Thời gian qua, người dân tại nhiều khu vực ở TPHCM liên tục phản ánh tình trạng đèn chiếu sáng trên các tuyến đường không hoạt động hoặc chiếu sáng yếu, gây ảnh hưởng đến việc đi lại và tiềm ẩn nguy cơ mất an ninh trật tự vào ban đêm. Trong khi đó, nhiều địa phương cho rằng, việc sửa chữa còn chậm do chưa được phân cấp quản lý hệ thống chiếu sáng công cộng.
Vấn đề này cũng được cử tri nhiều nơi phản ánh tại các buổi tiếp xúc với lãnh đạo thành phố và đại biểu Quốc hội.
Nơm nớp đi trong bóng tối
Bà Trần Thị Mai (ngụ xã Bà Điểm) cho biết, nhiều bóng đèn trên đường Huỳnh Tấn Chùa bị hư hỏng kéo dài nhiều ngày nhưng chưa được khắc phục dù người dân đã phản ánh đến cơ quan chức năng.
Trong khi đó, anh Trần Minh Thuận (ngụ phường An Phú) lo ngại tình trạng đèn chiếu sáng trên đường Chu Văn An chập chờn, đoạn sáng đoạn tối có thể dẫn đến tai nạn giao thông vào ban đêm.
Không chỉ các tuyến đường liên phường, tại một số khu dân cư do doanh nghiệp làm chủ đầu tư như KDC Minh Tuấn (phường Bình Hòa), KDC Việt Sing (phường An Phú)…, hệ thống chiếu sáng còn thiếu nghiêm trọng. Nhiều hộ dân phải tự góp tiền mua bóng đèn, vật tư để thắp sáng đường đi.
Ngoài ra, nhiều tuyến đường khác cũng rơi vào cảnh thiếu sáng như đường D2, D3, D4 thuộc khu phố 3 (phường An Khánh), quốc lộ 51 đoạn qua khu phố Chu Hải (phường Tân Hải), đường Nguyễn Cửu Phú (xã Tân Nhựt)…
Theo Sở Xây dựng TPHCM, ngay sau khi tiếp nhận phản ánh, đơn vị đã chỉ đạo Trung tâm Quản lý Giao thông và Hạ tầng kỹ thuật kiểm tra, xử lý.
Từ ngày 1/5 đến 13/5, trung tâm đã tiếp nhận 24 tin báo về sự cố đèn chiếu sáng không hoạt động, trong đó xử lý xong 17 trường hợp, còn 7 trường hợp đang tiếp tục khắc phục.
Đối với các phản ánh qua Cổng 1022, trung tâm đều tiếp nhận, kiểm tra hiện trạng và phối hợp các đơn vị liên quan xử lý theo từng trường hợp cụ thể.
Ngoài ra, thông qua các nhóm cộng đồng địa phương trên Zalo, Viber và nhiều nguồn thông tin khác, từ ngày 1/5 đến 13/5, trung tâm ghi nhận thêm 110 phản ánh liên quan đến sự cố đèn chiếu sáng như tắt toàn tuyến, chạm cáp, dây điện đứt do xe va quẹt. Theo Sở Xây dựng TPHCM, các phản ánh này đã được kiểm tra và xử lý.
Địa phương muốn được chủ động sửa đèn
Bí thư phường Bình Hòa Nguyễn Thanh Tâm cho biết, nhiều tuyến đường thiếu đèn chiếu sáng, ảnh hưởng đến an toàn giao thông và tình hình an ninh trật tự. Tuy nhiên, quá trình sửa chữa hiện còn chậm nên địa phương kiến nghị thành phố sớm phân cấp quản lý để chủ động xử lý khi xảy ra sự cố.
Tương tự, ông Phạm Phú Nam, Chủ tịch UBND phường An Phú, cho biết trên địa bàn có nhiều hệ thống đèn chiếu sáng hư hỏng kéo dài. Dù địa phương thường xuyên phản ánh lên Trung tâm Quản lý Giao thông và Hạ tầng kỹ thuật TPHCM nhưng thời gian xử lý vẫn còn chậm.
“Có trường hợp cột đèn chiếu sáng trên đường ĐT 743 bị xe tông ngã, chúng tôi phải chụp ảnh, quay phim, lập biên bản để tháo dỡ vì báo lên thành phố thì chờ rất lâu”, ông Nam nói.
Do đó, lãnh đạo phường An Phú kiến nghị thành phố giao địa phương quản lý, bảo trì hệ thống chiếu sáng nhằm rút ngắn thời gian xử lý sự cố.
Sở Xây dựng TPHCM cho biết, quá trình chuyển đổi mô hình chính quyền 2 cấp thời gian qua đã ảnh hưởng nhất định đến công tác quản lý hạ tầng kỹ thuật, trong đó có hệ thống chiếu sáng công cộng.
Theo sở này, hệ thống chiếu sáng đô thị hiện được vận hành tập trung bởi Trung tâm Quản lý Giao thông và Hạ tầng kỹ thuật TPHCM. Đồng thời, thành phố cũng đã ban hành quyết định phân cấp cụ thể đối với hệ thống chiếu sáng phục vụ công tác quản lý, vận hành.
