Bất kỳ ai đến thăm Paris cách đây hơn một thập kỷ đều bị mê hoặc bởi những nhà hàng truyền thống, bảo tàng trưng bày đầy ắp các tác phẩm nghệ thuật nổi tiếng, đại lộ với nhiều cửa hàng thời trang sang trọng lấp lánh ánh đèn cùng tháp Eiffel.
Dù sở hữu một trong những hệ thống tàu điện ngầm bận rộn nhất châu Âu, Paris khi đó vẫn bị thống trị bởi ôtô. Mạng lưới đường sá khu trung tâm ken đặc xe cộ. Người đi bộ bị ép vào những vỉa hè chật hẹp và tại các quán cà phê vỉa hè, khách vừa thưởng thức cà phê và bánh sừng bò vừa “hít” khói xe.
Ngày nay, Paris đã khác. Du khách có thể dạo bước thoải mái trên các con phố dành riêng cho người đi bộ, hít thở bầu không khí trong lành hơn. Với những ai muốn di chuyển bằng xe đạp, hàng trăm km làn đường riêng giúp họ đi lại an toàn khắp thành phố.
Phần lớn sự thay đổi này đến từ Anne Hidalgo, một người nhập cư gốc Tây Ban Nha trở thành nữ thị trưởng đầu tiên của thành phố. Bà là một trong những gương mặt lãnh đạo Paris được biết đến rộng rãi toàn cầu, đặc biệt sau chiến dịch làm sạch sông Seine và để vận động viên bơi lội tại đó ở Olympic 2024.
Trong khi các du khách biết ơn Hidalgo vì 12 năm thực hiện cải tổ sâu rộng, nhiều người dân Paris lại không hài lòng với những di sản bà để lại.
Giải quyết tình trạng tắc nghẽn và khuyến khích người dân đi bộ là một trong những ưu tiên của Hidalgo khi bà được bầu làm thị trưởng năm 2014. Chính quyền của bà đã xóa bỏ nhiều chỗ đỗ xe và cấm ôtô trên toàn bộ một số tuyến phố và quảng trường. Số lượng ô tô trong thành phố đã giảm đáng kể.
Điều này được nhiều du khách đến Paris mỗi năm hoan nghênh. “Thành phố dễ đi bộ là điều tôi thích nhất. Thật tuyệt khi đi du lịch mà không cần phải thuê xe”, Leon Crawford, kỹ sư xây dựng 23 tuổi đến từ Virginia (Mỹ), cho biết.
Chiến dịch mở rộng không gian cho người đi bộ của Hidalgo cũng nhận được sự ủng hộ từ một số cư dân địa phương, đặc biệt các bậc phụ huynh thông qua chương trình Rues aux Ecoles (Đường phố cho trường học), vốn chặn hoàn toàn giao thông tại 100 tuyến phố quanh các trường công.
“Trong một khu vực nhiều bê tông và ít công viên, chúng tôi có thêm không gian ngoài trời cho trẻ em và cả người lớn”, Théophile Chamard, một ông bố ba con, nói. Con phố gần trường học của con ông giờ giống một sân bóng đá.
“Thật tuyệt vì ít khói xe hơn”, con trai 6 tuổi của anh cũng đồng tình.
Paris đã nhận được nhiều lời khen từ quốc tế cho nỗ lực hạn chế ôtô. Urban Institute, tổ chức nghiên cứu chính sách và kinh tế tại Washington, Mỹ coi thành phố là hình mẫu cho quy hoạch đô thị và phát triển không gian đi bộ. Du khách trên các con phố đi bộ cũng không tiếc lời ca ngợi môi trường mà Hidalgo đã góp phần tạo ra.
“Đi bộ ở Paris là điều tôi thích nhất”, Yulia Hutsalencko, đến từ Ukraine, chia sẻ.
Hai du khách Ireland, John và Darvla Keogh, đã quay lại Paris sau gần 40 năm, cũng đánh giá cao những thay đổi. “Luôn có điều gì đó mới mẻ, và mọi thứ ngày càng tốt hơn”, John nói.
