Pierre Angénieux Tribute do Angénieux là một giải thưởng danh giá toàn cầu vinh danh các đạo diễn hình ảnh (D.O.P) xuất sắc, có đóng góp to lớn cho nền điện ảnh thế giới, được trao thường niên trong khuôn khổ LHP Cannes.
Ngoài vinh danh nhà quay phim gạo cội người Nhật Akiko Ashizawa ở hạng mục Pierre Angénieux, giải Khuyến khích đặc biệt năm nay chào đón Nguyễn Phan Linh Đan – nhà quay phim người Việt Nam có tầm nhìn phản ánh tinh thần đổi mới trong điện ảnh.
Linh Đan cũng trở thành nhà quay phim đầu tiên của Đông Nam Á nhận được vinh danh này.
Lên sân khấu nhận giải, Nguyễn Phan Linh Đan xúc động khi nhắc đến Việt Nam – cội nguồn của mình, một đất nước mà ký ức chiến tranh vẫn hiện diện trong từng gia đình, ở đó mọi người học cách không nhắc về nó, cũng như kiềm chế cảm xúc của bản thân.
“Nghệ thuật quay phim đã giúp tôi nhìn vào những khoảng lặng đó và soi rọi ánh sáng vào chúng, để chúng có cơ hội được nhìn thấy”, Đan nói.
Cô trò chuyện với Tuổi Trẻ về hành trình điện ảnh 8 năm qua.
* Giải thưởng này là một dấu mốc thế nào trong sự nghiệp của Nguyễn Phan Linh Đan?
– Hạnh phúc đến thật bất ngờ. Có cảm giác những nỗ lực suốt thời gian qua được công nhận phần nào đó. Đạo diễn tài năng người Canada Xavier Dolan đã điểm lại sự nghiệp và dành nhiều lời khen ngợi cho phong cách hình ảnh của tôi.
Cảm giác một người mà mình xem những tác phẩm của họ từ thời đi học, nay họ trao giải và nói về mình, khen mình tại một sự kiện quan trọng thật sự xúc động tâm can.
* Khi đứng chung sân khấu với nhà quay phim kỳ cựu của điện ảnh Nhật Bản Akiko Ashizawa, Đan đã cảm thấy sao?
– Đã không ít lần tôi xao động, băn khoăn không biết mình làm nghề này bao lâu. Nhưng việc tận mắt chứng kiến bà Akiko ở tuổi ngoài 70 vẫn đang làm phim giúp tôi nhận ra công việc này có một tương lai lâu dài hơn mình tưởng.
* 29 tuổi nhưng bạn có tới 9 phim đã quay. Đằng sau đó là gì?
– Là cả tuổi hai mươi chỉ để làm công việc này. Nghề này có rất ít phụ nữ tham gia. Hồi đầu, tôi thường xuyên nghe câu “anh chưa bao giờ làm việc với một quay phim nữ”. Chính điều đó khiến tôi luôn có áp lực phải chứng tỏ bản thân một cách mạnh mẽ. Dự án gì cũng nhận. Có những năm làm ba phim, làm việc không ngừng nghỉ.
* Bây giờ còn ai đó nói như vậy nữa không?
– Tất nhiên định kiến giới vẫn là một vấn đề, nhưng giờ đây đã cải thiện ít nhiều. Một người nữ như tôi đã được làm những dự án lớn. Trong một đoàn phim, người ta cũng quen dần với việc có một D.O.P là nữ. Mong rằng những bạn nữ mới vào nghề không phải trải qua những điều mà tôi đã trải qua trước đây.
* Cách Đan tạo ra ánh sáng khi kể chuyện với khuôn hình?
– Học vẽ trước khi chuyển sang làm phim, tôi coi việc tạo ra ánh sáng trong phim tương tự như việc vẽ tranh. Cảm giác kiểm soát được hình dạng và điểm rơi của ánh sáng trong từng khung hình thật sự khiến tôi phấn khích.
