Ngày 24/4, Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế cho biết, hiện cơ quan chức năng đang siết chặt quản lý an toàn thực phẩm tại bếp ăn tập thể và thức ăn đường phố để bảo vệ sức khỏe từ bữa ăn hàng ngày.
Trong năm 2025, toàn ngành Y tế đã kiểm tra 334.764 cơ sở, phát hiện 20.791 cơ sở vi phạm về an toàn thực phẩm (ATTP), chiếm 6,21% so với số cơ sở được kiểm tra; đã xử lý 6.057 cơ sở; đình chỉ hoạt động 40 cơ sở; tiêu hủy 635 loại thực phẩm không bảo đảm chất lượng (thực phẩm chứa chất cấm, không rõ nguồn gốc xuất xứ, hết hạn sử dụng…).
Ngoài ra, ngành Y tế chuyển cơ quan Cảnh sát điều tra 2 vụ (bao gồm: 01 vụ liên quan đến chất cấm và 01 vụ liên quan đến hàng giả); xử phạt hơn 33,83 tỷ đồng các vi phạm về ATTP.
So với năm 2024, số lượng cơ sở bị xử lý về ATTP có xu hướng giảm, nhưng tổng số tiền xử phạt lại tăng lên. Điều này cho thấy các chế tài đang được áp dụng theo hướng nghiêm khắc hơn, tăng tính răn đe đối với các hành vi vi phạm.
Theo đó, năm 2024 có 22.073 cơ sở vi phạm về ATTP; đã xử lý 9.043 cơ sở; đình chỉ hoạt động 85 cơ sở, tiêu hủy 450 loại thực phẩm không bảo đảm chất lượng; chuyển lực lượng chức năng xử lý 18 vụ việc liên quan đến sản xuất, kinh doanh thực phẩm vi phạm; xử phạt hơn 33,53 tỷ đồng.
Trong năm vừa qua, cả nước cũng xảy ra 84 vụ ngộ độc thực phẩm với 2.301 người. So với năm 2024, số vụ giảm 37,8% và số người bị giảm 53,4%. Tuy nhiên, số ca ngộ độc thực phẩm tăng nhanh trong quý I/2026, với 36 vụ ngộ độc thực phẩm, tăng 20 vụ so với cùng kỳ năm 2025.
Theo lãnh đạo Cục An toàn thực phẩm, sự gia tăng này một phần xuất phát từ việc công tác giám sát ngày càng được siết chặt. Việc kiểm tra, công khai, xử lý vi phạm được đẩy mạnh đã giúp phát hiện nhiều vụ việc hơn, thay vì bị bỏ sót như trước đây.
Khó khăn trong truy xuất nguồn gốc thực phẩm
Theo Bộ Y tế, số vụ ngộ độc thực phẩm gần đây chủ yếu xảy ra tại các bếp ăn tập thể, bếp ăn trường học và thức ăn đường phố, đặc biệt là ở các đô thị lớn.
Việc truy xuất nguồn gốc thực phẩm đối với các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ hoặc trên các sàn thương mại điện tử cũng rất khó khăn, ảnh hướng tới khả năng phòng ngừa ngộ độc thực phẩm trên diện rộng.
Bên cạnh đó, kiến thức chung về an toàn thực phẩm của những chủ cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ, thức ăn đường phố còn tương đối hạn chế, điều này dễ dẫn tới các hành vi gây mất vệ sinh an toàn thực phẩm trong quá trình chế biến, phục vụ thức ăn.
Điều kiện nơi bán hàng ngoài đường phố chật hẹp, đa số lưu động, nguy cơ không bảo đảm các điều kiện an toàn thực phẩm; các cơ sở kinh doanh vì lợi nhuận mà sử dụng nguyên liệu không bảo đảm…
Kiểm tra toàn diện an toàn thực phẩm trên toàn quốc
Bộ Y tế cho biết, Tháng hành động vì an toàn thực phẩm được triển khai từ 15/4 – 15/5 sẽ tập trung vào các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, bếp ăn tập thể, thức ăn đường phố.
Ở cấp Trung ương, 5 đoàn kiểm tra liên ngành về an toàn thực phẩm do Bộ Y tế, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì tiến hành thanh tra tại 10 tỉnh, thành phố trọng điểm.
