Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 19/5 nói với các phóng viên tại Nhà Trắng rằng ông chỉ còn “một giờ nữa” là ra quyết định nối lại chiến dịch tập kích Iran, song đã hoãn lại mệnh lệnh đó. Ông đề cập tuyên bố được đưa ra trước đó một ngày, khi thông báo đã hoãn kế hoạch tấn công Iran do nhận được đề nghị từ các nước vùng Vịnh.
“Quý vị biết đàm phán với quốc gia mà mình đang đánh cho tơi tả là như thế nào rồi. Họ tới bàn đàm phán và van xin một thỏa thuận”, lãnh đạo Mỹ cho biết. “Tôi hy vọng chúng tôi không phải gây chiến, nhưng có thể chúng tôi sẽ phải giáng cho họ một đòn mạnh nữa. Tôi vẫn chưa chắc chắn”.
Tổng thống Trump cảnh báo Mỹ sẽ nối lại tấn công Iran trong những ngày tới nếu hai bên không đạt được thỏa thuận.
“Hai hoặc ba ngày, có lẽ là thứ Sáu, thứ Bảy, Chủ nhật hoặc đầu tuần tới, một khoảng thời gian giới hạn”, ông nói.
Phó tổng thống Mỹ JD Vance, người đã đối thoại với Iran trong cuộc đàm phán thất bại ở Pakistan hồi tháng 4, cũng cho biết Washington đã sẵn sàng chiến đấu, song vẫn bày tỏ hy vọng đạt được giải pháp ngoại giao.
“Rất nhiều tiến triển tốt đang được tạo ra, chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực về vấn đề này”, ông nói với các phóng viên tại Nhà Trắng.
Phát ngôn viên quân đội Iran Mohammad Akraminia cùng ngày 19/5 cảnh báo Tehran sẽ mở “các mặt trận mới” để chống lại Mỹ nếu Washington nối lại chiến dịch tập kích. Ông thêm rằng Iran đã tận dụng khoảng thời gian ngừng bắn để “tăng cường năng lực chiến đấu”.
Ebrahim Azizi, người đứng đầu ủy ban an ninh quốc gia của quốc hội Iran, cho biết Tổng thống Trump hoãn kế hoạch tấn công vì nhận ra rằng bất kỳ động thái nào nhằm chống lại Tehran đều sẽ dẫn đến “phản ứng quân sự kiên quyết”.
Iran đã phản hồi lại đề xuất hòa bình của Mỹ. Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi cho biết đề xuất của Tehran có yêu cầu về chấm dứt giao tranh tại mọi mặt trận, trong đó có Lebanon, lực lượng Mỹ rút khỏi các khu vực gần Iran và Washington bồi thường cho những thiệt hại gây ra với Tehran.
Iran còn muốn được dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, giải phóng tài sản bị đóng băng ở nước ngoài và Mỹ chấm dứt chiến dịch phong tỏa hàng hải.
Các điều kiện này dường như không thay đổi nhiều so với đề nghị trước đó của Iran, vốn đã bị Tổng thống Trump bác bỏ vào tuần trước và gọi là “rác rưởi”.
Hàng nghìn người đã thiệt mạng sau các cuộc tập kích của Mỹ – Israel vào Iran trước khi giao tranh ngừng lại vào đầu tháng 4 nhờ thỏa thuận ngừng bắn. Trước đó, các cuộc tấn công trả đũa của Iran nhằm vào Israel và các nước vùng Vịnh cũng đã làm hàng chục người chết.
Thỏa thuận ngừng bắn nhìn chung vẫn được duy trì, dù máy bay không người lái (UAV) gần đây đã được phóng từ Iraq nhằm vào các nước vùng Vịnh, được cho là do Iran và đồng minh thực hiện.
Hôm qua (27.5), CBS đưa tin Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến triệu tập cuộc họp nội các vào đầu ngày 28.5 (theo giờ VN) có thể để thảo luận về vấn đề Iran.
Theo đó, Tổng thống Trump thể hiện sự tự tin đang tiến gần thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz và khả năng hạt nhân của Iran đã bị suy giảm đủ để Washington tuyên bố chiến thắng, chấm dứt một cuộc xung đột vốn không được ngay cả phía đảng Cộng hòa ủng hộ.
Tuy nhiên, việc đàm phán giữa hai bên đang trở nên phức tạp hơn sau khi các lực lượng Mỹ mới đây tấn công vào các địa điểm phóng tên lửa và tàu rải mìn ở miền nam Iran, với lý do để "phòng vệ" trước các hành động của đối phương. Lầu Năm Góc cho rằng đã hành động với "sự kiềm chế" trong bối cảnh ngừng bắn kéo dài nhiều tuần. Ngược lại, Tehran chỉ trích hành động này là một dấu hiệu của "thiện chí xấu và không đáng tin cậy".