Dù vậy, không phải mọi cử tri đều ủng hộ việc loại bỏ ôtô khỏi các đại lộ. Phần lớn sự phản đối dành cho bà Anne Hidalgo bắt nguồn từ các chính sách giao thông trong chiến dịch “Paris Respire” (Paris Thở). Nhiều ý kiến cho rằng việc đẩy xe cộ ra khỏi khu trung tâm chỉ khiến tình trạng ùn tắc ở các tuyến đường khác trở nên nghiêm trọng hơn.
“Đại lộ Boulevard des Batignolles lúc nào cũng tắc nghẽn”, Katherine, 73, người đã sống hàng chục năm tại nơi này, chia sẻ. Bà từng chứng kiến 7 chiếc xe buýt nối đuôi nhau vì kẹt trên đường do lưu lượng giao thông quá đông.
Thực tế, tình trạng tắc đường ở Paris tăng 4% kể từ năm 2015, trong khi giao thông công cộng cũng bị ảnh hưởng, với lượng hành khách đi xe buýt giảm 31% trong giai đoạn 2018-2024. Grégoire de Lasteyrie, Phó chủ tịch Île-de-France Mobilités – cơ quan giám sát giao thông công cộng tại Paris – cho rằng trọng tâm đã bị đặt sai chỗ khi mạng lưới giao thông xe buýt không nằm trong danh sách được ưu tiên.
Dù Paris hiện được xem như hình mẫu cho các thành phố muốn tích hợp mạng lưới xe đạp vào hạ tầng sẵn có, nhiều cư dân vẫn cho rằng các thay đổi này đã đi quá xa.
Sự gia tăng mạnh mẽ của xe đạp, chủ đề nóng trong cuộc bầu cử chọn người kế nhiệm Hidalgo, đã bị các đối thủ chính trị khai thác. “Chúng ta chưa tạo đủ không gian cho mọi người trong thành phố, sự bùng nổ xe đạp đang khiến người đi bộ gặp nguy hiểm”, Rachel-Flore Pardo, luật sư 32 tuổi tranh cử tại quận 17, nhận định.
Năm 2020, Hidalgo công bố kế hoạch biến Paris thành “thủ đô xe đạp toàn cầu”. Từng bị xếp sau London và Madrid về chất lượng không khí, năm 2024, Paris đã vượt lên hai đối thủ trên, theo báo cáo của IQAir.
Với những người sử dụng xe đap, chủ yếu ở độ tuổi lao động, chính sách này được xem là thành công. Gần 30% dân Paris đạp xe nhiều hơn, 9% hiện đi làm bằng xe đạp. Năm 2025, Paris được vinh danh “thành phố thân thiện với xe đạp nhất châu Âu”, theo CNN.
Tuy nhiên, mặt trái cũng xuất hiện: việc cải tạo đường phố đã kéo theo sự gia tăng số ca nhập viện liên quan đến người đi xe đạp và người đi bộ.
Lợi ích và rủi ro song hành
Solal Roux, 23 tuổi, là một trong những người hưởng lợi. “Hidalgo thực sự đã thay đổi cuộc sống của tôi, giờ tôi có thể đạp xe trên mọi con phố”, Solal nói. Với những người trẻ, năng động và thể trạng tốt, các không gian đi bộ và đạp xe mới dọc sông Seine – nơi trước đây xe hơi thống trị – thành điểm cộng lớn. Solal ca ngợi mọi thứ ở đây “rất tuyệt”, đặc biệt vào mùa hè.
Tuy nhiên, không phải ai cũng cảm thấy an toàn. Roux thừa nhận những khu vực giao cắt giữa làn xe đạp và đường dành cho ôtô vẫn tiềm ẩn rủi ro. Yulia Hutsalencko cũng gặp khó khăn: “Người Paris không thực sự tuân thủ luật giao thông. Họ đi rất nhanh, lúc nào cũng vội”, cô nói.
Juliette Levha, sinh viên 21 tuổi đến từ Quebec, Canada, cho biết cô phụ thuộc vào xe đạp để di chuyển nhưng ở một số khu vực thiếu làn đường phân chia rõ ràng khiến việc đi lại trở nên nguy hiểm.