Tại địa phương, Ủy ban nhân dân các cấp cũng chủ động ban hành kế hoạch, triển khai kiểm tra liên ngành chặt chẽ từ cấp tỉnh đến cấp xã.
Bên cạnh đó, các chiến dịch truyền thông cũng được đẩy mạnh nhằm phổ biến kiến thức khoa học về an toàn thực phẩm, các mô hình, chuỗi giá trị sản xuất, kinh doanh thực phẩm an toàn; tác hại của thực phẩm giả, thực phẩm kém chất lượng; công khai các tổ chức, cá nhân vi phạm các quy định về an toàn thực phẩm theo quy định của pháp luật…
Bộ Y tế đang phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương, Bộ Tư pháp và các Bộ ngành liên quan xây dựng Luật ATTP sửa đổi tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm tại bếp ăn tập thể và thức ăn đường phố.
Trong đó nhấn mạnh từ “kiểm soát từng khâu riêng lẻ” sang “quản lý toàn bộ chuỗi giá trị thực phẩm” (từ trang trại đến bàn ăn- kiểm soát nguyên liệu đầu vào, điều kiện sản xuất ban đầu đến sơ chế, sản xuất, phân phối, lưu thông sản phẩm và đến tay người tiêu dùng).
Bênh cạnh đó, sẽ kiểm soát giới hạn tồn dư các chất (thuốc trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật, chất kháng sinh, chất kích thích, chất bảo quản…) đối với nguyên liệu thực phẩm; kiểm soát chặt các điều kiện về sản xuất, sơ chế ban đầu như trồng trọt, chăn nuôi, kiểm soát giết mổ…
Quy định cụ thể điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm người trực tiếp kinh doanh thức ăn; địa điểm kinh doanh; dụng cụ ăn uống, chứa đựng thực phẩm; nguyên liệu và phụ gia thực phẩm.
Quy rõ trách nhiệm của chính quyền các cấp trong việc quản lý cơ sở kinh doanh, công tác chỉ đạo, phối hợp liên ngành, giám sát hậu kiểm, chủ động tổ chức lực lượng kiểm tra liên ngành trên địa bàn; phát hiện sớm và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định an toàn thực phẩm…
Dự kiến trong tháng 5 tới, Đề án hoàn thiện bộ máy quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm từ Trung ương đến địa phương sẽ được Bộ Y tế trình Bộ Chính trị, nhằm bảo đảm việc quản lý toàn bộ chuỗi giá trị thực phẩm một cách đồng bộ, hiệu quả.
Đồng thời hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu tập trung về an toàn thực phẩm từ Trung ương đến địa phương để có thể dễ dàng truy xuất nguồn gốc xuất xứ của thực phẩm, kịp thời thu hồi thực phẩm không an toàn, giúp phòng ngừa ngộ độc thực phẩm lan rộng.
Bộ Y tế cũng phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường đẩy mạnh và ban hành có lộ trình các quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn Việt Nam về giới hạn tồn dư các chất (thuốc trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật, chất kháng sinh, chất kích thích, chất bảo quản…) đối với nguyên liệu thực phẩm.
Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế Dinh dưỡng - Bệnh viện 19-8 (Bộ Công An), cho biết ướp thịt từ tối hôm trước để sáng hôm sau chế biến là thói quen rất phổ biến trong nhiều gia đình, giúp món ăn đậm đà hơn, tiết kiệm thời gian nấu nướng. Tuy nhiên, dưới góc độ an toàn thực phẩm, thịt ướp qua đêm chỉ thực sự an toàn khi được bảo quản đúng cách.
"Nếu để sai nhiệt độ hoặc thao tác không đảm bảo vệ sinh, món ăn tưởng tiện lợi lại có thể trở thành nguồn gây ngộ độc thực phẩm", tiến sĩ nói.
Đặc biệt, nhiều người có thói quen ướp thịt rồi để ngoài nhiệt độ phòng vài giờ cho "ngấm", để thịt trong tủ lạnh nhưng không đậy kín. Nhiều trường hợp còn nhồi quá nhiều thực phẩm khiến tủ lạnh không đủ lạnh, dùng chung dao, thớt cho thực phẩm sống và chín.
