Từ ngày 1-7-2026, tiêu chuẩn quốc gia Trung Quốc mang tên “GB38031-2025 – Yêu cầu an toàn đối với pin động lực dùng cho xe điện” sẽ bắt đầu có hiệu lực. Đây được xem là một trong những bộ quy định khắt khe nhất thế giới về an toàn pin xe điện.
Điểm đáng chú ý nhất là sự thay đổi trong tư duy quản lý. Nếu trước đây ngành công nghiệp chấp nhận một mức độ rủi ro cháy nổ nhất định, thì nay tiêu chuẩn mới đặt ra yêu cầu rõ ràng: “pin không được bốc cháy hoặc phát nổ ngay cả khi xảy ra hiện tượng thoát nhiệt (thermal runaway) do chập mạch bên trong cell pin”.
Theo tiêu chuẩn cũ, khi xảy ra sự cố bên trong pin, hệ thống chỉ cần cảnh báo người lái trước ít nhất 5 phút trước khi xảy ra cháy nổ để hành khách có thời gian thoát ra ngoài.
Với tiêu chuẩn mới, yêu cầu được nâng lên đáng kể: Không được xảy ra cháy hoặc nổ! Bên cạnh đó, hệ thống vẫn phải phát cảnh báo và khói sinh ra từ phản ứng hóa học không được gây nguy hiểm cho người trong xe.
Các xe điện ở Trung Quốc đều phải vượt qua được bài kiểm tra mô phỏng tình huống xe cán phải đá hoặc vật cản trên đường. Một đầu va đập đường kính 30mm sẽ tác động vào đáy bộ pin.
Để đạt yêu cầu, bộ pin không được rò rỉ chất lỏng, không nứt vỡ vỏ, không cháy hay phát nổ và duy trì khả năng cách điện ở mức an toàn.
Ngoài việc vượt qua các bài thử nghiệm va chạm, xe điện ở Trung Quốc còn phải thực hiện bài kiểm tra với sạc nhanh.
Trong bối cảnh công nghệ sạc nhanh ngày càng phổ biến, đặc biệt với những bộ pin có thể sạc từ 20% lên 80% trong khoảng 15 phút, tiêu chuẩn mới yêu cầu pin phải vượt qua bài thử thử chập mạch sau khi đã trải qua 300 chu kỳ sạc nhanh.
Mục tiêu là bảo đảm cấu trúc bên trong cell pin vẫn an toàn dù đã chịu nhiều lần sạc công suất cao.
Theo Car250, hơn 78% trong số 36 doanh nghiệp sản xuất pin Trung Quốc được khảo sát cho biết đã có công nghệ đáp ứng các yêu cầu mới.
CATL đã phát triển công nghệ pin NP (No Propagation) từ năm 2020 nhằm ngăn hiện tượng lan truyền nhiệt giữa các cell pin. Phiên bản mới nhất được cho là có khả năng kiểm soát khí và áp suất sinh ra trong sự cố nghiêm trọng.
SVOLT từng giới thiệu dòng pin “Dragon Armor Battery” với mục tiêu không cháy, không phát nổ và không sinh khói trong nhiều tình huống rủi ro.
Tuy nhiên, tiêu chuẩn mới không đồng nghĩa xe điện sẽ hoàn toàn không còn nguy cơ cháy nổ. Trong những vụ tai nạn cực kỳ nghiêm trọng khiến cấu trúc bộ pin bị phá hủy nặng nề, rủi ro vẫn có thể xảy ra.
Tiêu chuẩn GB38031-2025 được xem là một bước ngoặt lớn của ngành xe điện. Từ 1-7, khả năng “không cháy, không nổ” không còn là tính năng quảng cáo mà trở thành yêu cầu bắt buộc đối với mọi mẫu xe bán tại Trung Quốc.
Điều này sẽ tạo áp lực lớn lên các nhà sản xuất pin và xe điện, đặc biệt là những doanh nghiệp theo đuổi chiến lược giảm chi phí bằng cách cắt giảm các hạng mục liên quan đến an toàn.
Sau khi áp dụng ở Trung Quốc, rất có thể tiêu chuẩn GB38031-2025 sẽ trở thành chuẩn mực mới của ngành xe điện toàn cầu, buộc các hãng xe và nhà sản xuất pin phải cạnh tranh bằng công nghệ an toàn thay vì chỉ tập trung vào phạm vi hoạt động hay tốc độ sạc.
Chia sẻ với trang Drive tại sự kiện ra mắt Mazda CX-5 thế hệ mới, ông Koichiro Yamaguchi - quản lý chương trình phát triển CX-5 - cho biết ông chưa thực sự hài lòng với bất kỳ hệ thống hybrid nào của các hãng xe khác mà mình từng trải nghiệm.
"Tôi đã lái thử rất nhiều mẫu xe hybrid của các thương hiệu khác nhau, nhưng chưa có hệ thống nào khiến tôi hài lòng hoàn toàn. Vì vậy, chúng tôi muốn tạo ra một hệ thống hybrid mang đậm bản sắc Mazda và đáp ứng được những kỳ vọng đó", ông nói.