Tôi là một người rất thích bóng tối. Phải có những điểm tối thì những điểm sáng mới trở nên nổi bật và có ý nghĩa. Tôi thật sự thích “chơi” cả ánh sáng lẫn bóng tối.
* Bạn thích những ống kính ra sao?
– Không “sạch” quá. Mờ mờ ảo ảo một chút. Tôi không thích những hình ảnh kiểu AI hoặc sắc nét như game. Tôi nghĩ thế giới bên ngoài kia không phải như thế. Tôi thích những ống kính nhẹ nhàng một chút, hơi thiên về cổ điển.
* Công nghệ và kỹ thuật đang phát triển rất nhanh, nhằm tối ưu hóa trải nghiệm thị giác của khán giả, trong đó có những dòng máy quay kỹ thuật số cao cấp đạt tiêu chuẩn chiếu rạp IMAX. Bạn có mong muốn “làm chủ” những công nghệ như thế không?
– Ở Việt Nam hiện cũng chưa có máy quay kỹ thuật số cao cấp nào đạt tiêu chuẩn đó. Có điều thay vì những công nghệ hiện đại, tôi vẫn muốn được quay bằng máy quay phim nhựa hơn. Khi tôi đi học ở Mỹ về, mình không còn làm phim nhựa nữa.
* Người ta chạy theo những công nghệ tiến bộ nhất, bạn thì ngược lại?
– Tôi cảm thấy các tiến bộ công nghệ ngày nay, chẳng hạn như AI hay các định dạng hình ảnh quá sắc nét, đang đưa điện ảnh đi quá xa so với thế giới thực, hơn mắt thường của mình nhiều. Tôi không hứng thú với điều đó lắm.
Tôi cho rằng kỹ thuật chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong công việc này, ai cũng có thể học được nên tôi không quá tập trung vào đó.
Tất nhiên là một D.O.P, tôi vẫn luôn cập nhật để hiểu về những kỹ thuật mới trong nghề nhưng, tôi nghĩ điều khiến mình trở thành nghệ sĩ nằm ở khả năng sáng tạo và kể chuyện. Nói cho cùng, những thiết bị tân tiến nhất không phục vụ được mục đích kể chuyện thì chúng cũng vô nghĩa mà thôi.
* Linh Đan bị loạn thị nên nhìn thế giới lúc nào cũng hơi mờ ảo?
– Tôi bị loạn thị từ năm 3 tuổi. Sau này đi làm tôi không đeo kính. Không biết cảm giác của những người có thị lực bình thường khi nhìn thế giới sẽ ra sao, nhưng thế giới mờ ảo là thế giới duy nhất mà tôi biết.
* Điện ảnh thay đổi cách bạn nhìn nhận về thế giới này ra sao?
– Ngược lại, cách tôi nhìn nhận về thế giới ảnh hưởng đến cách tôi làm nghề nhiều hơn. Việc quay phim khiến tôi tập trung nhiều vào yếu tố kỹ thuật; song việc nhìn nhận thế giới thông qua những trải nghiệm mà tôi sống, quan sát lại khác.
Sự trưởng thành của bản thân với tư cách là một con người sẽ kéo theo sự trưởng thành trong những hình ảnh mà mình tạo ra.
* Lúc mới vào nghề, bạn có bị ảnh hưởng bởi ai không?
– Phim hoạt hình chính là nguồn cảm hứng khiến tôi quyết định theo đuổi sự nghiệp làm phim. Tôi ngưỡng mộ và bị ảnh hưởng bởi đạo diễn người Nhật Hayao Miyazaki và các tác phẩm của Studio Ghibli, bởi chúng tạo ra một thế giới đẹp hơn cả thế giới thật (tất nhiên khác kiểu đẹp của công nghệ AI)
Khi lớn hơn, tôi bị thu hút bởi những bộ phim đen trắng của đạo diễn người Ý Federico Fellini. Phim của ông khiến tôi có cảm giác rất thật lại vừa không thật.
Những tác phẩm của ông khuyến khích tôi nghĩ về những khung hình không theo quy chuẩn thông thường khi sáng tạo hình ảnh.
