Hàng loạt lãnh đạo doanh nghiệp Trung Quốc góp mặt tại quốc yến do Chủ tịch Tập Cận Bình chủ trì để chiêu đãi Tổng thống Donald Trump tối 14/5, như Chủ tịch Hisense, Wanxiang Group, Fuyao Glass, Air China, Comac, Lenovo, Xiaomi, Haier hay Giám đốc điều hành ByteDance.
Một trong những hình ảnh được chia sẻ nhiều trên mạng xã hội X và Weibo là bà Chu Quần Phi, người sáng lập tập đoàn sản xuất màn hình Lens Technology, được bố trí giữa CEO Tesla Elon Musk và CEO Apple Tim Cook. Bà được gọi là “nữ tỷ phú huyền thoại của Trung Quốc” nhờ hành trình khởi nghiệp từ tay trắng.
Chu Quần Phi sinh năm 1970 trong một gia đình nghèo tại tỉnh Hồ Nam. Năm lên 5 tuổi, mẹ qua đời, bố bị mù, bà Chu phải lo chạy ăn từng bữa. Sau này khi thành danh, bà luôn hãnh diện nói thời niên thiếu khó khăn là nguồn động lực giúp bà đạt được thành công.
Năm 15 tuổi, Chu Quần Phi bỏ học đến Thâm Quyến đi làm. Thời gian đầu, bà làm bảo vệ nhà kho ở một công trường xây dựng, nhưng sau 4 tháng không nhận được tiền công mới biết bị lừa. Bà vẫn quyết trụ lại thành phố và tìm đến một xưởng sản xuất thấu kính, màn hình bên cạnh Đại học Thâm Quyến để xin làm công nhân.
Dù làm việc 12 tiếng với mức lương tương đương một USD mỗi ngày, Chu Quần Phi vẫn dành thời gian học thêm về kế toán và thương mại tại những khóa học bán thời gian… Năm 1993, với khoản tiền tiết kiệm hơn 20.000 đôla Hong Kong, bà đã lập xưởng sản xuất màn hình trong căn hộ thuê trọ với 7 anh chị em của mình.
Khi lập nghiệp, Chu Quần Phi chưa từng vào đại học, nhưng đã tích lũy kiến thức về kế toán và tin học, thậm chí có bằng lái xe tải. Thời gian đầu, bà phải vất vả tìm kiếm khách hàng. Không ít lần, bà nhận lại sự lạnh nhạt và bị từ chối, thậm chí có những nơi còn bị xua đuổi trước khi kịp trình bày.
Sau nhiều năm nghiên cứu và sản xuất mặt kính đồng hồ, bà quyết định mở công ty Lens Technology tập trung vào màn hình kính cho điện thoại năm 2003. Bước ngoặt xuất hiện khi Motorola liên hệ, đặt hàng màn hình chống xước cho Razr V3.
Sau khi sản phẩm ra mắt, Lens Technology lập tức gây tiếng vang trong ngành, các đơn hàng của Samsung, Nokia, HTC lần lượt kéo đến. Năm 2007, Apple đặt hàng cho những mẫu iPhone đầu tiên của họ và cuộc đời bà Chu thay đổi từ đây.
Theo Sina, Lens Technology vươn lên chính là nhờ các đơn hàng của Apple. Hiệu suất của công ty tăng vọt khi hãng công nghệ Mỹ mở ra kỷ nguyên smartphone với màn hình lớn. Tháng 3/2015, Lens Technology lên sàn chứng khoán. Năm đó, công ty có 32 nhà máy ở 7 địa điểm với hơn 90.000 nhân viên. Chu Quần Phi trở thành người phụ nữ giàu nhất Trung Quốc ở tuổi 45.
Năm 2016, tạp chí Fortune vinh danh bà Chu trong danh sách Những người phụ nữ quyền lực nhất châu Á – Thái Bình Dương. Bà cũng đứng đầu danh sách Nữ tỷ phú tự thân giàu nhất thế giới 2017 của Forbes với khối tài sản ròng trị giá 7,4 tỷ USD. Từ công ty chuyên sản xuất mặt kính đồng hồ, bà dẫn dắt Lens Technology thành doanh nghiệp “ngôi sao”, nắm bắt xu hướng của ngành di động thông qua các đơn hàng của Apple.
