“Chính phủ xin thông báo với người dân trong nước và cộng đồng quốc tế rằng Burkina Faso đã quyết định cắt đứt quan hệ ngoại giao với Pháp, có hiệu lực kể từ ngày 26/6”, truyền hình quốc gia Tây Phi đưa tin.
Ouagadougou cáo buộc Paris “nuôi tham vọng thực dân kiểu mới” bằng cách “hậu thuẫn các mạng lưới lật đổ và phần tử cực đoan, đẩy Burkina Faso cùng toàn khu vực Sahel vào cảnh tang thương”. Chính phủ Burkina Faso lưu ý quyết định “chỉ áp dụng đối với quan hệ ngoại giao”, không ảnh hưởng đến những mối liên hệ lịch sử, văn hóa, xã hội và giữa người dân hai nước.
Pháp gọi đây là động thái mang tính thù địch và vô căn cứ, phản ánh “xu hướng đáng lo ngại của chính quyền Burkina Faso”. Paris tuyên bố đang xem xét các phương án đáp trả cần thiết.
Burkina Faso là thuộc địa cũ của Pháp ở châu Phi. Quốc gia vùng hạ Sahara là một trong 5 nước mà Pháp triển khai binh sĩ để hỗ trợ lực lượng địa phương đối phó phiến quân Hồi giáo. Burkina Faso từng trải qua hai cuộc đảo chính vào tháng 1 và tháng 9/2022, với đại úy Ibrahim Traore hiện là lãnh đạo đất nước.
Pháp từng là cường quốc có ảnh hưởng sâu rộng ở Bắc, Trung và Tây Phi, nhưng vị thế nước này tại khu vực đã suy giảm đáng kể trong những năm gần đây. Nhiều thuộc địa cũ đã xa rời Pháp và tăng cường quan hệ với Nga, Trung Quốc.
Tại Burkina Faso, tâm lý bài Pháp gia tăng từ sau cuộc đảo chính đầu tiên năm 2022, khi người biểu tình phản đối sự hiện diện của binh sĩ Pháp. Tháng 1/2023, lực lượng Pháp phải rút khỏi quốc gia Tây Phi.
Tin Gốc: Vnexpress

Trong cuộc gặp gỡ báo chí sau hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại thủ đô Colombo hôm nay, Tổng thống Sri Lanka Anura Kumara Dissanayake bày tỏ mong muốn tiếp tục tăng cường hợp tác với Việt Nam trên các lĩnh vực mà hai bên có tiềm năng; mở rộng hợp tác văn hóa, giáo dục, tôn giáo và giao lưu nhân dân, góp phần củng cố mối quan hệ hai nước, theo TTXVN.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết hai bên thống nhất trong bối cảnh then chốt hiện nay, Việt Nam và Sri Lanka đang hội tụ nhiều cơ hội và lợi ích tương đồng để đưa quan hệ phát triển lên tầm cao mới.
Hai bên đã nhất trí nâng cấp quan hệ Việt Nam - Sri Lanka lên Đối tác Toàn diện, cam kết tiếp tục củng cố và tăng cường hợp tác hữu nghị, xác lập tin cậy chính trị ở mức cao, mở rộng phạm vi và mức độ hợp tác theo hướng toàn diện, thực chất trên tất cả lĩnh vực.
Hai nước sẽ làm sâu sắc hơn hợp tác chính trị, quốc phòng, an ninh trên cơ sở tin cậy, hiểu biết và tôn trọng lẫn nhau, tăng cường hơn nữa trao đổi và tiếp xúc cấp cao, trên tất cả các kênh Đảng, nhà nước, quốc hội và giao lưu nhân dân cũng như duy trì đều đặn các cơ chế hợp tác song phương.
Việt Nam và Sri Lanka tăng cường hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, nông nghiệp, năng lượng, khoa học - công nghệ theo hướng thực chất, cùng có lợi; triển khai các biện pháp đột phá nhằm sớm đạt mục tiêu kim ngạch thương mại 1 tỷ USD; hướng đến một thỏa thuận về thương mại, đầu tư song phương giữa hai nước trong tương lai.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hoan nghênh các hãng hàng không Việt Nam mở đường bay thẳng giữa hai nước, cho rằng đây sẽ là bước đột phá về kết nối, tạo điều kiện thuận lợi để tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực.
Tổng thống Anura Kumara Dissanayake cũng bày tỏ mong muốn hai bên tăng cường hợp tác đa phương và phối hợp chặt chẽ trong các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm vì hòa bình, ổn định và hợp tác phát triển.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đang có chuyến thăm cấp nhà nước tới Sri Lanka trong hai ngày 7-8/5 theo lời mời của Tổng thống Anura Kumara Dissanayake.
Trong lễ đón chính thức tại Phủ Tổng thống ở Colombo sáng nay, Sri Lanka đã bắn 21 loạt đại bác chào mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Chuyến thăm Sri Lanka lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước góp phần củng cố mối quan hệ hữu nghị truyền thống, thắt chặt tình cảm hữu nghị giữa lãnh đạo và nhân dân hai nước đã được xây dựng suốt chiều dài lịch sử; sẽ trở thành dấu mốc chính trị quan trọng, tạo xung lực mới và mở ra giai đoạn phát triển mới cho quan hệ với tin cậy chính trị được tăng cường ở mức cao hơn, hợp tác trên phạm vi và tầm mức sâu rộng hơn, hiệu quả và thực chất hơn.
