nghệ thuật, chưa bắt kịp nhu cầu thực tế của thị trường.

Để giải quyết bài toán này, PTIT đang chuyển hướng đào tạo gắn trực tiếp với sản xuất sản phẩm, thay vì dừng lại ở lý thuyết. Sinh viên sẽ tham gia Game Jam, phát triển dự án thật và làm việc cùng doanh nghiệp ngay trong quá trình học. "Chúng tôi không chỉ đào tạo, sinh viên không chỉ học, các thầy không chỉ dạy - mà chúng tôi sẽ làm sản phẩm", ông Thắng nhấn mạnh.

Ở góc nhìn khác, bà Nguyễn Thị Ngân Giang, Giám đốc nội dung Kenh 28 Entertainment, cho rằng yếu tố bản địa chính là lợi thế cạnh tranh của game Việt trên thị trường quốc tế. Dẫn chứng từ trường hợp "Quán phở anh Hai" tạo hiệu ứng lan truyền nhờ những hình ảnh đời thường quen thuộc, bà Giang cho rằng sự gần gũi và dễ nhận diện là thứ khiến người xem muốn chia sẻ và kể lại.

Với sự hậu thuẫn từ chính sách vĩ mô cùng bước tiến dài trong công tác đào tạo nhân lực chuyên sâu, ngành công nghiệp game Việt Nam đang sở hữu nền tảng vững chắc để không chỉ làm chủ thị trường nội địa mà còn tự tin cạnh tranh và ghi dấu ấn đậm nét trên bản đồ công nghiệp sáng tạo toàn cầu.

Tin Gốc: Thanh Niên

Cuộc sống riêng của hai ông trùm công nghệ Musk và Altman từ lâu luôn được công chúng quan tâm. Theo Business Insider, cuộc chiến pháp lý đang diễn ra hé lộ thêm những chi tiết mới về hai người.

Sự "bất nhất" của Elon Musk

Lời khai của Musk và nhân chứng cho thấy sự xung đột về tính cách của tỷ phú. Ông nói với bồi thẩm đoàn rằng đã quyên góp hàng chục triệu USD cho OpenAI vì lo ngại nếu trí tuệ nhân tạo nếu rơi vào tay kẻ xấu, nó có thể dẫn đến kịch bản như phim Kẻ hủy diệt, trong đó "AI sẽ giết chết tất cả chúng ta".

Musk cũng khẳng định Google là lý do quan trọng thúc đẩy ông đồng sáng lập một tổ chức phi lợi nhuận chuyên nghiên cứu và phát triển AI theo hướng có lợi cho nhân loại như OpenAI. "Tôi nghĩ việc có một đối trọng đủ mạnh với Google là điều vô cùng quan trọng," ông nói. "Google dường như không quan tâm đến sự an toàn của AI khi đó".

Tuy nhiên, theo lời khai từ nhà đồng sáng lập và Chủ tịch Greg Brockman, khi Musk rời OpenAI để bắt đầu dự án trí tuệ nhân tạo của riêng mình, tỷ phú cũng nhắc đến Google, nhưng không phải vấn đề an toàn. "Ông ấy nói với tôi, điều quan trọng nhất là phải bắt kịp Google Deepmind", Brockman cho biết. "Để làm điều đó, an toàn AI phải bị xếp sau". Musk thậm chí gọi Google là "những con sói" còn người ủng hộ an toàn AI là "những con cừu". Những con cừu sẽ "không còn quan trọng" nếu không tự biến mình thành sói.

Sự "bất nhất" còn thể hiện qua việc ông kiện Altman và OpenAI với lý do đi chệch sứ mệnh ban đầu. Còn theo Brockman, năm 2017, tỷ phú Mỹ cảm thấy duy trì OpenAI hoàn toàn phi lợi nhuận sẽ cản trở các nhà đầu tư, do đó đã tích cực theo đuổi việc biến công ty thành một doanh nghiệp.

