Thị trường kinh doanh đang được lành mạnh hơn sau các quyết định truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi bán hàng giả, lừa dối khách hàng và các quyết định xử lý hành chính đối với hành vi kinh doanh bất chính và bất minh khác.
Từ cuối năm 2024, chiến dịch “lành mạnh hóa thị trường” đã được đẩy mạnh. Năm 2025, nhiều ông lớn đã được gọi tên và bị xử phạt với mức phạt lên đến hàng triệu đồng với một hành vi vi phạm. Từ những cái tên Bảo hiểm nhân thọ, nhãn hàng điện tử, công ty chuyển phát nhanh… đến các “ông lớn” kinh doanh kim hoàn và có cả ngân hàng.
Theo các báo cáo của Ủy ban Cạnh tranh quốc gia, có 17 tổ chức, cá nhân đã bị xử phạt về hành vi cạnh tranh không lành mạnh trong năm 2025. Tổng số tiền phạt lên đến 2,71 tỉ đồng. Trong nửa đầu năm 2026 đáng chú ý có vụ Zalo và vụ việc của Shopee lần này.
Hành vi này được quy định trong Luật Quảng cáo và Luật Sở hữu trí tuệ, tiêu biểu nhất là hành vi chỉ dẫn gây nhầm lẫn. Hành vi chỉ dẫn gây nhầm lẫn đã được xem như một dạng hành vi cạnh tranh không lành mạnh, bên cạnh hành vi quảng cáo và khuyến mại nhằm cạnh tranh không lành mạnh.
Hiện tại các hành vi này được Luật Cạnh tranh 2018 (đang có hiệu lực) gọi tên chung là hành vi lôi kéo khách hàng bất chính. Việc quảng cáo không trung thực cũng thuộc nhóm này. Lôi kéo khách hàng bất chính còn được mô tả cụ thể là hành vi “đưa thông tin gian dối hoặc gây nhầm lẫn cho khách hàng” nhằm thu hút khách hàng.
Hoạt động thương mại điện tử có lẽ là “hầm trú ngụ” khổng lồ cho các chiêu thức kinh doanh “gian dối hoặc gây nhầm lẫn” này. Thông tin về chương trình bán hàng, khuyến mãi… được chia sẻ trên ứng dụng phần mềm hoặc trao đổi trực tiếp giữa ứng dụng và người dùng là lợi thế để che đậy các kiểu kinh doanh “bất chính”.
Trên thực tế ngoài các hành vi lôi kéo khách hàng bất chính, vẫn còn muôn hình vạn trạng các biểu hiện khác đòi hỏi cơ quan này phải gia tăng tốc độ và “công lực” thì mới mong là có thể thanh lọc hết được.
Chẳng hạn như cách đặt tên công ty, tên dịch vụ kiểu đánh lừa khách hàng. Hay các chương trình khuyến mại được áp dụng kèm theo điều kiện nhưng doanh nghiệp bán hàng hay nhà cung cấp không lưu ý đến điều kiện áp dụng.
Thay vì “mua 1 tặng 1 (kèm điều kiện khác nữa)” nhưng thông tin giới thiệu chỉ dừng lại ở cụm từ “mua 1 tặng 1” mà không có lưu ý rằng sẽ có điều kiện áp dụng kèm theo. Người mua hàng… tự có trách nhiệm kiểm tra điều kiện của chương trình ở mục khác, ở bên dưới hay ở đâu đó.
Người mua hàng không có kinh nghiệm dễ bị đánh lừa bởi cảm nhận hàng rẻ, giá hời và “sụp hố” khi bước thanh toán đã hoàn tất.
Các clip quảng cáo bật chế độ cho phép người dùng ứng dụng bỏ qua (skip). Theo mô thức phổ quát, dấu “x” là biểu tượng để người dùng chọn cách thoát khỏi clip quảng cáo. Nhưng nhiều ứng dụng gắn dấu “x” trên chính clip quảng cáo đó với chức năng mở ra thông tin chi tiết về sản phẩm và chương trình quảng cáo.
Dấu “x” để thoát khỏi clip quảng cáo sẽ là một dấu “x” khác. Nhưng thử hỏi có mấy ai biết được điều đó?! Người xem rất khó chịu khi muốn thoát quảng cáo lại bị dẫn dụ đến chỗ buộc phải xem quảng cáo nhiều hơn, lâu hơn. Trong khi đơn vị nhà vận hành lập luận rằng đâu ai cấm họ cái quyền dùng dấu “x” cho chức năng “enter” (mở ra)?
Theo Financial Times, bộ phận giao dịch dầu khí của 3 tập đoàn gồm Shell, BP và TotalEnergies đã tận dụng mạnh mẽ các cú sốc nguồn cung và biến động giá để gia tăng lợi nhuận trong quý I/2025.
