Thành ủy TP.HCM vừa ban hành chỉ thị về tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trên địa bàn.
Theo chỉ thị, các cấp ủy, tổ chức Đảng phải đổi mới phương thức lãnh đạo theo hướng thực chất, hiệu quả, với phương châm “hành động đột phá, lan tỏa kết quả”. Trọng tâm là chuyển từ cách làm theo kế hoạch sang cách làm theo mục tiêu và sản phẩm cụ thể, gắn với trách nhiệm rõ ràng của người đứng đầu.
Thành ủy yêu cầu cấp ủy và người đứng đầu trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, thường xuyên kiểm tra, giám sát; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Việc tổ chức thực hiện phải bảo đảm “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm”.
Đáng chú ý, kết quả ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và số hóa sẽ trở thành tiêu chí bắt buộc trong đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ, xếp loại thi đua, khen thưởng và công tác quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ.
Song song đó, Thành ủy TP.HCM yêu cầu đẩy mạnh phát triển các ứng dụng, sản phẩm số phục vụ trực tiếp người dân và doanh nghiệp, lấy sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả.
Các nền tảng, dịch vụ công phải bảo đảm tính thực chất, việc chuyển đổi số phải gắn chặt với cải cách hành chính, tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả vận hành chính quyền địa phương 2 cấp.
Một mục tiêu cụ thể được đặt ra là phấn đấu đến hết năm 2026 giảm từ 30 – 50% chi phí văn phòng phẩm, in ấn, lưu trữ vật lý. Đồng thời, TP.HCM sẽ lấy kết quả cắt giảm chi phí hành chính, mức độ khai thác dữ liệu số và hiệu quả sử dụng nền tảng số làm tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị.
Thành ủy lưu ý cần tập trung chỉnh lý, số hóa hồ sơ, tài liệu 100% tài liệu không mật, từng bước mở rộng đối với tài liệu mật, tối mật được quản lý trên môi trường số.
Các cơ quan, đơn vị tập trung đầu tư, nâng cấp hạ tầng thiết bị đầu cuối, hạ tầng trực tuyến đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số trong các cơ quan khối Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc; đẩy mạnh ứng dụng hệ thống thông tin, từng bước chuyển toàn bộ quy trình nghiệp vụ lên môi trường số.
Đối với Đảng ủy UBND TP.HCM, Thành ủy TP.HCM yêu cầu tập trung lãnh đạo triển khai quyết liệt các nhiệm vụ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, gắn với các chỉ tiêu cụ thể.
Trong đó, TP.HCM đặt mục tiêu tỷ trọng kinh tế số đóng góp khoảng 15% tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP); nâng cao năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) trên 60%; ưu tiên tăng tỷ lệ chi ngân sách tối thiểu 4 – 5% cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Một trong những trọng tâm là đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động của cơ quan nhà nước, nâng cao hiệu quả quản trị và điều hành đô thị. Thành phố định hướng ứng dụng mạnh mẽ dữ liệu lớn, các nền tảng số để giải quyết các vấn đề đô thị như ùn tắc giao thông, ngập nước, ô nhiễm môi trường, tiến tới xây dựng đô thị thông minh.
Cũng theo chỉ thị, đề án phát triển đô thị khoa học, công nghệ – bắc TP.HCM với quy mô 1.000 ha phải đẩy nhanh tiến độ. Song song đó, TP.HCM cũng nghiên cứu chính sách, tạo cơ chế thông thoáng thu hút nguồn vốn FDI xây dựng các siêu trung tâm dữ liệu, phát triển hạ tầng số, hạ tầng tính toán hiệu năng cao.
Đặc biệt, TP.HCM sẽ tiên phong ban hành và thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế tầm thấp, thiết lập vùng không gian thử nghiệm cho phương tiện bay không người lái (UAV) ứng dụng trong hoạt động logistics và giám sát đô thị.
Một điểm đáng chú ý khác là TP.HCM sẽ nghiên cứu, đề xuất các cơ chế đặc thù, vượt trội nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo, trong đó có cơ chế chấp nhận rủi ro có kiểm soát đối với các mô hình, sản phẩm công nghệ mới.
Theo định hướng của Thành ủy, việc thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là nhiệm vụ kỹ thuật mà là động lực tăng trưởng mới của TP.HCM trong giai đoạn tới.
