“Kể từ thời điểm này trở đi, bất cứ khi nào Iran bắn vào một con tàu ở eo biển Hormuz, dù là bằng tên lửa, rocket, máy bay không người lái hay bất kỳ thiết bị hoặc vũ khí nào khác, Mỹ sẽ ném bom và phá hủy một cây cầu hoặc nhà máy điện, trong đó có cả những cây cầu nằm cạnh hoặc trong thủ đô Tehran”, Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 22/7.
Ông Trump đã nhiều lần đe dọa sẽ tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự của Iran, nhưng đây là lần đầu tiên Tổng thống Mỹ cảnh báo về đòn đáp trả với mức độ quyết liệt như vậy. Trong cuộc phỏng vấn với Fox News tuần trước, Tổng thống Mỹ tiếp tục đe dọa sẽ “phá hủy tất cả cây cầu của Iran” trừ khi họ ngồi vào bàn đàm phán.
Iran chưa phản hồi về phát biểu của ông Trump, nhưng các lãnh đạo nước này từng tuyên bố sẽ không khuất phục trước những lời đe dọa hay áp lực từ Tổng thống Mỹ. Bộ Y tế Iran cùng ngày thông báo kể từ khi Mỹ mở lại đợt tấn công vào ngày 6/7, ít nhất 53 người đã thiệt mạng và gần 600 người bị thương.
Mỹ – Iran căng thẳng trở lại liên quan vấn đề eo biển Hormuz, tuyến đường thủy quan trọng đã trở thành con bài mặc cả trong những cuộc đàm phán giữa các bên tham chiến.
Căng thẳng tại khu vực này leo thang ngày 25/6, khi tàu hàng Ever Lovely bị tấn công trong lúc di chuyển trong lãnh hải Oman. Mỹ cáo buộc Iran là thủ phạm, không kích nhiều mục tiêu ven biển Iran trong ngày 26/6 để trả đũa.
Iran đáp trả bằng cách tập kích các vị trí quân đội Mỹ trong khu vực. Vòng lặp ăn miếng trả miếng này diễn ra nhiều lần trong những ngày qua, khiến thỏa thuận ngừng bắn hai bên suy yếu.
Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, thông báo chiến dịch phong tỏa hàng hải của Mỹ đối với tàu ra vào cảng biển tại Iran, cũng như các khu vực bờ biển ở nước này, đã được nối lại từ ngày 14/7.
Hãng AP ngày 6.5 đưa tin một nhân viên Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) vừa bị truy tố vì gửi email đến Nhà Trắng dọa giết Tổng thống Donald Trump, sau khi dùng máy tính tại cơ quan để nghiên cứu cách ám sát và các vấn đề liên quan.
Theo các công tố viên, nghi phạm Dean DelleChiaie (35 tuổi) tại thành phố Nashua (bang New Hampshire) dùng địa chỉ email cá nhân gửi thư hôm 21.4, công khai danh tính của mình và cho biết sẽ "vô hiệu hóa/giết" ông chủ Nhà Trắng.
Sự việc xảy ra gần ba tháng sau khi cảnh sát và Cơ quan Mật vụ Mỹ thẩm vấn người này về những nội dung đã tìm kiếm trên máy tính của mình tại FAA, nơi nghi phạm làm việc với tư cách nhà thầu trong lĩnh vực kỹ thuật cơ khí.
Theo tài liệu của tòa án, vào tháng 1, ông DelleChiaie đã sử dụng máy tính cơ quan để tìm kiếm thông tin về cách đưa súng vào một cơ sở liên bang, tỷ lệ người dân muốn tổng thống chết, vị trí nhà của phó tổng thống và tên các con của ông.
Sau đó, ông ta yêu cầu bộ phận công nghệ thông tin của FAA xóa lịch sử tìm kiếm của mình, nhưng bộ phận này lại báo cáo cho các nhà chức trách, và ông DelleChiaie bị đình chỉ công tác.