Chủ tịch OpenAI cũng cho biết Musk đã nhắn tin đề nghị dàn xếp vụ kiện trước khi phiên tòa diễn ra, nếu không ông và Altman "sẽ là những người bị ghét nhất nước Mỹ". Dựa trên nội dung đó, nhóm pháp lý OpenAI khẳng định tin nhắn của Musk củng cố một trong những luận điểm cốt lõi rằng Musk khởi kiện chỉ nhằm cản trở công ty đối thủ thay vì theo đuổi khiếu nại chính đáng.

"Chế độ cuồng nhiệt" của Musk

Musk nổi tiếng với phong cách lãnh đạo "cuồng nhiệt", có thể làm hơn 120 giờ mỗi tuần, hàng năm chỉ nghỉ 2-3 ngày và mang gối lên công ty để ngủ dưới sàn. Ông có thể yêu cầu nhân viên cường độ cao tương tự, nếu không sẽ bị sa thải.

"Elon cực kỳ cứng rắn, nhưng không phù hợp với môi trường nghiên cứu trí tuệ nhân tạo", Brockman nói với bồi thẩm đoàn về trải nghiệm làm việc với Musk trong những năm đầu thành lập OpenAI.

Brockman cho biết ông và nhà đồng sáng lập Ilya Sutskever phản đối khi Musk yêu cầu tất cả nhân viên OpenAI lập danh sách các đóng góp của mình, những ai không có đóng góp lớn sẽ bị sa thải.

"Tất cả những người gia nhập OpenAI đều lo lắng điều này xảy ra", Brockman kể khi ra làm chứng tại tòa.

Mối quan hệ giữa Musk và Shivon Zilis

Zilis, tham gia OpenAI năm 2016, hiện là giám đốc phụ trách các dự án đặc biệt của công ty chip não Neuralink. Tuy nhiên, bà nổi tiếng hơn sau khi sinh cho tỷ phú Mỹ bốn người con.

Trong lời khai được Bloomberg mô tả "đầy cảm xúc" tại tòa tuần trước, bà tiết lộ những chi tiết mới về "mối quan hệ tình cảm lúc hợp lúc tan" bắt đầu từ 2016. Zilis chấp nhận lời đề nghị hiến tinh trùng của Musk, sau đó cặp song sinh đầu tiên ra đời từ giải pháp thụ tinh trong ống nghiệm. Bà "thấy ổn khi Musk không có vai trò gì trong việc nuôi dạy con".

Zilis cho biết Musk thường xuyên khuyến khích những xung quanh mình sinh con. "Ông ấy nói với tôi, nếu tôi có hứng thú, ông ấy sẽ rất vui lòng 'quyên góp' tinh trùng", bà kể.

Cả hai nhất trí giữ bí mật hoàn toàn, trước khi bị giới truyền thông Mỹ phát hiện vào năm 2022. Musk sau đó có thêm hai con nữa với Zilis. "Kể từ khi mọi người biết đến, ông ấy trở thành một người cha tích cực hơn", bà nói. "Chúng tôi sống cùng nhau khi đi du lịch, và dành thời gian bên gia đình ở Austin".

Phong cách lãnh đạo "gây chia rẽ" của Altman

Năm 2023, Altman bất ngờ bị sa thải trong vòng bốn ngày. Trong lời khai tại tòa tuần trước, Mira Murati, cựu giám đốc công nghệ OpenAI và hiện là người sáng lập Thinking Machines Lab, mô tả khoảng thời gian đó "rối ren" còn Altman "không trung thực, gây mâu thuẫn" trong đội ngũ lãnh đạo công ty.

"Vấn đề tôi lo ngại, là Sam nói một đằng với người này và một nẻo với người khác, khiến môi trường làm việc trở nên rất hỗn loạn", theo đoạn ghi âm lời khai của Murati được phát tại tòa án.

Bên cạnh đó, Murati cho rằng Altman nói dối bà về các tiêu chuẩn an toàn trên mô hình AI mới, rằng bộ phận pháp lý đã xác định một sản phẩm mới không cần phải thông qua hội đồng an toàn triển khai của công ty.

Nhà khoa học Ilya Sutskever cũng gửi tài liệu dài 52 trang lên tòa, trong đó nói Altman "thể hiện một kiểu hành vi nhất quán là nói dối, làm suy yếu các giám đốc điều hành OpenAI và gây chia rẽ giữa họ".

