Chiều 23/4, làm việc với Bộ Xây dựng và các đơn vị về tiến độ dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam và các dự án đường sắt khác, Phó thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh việc phát triển theo mô hình TOD (đô thị gắn với giao thông công cộng) đòi hỏi lựa chọn hướng tuyến phù hợp. Hướng tuyến ảnh hưởng trực tiếp đến giải phóng mặt bằng và tổng mức đầu tư.
Ông yêu cầu các địa phương khẩn trương lập quy hoạch khu vực nhà ga để khai thác hiệu quả quỹ đất, phát huy lợi thế từng vùng, gắn phát triển kinh tế với tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc Nam.
Phó thủ tướng cho biết dự án là nhiệm vụ mới, nhiều nội dung chưa có tiền lệ, cần sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Các bộ, ngành phải đánh giá tổng thể các yếu tố kinh tế, chính trị, đối ngoại, tài chính, mô hình quản lý và vận hành để lựa chọn phương án tối ưu.
Trong đó, ông đặc biệt lưu ý yêu cầu chuyển giao công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực và từng bước làm chủ công nghệ, hướng tới phát triển ngành công nghiệp đường sắt trong nước, tăng dần tỷ lệ nội địa hóa.
Nhắc lại bài học từ một số tuyến đường sắt đô thị chưa kết nối do khác biệt công nghệ, tiêu chuẩn, Phó thủ tướng yêu cầu dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam phải bảo đảm đồng bộ ngay từ đầu.
Bộ Xây dựng cùng các bộ Công Thương, Khoa học và Công nghệ, Tư pháp phải sớm hoàn thiện và trình phê duyệt hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, làm cơ sở lựa chọn công nghệ, tư vấn, nhà thầu. Việc lựa chọn phải gắn với điều kiện chuyển giao công nghệ thực chất.
Phó thủ tướng cho biết dự án đang ở giai đoạn quan trọng, chuẩn bị lựa chọn tư vấn và nhà thầu. Chính phủ sẽ quyết định trên cơ sở đề xuất của Bộ Xây dựng và các bộ, ngành liên quan. Bộ Xây dựng phải đẩy nhanh tiến độ để sớm triển khai dự án. Các địa phương có tuyến đi qua cần xây dựng phương án giải phóng mặt bằng, tái định cư tại những khu vực đã xác định hướng tuyến và mốc giới.
Theo Bộ Xây dựng, dự án đã hoàn thành báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, đang lập hồ sơ mời thầu tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi. Các địa phương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam đang rà soát, kiểm đếm khối lượng giải phóng mặt bằng, di dời công trình điện và chuẩn bị khu tái định cư.
Thứ trưởng Xây dựng Bùi Xuân Dũng cho biết nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là lựa chọn đơn vị tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi và đối tác cung cấp, chuyển giao công nghệ.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam dài 1.541 km, từ Hà Nội đến TP HCM, thiết kế đường đôi, khổ 1.435 mm, tốc độ 350 km/h, gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa. Tuyến chủ yếu vận chuyển hành khách, đồng thời đáp ứng nhu cầu vận tải hàng hóa khi cần thiết.
Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 1.713.540 tỷ đồng, tương đương 67,34 tỷ USD, theo hình thức đầu tư công, dự kiến triển khai giai đoạn 2025-2035. Nhiều địa phương đã triển khai thu hồi đất, chuẩn bị khởi công vào tháng 12/2026.
Đầu tháng 4, Chính phủ ban hành Nghị quyết 98 cho phép tách dự án thành 17 dự án độc lập nhằm đẩy nhanh tiến độ. Trong đó có 15 dự án giải phóng mặt bằng do các tỉnh, thành phố thực hiện và một dự án di dời công trình điện lực do Tập đoàn Điện lực Việt Nam đảm nhận, dự kiến hoàn thành quý 4/2028.
Dự án xây dựng tuyến đường sắt tốc độ cao là dự án độc lập lớn nhất, do Bộ Xây dựng quyết định đầu tư, mục tiêu hoàn thành cơ bản vào năm 2035. Chính phủ cũng cho phép tiếp tục tách thành các dự án thành phần phù hợp với quy mô từng đoạn tuyến.
Cả nước hiện có 36 vườn quốc gia, trong đó 31 vườn nằm trong phạm vi một tỉnh, thành phố do UBND cấp tỉnh quản lý. 5 vườn còn lại nằm trên địa bàn từ hai tỉnh trở lên do Bộ Nông nghiệp và Môi trường trực tiếp quản lý theo quy định của Luật Lâm nghiệp và Luật Đa dạng sinh học gồm: Tam Đảo, Cúc Phương, Bạch Mã, Yok Đôn và Cát Tiên, với tổng diện tích gần 270.000 ha.
Việc quản lý các vườn quốc gia được đặt ra sau khi Quốc hội ban hành Luật Thủ đô 2026 với những quy định đặc thù về quản lý rừng trên địa bàn Hà Nội. Trên cơ sở đó, Thủ tướng đã quyết định chuyển vườn quốc gia Ba Vì từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường về UBND TP Hà Nội quản lý.