Hoạt động kinh doanh của công ty cũng có giai đoạn đi xuống, khi truyền thông Trung Quốc đưa tin, trong báo cáo thường niên 2021, Lens Technology không còn nhắc đến Apple. Giữa lúc rủi ro ập đến, bà Chu nhanh chóng tìm thị trường mới, đặt cược vào tương lai xe điện. Cũng trong báo cáo năm 2021, Lens Technology tiết lộ công ty đang cung cấp màn hình hiển thị cho các mẫu xe điện mới của Tesla, BMW, Mercedes-Benz, Volkswagen…
Đến 2024, mạng lưới hợp tác của Lens Technology đã bao gồm hơn 30 hãng xe. Phạm vi sản phẩm không giới hạn ở màn hình điều khiển trung tâm mà mở rộng sang kính cửa sổ thông minh, trạm sạc, mô-đun sạc không dây và nhiều linh kiện cho xe điện.
Song song với ngành ôtô, Chu Quần Phi tiếp tục đưa Lens Technology bước vào những lĩnh vực công nghệ mới nổi như robot hình người và kính AI. Tính đến ngày 15/5, Lens Technology có giá trị thị trường 26,6 tỷ USD, với giá cổ phiếu tăng 5,9% so với một ngày trước đó.
Dữ liệu từ CoinMarketCap và TradingView cho thấy giá Bitcoin hôm nay giảm nhẹ 0,16% trong vòng 24 giờ. Tính đến 7 giờ ngày 2.4 (giờ Việt Nam), mỗi Bitcoin (BTC) được giao dịch quanh mốc 68.071 USD. Trước đó, tiền mã hóa lớn nhất thế giới liên tục kiểm tra vùng hỗ trợ 69.000 USD nhưng không giữ được đà tăng giá.
Vốn hóa toàn thị trường mã hóa tăng nhẹ 0,23% so với hôm qua, ước đạt 2.350 tỉ USD. Ethereum tăng 1,63%, XRP tăng 0,69% trong khi BNB, Solana lần lượt giảm 1% và 2,36%.
Sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gợi ý về khả năng ngừng bắn trong cuộc chiến ở Iran, Bitcoin và thị trường tiền mã hóa đã có xu hướng hồi phục. Ngay cả khi BTC được giao dịch trên 68.000 USD, một nhà đầu tư lớn trên Hyperliquid DEX đã đặt cược 80 triệu USD vào sự sụp đổ của thị trường. Các nhà đầu tư đang theo dõi sát sao liệu vị thế "siêu thanh khoản" của "cá voi" này có báo hiệu một đợt giảm giá mạnh của Bitcoin.
Nhà đầu tư lớn trên Hyperliquid, liên kết với địa chỉ ví 0x94d373…c933814, đã cẩn thận xây dựng vị thế giao dịch đòn bẩy gần 80 triệu USD trong hai ngày 31.3 - 1.4. Giao dịch bao gồm lệnh bán khống 40 triệu USD với hợp đồng tương lai Bitcoin ở mức gần 68.760 USD, lệnh bán khống 2 triệu USD với hợp đồng chỉ số S&P 500 tổng hợp và lệnh mua 37 triệu USD với hợp đồng dầu Brent tổng hợp.
Tổng đòn bẩy vị thế của "cá voi" này gấp 7 lần, cho thấy mức độ tin tưởng cao. Giá thanh lý hợp đồng tương lai Bitcoin là 80.083 USD, trong khi vị thế dầu Brent sẽ bị thanh lý nếu giá trên 93 USD. Thời điểm giao dịch khá đáng chú ý khi hợp đồng tương lai chỉ số S&P 500 tăng 4% trong hai ngày gần nhất. Các nhà giao dịch dự đoán cuộc chiến ở Iran sẽ lắng xuống trong vài tuần tới.
Hôm qua, ông Trump nói rằng "Tổng thống chế độ mới của Iran" đang xem xét một "lệnh ngừng bắn" dù các điều kiện để mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz vẫn chưa được thống nhất. Trong khi đó, Iran bác bỏ thông tin, yêu cầu bồi thường và chủ quyền. Các nhà phân tích cho rằng "cá voi" của Hyperliquid đang giao dịch ngược với quan điểm lạc quan của thị trường, đặt cược rằng giá dầu Brent sẽ tăng trong khi Bitcoin mất giá.
Dữ liệu lịch sử cho thấy địa chỉ này thuộc về một con "cá voi" đặc biệt kém may mắn, kể từ cuối tháng 1. Ví này dường như sử dụng bot để thực hiện lệnh. Bằng chứng là số lượng lớn các giao dịch nhỏ tích lũy thành các vị thế khổng lồ, nhưng vẫn để mất 37 triệu USD trong tháng 12.2025.