Cũng vào hôm qua dẫn lời Phó thư ký Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran Ali Bagheri Kani một lần nữa tái khẳng định lập trường của nước này rằng số uranium làm giàu cao của Tehran là "giới hạn" trong các cuộc đàm phán hiện tại với Mỹ. Hãng tin Fars dẫn lời ông Ali Bagheri Kani, phát biểu bên lề một hội nghị diễn ra ở Moscow (Nga), khẳng định vấn đề vừa nêu "không nằm trong chương trình nghị sự của các cuộc đàm phán".
Trả lời Thanh Niên hôm qua (27.5), chuyên gia tình báo quân sự Mỹ Carl O.Schuster (đang giảng dạy về quan hệ quốc tế, lịch sử ở ĐH Hawaii - Thái Bình Dương) đánh giá: "Về mặt chính thức, thỏa thuận ngừng bắn vẫn còn hiệu lực nhưng Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) bị cáo buộc liên tục vi phạm thỏa thuận này trong 2 tuần qua. Vừa qua, Mỹ đã phát động một loạt các cuộc tấn công nhằm vào các đơn vị thuộc IRGC, các tàu rải thủy lôi, tàu tấn công nhanh và các đơn vị phóng máy bay không người lái. Tàu tấn công nhanh và các đơn vị phóng máy bay không người lái bị Mỹ cáo buộc là những đối tượng vi phạm thỏa thuận ngừng bắn. Việc các tàu rải thủy lôi xuất hiện tạo ra mối đe dọa về việc rải thủy lôi trên các tuyến hàng hải".
"Cả hai chính phủ đều muốn các cuộc đàm phán tiếp tục nhưng IRGC dường như hoạt động tự chủ và hiện tại không chịu sự quản lý của chính phủ. Điều đó và việc Mỹ khăng khăng đòi Iran từ bỏ vật liệu hạt nhân là 2 điểm mấu chốt chính trong các cuộc đàm phán", cựu đại tá Schuster phân tích và cho rằng: "Ưu tiên của chế độ là sự tồn tại của chính họ nhưng IRGC coi việc giữ lại vật liệu hạt nhân là sự đảm bảo duy nhất cho điều đó. Mỹ đã phát động chiến tranh để phá hủy chương trình vũ khí hạt nhân của Iran. Điều đó cho thấy cuộc chiến sẽ tiếp diễn cho đến khi IRGC chịu tổn thất nặng nề đến mức quyền lực của họ bên trong Iran bị suy giảm, hoặc Thượng viện Mỹ ra quyết định chấm dứt chiến tranh, để lại chế độ Iran và chương trình hạt nhân nguyên vẹn".
"Hiện tại, Iran đang kiểm soát ngầm eo biển Hormuz. Các tàu không mang cờ Iran hoặc không chở hàng hóa của nước này phải có sự cho phép của Tehran để vào hoặc rời eo biển Hormuz. Còn Mỹ thì chặn các tàu mang cờ Iran và những tàu đi đến hoặc đi từ các cảng của Iran. Nếu tình trạng bế tắc hiện tại tiếp tục, tôi dự báo Thượng viện Mỹ sẽ hành động để chấm dứt chiến tranh vào giữa tháng 7. Vì vậy, Tổng thống Trump phải đối mặt với một tình thế khó xử nếu Iran tiếp tục từ chối giao nộp vật liệu hạt nhân. Tổng thống Trump phải leo thang hoặc chấp nhận khả năng không đạt được mục tiêu chính trị của ông. Nên tôi cho rằng Nhà Trắng sẽ leo thang quân sự vào giữa tháng 6 nếu không có thỏa thuận nào được ký kết", chuyên gia Schuster dự báo.
Sau cuộc hội đàm tại Đại lễ đường Nhân dân hôm nay, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump đến địa điểm di sản thế giới Thiên Đàn vào khoảng 13h (12h giờ Hà Nội). Hai lãnh đạo chụp ảnh lưu niệm trước điện Kỳ Niên, nơi cầu mùa màng bội thu và cũng là công trình nổi tiếng nhất ở Thiên Đàn.
Các hoàng đế triều Minh và triều Thanh thường đến điện này vào ngày đông chí để cầu nguyện cho mùa màng bội thu trong năm tới. Các hoàng đế Trung Quốc rất coi trọng nông nghiệp và xem đó là nền tảng của trị vì.
"Công trình này thật kỳ vĩ. Thật đáng kinh ngạc. Trung Quốc rất đẹp", ông Trump nói. Khi được hỏi về cuộc hội đàm trước đó với ông Tập, ông Trump đáp "tuyệt vời".
Sau khi hai lãnh đạo chụp ảnh, một phóng viên hỏi "Ngài có muốn nói gì về vấn đề Đài Loan không?", song Tổng thống Mỹ không trả lời.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đang thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc. Ông Tập đã chủ trì lễ đón ông Trump tại Đại lễ đường Nhân dân sáng nay, hai lãnh đạo sau đó hội đàm.