Sự gia tăng của xe đạp cũng khiến một số người đi bộ cảm thấy bị đe dọa. Bernadette, 66 tuổi, giảng viên đại học, cho biết người đi xe đạp thường “cắt đầu ôtô, vượt đèn đỏ và làm theo ý mình.”
Một số du khách lại không quá bận tâm. Zach, sinh viên từ Đại học Kentucky, Mỹ, cho rằng so với các điểm đến châu Âu khác, giao thông xe đạp ở Paris vẫn trật tự. “Không có chuyện xe đạp lao vào bạn liên tục. Paris còn tiên tiến hơn cả Amsterdam”, anh nói.
Dù chất lượng không khí và khả năng di chuyển đô thị đã được cải thiện, nhiều người dân địa phương vẫn không hài lòng. Các cuộc thăm dò cho thấy 59% cho rằng thành phố không đi đúng hướng, tăng mạnh so với 36% trước khi Hidalgo nhậm chức.
“Bà ấy luôn bị chỉ trích nhưng vẫn tái đắc cử. Người Paris không đi bầu, rồi sau đó lại phàn nàn. Người Pháp lúc nào cũng vậy”, Lionel Pradal, chủ một quán ăn trên phố Rue des Martyrs, nói.
Lẩu "phân bò" là một trong những đại diện tiêu biểu cho khái niệm "ẩm thực đen" (dark cuisine) tại Trung Quốc, thuật ngữ chỉ những sự kết hợp thực phẩm kỳ lạ, vượt khỏi quy chuẩn nấu nướng thông thường.
Món lẩu phân bò xuất xứ từ vùng núi Quý Châu, phía tây nam Trung Quốc), là loại canh được chế biến từ dịch cỏ chưa tiêu hóa hết trong dạ dày, ruột non của bò, mật bò và các loại thảo mộc địa phương. Quy trình chế biến bắt đầu bằng phi thơm tỏi, gừng, hành lá và ớt Quý Châu. Thịt bò cùng nội tạng được xào sơ trước khi đổ hỗn hợp dịch cỏ và mật bò vào đun sôi. Nước dùng của món lẩu có màu xanh ô liu đậm. Món ăn có mùi hương tương tự các loại canh thảo mộc thay vì mùi hôi. Nước dùng mang vị ngọt của thịt bò (umami) và để lại hậu vị đắng từ mật và các loại cỏ. Thực khách thường dùng kèm nước chấm pha từ ớt bột khô, hành lá và tỏi băm.
Dịch lỏng trong món ăn không phải chất thải mà là dịch tiêu hóa sơ cấp lấy từ dạ cỏ, ngăn đầu tiên trong dạ dày bò. Trước khi giết mổ, bò được cho ăn các loại cỏ tốt và thảo dược. Phần dịch thu được từ chất xơ chưa tiêu hóa là hỗn hợp giàu diệp lục và enzyme tiêu hóa, tương tự một loại trà thảo mộc được hình thành trong cơ thể động vật. Món ăn này quen thuộc với các cộng đồng dân tộc thiểu số như Miêu và Đồng, gắn bó lâu đời với vùng núi đá vôi đặc trưng của Quý Châu. Với họ, con bò được xem như vật chứa dinh dưỡng của tự nhiên. Việc sử dụng dịch dạ cỏ không chỉ là ăn uống, mà còn là cách hấp thụ nguồn dinh dưỡng từ môi trường.
Theo các nguyên lý y học cổ truyền, dịch chiết từ bò được xem là có dược tính. Tại vùng thung lũng có độ ẩm cao của Quý Châu, người dân dùng nước lẩu này như bài thuốc hỗ trợ cho hệ tiêu hóa, giúp cơ thể hấp thụ các dưỡng chất từ thảo mộc tự nhiên đã được xử lý trước trong dạ dày bò. Quan niệm này tương đồng với một số hệ thống y học cổ truyền khác, trong đó các sản phẩm từ bò được xem là có giá trị bồi bổ.