Ngày 15.5, đại diện Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM cho biết đơn vị vừa phối hợp các cơ quan chức năng ngăn chặn, xử lý gần 7 tấn thịt "bẩn" chuẩn bị tuồn ra thị trường tiêu thụ.
Sáng cùng ngày, Đoàn kiểm tra liên ngành về công tác phòng chống dịch bệnh động vật và kiểm soát giết mổ TP.HCM phối hợp Công an phường Thới An kiểm tra đột xuất điểm giết mổ heo ở căn nhà không số ven rạch Rõng Tùng, khu phố 39. Tại đây, cơ quan chức năng ghi nhận lò đang giết mổ 4 con heo, tổng trọng lượng khoảng 500 kg.
Qua làm việc với đoàn kiểm tra, chủ cơ sở không xuất trình được giấy phép liên quan hoạt động giết mổ cũng như giấy chứng nhận kiểm dịch theo quy định. Bên cạnh đó, khu vực giết mổ không đảm bảo điều kiện vệ sinh, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm và phát sinh dịch bệnh. Đoàn đã tiến hành lập biên bản, tạm giữ số tang vật này để tiếp tục xử lý theo quy định.
Trước đó, khuya 14.5 và rạng sáng 15.5, Đoàn kiểm tra liên ngành về công tác phòng chống dịch bệnh động vật và kiểm soát giết mổ TP.HCM phối hợp lực lượng CSGT và Công an xã Bình Chánh tổ chức kiểm tra các phương tiện vận chuyển động vật, sản phẩm động vật qua tuyến quốc lộ 1 và đường Nguyễn Văn Linh.
Tại đậy, lực lượng phát hiện ông V.P.T vận chuyển gần 190 kg lòng gà và ông B.T.L vận chuyển gần 500 kg thịt heo bằng các xe ô tô tải, từ một số tỉnh khác vào TP.HCM tiêu thụ. Làm việc với đoàn liên ngành, chủ các lô hàng thừa nhận không có giấy chứng nhận kiểm dịch sản phẩm động vật xuất tỉnh, không có giấy tờ nguồn gốc xuất xứ, không đảm bảo yêu cầu vệ sinh thú y.
Đoàn kiểm tra liên ngành đã tiến hành lập biên bản vi phạm hành chính đối với ông V.P.T và ông B.T.L về hành vi vận chuyển sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc xuất xứ, đồng thời tiêu hủy toàn bộ lô hàng trên theo quy định pháp luật.
Liên quan đến lĩnh vực này, chiều và tối 14.5, Đoàn kiểm tra liên ngành về công tác phòng chống dịch bệnh động vật và kiểm soát giết mổ TP.HCM phối hợp lực lượng CSGT và Công an xã Trừ Văn Thố kiểm tra nhiều xe chở động vật qua ấp Bằng Lăng.
Tại đây, đoàn kiểm tra phát hiện 4 lô hàng (gà, vịt) của bà T.T.N.H (38 tuổi, ở phường Bình Hòa), ông H.D.T (53 tuổi, ở phường An Phú), bà N.T.N (34 tuổi, xã Bàu Bàng) và ông T.Đ.D (quê Đồng Nai) vận chuyển hơn 1.860 con gà, vịt với tổng trọng lượng khoảng 5.500 kg.
Làm việc với đoàn kiểm tra, cả 4 chủ lô hàng đều không xuất trình được giấy chứng nhận kiểm dịch và không lập hồ sơ, ghi chép, lưu giữ thông tin truy xuất nguồn gốc.
Theo Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM, từ chiều 14.5 đến sáng 15.5, đoàn kiểm tra đã kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý gần 7 tấn thịt "bẩn" đang trên đường vận chuyển vào TP.HCM tiêu thụ.
Các vụ việc được phát hiện trong bối cảnh dư luận cả nước đang lo ngại về tình trạng thực phẩm bẩn, thực phẩm không rõ nguồn gốc và các vụ ngộ độc thực phẩm xảy ra thời gian gần đây. Do đó, việc tăng cường kiểm tra, kiểm soát tại các cửa ngõ ra vào TP.HCM được xem là cần thiết nhằm bảo vệ sức khỏe người dân.