Tin Gốc: Vnexpress

Tuy nhiên sau đó, Bộ Chỉ huy trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã làm rõ thêm tuyên bố của ông Trump. Theo đó, Mỹ sẽ thực hiện phong tỏa toàn bộ giao thông đường biển "đi và đến các cảng của Iran", bắt đầu từ 9h tối ngày 13-4 (giờ Việt Nam), nhưng lệnh phong tỏa sẽ không ảnh hưởng đến tàu thuyền sử dụng eo biển Hormuz để đi và đến các cảng không thuộc Iran.
Cuộc hội đàm kéo dài 21 tiếng đồng hồ trong hai ngày 11 và 12 tháng 4 ở Islamabad đã kết thúc mà không đạt được thỏa thuận nào.
Phó tổng thống Mỹ JD Vance và các quan chức Iran cho biết sau đó rằng giữa hai bên vẫn còn nhiều khác biệt đáng kể.
Phát biểu sau cuộc hội đàm, ông Vance nói Mỹ cần một cam kết rằng Iran sẽ không tìm cách phát triển vũ khí hạt nhân.
Nhưng ngay cả khi đàm phán không đưa đến thỏa thuận, có vẻ như nguy cơ hai bên trở lại với một cuộc chiến tranh tổng lực ít ra đã được ngăn chặn. Trước khi đàm phán có thể tiến hành, Washington và Tehran đã nhất trí với nhau về một lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần lễ bắt đầu từ ngày 7-4.
Chính phủ Iran gọi lệnh ngừng bắn là một chiến thắng, tiếp tục phô trương sức mạnh ở trong và ngoài nước, đồng thời khẳng định không còn lòng tin với Mỹ sau cuộc gặp ở Islamabad và tỏ ra cương quyết không chấp nhận bất cứ điều gì khác ngoài việc đòi hỏi Mỹ và Israel chấm dứt hoàn toàn và ngay lập tức các hành động thù địch.
Những gì diễn ra ở Islamabad cũng cho thấy cục diện chiến lược đã thay đổi. Cuộc chiến cho tới nay không đi đến đâu của Mỹ và Israel đã làm yếu đi sức nặng của các mối đe dọa quân sự.
Washington vẫn có thể phô trương lực lượng, nhưng sau một cuộc xung đột tốn kém và cơ bản là vô ích, những cảnh báo như vậy không còn mang sức nặng như trước. Tương tự, tuyên bố phong tỏa Hormuz của ông Trump không đồng nghĩa với việc an ninh hay lưu thông bình thường đã trở lại với tuyến đường thủy huyết mạch này.
Một thực tế mới hiện đang hình thành ở Trung Đông: Washington không còn có thể áp đặt các điều khoản. Bất kỳ thỏa thuận nào giờ cũng đòi hỏi thỏa hiệp thực sự thông qua hoạt động ngoại giao kiên nhẫn, kỷ luật và chấp nhận tình trạng mơ hồ.
Vấn đề là những phẩm chất này cũng là điều ông Trump thiếu. Ngoài ra, các cuộc thương lượng mở ra khả năng những cường quốc khác sẽ tham gia, đặc biệt là các bên có ảnh hưởng với Iran như Trung Quốc và Nga, để giúp ổn định quá trình và giảm thiểu rủi ro tái diễn xung đột.
Tuy nhiên, ngay cả khi các cuộc đàm phán đổ vỡ và thậm chí khi Israel tiếp tục các cuộc tấn công vào Iran, điều đó không tự động khiến Mỹ sẽ bị kéo trở lại cuộc chiến.
Kết quả khả thi hơn là một hiện trạng bế tắc mới không qua đàm phán - một trạng thái không được pháp điển hóa qua thỏa thuận chính thức, mà được duy trì bằng sự kiềm chế lẫn nhau trên thực tế.
Mỹ sẽ đứng ngoài cuộc chiến, Iran sẽ tiếp tục quyền kiểm soát với giao thông qua eo biển Hormuz, Israel và Iran sẽ tiếp tục cuộc xung đột ở mức độ thấp. Một cuộc chiến toàn diện Mỹ - Iran, vào lúc này, sẽ được ngăn chặn.
Tehran có thể tuyên bố họ đã đánh bại sức mạnh kết hợp của Israel và Mỹ trong khi vẫn giữ nguyên vị thế địa chính trị và chế độ thần quyền, thậm chí là đã củng cố thêm những điều đó.
Về phần mình, ông Trump có thể khoe ông đã tránh được một cuộc chiến sa lầy khác cho nước Mỹ, trong khi vẫn làm suy yếu nghiêm trọng năng lực quân sự của đối thủ, giúp ổn định thị trường năng lượng, và hỗ trợ thành công Israel.
