“Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là không có vấn đề gì. Ông ta không biết mình đang nói cái gì đâu… Chẳng trách nước Đức lại đang bết bát đến vậy, cả về kinh tế lẫn những mặt khác”, Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội X ngày 29.4.
Ông Trump cho biết Mỹ đang “nghiên cứu và xem xét khả năng giảm quân số tại Đức và sẽ đưa ra quyết định trong thời gian ngắn sắp tới”, The Guardian đưa tin.
Phát ngôn của ông Trump được đưa ra sau khi Thủ tướng Merz hồi đầu tuần nói rằng Mỹ “rõ ràng là không có chiến lược” trong xung đột với Iran.
“Vấn đề của những cuộc xung đột như vậy luôn là việc bạn không chỉ phải bước vào, mà còn phải biết cách thoát ra. Chúng ta đã chứng kiến bài học đau đớn đó suốt 20 năm ở Afghanistan. Chúng ta cũng đã thấy điều đó ở Iraq”, ông Merz nói trong buổi mít tinh tại một trường học ở Đức hôm 27.4.
Nhà lãnh đạo Đức cho rằng cuộc chiến ở Trung Đông đã tác động trực tiếp đến nền kinh tế Iran. Ông cũng nói thêm Mỹ đã bị giới lãnh đạo Iran “làm bẽ mặt” khi tham gia đàm phán nhưng không mang lại kết quả.
“Rõ ràng người Iran rất giỏi đàm phán, hay đúng hơn là rất giỏi trong việc không đàm phán, khi để người Mỹ đến Islamabad (Pakistan) rồi lại rời đi mà không đạt được kết quả gì. Cả một quốc gia đang bị giới lãnh đạo Iran, đặc biệt là những người được gọi là Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), làm bẽ mặt. Vì vậy, tôi hy vọng điều này sẽ kết thúc càng sớm càng tốt”, ông Merz nói hôm 27.4.
Ông Trump từng nhiều lần dọa giảm hiện diện quân đội Mỹ tại Đức, đồng thời để ngỏ khả năng rời liên minh quân sự Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Tin Gốc: Thanh Niên
Rạng sáng 9/7, Mỹ phát động các cuộc không kích mới vào Iran. Tehran cũng đáp trả bằng cách nhắm mục tiêu vào các quốc gia đồng minh của Washington tại Trung Đông.
Dù hai bên từng xảy ra đụng độ trước đó, quy mô các cuộc giao tranh hôm 9/7 dường như lớn hơn về mọi mặt, khi còi báo động vang lên ít nhất ba lần tại Bahrain, nơi đặt trụ sở Bộ tư lệnh Hạm đội 5 của Hải quân Mỹ, cùng với các đợt tên lửa nhắm vào Kuwait và Qatar.
Chiều cùng ngày, còi báo động không kích cũng đã vang lên tại Jordan, nơi có binh sĩ và máy bay chiến đấu Mỹ đồn trú. Mỹ và các đồng minh không nêu thiệt hại trong các cuộc tấn công này.
Một quan chức Iran cáo buộc Mỹ tiếp tục không kích nhằm vào khu vực xung quanh nhà máy điện hạt nhân duy nhất của nước này. Nhiều vụ nổ khác cũng được ghi nhận tại nhiều nơi trên lãnh thổ Iran trong cùng ngày.
Bộ Y tế Iran ngày 9/7 cho biết các cuộc không kích của Mỹ trong hai ngày qua đã khiến ít nhất 14 người thiệt mạng và 78 người khác bị thương. Phần lớn thương vong được cho là thành viên lực lượng vũ trang Iran.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) tuyên bố đã tấn công 90 mục tiêu trên khắp Iran. Các cuộc không kích diễn ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn với Iran đã chấm dứt, đồng thời đe dọa sẽ leo thang xung đột nếu các hành vi của Tehran không dừng lại.
Mỹ khẳng định các cuộc không kích nhằm mục đích "làm suy giảm thêm" khả năng của Iran trong việc "đe dọa quyền tự do hàng hải" tại eo biển Hormuz, tuyến đường biển vận chuyển 20% nguồn cung dầu khí toàn cầu.
Chủ tịch quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, nhà đàm phán chủ chốt của Tehran, đã tỏ rõ thái độ cứng rắn trước những động thái của Mỹ.
