“Với thêm chút thời gian, chúng tôi có thể dễ dàng mở eo biển Hormuz, chiếm lấy dầu mỏ và kiếm được một khoản tiền khổng lồ”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social tối 3.4.
Gần 5 tuần sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran, xung đột tiếp tục gây bất ổn khu vực và làm rung chuyển thị trường tài chính toàn cầu. Tình hình leo thang khiến áp lực chính trị dồn lên Nhà Trắng trong việc nhanh chóng kiểm soát khủng hoảng, theo South China Morning Post.
Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiếm khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu – nhằm đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel từ cuối tháng 2.
Trước đó, trong bài phát biểu tối 2.4, ông Trump tiếp tục cảnh báo sẽ nhắm vào hạ tầng năng lượng của Iran, song không đưa ra thời hạn chấm dứt xung đột, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ trả đũa và kéo giảm thị trường chứng khoán.
Giao tranh cũng lan rộng sang các nước vùng Vịnh. Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) đã tạm dừng hoạt động tại cơ sở xử lý khí đốt Habshan – trung tâm năng lượng lớn của nước này – sau một vụ tấn công gây hỏa hoạn. Trước đó, các cơ sở năng lượng tại Kuwait cũng bị tấn công, trong đó nhà máy lọc dầu Mina Al Ahmadi bốc cháy khi đang vận hành, theo Reuters.
Các cuộc tập kích được cho là đã làm gián đoạn hoạt động của nhiều nhà máy lọc dầu, hóa dầu và khí tự nhiên hóa lỏng, buộc một số nhà sản xuất lớn phải cắt giảm sản lượng. Giá dầu vì thế tăng khoảng 50%, lên gần 110 USD/thùng.
Trong khi đó, Anh thông báo sẽ triển khai hệ thống phòng không Rapid Sentry tới Kuwait để bảo vệ lợi ích của Anh và các đồng minh trong khu vực. Thủ tướng Anh Keir Starmer đã thảo luận kế hoạch này trong cuộc điện đàm với Thái tử Kuwait Sabah al-Khalid al-Sabah, đồng thời lên án các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào cơ sở dầu mỏ.
Iran ngày 3.4 cảnh báo sẽ tiếp tục nhắm vào hạ tầng năng lượng và các mục tiêu như cầu đường tại các nước vùng Vịnh nếu các cơ sở của họ bị tấn công. Ngoài ra, một nhà máy điện và cơ sở khử muối nước tại Kuwait cũng ghi nhận thiệt hại trong các đợt tấn công mới nhất.
Một quan chức cấp cao Iran đã chỉ trích dự thảo nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc – do Bahrain đề xuất – cho phép sử dụng vũ lực nếu Iran không mở lại eo biển Hormuz. Iran cho rằng văn bản này “không xem xét nguyên nhân gốc rễ của khủng hoảng”, đồng thời cáo buộc Mỹ và Israel gây hấn.
Trong khi đó, CNN dẫn lời cựu Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif ngày 3.4 kêu gọi Tehran tận dụng “ưu thế” hiện tại để thúc đẩy một thỏa thuận hòa bình toàn diện với Washington. Theo ông, thỏa thuận có thể bao gồm việc hạn chế chương trình hạt nhân của Iran và mở lại eo Hormuz, đổi lấy việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế.
Theo Hãng tin AFP, ngày 3-5, Bộ Tư lệnh châu Phi của quân đội Mỹ (AFRICOM) vừa thông báo hai binh sĩ nước này tham gia cuộc tập trận đa quốc gia "African Lion 2026" (Sư tử châu Phi 2026) tại miền nam Morocco đã mất tích từ tối 2-5 (giờ địa phương).
Vụ việc xảy ra gần một vách đá tại khu vực Cap Draa, thuộc địa phận Tan Tan ở miền nam Morocco. Đây là một trong những địa điểm huấn luyện chính của cuộc tập trận năm nay.
Thông báo trên website của AFRICOM nêu: "Các nguồn lực của Mỹ, Morocco và các lực lượng khác tham gia cuộc tập trận Sư tử châu Phi đã lập tức triển khai các hoạt động tìm kiếm và cứu nạn phối hợp, bao gồm lực lượng trên bộ, trên không và trên biển.
Vụ việc hiện đang được điều tra và công tác tìm kiếm vẫn tiếp tục. Ưu tiên hàng đầu của chúng tôi là các quân nhân liên quan và gia đình của họ. Thông tin bổ sung sẽ được cung cấp khi có thêm chi tiết mới".
AFRICOM không nêu danh tính cụ thể các binh sĩ mất tích, cũng như hoàn cảnh mất tích của họ.
Lực lượng vũ trang Hoàng gia Morocco cũng đưa ra những thông báo tương tự trên các kênh truyền thông của mình.