Trả lời thẩm vấn tại nhà hôm 3.2, ông DelleChiaie thừa nhận đã tìm kiếm những nội dung trên và tỏ ra ăn năn, theo nhân viên mật vụ Nathaneal Gamble. Ông DelleChiaie còn khai với các nhân viên điều tra về việc mình sở hữu 3 khẩu súng, bị trầm cảm và dù bức xúc với chính quyền Tổng thống Trump, ông ta không có ý thực hiện âm mưu ám sát.
Nghi phạm DelleChiaie bị bắt hôm 4.5, chỉ hơn một tuần sau khi một tay súng tìm cách xông vào bữa tiệc chiêu đãi các phóng viên Nhà Trắng. Tay súng được xác định là Cole Tomas Allen đã nổ súng vào một đặc vụ nhưng người này không bị thương nặng nhờ mặc áo chống đạn. Sau vụ việc, nghi phạm Allen đã bị truy tố.
Một thỏa thuận sơ bộ dường như đã đạt được trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, CNN dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết hôm 28/5. Tuy nhiên, nguồn tin nói rằng Tổng thống Donald Trump vẫn chưa chính thức phê chuẩn và tình hình khu vực vẫn căng thẳng.
Các quan chức cảnh báo sự chấp thuận của ông Trump sẽ là yếu tố then chốt đối với bất kỳ thỏa thuận nào. Trước đó một ngày, Tổng thống Trump nói rằng ông chưa hài lòng với tình trạng hiện tại của các cuộc đàm phán. Chưa rõ liệu Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei đã bật đèn xanh hay chưa vì đây cũng là bước đi cần thiết khác để tiến tới chấm dứt xung đột.
Tuy nhiên, việc hai bên hoàn tất dự thảo văn bản được xem là dấu hiệu cho thấy nỗ lực ngoại giao vẫn đang tiếp diễn, bất chấp các hành động "ăn miếng trả miếng" giữa Mỹ và Iran trong 48 giờ qua.
Biên bản ghi nhớ (MoU) được cho sẽ bao gồm điều khoản dỡ bỏ các hạn chế tại eo biển Hormuz, trong đó có việc cho phép tàu thuyền tự do lưu thông và chấm dứt lệnh phong tỏa của Mỹ.
Thỏa thuận cũng sẽ mở ra giai đoạn đàm phán kéo dài 60 ngày nhằm xử lý chương trình hạt nhân của Iran, bao gồm số phận kho uranium được làm giàu ở mức cao của Tehran. Các nguồn tin cho biết những vấn đề khó khăn nhất liên quan đến chương trình hạt nhân Iran vẫn phải được giải quyết trong các cuộc đàm phán tiếp theo.
Tới nay, đây vẫn được xem là vấn đề gai góc hàng đầu trong đàm phán. Iran nhiều lần khẳng định họ có quyền duy trì chương trình hạt nhân vì mục đích hòa bình, trong khi Mỹ muốn Tehran bàn giao số uranium đã làm giàu, điều mà Tehran nhiều lần bác bỏ.
Trước đây, ông Trump từng nhiều lần tỏ ra lạc quan về khả năng đạt thỏa thuận với Iran, nhưng sau đó lại thay đổi lập trường.
Các nguồn tin Mỹ đều cảnh báo rằng bất kỳ tiến triển nào trong đàm phán cũng có thể nhanh chóng sụp đổ nếu ông Trump quyết định không phê chuẩn thỏa thuận.
Áp lực đang gia tăng lên đảng Cộng hòa khi cuộc bầu cử giữa kỳ sắp tới gần. Một nguồn thạo tin cho biết ông Trump đang tìm kiếm thêm tư vấn để bảo đảm thỏa thuận đủ cứng rắn. Ông dường như đặc biệt tập trung vào việc bảo đảm thỏa thuận này có thể được xem là mạnh mẽ hơn thỏa thuận hạt nhân thời cựu Tổng thống Barack Obama năm 2015, văn bản ông Trump từng rút khỏi ở nhiệm kỳ đầu.