"Nước Mỹ vẫn chưa học được bài học rằng hành vi bắt nạt và bội ước sẽ phải trả giá. Hãy để tôi nói rõ ràng nếu tấn công, các vị sẽ bị đáp trả", ông viết trong bài đăng trên mạng xã hội X sáng 9/7.
Trong vài tháng qua, ông Trump nhiều lần đe dọa Tehran, kể cả khả năng nối lại chiến tranh toàn diện, rồi sau đó lại xuống thang. Tuy nhiên, ông dường như đang mất kiên nhẫn. Lãnh đạo Mỹ đang chịu sức ép rất lớn phải chấm dứt cuộc chiến, vốn đã gây tổn thất nghiêm trọng cho kinh tế toàn cầu và tạo ra cú sốc nguồn cung dầu lớn nhất từ trước tới nay.
Những hệ lụy chính trị mà cuộc chiến gây ra bên trong nước Mỹ đã làm suy giảm sự ủng hộ ngay cả trong nội bộ đảng Cộng hòa cũng như những người trung thành với phong trào Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại (MAGA). Xung đột có nguy cơ phủ bóng lên cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11, điều mà nhiều thành viên đảng Cộng hòa lo ngại.
Iran cũng đang rơi vào thế khó, theo Brad Lendon, nhà bình luận của CNN. Ngay từ đầu, nhiều thành viên cứng rắn ở Iran đã phản đối thỏa thuận tạm thời với Mỹ. Tuy nhiên, giới lãnh đạo Iran cũng hiểu nền kinh tế nước này đang lao đao và họ không thể đối đầu trực diện với sức mạnh quân sự của Mỹ.
"Điều họ có thể làm là sử dụng con bài chiến lược quan trọng nhất, eo biển Hormuz, để gia tăng sức ép", Lendon nhận xét.
Jessie Yeung, nhà phân tích cấp cao của CNN, dẫn lời chuyên gia cho hay những đợt tấn công mới của Mỹ khó có thể vô hiệu hóa năng lực của Iran trong việc khống chế hoạt động hàng hải tại Hormuz.
Hoạt động giao thương đã có phần khởi sắc kể từ khi Mỹ và Iran đạt thỏa thuận tạm thời vào tháng trước, trong đó có điều khoản mở lại eo biển Hormuz. Công ty dữ liệu hàng hải Lloyd's List Intelligence ngày 9/7 cho biết số liệu sơ bộ cho thấy ít nhất 576 tàu thuyền đã đi qua eo biển này trong tháng 6, so với con số 233 tàu trong tháng 5.
Trước khi xung đột bùng phát, hơn 3.100 lượt tàu qua lại eo biển Hormuz trong tháng 6/2025, theo Lloyd's List Intelligence.
Các vụ tấn công vào tàu thuyền, cùng mối đe dọa thường trực từ giao tranh, gần như đã làm tê liệt giao thông qua tuyến hàng hải trong suốt thời gian xung đột, khiến giá dầu tăng phi mã, kéo theo chi phí lương thực và các nhu yếu phẩm khác tăng vọt.
"Tình hình hiện tại làm dấy lên lo ngại rằng khu vực có thể một lần nữa rơi vào cuộc chiến tranh tổng lực kéo theo nhiều quốc gia, đồng thời làm tê liệt hoạt động vận chuyển năng lượng qua eo biển Hormuz, vốn được xem là huyết mạch của nền kinh tế toàn cầu", Jon Gambrell, nhà bình luận của AP, cho hay.
Idrees Kahloon, nhà phân tích của The Atlantic, cho hay trong những tháng qua, các nền kinh tế trên toàn cầu đã tìm cách xoay xở để thích nghi với những biến động từ xung đột. Khác với báo cáo đầy bi quan hồi tháng 4 về nguy cơ suy thoái toàn cầu, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ngày 8/7 nhận định "nền kinh tế thế giới nhìn chung cho đến nay đã chống chịu cú sốc từ cuộc chiến tốt hơn dự báo".
IMF hiện dự báo tăng trưởng GDP toàn cầu đạt 3% trong năm nay, thấp hơn so với mức ước tính 3,3% trước khi chiến sự bùng phát. Lạm phát toàn cầu được dự báo ở mức 4,7%, chủ yếu do giá dầu và khí đốt tăng vì chiến tranh.