Trong buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Đồng Nai, Thủ tướng kết luận tỉnh trình Chính phủ xem xét chuyển giao vườn quốc gia Cát Tiên về địa phương quản lý. Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao nghiên cứu việc chuyển các vườn quốc gia còn lại về địa phương quản lý.
Thực hiện chỉ đạo này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường lấy ý kiến 10 địa phương có diện tích thuộc các vườn quốc gia liên tỉnh gồm: Thái Nguyên, Tuyên Quang, Phú Thọ, Ninh Bình, Thanh Hóa, Đà Nẵng, Huế, Đăk Lăk, Lâm Đồng và Đồng Nai. Các địa phương được đề nghị lựa chọn một trong ba phương án: Tiếp nhận toàn bộ vườn quốc gia; tiếp nhận phần diện tích thuộc địa bàn mình; hoặc tiếp tục duy trì mô hình hiện nay do Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý.
Kết quả, 7 trong 10 địa phương gồm Tuyên Quang, Phú Thọ, Thanh Hóa, Đà Nẵng, Đăk Lăk, Lâm Đồng và Thái Nguyên lựa chọn tiếp tục duy trì mô hình quản lý hiện nay. Ba địa phương còn lại là Đồng Nai, Ninh Bình và Huế đề nghị tiếp nhận toàn bộ các vườn quốc gia liên tỉnh. Không địa phương nào lựa chọn phương án chỉ tiếp nhận phần diện tích nằm trên địa bàn của mình.
Ba tỉnh Phú Thọ, Tuyên Quang và Thái Nguyên đều thống nhất tiếp tục để Bộ quản lý vườn quốc gia Tam Đảo. Hai tỉnh Đăk Lăk và Lâm Đồng cũng cùng lựa chọn giữ nguyên mô hình quản lý đối với vườn quốc gia Yok Đôn.
Trong khi đó, ý kiến giữa các địa phương chưa thống nhất đối với hai vườn quốc gia còn lại. Với Bạch Mã, Huế đề nghị tiếp nhận toàn bộ, còn Đà Nẵng mong muốn duy trì mô hình hiện nay. Đối với Cúc Phương, Ninh Bình đề nghị tiếp nhận toàn bộ, trong khi Phú Thọ và Thanh Hóa lựa chọn tiếp tục để Bộ quản lý.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các vườn quốc gia liên tỉnh là một chỉnh thể sinh thái thống nhất, không phụ thuộc địa giới hành chính. Việc chuyển giao toàn bộ một vườn cho một địa phương quản lý có thể phát sinh yêu cầu điều chỉnh địa giới hành chính, quy hoạch và các hồ sơ pháp lý liên quan; còn nếu chia tách theo địa giới sẽ làm ảnh hưởng đến tính toàn vẹn hệ sinh thái, hiệu quả bảo tồn, các chương trình nghiên cứu khoa học, cứu hộ động vật hoang dã và hợp tác quốc tế.
Bộ cũng cho biết nhiều tổ chức bảo tồn, Hiệp hội Vườn quốc gia và Khu bảo tồn thiên nhiên Việt Nam kiến nghị thận trọng khi thay đổi mô hình quản lý các vườn quốc gia liên tỉnh. Các tổ chức này đề xuất quản lý khu bảo tồn theo giá trị sinh thái thay vì địa giới hành chính, đồng thời duy trì đầu mối quản lý cấp quốc gia đối với các vườn quốc gia có ý nghĩa chiến lược.
Trên cơ sở tổng hợp ý kiến các địa phương và đánh giá thực tiễn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường kiến nghị Chính phủ giao Bộ chủ trì chuyển giao vườn quốc gia Cát Tiên về địa phương theo kết luận trước đó của Thủ tướng; đồng thời tiếp tục giao Bộ quản lý thống nhất bốn vườn quốc gia liên tỉnh còn lại gồm Cúc Phương, Tam Đảo, Bạch Mã và Yok Đôn.
Chiều 9/7, tại buổi họp báo về tình hình kinh tế - xã hội trên địa bàn TPHCM, ông Vũ Văn Vịnh, Giám đốc Ban Quản lý dự án 2 (Ban Quản lý đường sắt đô thị TPHCM - MAUR), cho biết, tuyến Metro số 2 Bến Thành - Tham Lương sẽ được đồng loạt triển khai thi công các nhà ga vào đầu tháng 8.
Theo ông Vũ Văn Vịnh, tuyến Metro số 2 là một trong những dự án đầu tiên được triển khai theo cơ chế, chính sách đặc thù của Nghị quyết 188.
Đại diện MAUR cho biết, TPHCM hoàn tất việc điều chỉnh nguồn vốn của dự án từ ODA sang sử dụng vốn ngân sách thành phố vào cuối năm 2025, làm lễ khởi công đầu năm 2026.
Đến nay, nhà thầu đã hoàn thành công tác khảo sát địa chất toàn tuyến. Song song đó, các đơn vị cũng hoàn tất thiết kế 2 nhà ga Lê Thị Riêng (S5) và ga Phạm Văn Bạch (S10), đồng thời triển khai các hạng mục thi công cần thiết. Dự kiến ngày 1/8, dự án đồng loạt được thi công các nhà ga còn lại trên tuyến.
