Dọa giết Tổng thống Trump, nhân viên Cục Hàng không Liên bang Mỹ bị truy tố

Người phát ngôn quân đội Iran, Chuẩn tướng Mohammad Akraminia, ngày 16/7 tuyên bố eo biển Hormuz là "lằn ranh đỏ" đối với Iran và Tehran vẫn duy trì quyền kiểm soát chặt chẽ đối với khu vực này.

"Người Mỹ nghĩ rằng bằng cách tấn công một số căn cứ của chúng tôi ở bờ biển phía nam đất nước, họ có thể giành quyền kiểm soát eo biển chiến lược này. Tuy nhiên, Iran có khả năng thực hiện quyền kiểm soát đối với eo biển Hormuz từ mọi điểm trên lãnh thổ của mình, và vấn đề này không bao giờ phụ thuộc vào các bờ biển và hải đảo", ông Akraminia nói.

Trước đó, quân đội Iran khi đề cập đến eo biển đã tuyên bố: "Chúng tôi chắc chắn sẽ kháng cự đến cùng và sẽ vô hiệu hóa các can thiệp của Mỹ trong khu vực".

Người phát ngôn quân sự của Iran cho biết cách duy nhất để mở cửa lại eo biển Hormuz là Mỹ phải tuân thủ bản ghi nhớ hiểu biết 14 điểm mà hai bên đã ký kết vào tháng 6, và thực hiện "các quy định của Iran" liên quan đến việc lưu thông tàu thuyền qua eo biển này.

Mỹ đã phát động đêm tấn công thứ năm liên tiếp và tái áp đặt lệnh phong tỏa hàng hải đối với các cảng của Iran từ đầu tuần. Washington cho biết hành động này nhằm mở cửa lại eo biển Hormuz, sau khi một thỏa thuận ngừng bắn mong manh với Iran sụp đổ.

Ba quan chức Mỹ cho biết, các cuộc tấn công cũng đang nhắm vào các năng lực quân sự của Iran mà Mỹ muốn phá hủy trước khi thực hiện các hoạt động phức tạp hơn.

Tổng thống Mỹ Donald Trump hồi đầu tuần cảnh báo sẽ tấn công các nhà máy điện và cầu đường của Iran vào tuần tới trừ khi Tehran quay lại bàn đàm phán.

Ông Akraminia nhấn mạnh, nếu ông Trump thực hiện lời đe dọa, các lực lượng vũ trang của Iran sẽ tấn công "tất cả cơ sở hạ tầng còn lại" trên khắp khu vực, và phản ứng này sẽ nghiêm trọng hơn, có phạm vi rộng hơn và mang tính hủy diệt lớn hơn so với các cuộc tấn công trước đây.

Nhà đàm phán hàng đầu, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf nói rằng: "Chúng tôi đang ở trong một cuộc chiến thiết yếu và sinh tồn với Mỹ".

Giới chức Iran cho biết họ đã nhắm mục tiêu vào các căn cứ của Mỹ ở Kuwait và Jordan, đồng thời cảnh báo các nước láng giềng rằng việc cho phép Mỹ phát động các cuộc tấn công chống lại Iran từ lãnh thổ của họ chắc chắn sẽ bị đáp trả.

"Các nước láng giềng của chúng tôi nên biết rằng việc cung cấp căn cứ cho người Mỹ và cho phép họ nã pháo vào đất Iran là không thể chấp nhận được và chắc chắn sẽ bị đáp trả", quân đội Iran tuyên bố.

Rạng sáng nay tại Trung Đông, còi báo động đã vang lên ở Bahrain, giới chức Kuwait cho biết họ đang ứng phó với "các mối đe dọa từ máy bay không người lái thù địch".

Quân đội Iran xác nhận đã nhắm mục tiêu vào căn cứ không quân Al Azraq ở Jordan bằng tên lửa đạn đạo, trong khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran tuyên bố đã phá hủy trung tâm liên lạc vệ tinh và radar cảnh báo sớm tại căn cứ không quân Ali Al Salem, cũng như một bến cảng quân sự của Mỹ ở khu vực Al Shuaiba của Kuwait.