Hiện các đơn vị thực hiện quá trình bàn giao giữa địa phương, chủ đầu tư và đơn vị quản lý vận hành.
Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam chiều 8/4 bắt đầu khảo sát trực tuyến người lao động, đoàn viên công đoàn về phương án hoán đổi nghỉ lễ trong tháng 4. Thời gian khảo sát đến 10h ngày 9/4.
Các phương án đưa ra là nghỉ bù ngày 27/4, tức thứ hai do giỗ Tổ Hùng Vương rơi vào chủ nhật; hoán đổi ngày 27/4 sang 29/4 để lao động được nghỉ 3-5 ngày liên tục; hoán đổi ngày 27/4 sang 2/5 để làm việc sáu ngày trong tuần và được nghỉ bốn ngày liên tục, từ 30/4 đến hết 3/5.
Trước đó, ông Ngọ Duy Hiểu, Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, cho biết nhiều doanh nghiệp kiến nghị chuyển ngày nghỉ bù 27/4 vào thứ tư 29/4 hoặc thứ bảy 2/5 để kỳ nghỉ lễ kéo dài. Do giỗ Tổ Hùng Vương 10/3 Âm lịch rơi vào chủ nhật 26/4 nên theo luật sẽ được nghỉ bù vào ngày làm việc kế tiếp.
Luật quy định ngày nghỉ bù thực hiện liền kề ngay sau nghỉ lễ "đôi khi tạo nên những bất cập", theo đại diện Công đoàn, nhất là khi hai kỳ nghỉ sát nhau như năm nay. Do vướng luật nên đề xuất cần xem xét kỹ, lấy ý kiến lao động trước khi có kiến nghị chính thức. Nếu nghỉ theo luật hiện hành, lao động làm việc tại doanh nghiệp có chế độ nghỉ một ngày hàng tuần sẽ vẫn đi làm thứ bảy và kỳ nghỉ lễ sẽ bị ngắt ra làm nhiều quãng, xen kẽ với ngày làm việc bình thường.
Lãnh đạo Cục Việc làm, Bộ Nội vụ hôm 3/4 cho biết không có chủ trương hoán đổi hai kỳ nghỉ lễ trong tháng 4 mà thực hiện theo Bộ luật Lao động. Bộ đã thông báo những ngày nghỉ lễ Tết năm 2026: Giỗ Tổ Hùng Vương (10/3 Âm lịch) nghỉ một ngày và dịp 30/4-1/5 nghỉ hai ngày. Lịch nghỉ này áp dụng cho công chức, viên chức, lao động khu vực nhà nước.
Tại khu vực tư nhân, một số doanh nghiệp đã chủ động thông báo hoán đổi ngày làm việc bình thường hoặc chuyển sang phép năm để nối liền hai kỳ lễ cho lao động nghỉ 8-9 ngày. Song nhiều doanh nghiệp thực hiện theo quy định của Bộ luật Lao động, nghỉ một ngày giỗ Tổ Hùng Vương và hai ngày dịp 30/4-1/5.
Luật hiện hành quy định một trong các trường hợp được áp dụng xử phạt không lập biên bản là "phạt tiền đến 500.000 đồng đối với cá nhân, 1 triệu đồng đối với tổ chức".
Bộ Công an đánh giá mức tiền phạt nêu trên tương đối thấp so với mặt bằng chung của các khung xử phạt trong nhiều lĩnh vực quản lý nhà nước hiện nay.
Hệ quả là phạm vi áp dụng xử phạt không lập biên bản rất hẹp. Trong khi đó, nhiều hành vi vi phạm phổ biến có mức tiền phạt cao hơn, dù tính chất, mức độ vi phạm không nghiêm trọng và có thể xử lý theo thủ tục đơn giản.
Cơ quan soạn thảo đề xuất sửa đổi theo hướng áp dụng xử phạt không lập biên bản với hành vi vi phạm mà mức tối đa của khung tiền phạt đối với hành vi đó hoặc hành vi vi phạm hành chính mà mức phạt tiền tính theo tỷ lệ, số lần giá trị khoản thu trái pháp luật đến 1 triệu đồng đối với cá nhân, 2 triệu đồng đối với tổ chức.
Đặc biệt, luật hiện hành quy định vi phạm được phát hiện bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ thì không được áp dụng thủ tục xử phạt không lập biên bản (phải lập biên bản vi phạm hành chính - PV).
Bộ Công an nhận thấy hiện nay nhiều hành vi vi phạm có tính chất đơn giản, mức xử phạt thấp được phát hiện qua phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ (camera giám sát, thiết bị ghi hình, ghi âm…) đã có đầy đủ căn cứ, dữ liệu điện tử để ra quyết định xử phạt.
Việc buộc phải lập biên bản trong tất cả các trường hợp này làm tăng thủ tục không cần thiết, kéo dài thời gian xử lý, phát sinh chi phí và chưa phù hợp với yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số trong hoạt động quản lý nhà nước.