"Đến hiện tại, công tác giải phóng mặt bằng đã hoàn thành, việc di dời hạ tầng kỹ thuật cơ bản hoàn tất. Theo kế hoạch, tuyến Metro số 2 hoàn thành và đưa vào khai thác trong năm 2030", ông Vũ Văn Vịnh nói.
Cũng liên quan đến metro, Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM đang triển khai đề án nghiên cứu tên gọi nhà ga của các tuyến đường sắt đô thị trên địa bàn.
Đề án nhằm đánh giá mức độ phù hợp của các tên gọi hiện tại và đề xuất nguyên tắc đặt tên cho các tuyến metro, nhà ga trong tương lai; hướng đến sự thuận tiện cho người dân trong nhận diện tuyến metro, nhà ga và giao tiếp hằng ngày.
Trên cơ sở đó, cơ quan chức năng đã gửi đường dẫn bảng hỏi để khảo sát ý kiến của người dân. Bảng khảo sát gồm những câu hỏi nhằm tiếp thu ý kiến về tên các nhà ga hiện hữu của tuyến Metro số 1 Bến Thành - Suối Tiên, đồng thời lấy ý kiến về tên các tuyến metro, nhà ga được xây dựng trong tương lai.
Người dân được hỏi những nội dung cụ thể, như tên nhà ga hiện tại đã ngắn gọn, xúc tích chưa; có phản ánh đúng địa danh nơi đặt nhà ga; liệu có dễ gây nhầm lẫn với ga khác; có dễ đọc, dễ nhớ với người nước ngoài hay không...
Metro số 2 Bến Thành - Tham Lương dài 11,2km với 11 nhà ga (10 nhà ga trên cao và 1 ga ngầm).
Tuyến metro này có tổng vốn đầu tư hơn 55.000 tỷ đồng, đi qua 14 phường: Bến Thành, Bàn Cờ, Xuân Hòa, Hòa Hưng, Vườn Lài, Nhiêu Lộc, Tân Hòa, Tân Sơn Nhất, Bảy Hiền, Tân Bình, Tân Sơn, Tây Thạnh, Tân Sơn Nhì và Đông Hưng Thuận.
HĐND TP Hà Nội vừa thông qua Nghị quyết số 56 quy định mức tiền phạt mới đối với một số hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự và trật tự đô thị trên địa bàn.
Theo nghị quyết, từ ngày 1/7, thành phố áp dụng mức phạt tiền cao hơn từ 1,5 đến 2 lần so với mức chung của Chính phủ đối với 28 hành vi vi phạm. Cùng một hành vi, tổ chức bị phạt gấp hai lần cá nhân. Các hành vi xảy ra trước ngày 1/7 vẫn áp dụng mức phạt theo quy định hiện hành của Chính phủ.
Các hành vi được tăng mức xử phạt tập trung ở ba nhóm. Trong đó, nhóm vi phạm quy định về đăng ký và quản lý cư trú có 12 hành vi, với mức phạt từ 3 đến 6 triệu đồng đối với các hành vi như tẩy xóa giấy tờ cư trú, cho mượn thông tin cư trú trái quy định hoặc không thực hiện thủ tục thay đổi đăng ký cư trú khi đủ điều kiện. Cơ sở kinh doanh lưu trú không thông báo lưu trú từ 4 đến 8 người bị phạt từ 6 đến 12 triệu đồng.
Nhóm vi phạm quy định về xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh, cư trú và đi lại có 7 hành vi được tăng mức phạt, từ 1 triệu đến 40 triệu đồng tùy từng hành vi.
Đối với lĩnh vực giao thông đường bộ và trật tự đô thị, 4 hành vi bị nâng mức xử phạt, trong đó hành vi sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè để họp chợ, kinh doanh ăn uống hoặc bày bán hàng hóa bị phạt từ 4 đến 6 triệu đồng. Hành vi bán hàng rong trên tuyến phố cấm bị phạt từ 400.000 đến 500.000 đồng.
Trước khi nghị quyết được thông qua, UBND TP Hà Nội từng đề xuất tăng mức phạt đối với 47 hành vi. Sau quá trình lấy ý kiến nhân dân và hoàn thiện dự thảo, số hành vi áp dụng mức phạt tăng còn 28.
Theo UBND thành phố, việc tăng mức xử phạt nhằm cụ thể hóa Luật Thủ đô và góp phần tháo gỡ các điểm nghẽn lớn về ùn tắc giao thông, ngập úng, ô nhiễm môi trường, trật tự đô thị và an toàn thực phẩm. Trong đó, trọng tâm là xử lý các hành vi phổ biến gây mất trật tự đô thị, ùn tắc, tai nạn giao thông hoặc làm sai lệch dữ liệu dân cư quốc gia, đồng thời nâng cao tính răn đe và hiệu quả thực thi pháp luật trong điều kiện đặc thù của Thủ đô