Bộ Quốc phòng Bahrain cho hay, các hệ thống phòng không của nước này đã đánh chặn một số cuộc tấn công đường không của Iran nhắm vào vương quốc này.

Sự leo thang mới nhất cùng những lời đe dọa của Iran nhằm cắt đứt thêm các hoạt động xuất khẩu năng lượng trong khu vực và có thể tấn công cơ sở hạ tầng khu vực đang dấy lên lo ngại về sự quay trở lại của một cuộc chiến toàn diện trong khu vực.

Các nhà phân tích cho biết Iran đã phát tín hiệu có thể sử dụng các đồng minh Houthi của mình ở Yemen để đóng cửa cửa ngõ Bab el-Mandeb dẫn vào biển Đỏ, mở ra một mặt trận mới chống lại Washington và đặt huyết mạch năng lượng quan trọng thứ hai trên thế giới vào tình thế nguy hiểm.

Tin Gốc: Dân Trí

Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine ngày 6.7 cho biết nhiều vụ nổ được ghi nhận gần nhà máy lọc dầu Slavneft-YANOS ở vùng Yaroslavl, kèm theo khói bốc lên từ khu vực này. Đây là một trong những nhà máy lọc dầu lớn của Nga, với công suất khoảng 15 triệu tấn/năm, và từng là mục tiêu trong các đợt tấn công trước đó của Ukraine, theo Reuters.

Ukraine cũng cho hay cơ sở NOVATEK-Ust Luga tại vùng Leningrad bị tấn công, trong khi một trạm trung chuyển sản phẩm dầu mỏ hạng nhẹ ở Crimea cũng nằm trong danh sách mục tiêu.

Cùng ngày 6.7, Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) thông báo họ đã dùng máy bay không người lái (UAV) tấn công trạm bốc dỡ dầu tại Vysotsk và một nhà máy lọc dầu ở vùng Kaluga của Nga.

Giới chức Nga xác nhận các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine đã gây thiệt hại tại các cảng Vysotsk và Ust-Luga, cửa ngõ xuất khẩu dầu mỏ quan trọng của Nga. Moscow cũng thông báo tình trạng mất điện tại thành phố Sevastopol ở bán đảo Crimea sau các vụ tập kích.

Trong một diễn biến khác, Ukraine cáo buộc Nga đêm 5.7 rạng sáng 6.7 đã mở cuộc tập kích quy mô lớn vào Kyiv bằng tên lửa và UAV, khiến ít nhất 12 người thiệt mạng và hơn 50 người bị thương, theo The Kyiv Independent.

Không quân Ukraine nói đã đánh chặn 37 tên lửa khác và hơn 90% trong tổng số 351 UAV được Nga sử dụng trong cuộc tấn công.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nhiều lần kêu gọi các đồng minh bổ sung tên lửa đánh chặn Patriot, cảnh báo rằng việc trì hoãn chuyển giao khí tài phòng không sẽ tạo thêm động lực để Nga tiếp tục tập kích các khu dân cư.

"Chừng nào tên lửa Patriot còn nằm trong kho dự trữ của các đồng minh, Nga càng có thêm động lực để tiếp tục phá hủy các khu dân cư", ông Zelensky viết trên mạng xã hội X. Ông kêu gọi Mỹ và châu Âu đưa ra "những quyết định mạnh mẽ" tại hội nghị thượng đỉnh NATO trong tuần này để giúp Ukraine tự vệ.

Bộ Quốc phòng Nga ngày 6.7 xác nhận đã tiến hành cuộc tấn công "quy mô lớn" bằng vũ khí tầm xa, độ chính xác cao phóng từ trên không, trên bộ và trên biển, cùng với UAV. Moscow tuyên bố mục tiêu là các cơ sở quân sự, năng lượng tại Kyiv và vùng phụ cận, cũng như sân bay quân sự ở một số khu vực khác của Ukraine.

Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến gặp Tổng thống Ukraine Zelensky bên lề hội nghị thượng đỉnh NATO tại Thổ Nhĩ Kỳ trong tuần này, giữa bối cảnh Washington thúc đẩy nỗ lực chấm dứt chiến sự Nga - Ukraine.

Reuters dẫn lời một quan chức cấp cao Mỹ cho biết cuộc gặp dự kiến diễn ra ngày 8.7, tập trung vào cách thức kết thúc xung đột. Quan chức này nói chiến sự đã đình trệ trong nhiều tháng qua và "Tổng thống Trump cảm thấy thực sự cấp bách phải tìm cách chấm dứt tình trạng này".

Thông tin trên được đưa ra sau cuộc điện đàm ngày 4.7 giữa 2 nhà lãnh đạo Mỹ - Ukraine. Trong cuộc điện đàm, ông Zelensky đã cảm ơn Mỹ vì sự hỗ trợ quân sự và chính trị. Hai nhà lãnh đạo cũng thảo luận về tình hình chiến trường và các nỗ lực ngoại giao đang diễn ra. Theo ông Zelensky, hiện có "triển vọng thực sự" để chấm dứt xung đột, song vai trò lãnh đạo của Mỹ sẽ mang tính then chốt.

Trước đó, ông Trump cũng điện đàm 90 phút với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Theo Điện Kremlin, ông Trump tái khẳng định mong muốn hỗ trợ tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột.

TASS dẫn lời phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 6.7 nói: "Tổng thống Mỹ giữ lập trường khá nhất quán [về Ukraine], và tất cả những cáo buộc về việc ông ấy thay đổi lập trường chắc chắn là không đúng sự thật". Ông cũng cho biết 2 nhà lãnh đạo sẽ gặp gỡ trong thời gian tới.

Anh cáo buộc tàu sân bay HMS Prince of Wales ở biển Na Uy đã nhiều lần bị một máy bay tuần tra của Nga tiếp cận ở cự ly gần, trước khi các chiến đấu cơ F-35 của Anh xuất kích hộ tống máy bay này rời khỏi khu vực.

Bộ Quốc phòng Anh ngày 6.7 gọi vụ việc là hành động "không an toàn và thiếu chuyên nghiệp". Theo Reuters dẫn tuyên bố của Bộ Quốc phòng Anh, máy bay tuần tra biển Bear-F của Nga đã bay ở độ cao thấp và "quá gần" tàu sân bay HMS Prince of Wales, trung tâm của nhóm tác chiến tàu sân bay Anh.

Anh cáo buộc máy bay Nga còn thả nhiều phao định vị thủy âm gần tàu sân bay, loại thiết bị thường dùng để phát hiện và theo dõi tàu ngầm. Hai tiêm kích F-35 trên tàu HMS Prince of Wales sau đó được điều động để chặn máy bay Nga cho đến khi nó rời khỏi khu vực.

Nhóm tác chiến tàu sân bay Anh hiện được triển khai dưới quyền chỉ huy của NATO tại vùng Bắc Cực.

Trước đó, Anh cũng điều tàu quân sự giám sát hoạt động của tàu ngầm Nga, trong bối cảnh gia tăng quan ngại về nguy cơ tấn công cáp ngầm và đường ống dưới biển quanh vùng biển Anh.

Phía Nga chưa bình luận về vụ việc.

Tin Gốc: Thanh Niên

Tổng thống Donald Trump hôm 5/4 thông báo các lực lượng Mỹ đã giải cứu được thành viên còn lại trong tổ lái tiêm kích đa năng F-15E bị phòng không Iran bắn rơi. Ông khẳng định những chiến dịch đột kích, giải cứu phi công như vậy "rất hiếm khi được tiến hành" bởi mối đe dọa đối với nhân lực và khí tài của quân đội Mỹ.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt ca ngợi đây là "một trong những chiến dịch tìm kiếm và giải cứu táo bạo nhất trong lịch sử Mỹ".

