Mang hung khí chém người vì ‘khó chịu tiếng nẹt pô’

Khi ngày càng nhiều người cho rằng họ bị dẫn dắt bởi những lời hứa hẹn hấp dẫn để rồi mất tiền, câu hỏi được đặt ra là liệu những vụ việc này chỉ dừng ở phạm vi tranh chấp hợp đồng hay đã xuất hiện các dấu hiệu cần được xem xét dưới góc độ hình sự.

Trong các phóng sự được đăng tải, rất nhiều người già phải mang sổ hưu đi cầm cố, thậm chí thế chấp nhà đất, để tiếp tục đóng tiền với hy vọng lấy lại những khoản đã mất.

Có người bắt đầu bằng một hợp đồng vài trăm triệu đồng, rồi tiếp tục được thuyết phục nâng hạng, mua thêm sản phẩm hoặc đóng thêm tiền để "gỡ" các hợp đồng cũ. Có người sử dụng toàn bộ tiền tiết kiệm dưỡng già, vay mượn người thân, cầm cố sổ lương hưu.

Thậm chí có trường hợp mang giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đi thế chấp với hy vọng sẽ sớm thu hồi được vốn như những gì được tư vấn. Đáng chú ý những phản ánh này không phải lần đầu xuất hiện.

Nhiều năm qua xã hội từng chứng kiến hàng loạt tranh chấp liên quan đến mô hình sở hữu kỳ nghỉ. Nhiều khách hàng khiếu nại việc không đặt được phòng như cam kết, phát sinh hàng loạt loại phí trong quá trình sử dụng hoặc gặp khó khăn khi muốn chuyển nhượng, chấm dứt hợp đồng. Một số doanh nghiệp từng bị cơ quan quản lý xử phạt do vi phạm quy định về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và cung cấp thông tin chưa đầy đủ cho khách hàng.

Tuy nhiên, sau loạt phóng sự của VTV, mối quan tâm của dư luận không chỉ dừng lại ở những tranh chấp phát sinh trong quá trình thực hiện hợp đồng hay chất lượng dịch vụ mà các doanh nghiệp cam kết. Điều cần được làm rõ là liệu những giao dịch này chỉ là tranh chấp dân sự, kinh doanh thương mại hay đã xuất hiện các dấu hiệu của hành vi chiếm đoạt tài sản.

Trao đổi với Tuổi Trẻ, luật sư Hoàng Văn Hướng (Đoàn luật sư Hà Nội) cho rằng sở hữu kỳ nghỉ là mô hình phổ biến ở nhiều quốc gia và bản thân sản phẩm này không phải là bất hợp pháp. Tuy nhiên, tại Việt Nam, một số tổ chức đã lợi dụng những khoảng trống pháp lý cũng như tâm lý của người tiêu dùng để biến nó thành công cụ huy động tiền.

Một trong những nguyên nhân được chỉ ra là sự bất cân xứng thông tin giữa doanh nghiệp và khách hàng.

Khách hàng thường được mời tới các hội thảo, chương trình tri ân hoặc sự kiện nhận quà tặng. Trong không khí được chuẩn bị kỹ lưỡng, nhiều người bị thuyết phục ký hợp đồng ngay tại chỗ khi chưa có đủ thời gian nghiên cứu kỹ các điều khoản pháp lý phức tạp.

Bên cạnh đó hiện nay pháp luật chưa có cơ chế quản lý chuyên biệt đối với loại hình sở hữu kỳ nghỉ. Theo luật sư Hướng, Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Du lịch hiện hành chưa có quy định riêng điều chỉnh loại hình này. Đặc biệt chưa có quy định bắt buộc doanh nghiệp phải ký quỹ hoặc có bảo lãnh ngân hàng đối với số tiền rất lớn được thu trước của khách hàng trong thời gian kéo dài hàng chục năm.

Đây là khoảng trống khiến việc bảo vệ người tiêu dùng gặp nhiều khó khăn khi xảy ra tranh chấp.

Theo luật sư Hoàng Văn Hướng, không phải mọi trường hợp khách hàng mất tiền hoặc không nhận được quyền lợi như kỳ vọng đều có thể xử lý hình sự. Trong nhiều trường hợp, đây có thể chỉ là tranh chấp dân sự hoặc tranh chấp thương mại phát sinh từ việc thực hiện hợp đồng.