* Bạn cũng thích điện ảnh Nhật?
– Không biết vì sao, nhưng phong cách kể chuyện của tôi khá gần gũi với điện ảnh Nhật. Họ không nói thẳng nhiều mà chứa nhiều ẩn dụ. Tôi là người không phải lúc nào cũng biết cách diễn đạt mọi thứ bằng lời nói, vì vậy sự ẩn dụ giúp tôi truyền tải những suy nghĩ đó một cách tự nhiên hơn.
Tôi chọn nghề quay phim cũng vì tin rằng hình ảnh có thể nói lên những điều mà ngôn từ không thể diễn tả hết được.
* Vậy sau ống kính máy quay cho phép bạn tiếp cận với diễn viên ra sao?
– Người tiếp xúc đầu tiên với diễn viên chính là những người đứng sau máy quay. Kể cả những lúc quay hai máy, không tự cầm máy quay được, tôi vẫn luôn đứng cạnh máy quay để quan sát tất cả mọi thứ trong và ngoài khung hình của mình. Nó giúp tôi sáng tạo hơn.
* Điều gì hấp dẫn nhất khi cầm máy quay? Mới đây có khung hình nào khiến bạn ấn tượng mạnh không?
– Có nhiều thứ không kiểm soát hết được. Đặc biệt có không ít những khoảnh khắc “trời ban”, tức đẹp như ý mình, thậm chí đẹp hơn mình mong muốn.
Có một cảnh quay trong phim Chớp bóng của đạo diễn Nguyễn Võ Nghiêm Minh khiến tôi rất ưng ý. Cảnh quay diễn ra trên một chiếc thuyền lắc lư giữa biển, ai cũng say sóng, ai cũng nôn, nhưng mọi người đều cố gắng để quay được một handheld shot (shot hình vác vai). Sóng mạnh quá khiến chiếc máy quay bị đẩy sang một bên. Kết quả là có một khung hình đẹp ngoài mong đợi.
Đó là lý do tôi luôn muốn ngồi ở máy quay hoặc gần máy quay nhất có thể, để nắm bắt hết mọi vẻ đẹp bất ngờ trong cuộc sống này. Từ giờ tới năm 70 tuổi, 80 tuổi, tôi chỉ mong có nhiều khung cảnh “trời ban” như thế.
Có dịp trở về quê hương Nghệ An để tham gia ghi hình, Khánh Vy không giấu được niềm tự hào. Cô cho biết sẽ dốc hết sức đồng hành cùng các em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn. Trong khi đó, Võ Điền Gia Huy cho biết anh rất xúc động vì đã nhiều lần theo dõi chương trình và luôn nghẹn lòng trước hoàn cảnh của các nhân vật. Nhận lời đồng hành, nam diễn viên tự nhủ sẽ nỗ lực hết mình để chinh phục các thử thách, góp thêm sự hỗ trợ thiết thực cho những gia đình khó khăn.
Trong đó, câu chuyện của Trần Đình Vương Khang (sinh năm 2014) khiến dàn nghệ sĩ xót xa. Mẹ qua đời, cha đi thêm bước nữa, cậu bé lớn lên trong sự cưu mang của bà nội là Lê Thị Quế và cô ruột là Trần Thị Nhi. Gia đình chỉ có 2 sào ruộng, mỗi vụ thu được khoảng 5-6 tạ lúa, vừa đủ ăn. Ba người con của bà đều bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam. Dù tuổi cao, sức khỏe ngày càng giảm sút, bà Quế vẫn làm thuê đủ việc để nuôi các con và cháu.
Căn nhà được xây từ năm 2001 nay đã xuống cấp nghiêm trọng, mái ngói dột nát, tường nứt. Mỗi mùa mưa bão, cả gia đình đều thấp thỏm lo lắng. Vương Khang là cậu bé rụt rè, ít nói nhưng rất hiểu chuyện. Em luôn cố gắng học tập, ngoan ngoãn và chưa từng đòi hỏi điều gì cho bản thân. Ước mơ của em rất giản dị: có tiền để được ăn thịt, được gặp bố và được ôm bố một lần như bao bạn nhỏ khác.
