Theo các bác sĩ, việc chủ động thăm khám trước khi cưới không chỉ giúp bảo vệ khả năng sinh sản mà còn là nền tảng quan trọng cho hạnh phúc gia đình lâu dài.
Theo TS Lê Thị Thu Hà – nguyên Trưởng Khoa sản N1 Bệnh viện Từ Dũ, khám sức khỏe tiền hôn nhân không đơn thuần là một lần kiểm tra sức khỏe tổng quát mà là bước chuẩn bị chủ động, khoa học cho cuộc sống hôn nhân và kế hoạch sinh con an toàn.
“Khám tiền hôn nhân giúp đánh giá toàn diện sức khỏe sinh sản của cả nam và nữ. Thông qua thăm khám, xét nghiệm và tư vấn chuyên khoa, bác sĩ có thể phát hiện sớm các rối loạn nội tiết, bệnh lý phụ khoa – nam khoa, các bệnh lây truyền qua đường tình dục hoặc những bất thường có thể ảnh hưởng đến khả năng thụ thai và mang thai sau này”, bác sĩ Hà cho biết.
Thực tế cho thấy nhiều bệnh lý sinh sản diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng. Rối loạn rụng trứng, lạc nội mạc tử cung ở nữ giới hay tinh trùng yếu, tinh trùng ít ở nam giới thường chỉ được phát hiện khi các cặp đôi gặp khó khăn trong việc có con. Khi đó, việc điều trị không chỉ tốn thời gian, chi phí mà còn tạo áp lực tâm lý lớn cho cả hai vợ chồng.
Không ít cặp đôi trẻ đến khám hiếm muộn mới ngỡ ngàng khi biết rằng vấn đề của mình đã tồn tại từ nhiều năm trước. Theo TS Hà, nguyên nhân chủ yếu là do thiếu thói quen và nhận thức đúng về khám sức khỏe tiền hôn nhân. Nhiều người cho rằng còn trẻ, khỏe mạnh, sinh hoạt bình thường thì không cần đi khám.
Bên cạnh đó, tâm lý e ngại, chủ quan hoặc lo sợ việc phát hiện bệnh sẽ ảnh hưởng đến kế hoạch cưới hỏi cũng khiến nhiều cặp đôi trì hoãn thăm khám. Một số trường hợp từng khám sức khỏe tổng quát nhưng chưa được đánh giá chuyên sâu về sức khỏe sinh sản nên các vấn đề tiềm ẩn vẫn bị bỏ sót.
“Chỉ đến khi kết hôn, mong con trong thời gian dài mà chưa có thai, họ mới tìm đến cơ sở chuyên khoa hiếm muộn. Lúc này một số bệnh lý đã tiến triển nặng hơn, việc điều trị trở nên phức tạp và ảnh hưởng không nhỏ đến tâm lý, hạnh phúc gia đình”, TS Hà chia sẻ.
Đánh giá về thực tế hiện nay, TS Hà cho rằng giới trẻ vẫn còn khá thờ ơ với khám sức khỏe tiền hôn nhân. Một phần do tâm lý chủ quan, phần khác do thiếu thông tin và truyền thông đúng cách. Ở nhiều nơi, khám tiền hôn nhân vẫn chưa được xem là một nội dung chăm sóc sức khỏe thiết yếu trước khi lập gia đình.
Theo các bác sĩ, thời điểm lý tưởng để khám sức khỏe tiền hôn nhân là trước khi cưới khoảng 3-6 tháng. Khoảng thời gian này đủ để phát hiện và điều trị các bệnh lý ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản, thực hiện các mũi tiêm ngừa cần thiết như rubella, viêm gan B, thủy đậu cũng như điều chỉnh lối sống, dinh dưỡng và tâm lý theo tư vấn y khoa.
Trong trường hợp đã cận ngày cưới, các chuyên gia vẫn khuyến cáo nên đi khám. Việc thăm khám lúc này vẫn có giá trị trong việc đánh giá sức khỏe sinh sản ban đầu, tư vấn kế hoạch mang thai an toàn và phát hiện sớm những yếu tố nguy cơ cần theo dõi sau khi kết hôn.