Theo Hãng tin Reuters, Sư tử châu Phi là cuộc tập trận chung thường niên quy mô lớn nhất của AFRICOM, nhằm tăng cường khả năng phối hợp tác chiến giữa các lực lượng Mỹ, đồng minh NATO và các quốc gia đối tác ở châu Phi.
Cuộc tập trận năm nay diễn ra từ ngày 27-4 đến 8-5 tại bốn quốc gia gồm Ghana, Morocco, Senegal và Tunisia. Phần lớn nội dung diễn tập được tổ chức tại Morocco với sự tham gia của khoảng 5.000 quân nhân đến từ hơn 40 nước, theo AFRICOM.
Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) hôm nay ra khuyến cáo đặc biệt, cho rằng xác suất xảy ra "một trận động đất cực mạnh" vào lúc này là tương đối cao so với thời điểm bình thường.
Một quan chức Văn phòng Nội các Nhật Bản phát biểu trên truyền hình rằng người dân nên thực hiện các biện pháp chuẩn bị ứng phó thảm họa, dựa trên nguyên tắc tự chịu trách nhiệm về sự an toàn của mình, dù giới chức chưa chắc chắn liệu có xảy ra trận động đất mạnh khác hay không.
Cảnh báo áp dụng cho khu vực phía bắc Nhật Bản, được đưa ra vài giờ sau trận động đất gây sóng thần cao 70-80 cm ở tỉnh Iwate, cũng như làm rung chuyển các tòa nhà lớn ở thủ đô Tokyo, cách tâm chấn hàng trăm km.
Trận động đất ban đầu được đánh giá mạnh 7,4 độ, sau đó được điều chỉnh lên 7,5 độ và tiếp tục tăng đến 7,7 độ. Cảnh báo sóng thần cao tới 3 m đã được ban bố tại các tỉnh Iwate, Aomori, Miyagi, Fukushima và một số khu vực ở Hokkaido.
Chánh văn phòng Nội các Nhật Bản Minoru Kihara cho biết chưa có thông tin nào về thương vong nghiêm trọng hay thiệt hại đáng kể sau sự việc.
Nhật Bản là một trong những quốc gia có hoạt động địa chấn mạnh nhất thế giới vì nằm trong khu vực kiến tạo rất phức tạp. 4 trong số hàng chục mảng kiến tạo lớn tạo nên bề mặt Trái Đất nằm ở Nhật Bản. Động đất thường xảy ra tại đường đứt gãy giữa các mảng kiến tạo.
Nằm trong Vành đai lửa Thái Bình Dương, Nhật Bản hứng chịu khoảng 20% số trận động đất mạnh từ 6 độ được ghi nhận trên toàn thế giới.
Trong trận động đất mạnh 9 độ ngoài khơi bờ biển đông bắc Nhật Bản tháng 3/2011, sóng thần cao tới 40 m đã tấn công một số khu vực như tỉnh Iwate, quét sâu 10 km vào đất liền, gây ra thảm họa tại nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi.
Cụ thể là không còn chỉ tập trung nhiều nhất vào các quốc gia châu Phi sử dụng tiếng Pháp mà bắt đầu tranh thủ cả các nước sử dụng tiếng Anh. Lần đầu tiên một cuộc gặp cấp cao giữa Pháp với các nước châu Phi được tổ chức ở một quốc gia châu Phi sử dụng tiếng Anh. Lãnh đạo của hơn 30 nước châu Phi và tổ chức quốc tế tham dự sự kiện đặc biệt này.
Mục đích của ông Macron là gây dựng ảnh hưởng cho Pháp ở các quốc gia châu Phi sử dụng tiếng Anh, đặc biệt ở vùng phía đông châu lục. Việc này trở nên cần thiết và cấp thiết đối với Pháp sau khi khu vực Tây Phi cứ dần tuột khỏi phạm vi ảnh hưởng của Pháp về mọi phương diện. Ở khu vực này, một số quốc gia vốn là đồng minh chiến lược truyền thống của Pháp trong suốt thời gian dài đã xa rời Pháp vì nhiều lý do, trong đó có nguyên nhân là thất vọng về Pháp và có thêm nhiều đối tác bên ngoài để hợp tác hoặc dựa cậy, khiến liên kết giữa Pháp với các quốc gia châu Phi sử dụng tiếng Pháp nói chung trở nên rời rạc, nặng về hình thức mà nhẹ về thực chất.
Cách tiếp cận mới của ông Macron thể hiện ở bước điều chỉnh chính sách đối ngoại này rất thức thời và thực tế. Tuy nhiên, việc gây dựng cái mới để bù đắp cái đã mất mát ở châu Phi không hề dễ dàng vì Pháp phải cạnh tranh với Trung Quốc, Ấn Độ, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, Ả Rập Xê Út, Qatar và một vài đối tác khác nữa.