Chiến dịch tìm kiếm cứu hộ được triển khai ngay sau khi tiêm kích đa năng F-15E Mỹ bị bắn hạ ở khu vực sâu trong không phận phía nam Iran hôm 3/4.

Phi công buồng trước nhanh chóng được giải cứu sau vài giờ. Sĩ quan điều khiển vũ khí ngồi buồng sau, người được ông Trump mô tả là "một đại tá rất được kính trọng", đã mất tích. Điều đó khiến quân đội Mỹ phải gấp rút huy động nguồn lực quy mô lớn để tìm kiếm phi công, một phần do lo ngại cục diện đàm phán sẽ thay đổi nếu Iran bắt sống được người này.

Hai quan chức Mỹ giấu tên tiết lộ với CNN rằng phi công này mang theo súng ngắn, bộ phát tín hiệu định vị và hệ thống liên lạc bảo mật, đồng thời phải liên tục di chuyển để trốn các mũi truy lùng của lực lượng Iran.

Vì lo ngại bị đối phương phát hiện, đại tá Mỹ không thể liên tục phát tín hiệu vô tuyến cho đồng đội xác định vị trí. Có thời điểm, ông phải leo lên sườn núi ở độ cao khoảng 2.100 m so với mực nước biển để tránh gọng kìm truy đuổi của các dân quân Iran.

Sĩ quan Mỹ cuối cùng ẩn nấp trong một khe núi. Vị trí của ông được các đặc vụ Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) xác định bằng nguồn lực riêng, sau đó chuyển lại cho Nhà Trắng và Lầu Năm Góc để đưa ra quyết định hành động. Đây cũng đánh dấu lần đầu Mỹ điều động quân nhân đặt chân lên lãnh thổ Iran kể từ đầu xung đột.

"Trong vòng 8 tiếng sau khi xác định được vị trí, chúng tôi đã xây dựng xong kế hoạch hành động. Trong 12 tiếng sau đó, chúng tôi đã triển khai lực lượng vào Iran", một nguồn tin tình báo Mỹ tiết lộ với Fox News.

Theo tiết lộ từ các quan chức Mỹ, hàng trăm binh sĩ cùng lực lượng đặc nhiệm tinh nhuệ và hàng chục máy bay từ các quân chủng đã tham gia chiến dịch. Quy mô nhân sự và số lượng phương tiện được huy động khiến chiến dịch trở nên đặc biệt hiếm có.

"Đây là những điều chúng ta chỉ thấy trong phim. Khi câu chuyện chính thức được công bố, tôi nghĩ mọi người sẽ bất ngờ. Đây là chiến dịch có thể được ghi vào sách sử", Jennifer Griffin, nhà báo chuyên về chiến sự của Fox, bình luận về chiến dịch sau khi tiếp cận các nguồn tin Lầu Năm Góc.

Một quan chức Mỹ mô tả cho biết chiến dịch giải cứu được chia làm hai giai đoạn, gồm bao vây khu vực và tiếp cận mục tiêu. Hoạt động diễn ra trong nhiều giờ, kéo dài từ đêm sang ngày, thay vì được tiến hành chớp nhoáng trong đêm như các chiến dịch giải cứu thông thường.

Đặc nhiệm SEAL Team 6 của hải quân Mỹ được giao nhiệm vụ tiến vào khu vực mục tiêu để giải cứu phi công, trong khi tiêm kích và các phương tiện yểm trợ hoạt động liên tục để kiểm soát không phận và ngăn lực lượng Iran tiếp cận. Các nguồn tin quan chức Mỹ khẳng định không xảy ra giao tranh trực diện giữa đặc nhiệm Mỹ và lực lượng Iran.

Song song với hoạt động quân sự, CIA triển khai chiến dịch đánh lạc hướng, tung thông tin sai lệch rằng phi công Mỹ đã được giải cứu từ lâu và đang được sơ tán khỏi Iran bằng đường bộ. Chiến thuật này nhằm gây nhiễu loạn và kìm hãm quá trình truy tìm của lực lượng Iran.