Khám sức khỏe tiền hôn nhân bao gồm khám tổng quát, khám và tư vấn sức khỏe sinh sản cho cả nam và nữ, thực hiện các xét nghiệm cần thiết và tư vấn tiêm ngừa, chuẩn bị mang thai.
Đối với nữ giới, việc khám phụ khoa, siêu âm tử cung – buồng trứng, đánh giá chu kỳ kinh nguyệt giúp phát hiện sớm các bệnh lý phụ khoa. Đối với nam giới, khám nam khoa và đánh giá chất lượng tinh trùng có ý nghĩa quan trọng trong việc tầm soát nguy cơ hiếm muộn.
Theo TS Lê Thị Thu Hà, nam giới hoàn toàn không nên đứng ngoài khám sức khỏe tiền hôn nhân. Thống kê cho thấy khoảng một nửa các trường hợp hiếm muộn có liên quan đến nam giới nhưng trên thực tế nhiều nam giới vẫn chưa có thói quen khám sức khỏe sinh sản.
“Khám tiền hôn nhân không phải là trách nhiệm riêng của phụ nữ mà là sự chuẩn bị chung của cả hai vợ chồng cho cuộc sống gia đình và thế hệ con cái sau này”, TS Hà nhấn mạnh.
Việc chuẩn bị sức khỏe sinh sản tốt trước khi mang thai giúp giảm đáng kể các nguy cơ cho cả mẹ và bé. Đối với người mẹ, việc phát hiện và kiểm soát tốt các bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tuyến giáp giúp hạn chế các biến chứng thai kỳ như tiền sản giật, sinh non, sẩy thai, thai lưu.
Đối với thai nhi, việc tầm soát bệnh di truyền, bổ sung axit folic và tiêm ngừa đầy đủ trước khi mang thai giúp giảm nguy cơ dị tật bẩm sinh, sinh non, nhẹ cân và các bệnh lây truyền từ mẹ sang con.
Theo các chuyên gia, khám sức khỏe tiền hôn nhân là một khoản “đầu tư sớm” nhưng mang lại giá trị lâu dài. Khi bước vào hôn nhân với sự chuẩn bị tốt về sức khỏe, kiến thức và tâm lý, các cặp đôi không chỉ chủ động hơn trong kế hoạch sinh con mà còn góp phần xây dựng nền tảng vững chắc cho một gia đình hạnh phúc, bền vững.
Điều này không có nghĩa là phải kiêng hoàn toàn trái cây. Thực tế, nhiều tổ chức tim mạch lớn vẫn khuyến khích người tăng mỡ máu nên duy trì thói quen ăn trái cây mỗi ngày, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ).
Điều cần lưu ý là hãy chọn loại trái cây phù hợp và ăn với khẩu phần phù hợp. Nguyên nhân là do một số loại trái cây chứa nhiều đường tự nhiên hoặc dễ khiến chúng ta ăn quá mức mà không nhận ra, chuyên gia dinh dưỡng Tracy Parker thuộc tổ chức từ thiện tim mạch British Heart Foundation (Vương Quốc Anh) cho biết.
Dưới đây là những loại trái cây mà người mỡ máu cao nên hạn chế ăn, không phải vì chúng làm tăng cholesterol mà do ăn quá nhiều sẽ khiến khó kiểm soát cholesterol và ảnh hưởng sức khỏe tổng thể.
Sầu riêng là loại trái cây được nhiều người yêu thích nhờ hương vị béo ngậy đặc trưng. Tuy nhiên, xét về mặt dinh dưỡng, đây là loại trái cây chứa lượng calo nhiều hơn đáng kể so với nhiều loại trái cây phổ biến khác.
Một vài múi sầu riêng nhỏ có thể phù hợp trong chế độ ăn cân bằng. Thế nhưng, ăn liên tục với số lượng lớn lại là điều cần tránh.
Mít chín có vị ngọt hấp dẫn và rất dễ ăn nhiều. Một số người có thể ăn hết cả đĩa mít chỉ trong thời gian ngắn mà không nhận ra lượng lớn đường và calo đã hấp thu.