MC Thanh Thảo không giấu được sự đau lòng khi chứng kiến hoàn cảnh của Vương Khang. Hình ảnh cậu bé lặng lẽ cúi gằm mặt khi đoạn phim về gia đình được phát khiến nữ MC nghẹn ngào. Thiếu vắng tình yêu thương của mẹ từ khi còn rất nhỏ, cha cũng đã có gia đình mới và hiếm khi về thăm, nhưng Khang chưa từng oán trách. Điều em mong mỏi nhất chỉ là cha luôn mạnh khỏe, hạnh phúc bên gia đình mới.
MC Khánh Vy nhiều lần bật khóc trước hoàn cảnh của gia đình Vương Khang. Dù đôi chân thường xuyên đau nhức, người bà vẫn lặng lẽ mưu sinh để kiếm tiền lo cho con và cháu. Lắng nghe những tâm sự của Khang, Khánh Vy càng đồng cảm khi cậu bé luôn đau đáu lo lắng cho sức khỏe của bà. Ước mơ lớn nhất của em không dành cho bản thân mà chỉ mong sau này có thể chăm lo để người thân bớt vất vả.
Chứng kiến ba bà cháu nương náu trong căn nhà cũ dột nát, Khánh Vy đã bàn bạc cùng diễn viên Võ Điền Gia Huy để chung tay hỗ trợ sửa lại mái ấm cho gia đình. Cố gắng kìm nén cảm xúc để động viên nhân vật, nhưng khi nhìn thấy bà của Khang bật khóc, cô cũng không thể ngăn được nước mắt. Bên cạnh đó, Khánh Vy còn trao tặng riêng Vương Khang 10 triệu đồng nhằm hỗ trợ chi phí học tập, tiếp thêm động lực để em vững bước đến trường.
Đồng hành cùng Khánh Vy trong việc hỗ trợ sửa nhà cho gia đình, diễn viên Võ Điền Gia Huy liên tục ôm và động viên Vương Khang khi thấy em sớm thiếu vắng tình cảm gia đình. Anh mong cậu bé gạt bỏ mặc cảm, hướng về phía trước và tiếp tục nỗ lực theo đuổi ước mơ. "Chú Huy muốn con nhìn về tương lai, hãy sống là một người lương thiện, yêu thương bà, chăm chỉ học tập và sau này có một công việc ổn định. Chú tin sự lương thiện và những nỗ lực của con sẽ giúp con có được một tương lai tốt đẹp hơn", nam diễn viên nhắn nhủ.
Theo AsiaOne, xuất hiện trong một chương trình phát thanh hôm 15.7, Phạm Văn Phương trải lòng về nỗi ám ảnh ngoại hình khi đang ở đỉnh cao sự nghiệp. Ngôi sao 55 tuổi chia sẻ: "Trước đây, tôi từng chú trọng quá mức đến việc phải có vóc dáng hoàn hảo. Tôi thường xuyên cân và luôn thấy không vui nếu cân nặng vượt quá 49kg". Để kiểm soát cân nặng hết mức, nữ diễn viên phim Thần điêu đại hiệp sử dụng đủ biện pháp từ tập luyện cho đến chế độ ăn nghiêm ngặt. Cô thường nhảy dây mỗi ngày trước khi đi làm, tránh xa tinh bột, chỉ ăn canh cá thái lát cho bữa trưa, tối và sẽ rửa rau đã nấu chín qua nước để loại bỏ hết dầu thừa trong đó.