Dù cho những tuyên bố "chiến thắng" đấy có gần (hay xa) sự thực đến đâu, một tình thế cân bằng, tuy mong manh, đã ít nhiều được xác lập. Trong tình thế này, cả hai bên đều không đủ ý chí chính trị để đạt được một giải pháp toàn diện, nhưng đủ lợi ích chung để tránh một cuộc hủy diệt lẫn nhau lan rộng.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Hôm qua (27.5), CBS đưa tin Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến triệu tập cuộc họp nội các vào đầu ngày 28.5 (theo giờ VN) có thể để thảo luận về vấn đề Iran.
Theo đó, Tổng thống Trump thể hiện sự tự tin đang tiến gần thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz và khả năng hạt nhân của Iran đã bị suy giảm đủ để Washington tuyên bố chiến thắng, chấm dứt một cuộc xung đột vốn không được ngay cả phía đảng Cộng hòa ủng hộ.
Tuy nhiên, việc đàm phán giữa hai bên đang trở nên phức tạp hơn sau khi các lực lượng Mỹ mới đây tấn công vào các địa điểm phóng tên lửa và tàu rải mìn ở miền nam Iran, với lý do để "phòng vệ" trước các hành động của đối phương. Lầu Năm Góc cho rằng đã hành động với "sự kiềm chế" trong bối cảnh ngừng bắn kéo dài nhiều tuần. Ngược lại, Tehran chỉ trích hành động này là một dấu hiệu của "thiện chí xấu và không đáng tin cậy".
Cũng vào hôm qua dẫn lời Phó thư ký Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran Ali Bagheri Kani một lần nữa tái khẳng định lập trường của nước này rằng số uranium làm giàu cao của Tehran là "giới hạn" trong các cuộc đàm phán hiện tại với Mỹ. Hãng tin Fars dẫn lời ông Ali Bagheri Kani, phát biểu bên lề một hội nghị diễn ra ở Moscow (Nga), khẳng định vấn đề vừa nêu "không nằm trong chương trình nghị sự của các cuộc đàm phán".
Trả lời Thanh Niên hôm qua (27.5), chuyên gia tình báo quân sự Mỹ Carl O.Schuster (đang giảng dạy về quan hệ quốc tế, lịch sử ở ĐH Hawaii - Thái Bình Dương) đánh giá: "Về mặt chính thức, thỏa thuận ngừng bắn vẫn còn hiệu lực nhưng Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) bị cáo buộc liên tục vi phạm thỏa thuận này trong 2 tuần qua. Vừa qua, Mỹ đã phát động một loạt các cuộc tấn công nhằm vào các đơn vị thuộc IRGC, các tàu rải thủy lôi, tàu tấn công nhanh và các đơn vị phóng máy bay không người lái. Tàu tấn công nhanh và các đơn vị phóng máy bay không người lái bị Mỹ cáo buộc là những đối tượng vi phạm thỏa thuận ngừng bắn. Việc các tàu rải thủy lôi xuất hiện tạo ra mối đe dọa về việc rải thủy lôi trên các tuyến hàng hải".
"Cả hai chính phủ đều muốn các cuộc đàm phán tiếp tục nhưng IRGC dường như hoạt động tự chủ và hiện tại không chịu sự quản lý của chính phủ. Điều đó và việc Mỹ khăng khăng đòi Iran từ bỏ vật liệu hạt nhân là 2 điểm mấu chốt chính trong các cuộc đàm phán", cựu đại tá Schuster phân tích và cho rằng: "Ưu tiên của chế độ là sự tồn tại của chính họ nhưng IRGC coi việc giữ lại vật liệu hạt nhân là sự đảm bảo duy nhất cho điều đó. Mỹ đã phát động chiến tranh để phá hủy chương trình vũ khí hạt nhân của Iran. Điều đó cho thấy cuộc chiến sẽ tiếp diễn cho đến khi IRGC chịu tổn thất nặng nề đến mức quyền lực của họ bên trong Iran bị suy giảm, hoặc Thượng viện Mỹ ra quyết định chấm dứt chiến tranh, để lại chế độ Iran và chương trình hạt nhân nguyên vẹn".
"Hiện tại, Iran đang kiểm soát ngầm eo biển Hormuz. Các tàu không mang cờ Iran hoặc không chở hàng hóa của nước này phải có sự cho phép của Tehran để vào hoặc rời eo biển Hormuz. Còn Mỹ thì chặn các tàu mang cờ Iran và những tàu đi đến hoặc đi từ các cảng của Iran. Nếu tình trạng bế tắc hiện tại tiếp tục, tôi dự báo Thượng viện Mỹ sẽ hành động để chấm dứt chiến tranh vào giữa tháng 7. Vì vậy, Tổng thống Trump phải đối mặt với một tình thế khó xử nếu Iran tiếp tục từ chối giao nộp vật liệu hạt nhân. Tổng thống Trump phải leo thang hoặc chấp nhận khả năng không đạt được mục tiêu chính trị của ông. Nên tôi cho rằng Nhà Trắng sẽ leo thang quân sự vào giữa tháng 6 nếu không có thỏa thuận nào được ký kết", chuyên gia Schuster dự báo.
Tin Gốc: Thanh Niên