Trước đó, vào cùng ngày, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã cảnh báo đồng minh Oman về kịch bản hỗ trợ Iran áp phí đối với hoạt động thương mại đi qua eo biển Hormuz.
“Chính phủ Mỹ sẽ không dung thứ cho bất kỳ nỗ lực nào nhằm áp đặt hệ thống thu phí tại eo biển Hormuz. Đặc biệt, Oman cần hiểu rằng Bộ Tài chính Mỹ sẽ mạnh tay nhắm vào bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào, trực tiếp hoặc gián tiếp, tham gia hỗ trợ việc thu phí tại eo biển này, và mọi đối tác liên quan cũng sẽ bị trừng phạt”, ông viết trên mạng xã hội X.
Một ngày trước đó, Tổng thống Donald Trump đã cảnh báo sẽ “thổi bay” Oman nếu nước này tìm cách cùng Iran kiểm soát eo biển.
Theo Hãng tin AFP ngày 3-6, giới chức Indonesia đã bắt giữ ông Dadan Hindayana - cựu lãnh đạo chương trình bữa ăn học đường miễn phí của nước này, một ngày sau khi ông bị cách chức giữa lúc chương trình vướng hàng loạt vụ ngộ độc thực phẩm và cáo buộc tham nhũng.
Ông Dadan Hindayana, người đứng đầu Cơ quan Dinh dưỡng quốc gia kể từ khi cơ quan này được thành lập vào tháng 8-2024, đã bị Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto cách chức hôm 2-6 cùng hai cấp phó. Cả ba đang bị tạm giữ tại thủ đô Jakarta.
Ông Syarief Sulaeman Nahdi thuộc Văn phòng Tổng chưởng lý Indonesia cho biết ba người này bị cáo buộc liên quan đến các hành vi phạm tội trong công tác quản lý. Nhà chức trách trước đó đã khám xét trụ sở Cơ quan Dinh dưỡng quốc gia cùng nơi ở của các bị can.
Chương trình bữa ăn miễn phí là chính sách trọng tâm trong chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2024 của ông Prabowo, với ngân sách lên tới hàng tỉ USD.
Chính phủ Indonesia cho biết chương trình đã cung cấp bữa ăn cho hơn 61 triệu người tính đến tháng 3 năm nay.
Tuy nhiên kể từ khi triển khai vào đầu năm ngoái, hàng chục nghìn người đã được ghi nhận bị ngộ độc thực phẩm.
Tổ chức giám sát chống tham nhũng Indonesia (ICW) cho rằng việc thay người đứng đầu cơ quan không giải quyết được vấn đề, đồng thời kêu gọi chấm dứt chương trình và phân bổ lại ngân sách.
Tháng trước, ICW đã đệ đơn khiếu nại đối với ông Dadan liên quan đến các sai phạm ngân sách.
Theo ông Syarief, các quỹ do ba bị can chỉ định để quản lý và giám sát các bếp ăn trong chương trình bị nghi đã bị lợi dụng để thực hiện hành vi phạm tội.
Các quỹ này nhận hàng tỉ rupiah tiền hỗ trợ mỗi ngày và có liên hệ hoặc thuộc sở hữu của các nghi phạm. Ba người cũng bị cáo buộc liên quan đến việc mua sắm trái phép xe máy điện, giày dép, máy tính bảng và tivi.
Nếu bị kết tội, các nghi phạm có thể đối mặt với án tù chung thân.
Chương trình bữa ăn miễn phí của Indonesia đặt mục tiêu phục vụ ít nhất 82,9 triệu trẻ em cùng phụ nữ mang thai và cho con bú.
Năm ngoái, ông Dadan từng báo cáo trước Quốc hội rằng chương trình đã ghi nhận ít nhất 11.000 ca ngộ độc thực phẩm, trong đó hơn 600 người phải nhập viện.