Việc cao 1,71m nhưng chỉ nặng 49kg khiến cơ thể của Phạm Văn Phương mất cân bằng. Chỉ số cơ thể (BMI) của cô thời điểm đó là 16,76, thấp hơn nhiều so với mức bình thường, thuộc nhóm thiếu cân. Khi được hỏi việc không ăn tinh bột có ảnh hưởng đến tâm trạng của bản thân không, minh tinh Singapore chia sẻ: "Lúc đó tôi không quan tâm đến chuyện vui hay buồn, điều tôi nghĩ là mình sẽ cố gắng hết sức. Tôi luôn muốn mình trông thật hoàn hảo". Mỹ nhân 7X thừa nhận mặc dù hài lòng với ngoại hình của mình trong gương, nhưng cô ấy cảm thấy cơ thể yếu ớt và mệt mỏi.
Phạm Văn Phương cho biết cô đã áp dụng các phương pháp giữ dáng khắc nghiệt vì thời đó các phần mềm, chức năng chỉnh sửa ảnh chưa phổ biến và hiện đại. Nếu có bất kỳ khuyết điểm nào trên cơ thể, nghệ sĩ sẽ phải điều chỉnh bằng nhiều cách khác nhau như thay đổi tư thế, góc chụp… Điều này khiến cô ấy chú trọng hơn đến chế độ ăn uống của mình để trông đẹp hơn trước ống kính. "Đây không chỉ là nỗi lo lắng đơn thuần, mà đã trở thành yêu cầu công việc để thể hiện bản thân hoàn hảo nhất trước mọi người", bà xã Lý Minh Thuận chia sẻ.
Nữ diễn viên cho biết nỗi ám ảnh về ngoại hình đã thay đổi khi mình trở thành mẹ. Cô hiểu rõ cơ thể mình hơn, ưu tiên sức khỏe bản thân để có đủ năng lượng chăm sóc tốt cho con trai Zed. "Giờ đây khi đã hiểu rõ cơ thể mình, tôi không cần phải leo lên cân nữa nên tôi không còn để nó ở nhà", sao phim Thanh Xà Bạch Xà kể.
Mặc dù vậy, Phạm Văn Phương thừa nhận cô vẫn đôi lúc cảm thấy áp lực về ngoại hình, đặc biệt là mỗi khi sắp tham dự một sự kiện nhưng lại không mặc vừa những trang phục đã chuẩn bị. "Tôi nghĩ mình cần một chút áp lực để có động lực giữ vóc dáng và diện những bộ quần áo đẹp. Nhưng đó là áp lực mà tôi tự nguyện chấp nhận, đồng thời cũng là lời nhắc nhở dành cho chính mình", bà mẹ một con bộc bạch. Cùng với đó, cô cũng thừa nhận rằng tập thể dục đầy đủ, chế độ ăn uống tốt, duy trì tinh thần lạc quan và chăm sóc bản thân là yếu tố rất quan trọng để giữ gìn sự trẻ trung.
Phạm Văn Phương cho biết chồng cô - tài tử Lý Minh Thuận rất đam mê thể dục và thường tập thể dục hàng tiếng đồng hồ mỗi lần. "Anh ấy hay cằn nhằn tôi vì không tập thể dục đủ, nhưng tôi biết mình chỉ có thể chạy 20 phút mỗi ngày thôi. Nếu tôi chạy thêm 10 đến 15 phút nữa, tôi sẽ không còn đủ năng lượng cho phần còn lại của ngày. Tôi biết giới hạn của mình", nữ diễn viên chia sẻ.
Phạm Văn Phương sinh năm 1971, cô gia nhập làng giải trí từ thập niên 1990 và nhanh chóng được biết đến là nữ diễn viên hàng đầu màn ảnh Singapore. Nữ diễn viên sở hữu nhiều tác phẩm ăn khách, trong đó phải kể đến nhiều bộ phim hợp tác cùng Lý Minh Thuận: Thanh Xà Bạch Xà, Có tình có nghĩa, Truyền thuyết Hằng Nga… Đặc biệt, bộ đôi này nổi tiếng nhất với vai Dương Quá - Tiểu Long Nữ trong Thần điêu đại hiệp bản 1998. Họ kết hôn năm 2009, có một con trai hiện 12 tuổi.