Tuy nhiên để chuyển từ một tranh chấp dân sự sang xem xét trách nhiệm hình sự về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản, cơ quan điều tra cần chứng minh được hai yếu tố quan trọng. Thứ nhất là hành vi gian dối phải xuất hiện trước thời điểm khách hàng giao tiền. Thứ hai là mục đích chiếm đoạt tài sản.

"Một số dấu hiệu cần được cơ quan chức năng làm rõ gồm việc doanh nghiệp có thực sự sở hữu hoặc liên kết với các khu nghỉ dưỡng như quảng bá hay không. Các cam kết về lợi nhuận, chuyển nhượng hoặc khả năng khai thác có cơ sở thực hiện hay không. Trong trường hợp doanh nghiệp biết rõ các thông tin đó không đúng sự thật nhưng vẫn sử dụng để thuyết phục khách hàng giao tiền thì đây là tình tiết có ý nghĩa quan trọng trong việc đánh giá bản chất vụ việc", luật sư Hướng phân tích.

Ngoài ra cơ quan chức năng cũng cần làm rõ có hay không tình trạng bán vượt quá công suất thực tế của dự án, khiến khách hàng gần như không có khả năng sử dụng quyền lợi đã mua. "Điểm mấu chốt là phải chứng minh được yếu tố gian dối ngay từ đầu, chứ không chỉ dừng lại ở việc doanh nghiệp không thực hiện được cam kết sau này", luật sư Hướng nhấn mạnh.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Bộ Công an đang lấy ý kiến góp ý dự thảo sửa đổi, bổ sung Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), trong đó đề xuất nhiều nội dung quan trọng như thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình, bổ sung các trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự, xử lý tội phạm mới trong lĩnh vực công nghệ, dữ liệu cá nhân và hoàn thiện các quy định đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Thực hiện chủ trương nghiên cứu thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình, dự thảo Bộ luật Hình sự đề xuất chỉ duy trì hình phạt này đối với 4/10 tội danh hiện hành.

Cụ thể, dự thảo đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6 tội danh gồm: Tội bạo loạn (Điều 112); Tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi (Điều 142); Tội mua bán trái phép chất ma túy (Điều 251); Tội chống loài người (Điều 422); Tội phạm chiến tranh (Điều 423). Đồng thời, do nhập Tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân (Điều 113) vào Tội khủng bố (Điều 299), một quy định về hình phạt tử hình cũng được loại bỏ.

Sau khi sửa đổi, các tội danh còn áp dụng hình phạt tử hình gồm: Tội phản bội Tổ quốc (Điều 107); Tội giết người (Điều 123); Tội khủng bố (Điều 299) và Tội sản xuất trái phép chất ma túy (Điều 248).

Đối với Tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân, dự thảo đề xuất nhập vào Tội khủng bố nhằm bảo đảm thống nhất trong xử lý. Theo cơ quan soạn thảo, hai tội danh hiện có sự tương đồng về hành vi và mức hình phạt, chỉ khác nhau về mục đích phạm tội. Việc hợp nhất được kỳ vọng tháo gỡ khó khăn trong thực tiễn áp dụng, nhất là trong hoạt động tương trợ tư pháp hình sự và dẫn độ tội phạm.

Một điểm đáng chú ý khác là dự thảo đề xuất nâng mức phạt tiền và mức định lượng tiền trong cấu thành một số tội phạm. Theo cơ quan soạn thảo, các mức hiện hành được xây dựng trong bối cảnh kinh tế - xã hội trước đây, chưa còn phù hợp với sự biến động về giá cả, thu nhập và điều kiện phát triển hiện nay.

Vì vậy, dự thảo nghiên cứu tăng gấp đôi mức phạt tiền và mức định lượng tiền tại một số tội danh nhằm bảo đảm tính phù hợp của chính sách hình sự, đồng thời hạn chế việc hình sự hóa những hành vi có mức độ nguy hiểm không đáng kể cho xã hội.

Dự thảo cũng bổ sung quy định về các trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự trong một số lĩnh vực mới. Theo đó, người thực hiện nghiên cứu, thử nghiệm, áp dụng công nghệ mới, mô hình kinh doanh mới có thể được xem xét loại trừ trách nhiệm hình sự trong những trường hợp đáp ứng điều kiện luật định.