Món ăn phản ánh cách cư dân địa phương thích nghi với môi trường sống và nguồn thực phẩm hạn chế, khi họ tận dụng hệ tiêu hóa của gia súc để khai thác dưỡng chất từ các loại cỏ và thảo dược tự nhiên, đồng thời sử dụng gần như toàn bộ con vật. Tuy nhiên, món ăn này vẫn nhận những quan điểm trái chiều. Alex He, bếp trưởng điều hành tại Anantara Guiyang Resort, cũng là người Quý Châu, chia sẻ rằng ông chưa bao giờ thử món lẩu phân bò này vì "không thể chấp nhận được các thành phần nguyên liệu". Đối với ông, hương vị đặc trưng của vùng Quý Châu phải là vị chua và cay, giống như món cơm chiên trứng với ớt muối mà cha mẹ ông thường làm vào bữa sáng thời thơ ấu.
Theo ông He, địa hình núi non khiến Quý Châu từng bị cô lập, nguồn nguyên liệu hạn chế. Người dân phải dựa vào ớt, thường được lên men, để tạo hương vị cho món ăn. Đây là lý do các món đặc trưng của vùng như cá nấu canh chua hay gà xào cay đều mang vị chua nhẹ kết hợp cay. Khác với vị cay tê (mala) nổi tiếng của Tứ Xuyên hay Trùng Khánh, ẩm thực Quý Châu ít sử dụng hoa tiêu. Thay vào đó là các loại ớt lên men có độ cay vừa phải, tạo vị cay thơm, không kéo dài.
Dù lẩu phân bò gây tranh cãi, nó vẫn phản ánh lịch sử sinh tồn của các cộng đồng miền núi, nơi mọi phần của động vật đều được tận dụng. Từ điều kiện khắc nghiệt, người dân đã hình thành khẩu vị riêng, tạo nên bản sắc ẩm thực khác biệt.
Chiều 4/7, dù thời tiết thi thoảng có mưa nhỏ do ảnh hưởng của bão số 1 (bão Maysak), bãi biển Sầm Sơn (Thanh Hóa) vẫn đông nghịt du khách xuống tắm, vui chơi.
Theo ghi nhận của phóng viên, khoảng 17h, tại các bãi tắm A, B, C, D, hàng vạn người đổ xuống biển tắm. Nhiều chủ khách sạn, cơ sở lưu trú và nhà hàng dọc bãi biển cho biết đây vẫn là đợt cao điểm du lịch hè, lượng khách dịp cuối tuần luôn ở mức cao.
Lãnh đạo UBND phường Sầm Sơn cho biết, địa phương chỉ chịu ảnh hưởng nhẹ của bão Maysak nên thời tiết chủ yếu râm mát, chưa xuất hiện mưa lớn, các hoạt động du lịch vẫn diễn ra bình thường.
"Nếu tỉnh có lệnh cấm biển, địa phương sẽ triển khai các phương án phù hợp để đảm bảo an toàn cho du khách. Hôm nay lượng khách vẫn đông, nhưng giảm so với những ngày cuối tuần trước do một số đoàn khách lo ngại thời tiết xấu nên đã hủy chuyến", vị lãnh đạo thông tin.
Theo Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, đến 15h ngày 4/7, tâm bão Maysak cách Móng Cái (Quảng Ninh) khoảng 80km về phía nam, mạnh cấp 9, giật cấp 11 và di chuyển theo hướng bắc tây bắc với tốc độ khoảng 15km/h.
Trước diễn biến của bão, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh Thanh Hóa đã yêu cầu các địa phương, đơn vị triển khai phương án ứng phó, tăng cường thông tin, kêu gọi tàu thuyền vào nơi tránh trú an toàn và kiểm soát chặt hoạt động trên biển.
Theo Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Thanh Hóa, đến 15h cùng ngày, toàn tỉnh có 579 phương tiện với 2.800 lao động còn hoạt động trên biển. Các phương tiện đều đã nhận được thông tin về bão, duy trì liên lạc với cơ quan chức năng và sẵn sàng xử lý các tình huống phát sinh.
Ngày 14-5, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch TP Đà Nẵng cho biết đang đốc thúc các đơn vị, đánh giá các khâu cuối cùng để chuẩn bị cho chương trình khai mạc lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng 2026 - sự kiện dự kiến thu hút hàng triệu lượt khách.