"Đây mới là nguyên nhân chính làm tăng nguy cơ mất an toàn thực phẩm", tiến sĩ khuyến cáo.
Thịt tươi sống là môi trường giàu protein và độ ẩm, tạo điều kiện rất thuận lợi cho vi sinh vật phát triển. Khi thịt được cắt nhỏ, thêm gia vị như hành, tỏi, đường, nước mắm..., diện tích tiếp xúc tăng lên, đồng thời cung cấp thêm "nguồn dinh dưỡng" cho vi khuẩn sinh sôi nếu bảo quản không đúng.
Theo WHO, khoảng nhiệt độ từ 5°C–60°C được gọi là "vùng nguy hiểm", nơi vi khuẩn phát triển rất nhanh. Trong điều kiện thuận lợi, số lượng vi khuẩn có thể tăng gấp đôi chỉ sau khoảng 20 phút. Các tác nhân thường gặp trong thịt sống gồm như Salmonella, E.coli, Listeria monocytogenes, Staphylococcus aureus. Những vi khuẩn này có thể gây đau bụng, tiêu chảy, nôn, sốt, thậm chí nhiễm trùng nặng ở trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người suy giảm miễn dịch.
Để món ăn vừa ngon vừa đảm bảo sức khỏe, sau khi ướp phải cho ngay vào ngăn mát ≤5°C. Dùng hộp kín hoặc bọc kín thực phẩm. Nên sử dụng trong vòng 12–24 giờ. Nếu chưa dùng ngay nên cấp đông sớm.
Không để thịt sống gần thực phẩm ăn liền. Nấu chín kỹ. Không nhồi nhét thực phẩm quá nhiều trong tủ lạnh. "Chỉ một thao tác vệ sinh sai cũng có thể khiến món ăn trở thành nguy cơ cho sức khỏe cả gia đình", tiến sĩ nói.
Ngày 7/7, đại diện Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết sức khỏe người bệnh đã ổn định sau khi trải qua hai đợt phẫu thuật lớn. Trước đó, bệnh nhân nhập viện với chẩn đoán ung thư biểu mô tế bào gan và có chỉ định cắt gan. Trong quá trình nội soi thực quản - dạ dày để tầm soát biến chứng gan mạn tính trước mổ, các bác sĩ bất ngờ phát hiện thêm một vùng niêm mạc thực quản bất thường. Kết quả sinh thiết xác nhận bệnh nhân mắc thêm ung thư biểu mô tế bào vảy thực quản giai đoạn sớm.
Bác sĩ Đặng Hoàng Quốc, Trung tâm Phẫu thuật Gan mật, Tiêu hóa và Ung bướu, nhận định đây là trường hợp đặc biệt nguy hiểm khi hai khối u ác tính xuất hiện độc lập, không phải do di căn. Do bệnh nhân vừa trải qua ca phẫu thuật cắt gan cách đó hai tháng, thể trạng còn yếu khiến ca mổ thực quản sau đó trở nên thách thức hơn.
Êkíp phẫu thuật phải làm việc liên tục suốt 9 giờ để cắt bỏ đoạn thực quản chứa khối u, nạo vét hạch và tạo hình thực quản mới bằng dạ dày. Ca mổ can thiệp đồng thời vào cả ba vùng giải phẫu gồm cổ, lồng ngực và bụng nhằm tái tạo đường ăn uống tự nhiên cho người bệnh.
Theo bác sĩ Quốc, cả ung thư gan và ung thư thực quản đều tiến triển âm thầm với triệu chứng kín đáo ở giai đoạn đầu. Người bệnh ung thư thực quản thường chỉ cảm thấy nuốt nghẹn nhẹ, vướng khi ăn đồ đặc hoặc thỉnh thoảng sặc thức ăn.
Do thực quản thiếu lớp thanh mạc bảo vệ nên tế bào ung thư dễ dàng xâm lấn sang khí quản và các mạch máu lớn vùng ngực, làm mất cơ hội điều trị triệt để nếu phát hiện muộn. Tương tự, ung thư gan cũng thường chỉ bộc phát khi tế bào ác tính đã xâm lấn rộng hoặc di căn xa, khiến việc điều trị trở nên tốn kém và kém hiệu quả.
