PGS.TS.BS Nguyễn Trọng Hào, Chủ tịch Hội Da Liễu TP HCM, tại hội nghị khoa học thường niên Hội Da Liễu TP HCM lần thứ 22 ngày 31/5, cho biết y học tái tạo đang trở thành xu hướng nổi bật trong da liễu và thẩm mỹ nội khoa, với sự bùng nổ của các công nghệ như huyết tương giàu tiểu cầu (PRP), exosome, tế bào gốc hay các chất kích thích sinh học. Tuy nhiên, đây vẫn là lĩnh vực tương đối mới, trong khi không ít cơ sở làm đẹp đang thổi phồng công dụng các liệu pháp “tái tạo” vượt xa bằng chứng khoa học.
“Không nên để marketing đi trước bằng chứng khoa học, cũng không nên để kỳ vọng của bệnh nhân đi trước sự an toàn của công nghệ”, bác sĩ nói.
Theo bác sĩ Hào, y học tái tạo mới phát triển khoảng 20-30 năm nhưng đã nhanh chóng ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực y khoa, trong đó có da liễu. Nếu trước đây làm đẹp chủ yếu tập trung “xóa nhăn”, “làm đầy” hay che khuyết điểm, hiện nay mục tiêu là phục hồi chất lượng da từ bên trong, hỗ trợ tái tạo mô bị tổn thương do lão hóa, bệnh tật hoặc sẹo.
Trong da liễu, các ứng dụng phổ biến gồm trẻ hóa da, cải thiện sẹo rỗ, hỗ trợ điều trị rụng tóc, phục hồi da tổn thương hay một số rối loạn sắc tố. Da đặc biệt phù hợp với y học tái tạo nhờ khả năng tự phục hồi tự nhiên, đồng thời bác sĩ có thể dễ dàng quan sát, đánh giá hiệu quả điều trị trực tiếp trên bề mặt da.
Báo cáo tại hội nghị, TS.BS Trần Nguyên Ánh Tú cho biết điểm khác biệt của thẩm mỹ tái tạo là không chỉ đưa một chất vào da để tạo hiệu quả tức thì mà hướng đến điều hòa môi trường sinh học của mô, kích thích tăng sinh collagen, hỗ trợ lành thương và cải thiện cấu trúc nền của da theo thời gian. Ví dụ, hyaluronic acid không chỉ giúp giữ nước hay làm đầy mà còn liên quan đến chất lượng mô da; calcium hydroxylapatite có vai trò kích thích tăng sinh collagen, hỗ trợ tái cấu trúc mô lâu dài.
Hiện nhiều bài toán khó trong da liễu đã có hướng giải quyết mới. Với nám má, thay vì lột tẩy hay laser phá hủy sắc tố khiến da mỏng yếu, xu hướng hiện nay tập trung phục hồi màng đáy và lớp bì. Với lão hóa, y học tái tạo cổ vũ xu hướng “tiền trẻ hóa”. Quá trình suy giảm collagen (khoảng 1% mỗi năm) bắt đầu từ tuổi 25, do đó can thiệp sớm giúp bảo vệ cấu trúc da trước khi nếp nhăn hay chảy xệ xuất hiện. Những tình trạng từng bị xem là “bó tay” như sẹo rỗ lâu năm nay cũng có thể cải thiện 70-90%.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo sự bùng nổ của thị trường làm đẹp khiến nhiều thuật ngữ như “tế bào gốc”, “exosome”, “tái tạo” đang bị sử dụng quá mức. Theo bác sĩ Hào, không phải sản phẩm nào gắn nhãn exosome cũng giống nhau, cũng như không phải công nghệ nào được quảng cáo là “tái tạo da” đều hiệu quả như cam kết.
Ông lấy ví dụ với PRP – kỹ thuật lấy máu tự thân, ly tâm để thu huyết tương giàu tiểu cầu rồi đưa trở lại da nhằm kích thích phục hồi. Trên lý thuyết, phương pháp này có tiềm năng trong trẻ hóa, trị sẹo rỗ, rụng tóc, song hiệu quả phụ thuộc nhiều yếu tố như quy trình ly tâm, nồng độ tiểu cầu, kỹ thuật tiêm và chỉ định phù hợp.
“Hiện chưa có sự chuẩn hóa hoàn toàn trong cách sử dụng PRP, nên hiệu quả có thể khác nhau đáng kể giữa các cơ sở”, ông nói.
Tương tự, với công nghệ tế bào gốc, hiện Việt Nam chưa cấp phép ứng dụng trực tiếp trong làm đẹp thẩm mỹ, dù một số quốc gia khác đã triển khai. Việc truyền thông lập lờ khái niệm “tế bào gốc” dễ khiến người tiêu dùng lầm tưởng và gặp rủi ro. Exosome – công nghệ đang được quảng bá mạnh – cũng cần được nhìn nhận thận trọng, bởi hiện chưa có sản phẩm exosome nào được Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) công nhận rộng rãi cho mục đích thẩm mỹ.