Mít không chứa cholesterol và cũng không có bằng chứng cho thấy loại quả này trực tiếp làm tăng mỡ máu. Tuy nhiên, lượng tinh bột và đường tự nhiên trong mít khá cao. Nếu ăn quá nhiều, tổng calo hấp thu trong ngày sẽ tăng lên, từ đó ảnh hưởng đến kiểm soát cân nặng và chất béo trung tính trong máu.
Người mỡ máu cao không cần loại bỏ mít khỏi thực đơn. Thay vào đó, nên ăn với khẩu phần vừa phải, tránh ăn liên tục nhiều múi trong cùng một lần và không nên ăn mít ngay sau bữa ăn quá no.
Xoài chín là nguồn cung cấp vitamin A, vitamin C và nhiều hợp chất chống ô xy hóa có lợi cho sức khỏe. Tuy nhiên, do vị ngọt dễ chịu, nhiều người thường ăn với số lượng lớn mà không chú ý đến khẩu phần.
Với người có chất béo trung tính trong máu cao hoặc đang giảm cân, kiểm soát lượng xoài ăn vào vẫn rất cần thiết. Một khẩu phần vừa phải 100 - 150 gram phần thịt xoài sẽ giúp tận dụng được giá trị dinh dưỡng của xoài mà không làm tăng đáng kể tổng lượng calo nạp vào.
Vải là loại trái cây quen thuộc vào mùa hè với hương vị ngọt thanh và mọng nước. Tuy nhiên, đây cũng là loại quả khiến nhiều người khó dừng lại sau vài quả đầu tiên.
Giống như mít hay xoài, vải không chứa cholesterol và không có bằng chứng cho thấy ăn vải ở mức hợp lý sẽ làm tăng cholesterol máu. Dù vậy, lượng đường tự nhiên trong vải tương đối cao, đặc biệt khi tiêu thụ với số lượng lớn.
Do đó, những người có mỡ máu cao nên ăn chậm, chia nhỏ lượng ăn và kết hợp với chế độ ăn cân bằng. Cách này sẽ giúp hạn chế nguy cơ nạp quá nhiều calo, theo Eating Well.
Han Panghu (tên đã thay đổi), 28 tuổi tại thành phố Hàm Đan, tỉnh Hà Bắc, vốn có thể trạng mập mạp từ nhỏ và đã chạm mốc 120 kg vào năm cuối cấp ba, theo Sina. Dù thừa cân ở thời điểm đó, anh vẫn có thể chạy nhảy, tập luyện và sinh hoạt tương đối bình thường. Tuy nhiên, hàng loạt biến cố liên tiếp xảy ra với gia đình sau đó đã khiến anh rơi vào trạng thái trầm cảm.
"Mỗi khi tâm trạng không tốt, tôi lại ăn thật nhiều và uống nước ngọt, việc đó giúp tôi cảm thấy dễ chịu và thoải mái hơn ngay lập tức. Lâu dần, tôi có thói quen cuồng ăn từ lúc nào không hay", Panghu tâm sự. Người đàn ông cho hay trước đây vẫn có cơ hội vận động nhờ ra ngoài tìm việc làm nhưng kể từ sau tai nạn chấn thương lưng, anh chỉ ở nhà và rất ít khi bước chân ra đường.
Theo Panghu, xúc xích nướng, gà rán, trà sữa và hamburger đều là những món khoái khẩu. Anh có thể ăn 10 cây xúc xích nướng một lúc; một bữa ăn hết một cân cơm trắng kèm bát thức ăn lớn và uống hết một chai nước ngọt có ga. Việc ăn uống quá độ kết hợp lười vận động khiến cơ thể anh phình to nhanh chóng.
Chỉ trong hơn 8 năm, cân nặng của anh đã vọt lên mốc kỷ lục 250 kg. Thể trạng béo phì cực độ gây gánh nặng lên các cơ quan nội tạng, khiến Panghu phải đi nghiêng người mới qua được cửa, đi 80 m đã thở dốc và phải ngồi ngủ suốt đêm trên sofa vì bị chèn ép hô hấp. Vùng bụng anh thậm chí còn xuất hiện chứng phù tĩnh mạch bạch huyết nên gia đình phải đặt riêng một chiếc xe lăn kích thước lớn và nhờ 3 người hỗ trợ đẩy mới có thể đưa anh đi khám bệnh. Dù từng thử nhiều cách ép cân, cơn thèm ăn dữ dội khiến Panghu luôn thất bại.