Tuy nhiên, Kahloon cho rằng trạng thái xung đột "lúc dừng lúc tái diễn" hiện tại có thể kéo theo nhiều hệ lụy nghiêm trọng. Không chỉ tác động tới nguồn cung năng lượng, eo biển Hormuz còn là tuyến vận chuyển quan trọng đối với nhiều nguyên liệu phục vụ sản xuất phân bón nông nghiệp.
Giá phân bón đã tăng mạnh trong thời gian diễn ra xung đột Iran. Nếu giá tiếp tục leo thang, IMF cảnh báo Nam Á và khu vực châu Phi cận Sahara có thể phải đối mặt với tình trạng thiếu lương thực nghiêm trọng.
Idrees Kahloon cho hay điều đáng lo hơn là chiến tranh thường thúc đẩy lạm phát và nợ công tăng cao, buộc các ngân hàng trung ương của các nền kinh tế lớn phải tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát, qua đó làm chậm tăng trưởng.
Câu hỏi đặt ra lúc này là liệu căng thẳng có thể được hạ nhiệt hay sẽ bùng phát thành cuộc chiến toàn diện.
AP dẫn lời một quan chức tình báo khu vực tham gia tiến trình hòa giải cho biết xung đột đã bước vào giai đoạn đặc biệt nhạy cảm khi tình trạng mất lòng tin giữa hai bên ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, các cuộc trao đổi cấp cao vẫn diễn ra liên tục nhằm cứu vãn lệnh ngừng bắn.
Michael Eisenstadt, cựu chuyên gia phân tích quân sự Mỹ, hiện là giám đốc Chương trình Nghiên cứu Quân sự và An ninh thuộc Viện Washington về Chính sách Cận Đông, cũng nhận định cánh cửa đối thoại vẫn mở.
"Việc tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn hết hiệu lực chỉ là một phần của chiến thuật đàm phán", Eisenstadt nói.
Ông Trump từ lâu ưa thích đàm phán từ vị thế áp đảo và có thể đang tìm cách tạo thêm lợi thế bằng các đợt không kích mới.
"Điều này rõ ràng giống như nỗ lực nhằm gia tăng sức ép quân sự nhưng vẫn chưa khép cánh cửa ngoại giao", Ali Vaez, giám đốc phụ trách Iran tại tổ chức International Crisis Group, nhận xét.
Ông cũng cho rằng Iran vẫn có đủ lý do để quay lại bàn đàm phán, bởi nước này rất cần nguồn hỗ trợ kinh tế đã được hứa hẹn trong thỏa thuận tạm thời.
Tuy nhiên, ông cảnh báo chiến thuật đàm phán bằng sức ép là trò chơi nguy hiểm. "Đến một lúc nào đó, chiến dịch gây sức ép có thể tự vượt khỏi tầm kiểm soát và biến thành chính cuộc chiến mà ban đầu nó được triển khai để ngăn chặn", ông nói.
Tin Gốc: Vnexpress
Trong ngày 6.5, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã có cuộc gặp người đồng cấp Iran Abbas Araghchi tại thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc).
Hai ngoại trưởng đã thảo luận nhiều vấn đề về quan hệ song phương, đặc biệt là những diễn biến căng thẳng hiện nay ở Trung Đông.
Theo AP, ông Vương Nghị kêu gọi một lệnh ngừng bắn toàn diện trong cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran, cho biết Bắc Kinh quan ngại sâu sắc trước xung đột đã kéo dài hơn 2 tháng qua.
“Cuộc xung đột không chỉ gây ra những tổn thất nặng nề cho người dân Iran mà còn tác động nghiêm trọng đến hòa bình khu vực và toàn cầu”, Ngoại trưởng Trung Quốc nhấn mạnh.
Đài Al Jazeera dẫn thông cáo từ Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho hay ông Vương kêu gọi Mỹ và Iran mở cửa lại eo biển Hormuz “sớm nhất có thể”.
"Chúng tôi cho rằng việc ngừng bắn toàn diện là yêu cầu cấp bách và tình trạng nối lại các hành động thù địch là không thể chấp nhận được. Điều đặc biệt quan trọng nữa là phải kiên định cam kết đối thoại và đàm phán", ông Vương Nghị phát biểu.
Trao đổi với người đồng cấp Trung Quốc, Ngoại trưởng Iran Araghchi nhấn mạnh Trung Quốc là một người bạn thân thiết của Iran và sự hợp tác song phương “thậm chí sẽ trở nên mạnh mẽ hơn trong tình hình hiện nay”, Đài ISNA của Iran đưa tin.