TS.BS Trần Nguyên Ánh Tú cho rằng nhiều nghiên cứu về exosome, tế bào gốc hay các công nghệ tái tạo hiện còn quy mô nhỏ, thiếu thử nghiệm lâm sàng lớn và dữ liệu theo dõi dài hạn.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên tin tuyệt đối vào quảng cáo “trẻ hóa thần tốc”, “phục hồi hoàn toàn” hay “trẻ lại 10 tuổi” sau vài liệu trình. Khi tiếp cận dịch vụ trẻ hóa, phục hồi da cần tìm hiểu kỹ sản phẩm có được Bộ Y tế cấp phép lưu hành hay không và được cấp phép ở dạng nào (bôi, uống hay tiêm). Việc làm đẹp bằng công nghệ cao cần được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa tại cơ sở y tế được cấp phép, tránh tình trạng “tiền mất, tật mang” vì tin lời quảng cáo.
Hội nghị triển khai chương trình phòng, chống HIV/AIDS năm 2026 do Sở Y tế thành phố Huế tổ chức sáng nay 15.5 nhằm đánh giá kế hoạch thực hiện chiến lược quốc gia chấm dứt dịch AIDS giai đoạn 2021 - 2025, kế hoạch hoạt động phòng, chống HIV/AIDS năm 2026 và đẩy mạnh hoạt động điều trị viêm gan C cho các nhóm nguy cơ cao.
Báo cáo từ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) thành phố Huế tại hội nghị cho biết, tình hình dịch bệnh trên địa bàn vẫn đang diễn biến phức tạp với 592 người nhiễm HIV đang được quản lý.
Đáng chú ý, đối tượng nhiễm HIV chủ yếu là nam giới, phương thức lây truyền chính là qua đường tình dục. Trong đó, nhóm đối tượng có hành vi nguy cơ cao nhiễm HIV đang chuyển dịch dần sang nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới.
Qua công tác tầm soát, trung bình mỗi năm địa phương thực hiện hơn 100.000 lượt xét nghiệm, phát hiện khoảng 100 trường hợp dương tính mới và đưa vào điều trị gần 60 bệnh nhân.
Để ứng phó với tình hình này, thành phố Huế đã duy trì 22 phòng xét nghiệm sàng lọc đạt chuẩn và đẩy mạnh các hoạt động chăm sóc, điều trị. Hiện nay, tỷ lệ người nhiễm tham gia điều trị ARV (Antiretroviral - là loại thuốc kháng virus được sử dụng để điều trị cho người nhiễm HIV) tại thành phố đạt trên 90%, góp phần kéo giảm tỷ lệ tử vong rõ rệt qua các năm.
Theo PGS-TS Trần Kiêm Hảo, Giám đốc Sở Y tế thành phố Huế, ngành y tế đang nỗ lực đa dạng hóa các hình thức xét nghiệm, từ cộng đồng đến tự xét nghiệm, đồng thời mở rộng điều trị dự phòng trước phơi nhiễm (PrEP) và nâng cao chất lượng điều trị ARV để thích ứng với mô hình lây nhiễm mới.
Dù đạt được nhiều kết quả khả quan, song công tác phòng chống HIV/AIDS vẫn đối mặt với thách thức lớn từ nguồn lực tài chính hạn chế và tình trạng kỳ thị đối với người nhiễm chưa được xóa bỏ hoàn toàn.
Giám đốc Sở Y tế thành phố Huế cho hay, năm 2026 ngành y tế sẽ tiếp tục củng cố và nâng cao năng lực hệ thống phòng, chống HIV/AIDS các tuyến; tăng cường giám sát, phát hiện sớm và quản lý hiệu quả người nhiễm HIV; duy trì, mở rộng các mô hình xét nghiệm linh hoạt, phù hợp với từng nhóm đối tượng và đặc thù địa phương.
Đồng thời, sẽ nâng cao chất lượng điều trị HIV/AIDS, đẩy mạnh xét nghiệm tải lượng virus HIV qua bảo hiểm y tế, tăng cường điều trị viêm gan C cho nhóm nguy cơ cao nhằm bảo đảm người bệnh được tiếp cận điều trị liên tục, bền vững.
Ông T. (55 tuổi, ở TP.HCM) đến bệnh viện thăm khám vì đau lưng kéo dài, tê 2 chân khiến việc đi lại ngày càng khó khăn.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Nguyễn Thành Duy, Khoa Sọ não cột sống 2, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á (TP.HCM), cho biết kết quả chụp MRI cột sống thắt lưng cho thấy bệnh nhân bị thoát vị đĩa đệm L4-L5 chèn ép rễ thần kinh. Sau khi thăm khám, các bác sĩ chỉ định phẫu thuật giải ép thần kinh nhằm xử lý triệt để nguyên nhân gây bệnh.