Quy định này nhằm thể chế hóa chủ trương thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Bên cạnh đó, dự thảo bổ sung quy định loại trừ trách nhiệm hình sự trong quá trình thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, đấu tranh phòng, chống tội phạm của lực lượng vũ trang nhằm phù hợp với yêu cầu thực tiễn.

Dự thảo Bộ luật Hình sự cũng bổ sung quy định về tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự và căn cứ miễn trách nhiệm hình sự đối với người được tạm hoãn nhưng đã đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.

Quy định này nhằm tạo cơ chế để người vi phạm có thời gian khắc phục hậu quả đối với một số hành vi gắn với các lĩnh vực kinh tế, đất đai, dự án tồn đọng kéo dài, trên cơ sở các điều kiện cụ thể do pháp luật quy định.

Đối với hình phạt cải tạo không giam giữ, dự thảo bổ sung cơ chế cho phép Tòa án chuyển sang hình phạt tù nếu người bị kết án cố ý vi phạm nghĩa vụ trong thời gian chấp hành án. Theo cơ quan soạn thảo, quy định này nhằm bảo đảm tính nghiêm minh của bản án, nâng cao hiệu quả thi hành hình phạt và hạn chế việc lợi dụng chính sách khoan hồng để trốn tránh nghĩa vụ.

Một nội dung quan trọng khác là bổ sung quy định về tội phạm có tổ chức. Dự thảo đề xuất xử lý hình sự đối với hành vi thành lập, tham gia, điều hành, chỉ huy, tài trợ hoặc hỗ trợ tổ chức tội phạm có cơ cấu chặt chẽ nhằm thực hiện nhiều hành vi phạm tội.

Việc bổ sung quy định này nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý trong đấu tranh phòng, chống tội phạm, đồng thời thực hiện yêu cầu nội luật hóa Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia.

Trong bối cảnh xuất hiện nhiều hành vi nguy hiểm mới, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ và môi trường, dự thảo đề xuất bổ sung một số tội danh mới như: Tội xâm phạm dữ liệu cá nhân; Tội mua, bán trái phép dữ liệu cá nhân; Tội cản trở hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân; Tội thành lập, tham gia tổ chức tội phạm; Tội phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt;

Tội tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; Tội sản xuất, buôn bán lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm, thức ăn chăn nuôi vi phạm quy định về chất lượng; Tội vi phạm quy định về xử lý chất thải thông thường và chất thải rắn sinh hoạt; Tội khai thác thủy sản trái phép...

Ngoài ra, dự thảo bổ sung xử lý hình sự đối với một số hành vi mới như sản xuất, buôn bán, kinh doanh khí N2O (khí cười) nhằm mục đích trái pháp luật; hành vi điều khiển tàu bay không người lái hoặc phương tiện bay khác vi phạm quy định an toàn hàng không; hành vi không chấp hành quyết định gọi công dân khám sức khỏe, thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.

Bên cạnh việc bổ sung các quy định mới, dự thảo cũng đề xuất phi tội phạm hóa một số hành vi không còn phù hợp với thực tiễn. Cụ thể, dự kiến bỏ Tội tổ chức tảo hôn (Điều 183); bỏ Tội vô ý làm lộ bí mật công tác, Tội làm mất tài liệu bí mật công tác (Điều 362).

Đồng thời, dự thảo đề xuất nhập một số tội danh để bảo đảm tính thống nhất, tinh gọn của Bộ luật Hình sự như: Nhập Tội vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới (Điều 189) vào Tội buôn lậu (Điều 188); nhập các tội liên quan đến tài liệu bí mật công tác quân sự nhằm tránh chồng chéo trong xử lý.

Tin Gốc: Người Đưa Tin

Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Hưng Yên, mới đây, Công an xã Ái Quốc đã phát đi thông tin cảnh báo về thủ đoạn lừa đảo trực tuyến nhắm vào học sinh, sinh viên trước dịp nghỉ hè.