Giới phân tích ước tính mảng giao dịch của 3 tập đoàn trên đã mang về thêm khoảng 3,3-4,75 tỷ USD so với quý trước, đóng góp gần một nửa, thậm chí tới gần 70%, mức tăng lợi nhuận tổng cộng 6,9 tỷ USD của cả 3 doanh nghiệp.
Sự bùng nổ này diễn ra trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu liên tục chao đảo bởi căng thẳng tại Trung Đông và các động thái can thiệp của Mỹ vào Venezuela.
Theo bà Kim Fustier, chuyên gia phân tích của HSBC, chính năng lực giao dịch dầu khí quy mô lớn đã giúp các tập đoàn châu Âu vượt trội hơn đáng kể so với các đối thủ Mỹ như ExxonMobil hay Chevron trong giai đoạn khủng hoảng.
Khi xung đột Iran leo thang và eo biển Hormuz bị gián đoạn, các tuyến vận chuyển dầu khí toàn cầu buộc phải thay đổi, khiến giá dầu Brent tăng dựng đứng. Từ vùng dưới 60 USD/thùng hồi tháng 1, giá dầu có thời điểm vượt 144 USD/thùng vào tháng 4 trên thị trường giao ngay.
Trong số ba “ông lớn”, BP được cho là bên hưởng lợi nhiều nhất. Các ước tính cho thấy riêng mảng giao dịch dầu khí của tập đoàn này đã tạo thêm khoảng 1,75 tỷ USD lợi nhuận trong quý I/2025, tương đương gần 1/4 lợi nhuận điều chỉnh của cả năm trước.
BP hiện sở hữu một trong những mạng lưới giao dịch dầu khí lớn nhất thế giới với hơn 2.000 nhân sự tại London, Singapore và Houston, xử lý khối lượng hơn 4 tỷ thùng dầu/năm - cao hơn nhiều lần sản lượng khai thác thực tế của tập đoàn.
Lãnh đạo các công ty dầu khí châu Âu cũng công khai nhấn mạnh vai trò của hoạt động giao dịch trong kết quả kinh doanh gần đây. Giám đốc tài chính Shell, bà Sinead Gorman, cho biết tập đoàn hưởng lợi đáng kể từ hoạt động giao dịch và tối ưu hóa nguồn cung.
Trong khi đó, bà Meg O’Neill, CEO BP, nhấn mạnh giá trị chiến lược của bộ phận giao dịch khi lợi nhuận tập đoàn tăng mạnh so với cùng kỳ.
Ông Patrick Pouyanne, Chủ tịch TotalEnergies, thậm chí nhận xét rằng các nhà giao dịch của công ty thường “rất hài lòng” khi thị trường biến động mạnh.
Diễn biến trên thị trường chứng khoán cũng phản ánh rõ lợi thế của các doanh nghiệp châu Âu. Kể từ khi căng thẳng Mỹ - Iran leo thang, cổ phiếu BP tăng khoảng 12%, còn TotalEnergies tăng tới 21%. Ngược lại, cổ phiếu ExxonMobil giảm hơn 4%, trong khi Chevron chỉ nhích nhẹ khoảng 2,7%.
Một phần nguyên nhân đến từ sự khác biệt trong chuẩn mực kế toán. Các tập đoàn Mỹ phải ghi nhận những khoản lỗ tạm thời liên quan đến hoạt động phòng vệ giá dầu, dù các khoản này có thể được bù đắp khi hàng hóa thực tế được giao trong tương lai.
Ông Darren Woods, CEO ExxonMobil, cho rằng đây chủ yếu là khác biệt về thời điểm ghi nhận lợi nhuận. Tuy nhiên, giới phân tích nhận định các doanh nghiệp Mỹ vẫn có xu hướng thận trọng hơn trong hoạt động giao dịch so với các đối thủ châu Âu.
Dẫu vậy, TotalEnergies cũng lưu ý rằng giao dịch dầu khí luôn đi kèm rủi ro lớn và có thể gây thua lỗ trong những giai đoạn thị trường đảo chiều mạnh. Vì vậy, hoạt động này cần được nhìn nhận như một phần trong chiến lược đầu tư dài hạn thay vì chỉ là nguồn lợi nhuận ngắn hạn.
Mở cửa phiên giao dịch sáng 6/5, cổ phiếu Samsung Electronics tăng 12%, kéo vốn hóa lên 1,65 triệu tỷ won (1.133 tỷ USD). Họ là công ty châu Á thứ hai, sau hãng chip TSMC đạt mốc này.