Theo vị lãnh đạo này, điểm quan trọng nhất khi đánh giá một chiếc xe hybrid không nằm ở các con số công suất hay mức tiêu hao nhiên liệu, mà là cách chiếc xe phản ứng với thao tác đạp ga của người lái.
Ông cho rằng nhiều mẫu xe hybrid trên thị trường hiện nay vẫn tồn tại độ trễ nhất định giữa thời điểm người lái tăng ga và phản ứng thực tế của hệ truyền động, làm giảm cảm giác kết nối giữa người và xe.
Dù không nêu tên bất kỳ thương hiệu nào, nhận xét của ông Yamaguchi được đưa ra trong bối cảnh các đối thủ trực tiếp của CX-5 Hybrid gồm Toyota RAV4, Honda CR-V, Subaru Forester, Hyundai Tucson và Kia Sportage.
Trong số này, Toyota RAV4 Hybrid hiện là một trong những mẫu xe bán chạy nhất phân khúc, nổi tiếng nhờ khả năng tiết kiệm nhiên liệu. Phiên bản dẫn động bốn bánh có mức tiêu thụ chỉ khoảng 4,6 lít/100km.
Trong khi đó, Subaru Forester Hybrid tiêu thụ khoảng 6,2 lít/100km, Hyundai Tucson Hybrid và Kia Sportage Hybrid ở mức 5,3 lít/100km, còn Honda CR-V Hybrid đạt 5,5 lít/100km.
Mazda cho biết nền tảng cho hệ thống hybrid mới sẽ là động cơ SkyActiv-Z đang được phát triển. Hãng mô tả đây là loại động cơ kết hợp những ưu điểm của cả động cơ xăng lẫn diesel nhằm tối ưu hiệu suất đốt cháy và khả năng tiết kiệm nhiên liệu.
Tuy nhiên, Mazda cũng thừa nhận động cơ đốt trong dù hiệu quả đến đâu vẫn có những hạn chế nhất định ở dải vòng tua thấp. Đây chính là lý do hãng kết hợp thêm mô-tơ điện để bổ trợ khả năng tăng tốc ở tốc độ thấp và cải thiện độ nhạy chân ga.
Theo ông Yamaguchi, mục tiêu của Mazda không chỉ là đạt mức tiêu thụ nhiên liệu cạnh tranh trong phân khúc mà còn phải duy trì đặc tính "fun-to-drive" - yếu tố vốn được xem là bản sắc của thương hiệu Nhật Bản.
Hệ truyền động hybrid mới dự kiến ra mắt tại Mỹ trong năm 2027 trước khi được mở rộng sang các thị trường khác. Mẫu xe đầu tiên ứng dụng công nghệ này sẽ là Mazda CX-5 thế hệ thứ ba vừa trình làng.
CEO Feng Qingfeng của Lotus đã gây chú ý khi tuyên bố tại một sự kiện truyền thông rằng mọi mẫu xe thể thao có trọng lượng trên 1,8 tấn đều là hạng xoàng.
Phát biểu này nhanh chóng được lan truyền trên mạng xã hội Trung Quốc, bởi tất cả các mẫu xe năng lượng mới mang thương hiệu Lotus hiện nay, bao gồm cả siêu xe Lotus Evija, đều nặng hơn đáng kể so với ngưỡng 1,8 tấn mà ông đề cập.
Tại sự kiện, ông Feng Qingfeng cho biết Lotus đã đặt ra một tiêu chuẩn mới về trọng lượng cho các mẫu xe thể thao của hãng, đó là phải dưới 1,8 tấn. Vị CEO nhấn mạnh rằng bất kỳ mẫu xe thể thao nào vượt quá mức trọng lượng này đều chỉ ở mức tầm thường.
Bên cạnh đó, ông cũng cho rằng thông số công suất cực đại cao giờ đây không còn nhiều ý nghĩa. Theo Feng Qingfeng, trong thời đại điện khí hóa, việc tạo ra những mẫu xe có công suất lớn là điều khá dễ dàng, nhưng điều đó có thể dẫn đến khả năng điều khiển không thực sự tốt.
Ông cho biết, ngay cả một chiếc xe sở hữu công suất 2.000 mã lực nhưng nặng hơn 1,8 tấn cũng chỉ là "hạng xoàng".
Tham vọng của Lotus trong việc duy trì triết lý xe thể thao nhẹ là điều đáng ghi nhận. Tuy nhiên, phát biểu của vị CEO này lại vô tình khiến chính dải sản phẩm hiện tại của hãng trở thành tâm điểm chỉ trích. Lý do là toàn bộ các mẫu xe thuần điện (BEV) và hybrid sạc điện (PHEV) mang logo Lotus đều nặng trên 1,8 tấn.
Danh sách này bao gồm Eletre và Emeya, hai mẫu xe được Lotus quảng bá lần lượt là "hyper SUV" và "hyper-GT".
Thậm chí, ngay cả siêu xe Evija với công suất 1.500kW (2.011 mã lực) và giá khởi điểm 2,3 triệu USD cũng có trọng lượng vượt quá 1,8 tấn. Cụ thể, xe Evija nặng 1.894kg, Emeya nặng 2.455kg, Eletre nặng 2.600kg và Eletre X nặng 2.625kg.