Theo The Verge, trước đây, một số người cũng từng kể Altman gây chia rẽ nội bộ. Chẳng hạn, vào năm 2024, Helen Toner, cựu thành viên hội đồng quản trị OpenAI cho biết các giám đốc công ty chia sẻ bằng chứng về việc Altman "nói dối và thao túng trong những tình huống khác nhau".

Tại tòa, một người làm chứng khác là Tasha McCauley, cựu thành viên hội đồng quản trị OpenAI, cho biết bà quyết định bỏ phiếu sa thải Altman sau nhiều tháng nhận hàng loạt khiếu nại từ nhân viên. Bà đánh giá Altman tạo ra "một kiểu văn hóa nói dối và lừa bịp".

Toner, cũng ra làm chứng tại tòa, cho biết không ngạc nhiên về cách làm việc của Altman và "đã quen với việc hội đồng quản trị không được thông tin đầy đủ về mọi thứ".

Phiên tòa giữa Musk với Altman và OpenAI bắt đầu bước sang tuần thứ ba. Năm 2024, CEO Tesla đệ đơn kiện, cáo buộc công ty cũ OpenAI, Altman, Chủ tịch Greg Brockman và tập đoàn Microsoft - nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI - phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận.

Phiên xét xử đang diễn ra tại tòa án liên bang California từ ngày 28/4 và dự kiến kéo dài vài tuần tùy tiến độ tranh tụng, đánh dấu lần đầu Musk và Altman đối đầu tại tòa. Bồi thẩm đoàn 9 người sẽ cố vấn cho thẩm phán Yvonne Gonzalez Rogers về việc có chấp thuận các đề xuất của Musk hay không, bao gồm đưa OpenAI quay lại mô hình phi lợi nhuận, bãi nhiệm Altman và Brockman, đền bù 130 tỷ USD và nộp số tiền này vào quỹ phi lợi nhuận của OpenAI.

Đây được xem là một trong những tranh chấp pháp lý quan trọng nhất của ngành AI, không chỉ xoay quanh quyền kiểm soát OpenAI mà còn đặt ra câu hỏi về sự cân bằng giữa lợi nhuận, trách nhiệm xã hội và an toàn trong phát triển trí tuệ nhân tạo.

Tin Gốc: Vnexpress

Một buổi tối, chị Phương Thanh (47 tuổi, Hà Nội) mở máy tính để hoàn thiện bài thuyết trình nhưng phần mềm Office bất ngờ báo lỗi. Tài khoản mua trên mạng với giá vài chục nghìn đồng mỗi tháng tự dưng bị khóa, dữ liệu đồng bộ cũng gặp trục trặc.

"Tôi hoảng thật sự vì sáng hôm sau phải thuyết trình", chị kể. Sau lần đó, chị bỏ thói quen mua tài khoản dùng chung, chuyển sang đăng ký chính chủ tất cả dịch vụ đang sử dụng như Microsoft Office, Netflix, Spotify và YouTube Premium.

"Ban đầu tôi nghĩ tiết kiệm được chút nào hay chút đó, nhưng giờ ưu tiên tài khoản hợp pháp vì ổn định hơn, cũng thấy thoải mái vì mình đang trả cho công sức của nhà phát triển", chị nói.

Tương tự, anh Hùng Vũ (29 tuổi, Hà Nội) kể khi mới ra trường, anh thường dùng các phiên bản phần mềm "crack" của như Photoshop, Premiere hay Windows. Tuy nhiên, khi bắt đầu kiếm tiền từ công việc sáng tạo, anh nhận ra việc trả phí cho công cụ mình sử dụng cũng là cách tôn trọng công sức của những người làm ra sản phẩm.

Câu chuyện của chị Thanh, anh Hùng phản ánh sự thay đổi đang diễn ra tại Việt Nam. Trước đây việc tải phần mềm crack, xem phim trên trang web lậu hay mua tài khoản "chùa" từng được xem là bình thường, còn nay ngày càng nhiều người sẵn sàng trả phí cho các dịch vụ số có bản quyền.