Những năm gần đây, Lý Minh Thuận vẫn hoạt động nghệ thuật sôi nổi, thường xuyên đi về giữa Đài Loan - Singapore để đảm bảo lịch trình quay phim, làm việc. Trong khi đó, Phạm Văn Phương ít đóng phim hơn trước, lui về vun vén tổ ấm nhỏ, có công việc kinh doanh riêng và vẫn đắt show quảng cáo, sự kiện.
Theo số liệu thống kê từ Box Office Vietnam, tính đến 8 giờ ngày 2.5, Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng hiện đã vượt mốc 166 tỉ đồng. Tác phẩm có sự tham gia của Kiều Minh Tuấn, Diệp Bảo Ngọc, Lan Phương trở thành phim kinh dị Việt có doanh thu cao nhất mọi thời đại, vượt qua thành tích trước đó của Quỷ nhập tràng là 149 tỉ đồng.
Sau 2 tuần ra rạp, Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng vẫn giữ được sức hút tại phòng vé. Tác phẩm của Đỗ Quốc Trung hiện đang dẫn đầu doanh thu trong ngày với hơn 9,1 tỉ đồng, tương đương hơn 91.000 vé bán ra trong tổng số 2.396 suất chiếu. Dù đã ra rạp được hơn 10 ngày song phim kinh dị này vẫn nhận được sự quan tâm của khán giả, thậm chí vượt mặt loạt phim Việt được trình làng dịp giỗ Tổ như Heo năm móng, Đại tiệc trăng máu 8, Anh hùng và Trùm sò.
Trên trang cá nhân, Kiều Minh Tuấn bày tỏ niềm hạnh phúc khi phim có thành tích ấn tượng tại phòng vé. Anh chia sẻ đây là một tin vui không chỉ đối với mình mà cả những thành viên trong ê kíp. Bên cạnh đó, sao nam 8X gửi lời cảm ơn khán giả đã dành sự yêu thương, ủng hộ dự án này.
Trong khi đó, đạo diễn Đỗ Quốc Trung khi nói về tác phẩm điện ảnh này đã chia sẻ rằng: “Là một nhà làm phim, có lúc mình thỏa mãn nhu cầu giải trí của khán giả, nhưng cũng có lúc cần dũng cảm phá vỡ kỳ vọng của khán giả, trình bày cùng khán giả một điều gì đó khác đi, ở lại lâu hơn và rộng hơn bên ngoài màn hình”.
Trong khi đó, Diệp Bảo Ngọc đăng tải bài viết dài, chia sẻ về hành trình gắn bó cùng ê kíp Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng. Nữ diễn viên cho biết khi xem lại những hình ảnh hậu trường, cô thấy lòng mình vui đến lạ. Người đẹp 9X bày tỏ: “Có những khoảnh khắc lúc quay, mình không kịp ghi lại. Tất cả những gương mặt trong từng tổ, những câu chuyện phía sau ống kính mà chiếc điện thoại nhỏ bé của mình không thể nào giữ hết được. Nhưng lạ là cảm xúc thì vẫn còn nguyên khi xem lại. Một cảm giác rất rõ ràng, là vui và hạnh phúc”.
Diệp Bảo Ngọc chia sẻ bản thân hạnh phúc vì được là một phần trong hành trình tạo nên tác phẩm điện ảnh được mọi người yêu thương. Cô bộc bạch thêm về thành tích hiện tại của Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng: “Nhìn lại mới thấy những gì cả ê kíp đã trải qua, và hôm nay hái quả thật sự xứng đáng. Từng ngày quay dài, từng lần kiệt sức, từng quãng thời gian phải xa gia đình..., tất cả đều không vô nghĩa”.
Theo doanh thu trong ngày, Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng đang dẫn đầu phòng vé với hơn 9,1 tỉ đồng. Bám sát phía sau là Heo năm móng, tác phẩm kinh dị có sự tham gia của Ốc Thanh Vân, Trần Ngọc Vàng với hơn 8,2 tỉ đồng. Phim được dự đoán sẽ chạm mốc trăm tỉ trong vài ngày tới nếu tiếp tục giữ phong độ ổn định hiện tại.