Tuy nhiên, ông T. từ chối điều trị, về nhà tự dùng thuốc không rõ nguồn gốc theo người quen giới thiệu và nhiều lần đến các phòng mạch gần nhà tiêm thuốc giảm đau vùng lưng. Tình trạng không cải thiện mà ngày càng nặng hơn.
Chưa đầy một tháng sau, ông phải nhập viện trở lại Bệnh viện đa khoa Xuyên Á trong tình trạng đau lưng dữ dội lan xuống hai chân, yếu chân, đi lại khó khăn. Kết quả MRI cho thấy bệnh nhân bị viêm thân sống - đĩa đệm L2-L3, thoát vị đĩa đệm L4-L5 chèn ép thần kinh kèm áp xe cơ thắt lưng chậu và tình trạng nhiễm trùng.
Trước nguy cơ nhiễm trùng lan rộng và chèn ép thần kinh, các bác sĩ đã phẫu thuật khẩn cấp giải ép thần kinh, làm sạch các ổ mủ quanh cột sống, đồng thời dẫn lưu áp xe cơ thắt lưng chậu. Kết quả nuôi cấy xác định tác nhân gây bệnh là vi khuẩn tụ cầu vàng.
Sau phẫu thuật, bệnh nhân được điều trị kháng sinh theo kháng sinh đồ. Hiện cơn đau đã giảm rõ rệt, sức cơ 2 chân dần hồi phục và người bệnh đang tích cực tập vận động trở lại.
Theo bác sĩ Nguyễn Thành Duy, thoát vị đĩa đệm là bệnh lý khá phổ biến. Việc điều trị cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá kỹ lưỡng dựa trên triệu chứng lâm sàng, mức độ chèn ép thần kinh và tình trạng của từng người bệnh.
Bác sĩ Duy cũng đặc biệt cảnh báo, việc tiêm thuốc giảm đau tại những cơ sở không đủ điều kiện vô khuẩn hoặc sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ.
"Cơn đau có thể tạm thời giảm đi sau khi tiêm, nhưng nguyên nhân gây bệnh vẫn còn. Nếu người bệnh chỉ tập trung giảm đau mà bỏ qua việc điều trị đúng nguyên nhân, bệnh sẽ tiếp tục tiến triển và có thể gây ra những biến chứng nặng nề hơn", bác sĩ Nguyễn Thành Duy nhấn mạnh.
Khi xuất hiện tình trạng đau lưng kéo dài, đau lan xuống chân, tê bì, yếu chân hoặc ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, người bệnh cần đến các cơ sở y tế có chuyên khoa Ngoại Thần kinh để được thăm khám và điều trị đúng hướng.
Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa khu vực Sông Mã đặt sonde bàng quang cho bệnh nhân rồi chuyển đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Sơn La điều trị. Hình ảnh chụp cắt lớp vi tính cho thấy bàng quang vỡ, trong ổ bụng bệnh nhân có nhiều dịch và máu cục.
Ngày 29/4, bác sĩ Nguyễn Văn Trọng, Trưởng khoa Ngoại Tiết niệu - Nam học, cho biết bệnh nhân bị chấn thương bụng kín vỡ bàng quang, được phẫu thuật cắt lọc mép vết vỡ và khâu phục hồi bàng quang hai lớp.
Sau phẫu thuật, bệnh nhân hồi phục tốt, sức khỏe ổn định và có thể đi tiểu bình thường trở lại. Anh cho hay đã nhịn đi tiểu trong uống chầu nhậu. Bác sĩ nhận định có thể bàng quang bệnh nhân đầy nước tiểu dẫn đến vỡ khi anh ngã.
Vỡ bàng quang là cấp cứu ngoại khoa nguy hiểm và thường gặp, có thể gây viêm phúc mạc nước tiểu, nhiễm trùng - nhiễm độc và diễn biến nặng nếu chậm trễ xử trí. Phần lớn nguyên nhân do say rượu hoặc tai nạn giao thông ngã khi người bệnh uống nhiều bia rượu, bàng quang căng đầy do nhịn tiểu.
"Thành bàng quang rất mỏng, khi chứa đầy nước tiểu, nếu chấn thương sức ép bên trong bị tăng cao đột ngột, chỉ cần một lực tác động nhẹ cũng dẫn đến vỡ bàng quang", bác sĩ giải thích.
Bác sĩ khuyến cáo nhịn tiểu là một thói quen không tốt cho sức khỏe. Về lâu dài, nhịn tiểu có thể dẫn đến rối loạn tiểu tiện, viêm nhiễm hệ tiết niệu, sỏi thận, suy thận... Do vậy, tuyệt đối không nên nhịn tiểu, nhất là sau khi uống nhiều rượu bia. Trường hợp sau khi ngã bị đau bụng dưới, bí tiểu hay tiểu ra máu, phải đến ngay bệnh viện để điều trị kịp thời.