Theo một chuyên gia công nghệ, sự chuyển dịch này đến từ nhiều yếu tố, từ thay đổi nhận thức về quyền sở hữu trí tuệ cho tới trải nghiệm ổn định, tiện lợi hơn từ dịch vụ chính hãng. Một nguyên nhân khác là phí bản quyền hiện dễ tiếp cận hơn. Nhiều nền tảng triển khai gói giá rẻ, gói gia đình hoặc ưu đãi cho sinh viên, khiến khoảng cách giữa "dùng lậu" và "dùng thật" không còn quá lớn.

Ông Hà Mạnh Cường, Phó tổng giám đốc hệ thống Sửa chữa Laptop 24h, cho biết 5 năm trước, khoảng 80% khách hàng của đơn vị có sử dụng phần mềm crack hoặc không bản quyền. Nhưng vài năm qua, tỷ lệ này giảm đáng kể, chỉ còn khoảng 30-40%.

Ông Cường nhận định, thay đổi lớn nhất nằm ở nhận thức. Sau khi gặp sự cố trong công việc, mất dữ liệu, hoặc dính mã độc tống tiền, suy nghĩ dùng "chùa" dần biến mất, bởi chi phí bỏ ra để xử lý sự cố có khi "gấp 10-20 lần, thậm chí hàng trăm lần so với tiền mua bản quyền".

Điều này cũng được nhìn nhận rõ từ góc độ cơ quan quản lý nhà nước. Theo bà Phạm Thị Kim Oanh, Phó cục trưởng Bản quyền tác giả - Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch, tình trạng sử dụng phần mềm lậu tại Việt Nam "cải thiện nhiều so với trước".

"Bức tranh bản quyền phần mềm tại Việt Nam đã chuyển biến tích cực và mang tính bước ngoặt", bà nhận định, thêm rằng sự thay đổi không chỉ thể hiện ở các con số thống kê từ các tổ chức quốc tế mà còn "rất rõ trong tư duy của cộng đồng doanh nghiệp".

Cục Bản quyền tác giả cho biết có "sự chuyển dịch mạnh mẽ" từ thói quen dùng phần mềm "crack" sang gói dịch vụ chính hãng, đặc biệt trong khối cơ quan nhà nước, ngân hàng và doanh nghiệp lớn. "Đây là kết quả của quá trình bền bỉ, kiên định của Việt Nam trong việc thực hiện các cam kết quốc tế và hoàn thiện hệ thống pháp luật nội địa", bà Oanh nói.

Trên thực tế, Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi, có hiệu lực tháng 4, cũng bổ sung và làm rõ các quy định liên quan đến quyền tác giả đối với chương trình máy tính. Luật định nghĩa, chương trình máy tính là tập hợp chỉ dẫn dưới dạng lệnh, mã hoặc lược đồ, có khả năng khiến máy tính hoặc thiết bị thực hiện một công việc hoặc tạo ra kết quả cụ thể.

Tại Việt Nam, chương trình máy tính được bảo hộ như tác phẩm văn học, bất kể được thể hiện dưới dạng mã nguồn hay mã máy. Với các phần mềm cung cấp dưới dạng dịch vụ, việc tạo bản sao dự phòng phải tuân theo điều khoản sử dụng hoặc thỏa thuận cấp phép giữa các bên.

Chia sẻ với VnExpress, lãnh đạo Cục Bản quyền tác giả cho hay, sự thay đổi nhận thức chính là yếu tố quan trọng nhất để đẩy lùi phần mềm lậu. Ở góc độ kinh tế, việc giảm phần mềm lậu tác động trực tiếp tới môi trường đầu tư và năng lực cạnh tranh của Việt Nam. Các nhà đầu tư công nghệ cao thường nhìn vào hệ thống bảo hộ tài sản trí tuệ trước tiên khi lựa chọn thị trường.

Việc sử dụng phần mềm bản quyền cũng giúp doanh nghiệp giảm rủi ro pháp lý khi xuất khẩu hàng hóa sang các thị trường yêu cầu cao như Mỹ hay châu Âu. Bên cạnh đó, khi thị trường tôn trọng bản quyền, "kỹ sư phần mềm của chính Việt Nam sẽ có động lực sáng tạo, vì họ biết sản phẩm của mình sẽ được bảo vệ", đại diện Cục nói.

Tin Gốc: Vnexpress