Cuối tháng 6, Bộ Công an xây dựng dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính. Dự thảo bổ sung 4 biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt hành chính, gồm: tạm hoãn xuất cảnh để ngăn bỏ trốn; niêm phong trụ sở, địa điểm kinh doanh; ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước; tạm dừng đăng kiểm phương tiện.
Theo cơ quan soạn thảo, các biện pháp này nhằm hạn chế tình trạng cá nhân, tổ chức cố tình chây ỳ, né tránh nghĩa vụ nộp phạt, làm giảm hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Góp ý dự thảo, Bộ Công Thương đề nghị bổ sung một biện pháp cưỡng chế khác là ngừng cung cấp dịch vụ Internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số hoặc áp dụng biện pháp ngăn chặn kỹ thuật, chặn truy cập.
Theo đề xuất, biện pháp này áp dụng đối với tổ chức, cá nhân không chấp hành quyết định xử phạt hoặc bị áp dụng hình thức xử phạt, biện pháp xử lý trên môi trường số.
Đề nghị bỏ biện pháp ngừng cung cấp điện
Đối với 4 biện pháp Bộ Công an đề xuất, nhiều cơ quan, tổ chức cho rằng cần cân nhắc giữa yêu cầu bảo đảm hiệu quả thi hành pháp luật và quyền con người, quyền công dân, đặc biệt với biện pháp ngừng cung cấp điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh.
Bộ Công Thương đề nghị bỏ biện pháp này, cho rằng điện là nhu cầu thiết yếu, việc cung cấp được thực hiện trên cơ sở hợp đồng dân sự giữa bên bán và bên mua điện.
Theo dự thảo, biện pháp ngừng cung cấp điện, nước được áp dụng để cưỡng chế thi hành hình thức xử phạt tước quyền sử dụng giấy phép, đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả.
Tuy nhiên, Bộ Công Thương cho rằng việc đình chỉ hoạt động không đồng nghĩa chấm dứt các nhu cầu thiết yếu về điện, nước.
Cơ quan này nêu ví dụ, doanh nghiệp lưu trữ hàng hóa tươi sống vẫn cần điện hoặc nước để bảo đảm chất lượng. Nếu bị ngừng cung cấp các dịch vụ này, hàng hóa, nguyên vật liệu có thể bị hư hỏng, gây thiệt hại không cần thiết.
Ngoài ra, việc đơn phương ngừng cung cấp điện có thể phát sinh tranh chấp hợp đồng mua bán điện, tạo rủi ro cho ngành điện trong khi tổ chức, cá nhân không vi phạm hợp đồng mua bán điện hoặc pháp luật về điện lực.
Đồng quan điểm, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Cao Bằng và tỉnh Thái Nguyên cho rằng trên thực tế rất khó tách bạch phần công trình vi phạm với toàn bộ cơ sở sinh hoạt của hộ gia đình hoặc cơ sở kinh doanh.
Theo các đoàn đại biểu, việc ngừng cung cấp các dịch vụ thiết yếu có thể ảnh hưởng đến đời sống của người lao động và những người liên quan không trực tiếp thực hiện hành vi vi phạm.
Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam cũng đề nghị không áp dụng hoặc hạn chế tối đa biện pháp này do lo ngại ảnh hưởng đến sinh hoạt của phụ nữ, trẻ em và người phụ thuộc.
Đề nghị quy định rõ điều kiện áp dụng các biện pháp cưỡng chế
Đối với biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân hoặc người đứng đầu tổ chức chưa chấp hành xong quyết định xử phạt vi phạm hành chính, nhiều ý kiến cho rằng quy định này tác động trực tiếp đến quyền tự do đi lại, xuất cảnh của công dân theo Hiến pháp.
Các ý kiến đề nghị luật quy định cụ thể điều kiện áp dụng, dấu hiệu xác định nguy cơ bỏ trốn và thời hạn áp dụng nhằm tránh tùy tiện trong thực thi.
Đoàn đại biểu Quốc hội TP Hà Nội đề nghị nghiên cứu quy định ngưỡng áp dụng cụ thể, chẳng hạn chỉ áp dụng đối với trường hợp có mức phạt tiền rất lớn hoặc vi phạm nghiêm trọng về môi trường, xây dựng nhưng cố tình chây ỳ không khắc phục hậu quả.
Đối với biện pháp niêm phong trụ sở, địa điểm kinh doanh và tạm dừng đăng kiểm phương tiện, nhiều ý kiến đề nghị đánh giá kỹ tác động đến quyền tài sản, quyền tự do kinh doanh và quyền lợi của bên thứ ba ngay tình.
Riêng biện pháp tạm dừng đăng kiểm, đăng ký hoặc cấp giấy phép điều khiển phương tiện, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Thanh Hóa và Cà Mau đề nghị làm rõ mối liên hệ giữa chủ thể vi phạm, phương tiện bị cưỡng chế và nghĩa vụ phải thi hành để tránh ảnh hưởng đến chủ sở hữu hoặc bên thứ ba không có lỗi. Đồng thời cần quy định trình tự bảo đảm quyền lợi của bên nhận thế chấp tài sản như ngân hàng.
Bộ Công an: Sẽ tiếp thu đề xuất về ngừng cung cấp Internet
Bộ Công an, cơ quan chủ trì soạn thảo, cho biết cả 4 biện pháp cưỡng chế mới đều đã được Chính phủ xem xét, thông qua trong hồ sơ chính sách của dự án luật.
Theo Bộ, một số biện pháp như tạm hoãn xuất cảnh hoặc ngừng cung cấp điện, nước đã được quy định, áp dụng trong một số văn bản pháp luật chuyên ngành như Luật Thủ đô và các nghị định về quản lý trật tự xây dựng.
Việc bổ sung các quy định này vào Luật Xử lý vi phạm hành chính nhằm thống nhất các công cụ cưỡng chế trong các lĩnh vực quản lý nhà nước.
Về lo ngại liên quan đến quyền lợi của người dân và nguy cơ lạm quyền, Bộ Công an cho biết Chính phủ sẽ quy định chi tiết trình tự, thủ tục áp dụng trong các nghị định hướng dẫn thi hành; đồng thời nhấn mạnh việc áp dụng phải tuân thủ điều kiện chặt chẽ về thẩm quyền và hồ sơ.
Đối với đề xuất bổ sung biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ Internet, Bộ Công an cho biết sẽ tiếp thu và bổ sung vào dự thảo.
Tin Gốc: Vnexpress