Do đó, cơ quan soạn thảo đề xuất sửa đổi theo hướng mở rộng phạm vi áp dụng xử phạt không lập biên bản với cả hành vi vi phạm hành chính được phát hiện bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ.
Bộ Công an cũng đề xuất nâng mức phạt tiền trong xử phạt vi phạm hành chính từ 50 triệu đồng đến 1,5 tỉ đồng đối với cá nhân (hiện hành tối đa 1 tỉ đồng), từ 100 triệu đồng đến 3 tỉ đồng đối với tổ chức (hiện hành tối đa 2 tỉ đồng).
Riêng địa bàn thuộc các thành phố thì mức phạt tiền có thể cao hơn, nhưng tối đa không quá 2 lần mức phạt chung (áp dụng trong các lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông; đất đai; xây dựng; bảo vệ môi trường…).
Cơ quan soạn thảo lý giải rằng, mức phạt tiền tối đa hiện nay được giữ nguyên từ năm 2012. Trong khi mức lương cơ sở năm 2025 đã tăng 2,2 lần (2,34 triệu đồng/tháng), thu nhập bình quân đầu người năm 2024 cũng tăng 3,85 lần (7,7 triệu đồng/tháng).
Chưa kể, tại nhiều lĩnh vực như môi trường, an toàn thực phẩm, khoáng sản, an ninh mạng, an toàn thông tin mạng, phòng cháy, chữa cháy..., mức lợi nhuận thu được từ hành vi vi phạm thường cao gấp nhiều lần so với số tiền phạt tối đa mà cơ quan chức năng có thể áp dụng.
Thực tế trên dẫn đến chế tài tiền phạt không bảo đảm tính răn đe, phòng ngừa; không tương xứng với tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi vi phạm; do đó cần thiết phải tăng thêm.
UBND tỉnh Lâm Đồng vừa có văn bản chấp thuận chủ trương cho Liên danh CC1 QLTS - CC1 - DECOFI lập hồ sơ đề xuất dự án tuyến đường ven biển đi qua các phường Phú Thủy, Phan Thiết và Tiến Thành theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BT.
Theo quyết định của UBND tỉnh, liên danh gồm Công ty TNHH Quản lý tài sản và dịch vụ CC1, Tổng công ty xây dựng số 1 - CTCP và Công ty CP xây dựng và thiết kế số 1 được phép nghiên cứu, hoàn thiện hồ sơ đề xuất dự án để trình cơ quan có thẩm quyền xem xét theo quy định của luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư.
Trước đó, nhà đầu tư cho biết qua quá trình nghiên cứu quy hoạch, nhận thấy tỉnh Lâm Đồng đang đẩy nhanh quy hoạch chung đối với 6 phường gồm Tiến Thành, Bình Thuận, Phan Thiết, Phú Thủy, Hàm Thắng và Mũi Né nhằm triển khai tuyến đường ven biển cùng các cầu vượt sông Cà Ty trên tuyến.
Theo đó, dự án khi được đầu tư sẽ hình thành hành lang đô thị biển hiện đại, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, hoàn thiện hạ tầng giao thông và mở rộng không gian phát triển đô thị ven biển của tỉnh.
UBND tỉnh Lâm Đồng yêu cầu nhà đầu tư hoàn thiện hồ sơ đề xuất dự án, bảo đảm đầy đủ nội dung theo quy định pháp luật và nộp cho Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 2 chậm nhất vào ngày 30.9.2026.
Nhà đầu tư phải chịu toàn bộ chi phí lập hồ sơ; lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi theo đúng cam kết.
UBND tỉnh cũng nêu rõ, nếu ngày 30.9.2026 mà nhà đầu tư không nộp hồ sơ đề xuất và không được chấp thuận gia hạn, chủ trương cho phép nghiên cứu, lập hồ sơ sẽ tự hết hiệu lực. Khi đó, UBND tỉnh sẽ xem xét lựa chọn nhà đầu tư khác thực hiện.
Đáng chú ý, tại cuộc họp trước đó, Phó chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Hồng Hải yêu cầu nhà đầu tư xây dựng phương án tài chính theo hướng sử dụng toàn bộ nguồn vốn của nhà đầu tư để triển khai dự án, không sử dụng ngân sách địa phương cho công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Để chuẩn bị các điều kiện triển khai dự án đường ven biển, UBND tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường lập danh mục quỹ đất dự kiến thanh toán theo quy định đối với hợp đồng BT, đồng thời nghiên cứu các khó khăn liên quan đến xác định giá trị quỹ đất, đấu giá quỹ đất và cơ chế thanh toán để báo cáo UBND tỉnh.
Sở Xây dựng được giao phối hợp với các sở, ngành, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 2 và chính quyền địa phương rà soát, bổ sung quy hoạch liên quan; nghiên cứu quy hoạch các khu tái định cư, quỹ đất đối ứng cũng như xử lý các vấn đề về quy hoạch, lấn biển và hạ tầng phục vụ triển khai dự án.