Theo truyền thông Trung Quốc, trong cuộc hội đàm, ông Tập đã cảnh báo về nguy cơ nếu vấn đề Đài Loan không được xử lý đúng cách.
"Đài Loan là vấn đề quan trọng nhất trong quan hệ Trung - Mỹ. Nếu xử lý không thỏa đáng, hai quốc gia có thể xung đột hoặc thậm chí xảy ra đụng độ, đẩy toàn bộ mối quan hệ Trung - Mỹ vào thế cực kỳ nguy hiểm", lãnh đạo Trung Quốc cho hay.
Theo lịch trình, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Mỹ sẽ dự quốc yến tại Đại lễ đường Nhân dân vào tối nay.
Bên lề diễn đàn kinh tế ở St. Petersburg ngày 4/6, các phóng viên đã đặt câu hỏi cho Tổng thống Nga Vladimir Putin về việc liệu ông có tiếp tục nắm quyền cho đến năm 2036 hay không, và bản thân có cảm thấy có đủ thể lực cũng như sức khỏe để làm việc lâu như vậy hay không
Ông cho biết còn quá sớm để thảo luận về vấn đề này mặc dù hiến pháp cho phép ông tái tranh cử thêm một nhiệm kỳ nữa.
"Chỉ có Chúa mới biết liệu chúng ta có đủ sức khỏe hay không, cho tôi, cho các bạn và cho tất cả những người đang tụ họp ở đây để có thể sống đến ngày mai, ngày kia, và càng khó nói hơn về việc giải quyết một số nhiệm vụ mà chúng ta đang đối mặt nhằm đạt được những mục tiêu đã tự đề ra”, ông trả lời.
Ông Putin cho biết hiến pháp cho phép ông tiếp tục tái tranh cử vào năm 2030 và phục vụ thêm một nhiệm kỳ nữa đến năm 2036 nếu giành chiến thắng.
"Đúng vậy, hiến pháp cho phép tôi tranh cử vào năm 2030, nhưng tôi nghĩ còn quá sớm để nói về điều đó. Thành thật mà nói là rất sớm. Hiện tại tôi thậm chí còn không nghĩ về nó. Tôi đang hoàn toàn thành thật đấy. Tôi thậm chí không mảy may suy nghĩ về điều đó", ông Putin chia sẻ.
"Đất nước đang đối mặt với rất nhiều vấn đề lớn và cấp bách cần được giải quyết mà không phải đắn đo về tương lai cá nhân, mà là nghĩ cho tương lai của nước Nga”, ông nói.
Trong cuộc trao đổi với báo chí, ông Putin cũng bác bỏ những lo ngại về nền kinh tế Nga.
Ông đặt phép so sánh: "Kinh tế EU đã tăng trưởng bao nhiêu trong 3 năm qua? Đừng bận tâm về điều đó. Chỉ đâu đó khoảng 3%. Vậy kinh tế Nga đã tăng trưởng bao nhiêu? Là 10%. Gấp hơn 3 lần so với nền kinh tế EU”.
Ông nhấn mạnh thêm: "Đúng là chúng tôi có những vấn đề liên quan đến tình trạng vĩ mô của toàn bộ nền kinh tế. Điều này trước hết là do sự gia tăng của lạm phát. Đó là lý do tại sao Ngân hàng Trung ương và các cơ quan tài chính Nga nói chung đã đưa ra một số quyết định cứng rắn nhằm kiềm chế đà tăng lạm phát và cải thiện các chỉ số kinh tế vĩ mô. Và đó là những quyết định khó khăn, việc tăng lãi suất cơ bản”.
"Nhưng những biện pháp này đang mang lại kết quả. Các biện pháp do cơ quan kinh tế và tài chính của chúng tôi thực hiện đang phát huy tác dụng. Chúng tôi đã chủ động chấp nhận hạ nhiệt nền kinh tế... Đây là những bước đi có tính toán... Chúng tôi đang chiến đấu vì sức khỏe của toàn bộ nền kinh tế Nga", ông nói.
Ông Putin, 74 tuổi, lãnh đạo nước Nga từ năm 1999. Ông giữ cương vị tổng thống từ năm 2000 đến 2008 và từ năm 2012 đến nay. Ông cũng từng là Thủ tướng Nga trong giai đoạn từ năm 1999 đến 2000 dưới thời Tổng thống Boris Yeltsin, và tiếp tục đảm nhiệm chức vụ này từ năm 2008 đến 2012.
Năm 2021, chủ nhân Điện Kremlin đã ký thông qua đạo luật mới cho phép ông có thể tranh cử đến năm 2030 và giữ chức vụ tổng thống đến 2036 nếu tái tranh cử và giành chiến thắng.