"Hồi đó, sức ăn của tôi cực kỳ lớn và tôi ăn rất nhiều. Nếu chỉ dựa vào ý chí thì thật sự rất khó để kiềm chế cơn thèm ăn. Chỉ cần bỏ một bữa thôi là tôi đã cảm thấy bồn chồn, bứt rứt trong người", Panghu kể.
Bước ngoặt xảy ra vào đầu năm 2025 khi cha anh đột ngột qua đời. Lời trăn trối cuối cùng của ông mong con trai giảm cân để sống tốt đã trở thành động lực giúp Panghu quyết tâm tìm đến phương pháp phẫu thuật điều trị béo phì. Sau khi tham gia trại huấn luyện nửa năm để tự giảm xuống mốc 220 kg nhằm đảm bảo an toàn phẫu thuật và cải thiện chức năng tim phổi, ngày 29/5, Giám đốc Cao Yuqing và bác sĩ Gao Chengye thuộc Trung tâm Béo phì và Bệnh chuyển hóa, Bệnh viện Số 1 Hàm Đan, thực hiện thành công ca phẫu thuật thu nhỏ dạ dày hình ống qua nội soi cho anh.
Các bác sĩ cho biết phương pháp này giúp thu hẹp thể tích dạ dày thành dạng ống nhỏ, đồng thời triệt tiêu vùng mô tiết hormone ghrelin gây thèm ăn, qua đó cắt đứt tín hiệu đói gửi lên não và giảm tận gốc ham muốn ăn uống quá độ.
Sau phẫu thuật, sức ăn của chàng trai đã giảm đi đáng kể. "Bây giờ tôi chỉ ăn nửa gói mì là đã thấy no, mà dù cả ngày không ăn gì tôi cũng không còn cảm thấy quá đói nữa", anh chia sẻ. Một tháng rưỡi sau phẫu thuật, cân nặng của Panghu đã giảm xuống còn 196 kg. Anh đã có thể nằm ngủ bình thường và tự đi dạo dưới sân nhà. Panghu cho biết mục tiêu trước mắt là giảm về khoảng 125 kg, sau đó phẫu thuật cắt bỏ phần da thừa với hy vọng đưa cân nặng trở lại mốc 120 kg như trước đây để tái hòa nhập cuộc sống bình thường.
Ngày 24.5, lãnh đạo Bệnh viện đa khoa Thống Nhất Đồng Nai cho biết vừa tiến hành ca phẫu thuật cấp cứu cho một bệnh nhân bị lươn chui vào bụng, gây nhiễm trùng nặng.
Theo đó, bệnh nhân là nam (41 tuổi) nhập viện vào trưa 23.5 trong tình trạng đau bụng dữ dội.
Bệnh nhân cho biết tình trạng đau bụng xuất hiện vào nửa đêm, sáng dậy có mua thuốc uống nhưng không đỡ. Bệnh nhân sau đó đến khám tại một phòng khám tư nhân và được khuyên nhập viện Bệnh viện đa khoa Thống Nhất Đồng Nai để điều trị.
Qua thăm khám, kết hợp xét nghiệm siêu âm, CTSCanner bụng, các bác sĩ Bệnh viện đa khoa Thống Nhất Đồng Nai phát hiện có dị vật hình dây trong ổ bụng; đồng thời phát hiện nhiều dịch ổ bụng, chẩn đoán nhiễm trùng, viêm phúc mạc do thủng tạng rỗng.
Bệnh nhân được chỉ định mổ cấp cứu. Trong khi mổ, các bác sĩ đã phát hiện và lấy ra từ ổ bụng bệnh nhân một con lươn dài khoảng 50 cm, đường kính 3 cm.
Ngoài ra, các bác sĩ cũng phát hiện trực tràng bệnh nhân bị lủng một lỗ, nghi ngờ đây là vị trí con lươn đâm thủng để chui vào bụng.
Các bác sĩ tiến hành làm sạch vùng bụng, khâu lại chỗ thủng trực tràng cho bệnh nhân.
Bệnh nhân sau đó được chuyển đến Khoa Hồi sức tích cực chống độc để tiếp tục điều trị chuyên sâu.