Trong bối cảnh công nghệ thông tin phát triển mạnh mẽ, tình hình tội phạm sử dụng công nghệ cao đang diễn biến hết sức phức tạp với những phương thức, thủ đoạn liên tục biến đổi và ngày càng tinh vi. Đặc biệt, khi kỳ nghỉ hè đang đến gần, các đối tượng lừa đảo đang tập trung mục tiêu vào nhóm đối tượng là học sinh, sinh viên. Đây là thời điểm các em tạm rời ghế nhà trường, có nhiều thời gian rảnh rỗi để truy cập mạng xã hội, tìm kiếm việc làm thêm hoặc tham gia các hoạt động ngoại khóa, tạo điều

Thủ đoạn phổ biến và tinh vi nhất hiện nay là việc các đối tượng thiết lập các website, fanpage giả mạo những tổ chức uy tín để quảng bá về các chương trình trại hè, khóa học kỹ năng hay học bổng du học với chi phí cực kỳ hấp dẫn. Đáng chú ý, các đối tượng hiện đã ứng dụng AI để tạo ra những video, hình ảnh quảng bá có độ chân thực tuyệt đối, thậm chí sử dụng chatbot AI để tư vấn chuyên nghiệp 24/7, khiến phụ huynh và học sinh hoàn toàn tin tưởng. Sau khi thu hút được sự quan tâm, chúng yêu cầu chuyển tiền "đặt cọc" hoặc "phí làm hồ sơ" rồi nhanh chóng chiếm đoạt và cắt đứt liên lạc.

Bên cạnh đó, bẫy lừa đảo "việc nhẹ lương cao" vẫn là một vấn nạn nhức nhối khi các đối tượng đăng tin tuyển cộng tác viên online với thu nhập hấp dẫn. Thay vì thao tác thủ công, kẻ gian hiện sử dụng các công cụ AI để tự động hóa việc tiếp cận hàng ngàn nạn nhân cùng lúc và dùng phần mềm tạo ra những "biên lai chuyển khoản hoa hồng" giả mạo tinh xảo. Bằng cách cho nạn nhân hưởng những khoản lợi nhuận nhỏ ban đầu để kích thích lòng tham, chúng dẫn dụ các em sinh viên chuyển những số tiền lớn hơn để thực hiện "nhiệm vụ" rồi mới thực hiện hành vi chiếm đoạt toàn bộ tài sản.

Nghiêm trọng hơn, nhiều đối tượng đã nâng cấp thủ đoạn giả danh cán bộ Công an, Viện kiểm sát hoặc Tòa án bằng công nghệ Deepfake. Chúng sử dụng AI để giả dạng hình ảnh, giọng nói và sắc thực của cán bộ chức năng trong các cuộc gọi video nhằm gây áp lực tâm lý cực lớn. Kẻ gian đưa ra các thông tin giả mạo về việc nạn nhân liên quan đến các vụ án ma túy, rửa tiền, từ đó yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng hoặc chuyển tiền vào "tài khoản tạm giữ" để xác minh. Ngoài ra, các cuộc thi năng khiếu hay hoạt động trải nghiệm giả mạo cũng được dựng lên với sự hỗ trợ của các tài khoản AI ảo để "seeding" (tạo tương tác giả), lôi kéo học sinh đóng phí tham gia nhằm mục đích chiếm đoạt.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên trước hết xuất phát từ việc các em học sinh, sinh viên còn thiếu kinh nghiệm sống, nhẹ dạ cả tin và chưa có khả năng nhận diện các sản phẩm của trí tuệ nhân tạo trên không gian mạng. Đồng thời, sự thiếu hụt trong công tác quản lý của gia đình trong dịp hè, cùng tâm lý chủ quan của phụ huynh khi thực hiện các giao dịch chuyển tiền đã vô tình tạo ra kẽ hở cho tội phạm. Trong khi đó, tội phạm công nghệ cao lại liên tục cập nhật kịch bản mới, sử dụng những thủ đoạn xảo quyệt khiến công tác nhận diện và xử lý của cơ quan chức năng gặp nhiều thách thức.

Trước tình hình đó, Công an xã Ái Quốc khuyến cáo quần chúng nhân dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác và chủ động bảo vệ tài sản cá nhân. Phụ huynh và học sinh cần đặc biệt chú ý: Không cung cấp thông tin cá nhân hoặc chuyển tiền cho bất kỳ ai khi chưa kiểm chứng rõ ràng qua các kênh chính thống. Khi nhận cuộc gọi video, nếu thấy hình ảnh bị giật, giọng nói không khớp cử động môi, cần lập tức ngắt máy vì đó có thể là Deepfake.

Tin Gốc: Người Đưa Tin