Samsung Electronics hiện là hãng sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới. Nhu cầu chip dùng trong trí tuệ nhân tạo tăng cao giúp cổ phiếu Samsung Electronics tăng gấp 4 trong năm qua.
Châu Á là trụ cột của hệ sinh thái AI toàn cầu, khi kết hợp được sự thống trị trong sản xuất chip với việc mở rộng hạ tầng dữ liệu. Cổ phiếu SK Hynix và TSMC cũng lập kỷ lục mới trong tháng này, khi nhà đầu tư đặt cược vào nhu cầu bền vững với các loại chip tiên tiến.
Cuối tháng trước, Samsung Electronics công bố kết quả kinh doanh quý I. Theo đó, lợi nhuận riêng mảng chip của hãng đã tăng 49 lần, lên 53.700 tỷ won (hơn 36 tỷ USD).
Hãng cho biết tình trạng thiếu cung dự kiến trầm trọng hơn trong năm sau, khi khách hàng tăng chi cho AI, kéo giá chip nhớ lên cao.
"Khả năng cung ứng của chúng tôi vẫn kém xa nhu cầu khách hàng", Kim Jaejune - lãnh đạo mảng chip nhớ tại Samsung cho biết. Ông dự báo công nghệ AI liên tục phát triển sẽ duy trì nhu cầu cho sản phẩm của hãng. Tuy nhiên, nguồn cung vẫn hạn chế trong thời gian tới, do các nhà máy mới cần thời gian xây dựng.
Samsung Electronics cho biết xung đột tại Trung Đông chưa gây gián đoạn hoạt động sản xuất chip, do họ đã tích trữ đủ hàng tồn kho và đa dạng hóa nguồn khí đốt dùng trong sản xuất. Tuy nhiên, họ nhấn mạnh rủi ro phí vận chuyển tăng cao, do giá nhiên liệu tăng. Samsung cam kết phối hợp với chính phủ Hàn Quốc để đảm bảo nguồn cung năng lượng ổn định.
Chỉ số Kospi của thị trường chứng khoán Hàn Quốc cũng lập kỷ lục mới sáng 6/5, khi tăng 5,5% lên 7.322 điểm. Chỉ số này đã tăng hơn 70% năm nay, một phần nhờ nhóm cổ phiếu chip như Samsung Electronics và SK Hynix.
Sáng 18/7, Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) niêm yết giá vàng miếng tại 144,5 - 147,5 triệu đồng một lượng, cao hơn cuối ngày hôm qua 900.000 đồng. Chênh lệch giữa hai chiều mua và bán duy trì ở mức 3 triệu đồng mỗi lượng. Các thương hiệu khác cũng điều chỉnh tương tự SJC.
Với nhẫn trơn, SJC cũng nâng giá 900.000 đồng so với ngày hôm qua, lên 143 - 146,5 triệu đồng một lượng. PNJ bán ra mặt hàng cùng giá với SJC, nhưng mua vào thấp hơn 200.000 đồng, niêm yết tại 142,5 - 146,5 triệu đồng. Bảo Tín Minh Châu giao dịch nhẫn tròn trơn tại 142,6 - 146,6 triệu đồng.
Vàng trong nước tăng theo đà đi lên của giá quốc tế. Chốt phiên giao dịch 17/7, mỗi ounce vàng thế giới tăng 42 USD lên 4.017 USD một ounce. Quy đổi theo tỷ giá Vietcombank, giá kim loại quý này tương đương 128 triệu đồng một lượng. Như vậy, vàng trong nước chênh gần 19 triệu đồng so với thế giới.
Thị trường đi lên cuối tuần này do hoạt động "bắt đáy" trở lại giúp vàng ổn định sau đợt giảm mạnh hôm 17/7. Tuy nhiên, giá vàng đã ghi nhận mức đi xuống theo tuần lớn nhất trong gần 2 tháng qua, do căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Iran đẩy giá năng lượng lên cao.
Điều này tiếp tục làm dấy lên lo ngại về lạm phát và củng cố kỳ vọng về việc Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất. Ngoài ra, đồng USD tăng giá trong hai ngày 16/7 và 17/7 khiến vàng thỏi trở nên đắt hơn với người mua nước ngoài.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll("iframe[data-src]")){iframe.removeAttribute("sandbox");iframe.setAttribute("src",iframe.getAttribute("data-src"));}}catch(e){}}catch(e){console.log("error_replace_script",e);} Giá bạc miếng, bạc thỏi hôm nay cũng tăng gần 1% so với hôm qua. Phú Quý, DOJI cùng niêm yết kim loại này tại 2,12 - 2,19 triệu đồng một lượng, tương đương 56,6 - 58,4 triệu một kg.