Trước đó, địa chỉ ví này đã chịu tổn thất lớn từ các giao dịch đòn bẩy đặt cược vào đà tăng giá của Ethereum hôm 5.2. Tuy nhiên, "cá voi" này từng kiếm được 25 triệu USD từ việc bán khống nhiều token khác nhau. Sau đó, quyết định "đảo chiều vị thế" lại khiến tài khoản lỗ 40 triệu USD. Điều này cho thấy ngay cả những nhà đầu tư lớn trên thị trường cũng có thể dự đoán sai và mất tiền.
Với diễn biến hiện tại về kinh tế vĩ mô và tình hình chiến sự bất ổn ở Trung Đông, các nhà phân tích vẫn theo dõi sát sao lệnh cược lớn của "cá voi". Không gì đảm bảo khoản cược 80 triệu USD này sẽ đi đúng hướng vì trước đó tài khoản nhiều lần nhận định sai diễn biến của thị trường.
Một dự án có tên "colleague.skill" đang lan truyền trong giới công sở Trung Quốc. Đây là công cụ AI dùng dấu vết kỹ thuật số của một nhân viên như lịch sử chat, email, tài liệu cùng với các mô tả trong prompt để tạo thành một tác nhân AI (AI Agent) với kỹ năng tương tự.
"Colleague.skill" được chia sẻ miễn phí trên GitHub bởi một người Trung Quốc có biệt danh titanwings. Đầu tháng 4, dự án được 2.000 lượt đánh dấu sao trên Github, tương tự nút like trên mạng xã hội. Đến 9/4, con số này đạt gần 11.000.
Dự án được mô tả giúp mọi người hoàn thiện các công việc mà đồng nghiệp, đối tác nghỉ việc để lại, hoặc giúp nhân viên dễ tiếp quản từ người tiền nhiệm. Dù vậy, một số lo ngại công cụ có thể được các "sếp" tận dụng để tạo AI Agent thay thế lực lượng lao động, trong bối cảnh nhiều công ty Trung Quốc yêu cầu nhân viên lưu lại chi tiết công việc, từ quy trình làm việc, ra quyết định đến quá trình giao tiếp.
"Colleague.skill" gây lo ngại vì có thể tạo ra bản sao kỹ thuật số của một người nơi công sở khi chưa cho phép. Trên mạng xã hội Trung Quốc, điều này được gọi là "chưng cất kỹ năng", ám chỉ việc biến con người thành một bộ kỹ năng để lưu trữ và sử dụng.
Ngày 3/4, nhà sáng tạo nội dung Deng Xiaoxian đăng video phản đối "chưng cất kỹ năng" và chia sẻ công cụ "anti-distillation skill" (kỹ thuật chống chưng cất).
"Không ai muốn bị biến thành một tệp kỹ năng rồi mất việc. Vậy nên tôi tạo ra cái này", cô nói. "Anti-distillation skill" lấy tệp kỹ năng - dữ liệu chi tiết công việc và giao tiếp mà nhiều nhân viên công sở ở Trung Quốc bị yêu cầu nộp cho cấp quản lý - rồi xử lý để biến thông tin này thành vô giá trị.
Tệp kỹ năng sau khi xử lý sẽ loại bỏ hoặc thay thế các thông tin quan trọng như kinh nghiệm khi ra quyết định, khả năng phán đoán theo ngữ cảnh và các tri thức về công việc - những thông tin AI sẽ tập trung vào để hiểu cách làm việc của một người.
"Anti-distillation.skill" tạo ra hai phiên bản đầu ra. Một bản "sạch" để nộp với cấu trúc chuyên nghiệp, cố tình mơ hồ ở những chỗ quan trọng, và một bản sao lưu riêng tư với tri thức thật để người dùng có thể tự lưu trữ.
Deng Xiaoxian giải thích, phiên bản làm sạch có ba mức độ: nhẹ, trung bình và nặng. Mức nhẹ dành cho những công ty kiểm tra kỹ. Mức nặng dành cho môi trường mà cấp quản lý chỉ muốn hoàn thành thủ tục. "Nếu công ty của bạn chỉ làm cho có, chỉ kiểm tra xem bạn có nộp hay chưa thôi, hãy dùng mức làm sạch dữ liệu nặng", Deng nói.
Công cụ này cũng đang lan truyền mạnh trên GitHub những ngày qua, "đối đầu với "colleague.skill" và cho thấy giới công sở đang quan tâm và bắt đầu tìm cách chống lại quá trình trích xuất tri thức.