Khi các đơn vị Mỹ hội quân tại khu vực phi công ẩn nấp, không quân Mỹ tiến hành không kích và tuần tra để bảo đảm hành lang an toàn. Máy bay không người lái (UAV) MQ-9 Reaper và các hệ thống trinh sát liên tục theo dõi, sẵn sàng tấn công nếu lực lượng Iran tiến gần.

Chiến dịch cũng đòi hỏi thiết lập đường băng dã chiến trong lãnh thổ Iran để phục vụ rút quân. Dữ liệu đối chiếu địa lý cho thấy địa điểm này dường như nằm ở phía nam thành phố Isfahan, một trong những đô thị chủ chốt của Iran. Quân đội Mỹ đã triển khai ít nhất hai máy bay vận tải đặc nhiệm MC-130J Commando II đến đây, sẵn sàng đưa đặc nhiệm và phi công F-15E rời khu vực.

Tuy nhiên, trong quá trình chờ đợi, hai máy bay MC-130J đã gặp sự cố và không thể cất cánh.

Bộ chỉ huy chiến dịch sau đó phải điều động 3 vận tải cơ dự bị đến sân bay dã chiến để sơ tán lực lượng. Đặc nhiệm Mỹ phá hủy hai máy bay MC-130J, mỗi chiếc có giá xuất xưởng khoảng 114 triệu USD, nhằm ngăn chúng rơi vào tay Iran. Hình ảnh hiện trường còn cho thấy một hoặc hai trực thăng hạng nhẹ AH/MH-6 Little Bird, có giá 2-7 triệu USD tùy phiên bản, bị cháy rụi.

Giới chức Mỹ không công bố nguyên nhân dẫn tới sự cố. ABC News dẫn lời hai quan chức giấu tên cho biết các phi cơ Commando II bị mắc kẹt trong nền cát, trong khi quân đội Iran tuyên bố đã bắn hạ "ít nhất một vận tải cơ C-130 và hai trực thăng của Mỹ".

Quân đội Mỹ cho biết không có trường hợp thiệt mạng trong chiến dịch giải cứu. Ông Trump nói rằng đại tá phi công F-15E bị thương nặng, nhưng đang được điều trị và sẽ phục hồi sức khỏe.

Tuy nhiên, quân đội Mỹ cũng hứng chịu nhiều tổn thất khí tài trong nỗ lực giải cứu. Bên cạnh các vận tải cơ MC-130J và trực thăng AH/MH-6 bị phá hủy, một cường kích A-10 đã bị phòng không Iran bắn rơi khi đang yểm trợ lực lượng tìm kiếm.

Hai trực thăng cứu nạn chiến đấu HH-60W Jolly Green II cũng trúng hỏa lực Iran, khiến ít nhất một quân nhân bị thương, nhưng vẫn hạ cánh an toàn ở lãnh thổ đồng minh của Mỹ. Chưa rõ mức độ hư hại của chúng.

Các quan chức Mỹ và giới chuyên gia nhận định đây là chiến dịch có độ phức tạp hiếm thấy, bắt nguồn từ hàng loạt yếu tố như địa hình núi non hiểm trở, phi công bị thương, áp lực truy đuổi từ đối phương, phải triển khai lực lượng vào sâu trong lãnh thổ thù địch.

Theo Griffin, chiến dịch này vượt trội cả về quy mô lẫn mức độ rủi ro so với những đợt giải cứu của quân đội Mỹ trong quá khứ.

"Đây là hoạt động rất khác thường. Chúng ta đã giải cứu phi công giữa ban ngày, sau 7 giờ hiện diện trong lãnh thổ Iran. Tất cả binh sĩ tham gia đã thể hiện tài năng và sự dũng cảm tuyệt vời", Tổng thống Trump cho hay.

Thanh Danh (Theo CNN, NYT, Fox, WSJ)

Nguồn: https://vnexpress.net/hai-ngay-my-chay-dua-giai-cuu-phi-cong-bi-ban-roi-o-iran-5058837.html