“Chúng tôi sẽ nỗ lực hết sức để bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong các cuộc đàm phán. Chúng tôi chỉ chấp nhận một thỏa thuận công bằng và toàn diện”, ông Araghchi nêu thêm.
Trước cuộc hội đàm của hai ngoại trưởng Trung Quốc và Iran, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 5.5 kêu gọi Bắc Kinh truyền đi thông điệp đến Tehran rằng Iran cần mở cửa eo biển Hormuz. Ông Rubio cho rằng hành động đóng cửa Hormuz của Iran hiện nay khiến nước này “bị cô lập toàn cầu”. “Tôi hy vọng phía Trung Quốc sẽ nói cho ông ấy (Araghchi) biết những điều cần được nói”, ông Rubio nhấn mạnh.
Chuyến thăm của ông Araghchi đến Trung Quốc diễn ra một tuần trước khi Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến đến Bắc Kinh để tham dự hội nghị thượng đỉnh, mà phía Nhà Trắng thông báo sẽ diễn ra ngày 14 - 15.5. Nếu kế hoạch diễn ra, đó sẽ là chuyến thăm đầu tiên của một tổng thống Mỹ đến Trung Quốc kể từ năm 2017.
Tin Gốc: Thanh Niên
Theo Reuters ngày 17.4 dẫn lời phát ngôn viên chính phủ Anh, ông Mandelson vẫn được cấp chứng nhận an ninh cấp cao dù trái với khuyến nghị của Cơ quan kiểm tra an ninh Anh. Quan chức này cho biết cả Thủ tướng Starmer và Bộ trưởng Ngoại giao đều "không biết" về việc này cho đến đầu tuần qua.
"Ngay khi thủ tướng được thông báo, ông ấy lập tức chỉ thị các quan chức xác minh sự thật về lý do tại sao quy trình kiểm tra nghiêm ngặt này được thông qua, nhằm mục đích thực hiện các kế hoạch cập nhật Hạ viện Anh", theo phát ngôn viên chính phủ Anh.
Vụ việc làm dấy lên nghi vấn về quyết định bổ nhiệm của ông Starmer, trong bối cảnh ông Mandelson từng bị cách chức chỉ vài tháng sau khi nhậm chức vì liên quan cố tỉ phú ấu dâm Jeffrey Epstein.
Theo The Guardian, ông Mandelson đã không vượt qua vòng kiểm tra lý lịch ban đầu - thông tin sau đó được chính phủ xác nhận. Phát ngôn viên chính phủ Anh cho biết việc bổ nhiệm vẫn được thông qua vì khuyến nghị của cơ quan an ninh không mang tính ràng buộc.
Trước đó, ông Starmer từng khẳng định vào tháng 2 rằng ông Mandelson đã hoàn tất kiểm tra an ninh và đủ điều kiện đảm nhiệm vị trí.
Hồi tháng 3, chính phủ Anh cũng công bố khoảng 150 trang tài liệu liên quan quá trình thẩm tra lý lịch của ông Mandelson trước khi bổ nhiệm vào năm 2024.
Sau khi các tài liệu từ một ủy ban Quốc hội Mỹ hé lộ thêm chi tiết về mối quan hệ giữa ông Mandelson và ông Epstein, Thủ tướng Starmer đã quyết định cách chức quan chức này.
Hiện cảnh sát Anh đang điều tra các cáo buộc sai phạm liên quan ông Mandelson, bao gồm nghi vấn làm rò rỉ tài liệu nhạy cảm cho ông Epstein khi còn giữ chức bộ trưởng, trong đó có giai đoạn khủng hoảng tài chính năm 2008. Ông đã bị bắt hồi tháng 2 và được tại ngoại trong khi chờ điều tra.
Phe đối lập lập Anh hiện gia tăng sức ép lên Thủ tướng Anh. Lãnh đạo đảng Bảo thủ Anh Kemi Badenoch cáo buộc ông Starmer "phản bội an ninh quốc gia" và kêu gọi từ chức. Trong khi đó, lãnh đạo đảng Dân chủ tự do Ed Davey cho rằng nếu thủ tướng "đánh lừa Quốc hội và người dân, ông ấy phải ra đi".
Tin Gốc: Thanh Niên