Theo báo cáo từ các đơn vị, tới ngày 14-5, Công an TP Đà Nẵng, Bộ Chỉ huy quân sự thành phố và Bộ đội biên phòng thành phố… đã xây dựng dự thảo kế hoạch đảm bảo an ninh trật tự, an toàn giao thông đường bộ và đường thủy trong thời gian diễn ra sự kiện.
Các sở, ngành cũng triển khai đồng bộ công tác thanh tra, quản lý an toàn vệ sinh thực phẩm, quản lý hoạt động văn hóa, du lịch và thương mại trên địa bàn.
Tại cuộc họp kiểm tra công tác chuẩn bị cho Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng (DIFF) ngày 13-5, Phó chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Nguyễn Thị Anh Thi đã yêu cầu các đơn vị khẩn trương hoàn tất các phần việc được giao; tập trung đảm bảo an ninh trật tự, an toàn giao thông, phòng cháy chữa cháy, cứu nạn cứu hộ, bình ổn giá dịch vụ, vệ sinh môi trường và xử lý tình trạng lang thang xin ăn biến tướng.
Lãnh đạo UBND TP Đà Nẵng cũng giao Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tăng cường thông tin để quảng bá, thu hút du khách. Sở Xây dựng phối hợp Công an thành phố xây dựng phương án phân luồng giao thông tại các khu vực thường xảy ra ùn tắc.
Bộ Chỉ huy quân sự TP Đà Nẵng cũng tăng cường quản lý tàu bay không người lái và phương tiện bay siêu nhẹ; Bộ đội biên phòng thành phố quản lý chặt phương tiện đường thủy, thiết lập luồng an toàn trên sông phục vụ lễ hội.
Theo ban tổ chức, DIFF 2026 diễn ra từ ngày 30-5 đến 11-7 với 5 đêm thi vòng loại và 1 đêm chung kết.
Lễ hội năm nay tiếp tục được tổ chức quy mô lớn với hơn 10.000 chỗ ngồi mỗi đêm. Khán đài đang được thi công đúng tiến độ và dự kiến hoàn tất nghiệm thu các hạng mục an toàn, phòng cháy chữa cháy trước ngày 27-5.
Đêm khai mạc DIFF 2026 sẽ diễn ra tối 30-5 với màn tranh tài giữa đội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng (Việt Nam 1) và đương kim vô địch DIFF 2025 Trung Quốc Jiangxi Yangfeng Art Display Co., Ltd theo chủ đề "Thiên nhiên".
Không chỉ có các màn trình diễn pháo hoa, đêm khai mạc còn được tổ chức theo mô hình concert nghệ thuật quy mô lớn bên sông Hàn với sự tham gia của nhiều nghệ sĩ như Hồ Ngọc Hà, Hoàng Hải, Hà Nhi, Nguyễn Trần Trung Quân…
Chương trình quy tụ gần 70 diễn viên múa chuyên nghiệp cùng hơn 30 nghệ sĩ quốc tế đến từ Sun World Ba Na Hills. MC Quang Bảo và Thụy Vân đảm nhận vai trò dẫn dắt đêm khai mạc.
Theo ban tổ chức, các tiết mục được dàn dựng theo hướng kết hợp nghệ thuật hiện đại với tinh thần tôn vinh vẻ đẹp Việt Nam và hình ảnh Đà Nẵng trẻ trung, năng động.
Bên cạnh các màn trình diễn pháo hoa, DIFF năm nay còn có 26 hoạt động đồng hành. Một số hoạt động mới so với năm 2025 gồm chương trình giới thiệu văn hóa phi vật thể thế giới tại Khu đền tháp Mỹ Sơn và lễ hội mặt trời Sun Fest Ba Na Hills…
Mùa pháo hoa 2025 Đà Nẵng đón trên 1 triệu lượt du khách về tham quan kết hợp xem pháo hoa. Năm nay với sự chuẩn bị công phu hơn, thành phố kỳ vọng lượng khách sẽ tăng ít nhất 15%.