Hiện chỉ có mẫu xe sử dụng động cơ xăng Lotus Emira đáp ứng được tiêu chuẩn khắt khe mà CEO của hãng đề ra, với trọng lượng không tải 1.460kg. Theo cách phân loại của Feng Qingfeng, đây sẽ là mẫu xe thể thao "đích thực" duy nhất trong danh mục sản phẩm của Lotus hiện nay.
Bỏ qua yếu tố hài hước, nhiều ý kiến cho rằng vị CEO đang ngầm hé lộ về mẫu xe thể thao PHEV sử dụng động cơ V8 mà Lotus mới công bố gần đây. Mẫu xe này dự kiến ra mắt thị trường vào năm 2028 và có thể sẽ sở hữu trọng lượng dưới 1,8 tấn.
Trong hai tháng 4 và 5-2026, Mazda liên tục bổ sung các phiên bản tiêu chuẩn mới cho ba dòng xe chủ lực tại Việt Nam gồm Mazda3, CX-5 và CX-8. Thực chất, các phiên bản Deluxe mới đã được tinh giản trang bị so với cấu hình Deluxe trước đây, trong khi những bản tiêu chuẩn cũ được chuyển đổi thành gói “Deluxe tùy chọn” hoặc “Luxury tùy chọn”.
Động thái tái cơ cấu danh mục sản phẩm giúp hạ đáng kể mức giá tiếp cận của cả ba mẫu xe. Theo đó, Mazda3 hiện có giá niêm yết từ 569 triệu đồng, CX-5 từ 699 triệu đồng và CX-8 từ 899 triệu đồng. Sau khi áp dụng các chương trình ưu đãi tại đại lý, giá giao dịch thực tế của ba mẫu xe lần lượt giảm còn khoảng 559 triệu đồng, 689 triệu đồng và 889 triệu đồng.
So với các đối thủ Nhật Bản và Hàn Quốc cùng phân khúc, dải sản phẩm Mazda hiện sở hữu mức giá khởi điểm thấp nhất. Đơn cử trong phân khúc SUV/crossover cỡ C, Ford Territory và Hyundai Tucson đang có giá niêm yết khởi điểm lần lượt 739 triệu và 769 triệu đồng, cao hơn đáng kể so với mức 699 triệu đồng của Mazda CX-5.
Về kỹ thuật và trang bị, Mazda chủ yếu cắt giảm các hệ thống phụ trợ hoặc phụ kiện đi kèm, trong khi động cơ và nhiều tiện nghi chính vẫn được giữ nguyên.
Trên Mazda3, khác biệt giữa hai phiên bản Deluxe nằm chủ yếu ở hệ thống đèn chiếu sáng phía trước. Phiên bản tiêu chuẩn mới bị lược bỏ tính năng tự động bật/tắt đèn và cân bằng góc chiếu tự động.
Việc cắt giảm các trang bị điện tử ngoại thất này giúp giá bán giảm tới 40 triệu đồng so với bản cũ. Đây được xem là mức chênh lệch đáng kể với nhóm khách hàng mua xe lần đầu hoặc kinh doanh dịch vụ, vốn ưu tiên tối ưu chi phí đầu tư ban đầu hơn các tính năng tự động.
Đối với CX-5, phiên bản Deluxe tùy chọn cao hơn sẽ được bổ sung nhiều phụ kiện như phim cách nhiệt, thảm lót sàn, túi cứu hộ, baga mui, ốp ống xả kép và ty đỡ nắp capo. Trong khi đó, bản tiêu chuẩn mới với giá thực tế khoảng 689 triệu đồng chỉ còn giữ lại thảm lót sàn và ty đỡ nắp capo.
Riêng Mazda CX-8, hãng chuyển sang sử dụng tên gọi Luxury thay cho Deluxe. Dòng xe này được chia thành Luxury tiêu chuẩn và Luxury tùy chọn. Phiên bản Luxury tiêu chuẩn có giá thực tế khoảng 889 triệu đồng bị cắt giảm một số tiện ích có thể lắp thêm sau như cảm biến áp suất lốp và phim cách nhiệt.
Việc bóc tách các trang bị tiện ích hoặc phụ kiện dễ nâng cấp thành gói tùy chọn riêng là hướng điều chỉnh mới của Mazda tại Việt Nam. Thay vì duy trì cấu hình cố định, hãng giảm bớt thiết bị để kéo giá niêm yết xuống thấp hơn, qua đó giúp giảm chi phí trước bạ và các khoản phí lăn bánh liên quan.
Chiến lược này giúp các dòng xe Mazda tạo lợi thế cạnh tranh rõ rệt về giá trong từng phân khúc. Đồng thời khách hàng có ngân sách hạn chế vẫn có thể tiếp cận xe với không gian và nền tảng vận hành tương đương, sau đó chủ động bổ sung thêm phụ kiện theo nhu cầu sử dụng và khả năng tài chính cá nhân.