Nỗi sợ bị AI thay thế đang phổ biến trong lực lượng lao động Trung Quốc. Chủ đề #AIAnxiety (lo ngại về AI) trên nền tảng Xiaohongshu đã thu hút khoảng 2,6 triệu lượt xem. Người dùng chia sẻ những lo lắng như: "Cố gắng theo kịp AI còn mệt hơn cả công việc", hay "Sếp tôi yêu cầu tôi viết mã AI để thay thế một số nhân viên, bao giờ sẽ đến lượt tôi?".
"Cảm giác như đang chơi Squid Game vậy, bạn có thể bị loại bất cứ lúc nào", Lambert Li, nhân viên văn phòng ở Thượng Hải, nói với Rest of World. Li cho biết công ty của mình đã sa thải 30% lực lượng lao động năm 2025, trong đó có những người không thích nghi đủ nhanh với AI.
Theo phân tích của Đại học Bắc Kinh dựa trên hơn một triệu tin tuyển dụng, nhu cầu tìm người ở các vị trí có thể bị AI thay thế như lập trình, biên tập, bán hàng đã giảm mạnh ở Trung Quốc trong giai đoạn 2018-2024.
Trước đó vào tháng 3, AI được đề cập là nguyên nhân hàng đầu gây sa thải ở Mỹ, chiếm một phần tư trong hơn 60.000 trường hợp cắt giảm nhân sự được công bố. Trên toàn cầu, theo khảo sát của Đại học Duke và Cục Dự trữ Liên bang Mỹ trên 750 giám đốc tài chính (CFO), số vụ sa thải được gán cho AI trong năm 2026 được dự báo cao gấp 9 lần so với 2025.
Tuy nhiên, không phải mọi vụ "sa thải vì AI" đều thực sự liên quan đến AI, tức một số trong đó là những đợt điều chỉnh nhân sự vì những lý do khác, nhưng vẫn được gán cho công nghệ này. Ngoài ra, năng lực phán đoán, xác định ngữ cảnh và trực giác là những yếu tố mà đến nay AI vẫn khó sao chép.
Với việc ngành năng lượng đang trải qua những biến đổi mạnh mẽ, các công ty công nghệ đang đẩy mạnh đầu tư vào năng lượng hạt nhân và tìm kiếm các giải pháp mới để cung cấp năng lượng cho các trung tâm dữ liệu. Trong số này, Google đã công bố kế hoạch xây dựng một trung tâm dữ liệu mới tại Minnesota (Mỹ), đồng thời tham gia vào các dự án năng lượng tiên tiến.
Một trong những dự án đáng chú ý là sự hợp tác của Google với công ty Form Energy để phát triển một loại pin mới sử dụng gỉ sét, khác với bất kỳ loại pin nào khác trên thị trường hiện nay. Pin này được thiết kế để cung cấp 300 megawatt điện và có thể hoạt động liên tục trong 100 giờ. Đặc biệt, pin gỉ sét sử dụng oxy trong quá trình sản xuất điện. Đáng chú ý, đây được xem là "dự án pin lớn nhất về dung lượng năng lượng gigawatt-giờ được công bố cho đến nay trên thế giới".
Pin mới này sẽ hỗ trợ kế hoạch của Google và Xcel Energy trong việc cung cấp 1.900 megawatt năng lượng sạch cho lưới điện Minnesota, bên cạnh năng lượng gió, năng lượng mặt trời và hệ thống lưu trữ năng lượng dài hạn.
Theo BGR, điểm nổi bật của pin gỉ sét mà Google đang tham gia phát triển là nó không sử dụng lithium hay các vật liệu quý hiếm khác, thay vào đó sử dụng sắt, không khí và nước. Nguyên lý hoạt động của pin này dựa trên quá trình gỉ sét có thể đảo ngược. Khi pin phóng điện sẽ hút không khí, dẫn đến quá trình oxy hóa và biến sắt thành gỉ sét. Khi cần sạc lại, dòng điện sẽ chuyển hóa gỉ sét trở lại thành sắt, đồng thời giải phóng oxy vào không khí.
Mặc dù pin có kích thước lớn, với các tế bào được lưu trữ trong các thùng chứa khổng lồ, tuy nhiên nó vẫn phù hợp cho các trung tâm dữ liệu lớn. Sự phát triển này không chỉ mở ra một hướng đi mới cho năng lượng sạch mà còn cho thấy tiềm năng của các công nghệ lưu trữ năng lượng an toàn hơn, thay vì sử dụng vật liệu dễ cháy.
Trong khi nhiều công ty đang nỗ lực đưa các nhà máy điện hạt nhân thế hệ tiếp theo đến Mỹ, các hệ thống như của Form Energy cung cấp một giải pháp sạch hơn để đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng.