Giới chuyên môn khuyến cáo người dân cần đi khám ngay nếu xuất hiện tình trạng nuốt nghẹn, nuốt vướng kéo dài hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân. Nhóm đối tượng nguy cơ cao bao gồm người lạm dụng rượu bia, thuốc lá, mắc bệnh trào ngược dạ dày - thực quản (GERD) lâu năm hoặc có thói quen ăn uống đồ quá nóng cần chủ động tầm soát định kỳ. Việc phát hiện sớm qua nội soi và chẩn đoán hình ảnh giúp tăng tỷ lệ điều trị thành công, bảo tồn chức năng các cơ quan tiêu hóa.
Nghiên cứu khoa học cho thấy ăn trứng mỗi ngày có thể không gây hại mà còn mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe khi kết hợp trong chế độ ăn cân bằng. Tuy nhiên, ăn trứng lúc nào là có lợi cho sức khỏe nhất?
Sau đây, bà Roxana Ehsani, chuyên gia dinh dưỡng đang làm việc tại Mỹ, sẽ chỉ ra thời điểm ăn trứng tốt nhất, theo trang tin sức khỏe Verywell Health.
Chuyên gia Ehsani cho biết: Tốt nhất nên ăn trứng vào buổi sáng.
Chuyên gia Ehsani nói: Trứng là một trong những nguồn protein chất lượng cao nhất, cung cấp tất cả 9 axit amin thiết yếu, cùng với các chất dinh dưỡng quan trọng như choline, vitamin D và vitamin nhóm B.
Bà giải thích: Bắt đầu ngày mới với bữa ăn giàu protein, như trứng, có thể giúp tăng cảm giác no và hỗ trợ kiểm soát sự thèm ăn tốt hơn suốt cả ngày. Kết hợp protein vào bữa sáng cũng có thể giúp bạn đạt được mục tiêu protein hằng ngày. Nên thưởng thức món trứng tráng với các loại rau như ớt chuông, hành tây và rau bina để có bữa sáng giàu chất chống oxy hóa và dinh dưỡng.
Số lượng trứng có thể ăn một cách an toàn mỗi ngày phụ thuộc vào sức khỏe, chế độ ăn uống và cách chế biến.
Hiệp hội Tim mạch Mỹ khuyến cáo người lớn không mắc bệnh tim nên ăn 1 quả trứng (hoặc 2 lòng trắng trứng) mỗi ngày.
Tuy nhiên, người mắc bệnh tim hoặc cholesterol cao nên ăn chỉ 4 lòng đỏ trứng mỗi tuần.
Ngoài ra, chuyên gia Ehsani cũng đưa ra lời khuyên cho các món ăn lành mạnh khác như sau:
Chuyên gia Ehsani cho biết: Ăn yến mạch vào buổi sáng cung cấp nguồn carbohydrate tiêu hóa chậm tốt, giúp duy trì mức đường huyết, năng lượng và sự tập trung ổn định suốt cả ngày. Hàm lượng chất xơ cao không chỉ hỗ trợ sức khỏe tim mạch, kiểm soát đường huyết tốt hơn và giảm viêm nhiễm trong cơ thể, mà còn giúp no lâu hơn, ngăn ngừa ăn quá nhiều và mệt mỏi vào cuối ngày.
Kết hợp yến mạch với các loại quả mọng và các loại hạt để có sự kết hợp cân bằng giữa chất xơ, chất chống oxy hóa và chất béo lành mạnh.
Chuối giàu carbohydrate và kali, khiến chúng trở thành nguồn năng lượng tiện lợi.
Ăn chuối vào 30 - 60 phút trước khi tập luyện giúp cung cấp nguồn năng lượng nhanh chóng cho các cơ bắp đang hoạt động nhờ hàm lượng đường tự nhiên cao. Ngay sau khi tập luyện, hàm lượng đường và carbohydrate có thể giúp bổ sung nguồn năng lượng dự trữ để hỗ trợ phục hồi. Hàm lượng kali cao trong chuối cũng có lợi trong việc ngăn ngừa chuột rút cơ bắp.