Theo cơ quan chức năng, tình trạng vận chuyển, giết mổ động vật không rõ nguồn gốc vẫn diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm và lây lan dịch bệnh. Việc liên tiếp phát hiện các lô hàng “bẩn” cho thấy các đường dây, đầu nậu vẫn tìm cách đưa thực phẩm kém chất lượng vào thị trường tiêu thụ nếu không được kiểm tra, ngăn chặn kịp thời.
Theo TTXVN, phát biểu tại đây, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh giữ gìn văn hóa các dân tộc không chỉ là bảo tồn di sản, mà còn giữ gìn nền tảng tinh thần của xã hội, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo nên sức mạnh nội sinh cho phát triển đất nước bền vững.
Trong nền tảng đó, các già làng, trưởng bản, nghệ nhân, người có uy tín giữ vai trò đặc biệt quan trọng, không chỉ là những người lưu giữ ký ức cộng đồng, mà còn là điểm tựa tinh thần, là nơi hội tụ niềm tin, góp phần giữ vững sự ổn định và gắn kết từ cơ sở.
Những năm qua, công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa các dân tộc đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, tạo chuyển biến tích cực cả về nhận thức và đời sống xã hội. Nhiều địa phương đã xuất hiện những mô hình, những cách làm rất thiết thực và giàu ý nghĩa.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ rõ cần thẳng thắn nhìn nhận rằng sự nghiệp bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa các dân tộc đang đứng trước nhiều khó khăn, thách thức mới, có những vấn đề mang tính lâu dài, tác động trực tiếp đến nền tảng phát triển bền vững của đất nước.
Đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số, yêu cầu đặt ra là phát triển hài hòa giữa nâng cao đời sống và giữ gìn bản sắc, giữa hội nhập với tự chủ văn hóa.
Cần đặc biệt coi trọng vai trò chủ thể của cộng đồng, bởi chính người dân là chủ thể gìn giữ, thực hành và trao truyền các giá trị văn hóa. Chỉ khi văn hóa được nuôi dưỡng từ ý thức tự giác và niềm tự hào của mỗi người, mới có thể tồn tại, phát triển một cách bền vững.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tin tưởng các già làng, trưởng bản, nghệ nhân, người có uy tín sẽ tiếp tục phát huy vai trò đặc biệt quan trọng, góp phần giữ gìn bản sắc, củng cố khối đại đoàn kết và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của đất nước.
Đồng thời mong muốn các nghệ nhân tiếp tục truyền dạy cho lớp trẻ, để tiếng nói, làn điệu dân ca, nghề truyền thống được nối dài trong đời sống hôm nay.
Cần quan tâm tạo điều kiện để văn hóa được thực hành trong đời sống, có không gian để gìn giữ và lan tỏa, để mỗi người dân, mỗi cộng đồng thực sự trở thành chủ thể của quá trình bảo tồn và phát triển văn hóa.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu cùng nhau giữ vững sự bình yên của bản làng, góp phần giữ ổn định từ cơ sở.
Bằng uy tín, bằng trách nhiệm và bằng tình cảm gắn bó với Nhân dân, các già làng, trưởng bản... tiếp tục nêu gương, vận động bà con không nghe theo những lời xúi giục sai trái, không vi phạm pháp luật, không để các yếu tố tiêu cực xâm nhập cộng đồng.
Giữ cho bản làng bình yên cũng chính là góp phần giữ vững sự ổn định chung của đất nước và cùng nhau đổi mới nếp nghĩ, cách làm để phát triển bền vững quê hương, đất nước.
Tiếp tục vận động bà con phát huy tinh thần tự lực, chủ động vươn lên, phát triển kinh tế gia đình, xóa bỏ hủ tục, xây dựng đời sống văn minh.
Bảo tồn văn hóa cần gắn chặt với phát triển sinh kế, nhất là du lịch cộng đồng, để người dân vừa gìn giữ bản sắc, vừa nâng cao thu nhập, từ đó tạo động lực lâu dài cho việc bảo tồn và phát huy văn hóa.
Phát triển không chỉ là có thêm cái mới, mà còn là giữ gìn và phát huy được những giá trị tốt đẹp vốn có của mình.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị Chính phủ, các bộ, ngành và các cấp ủy, chính quyền địa phương tiếp tục quán triệt sâu sắc chủ trương của Đảng về phát triển văn hóa trong giai đoạn mới.
Coi đây là nhiệm vụ trọng tâm, gắn chặt với mục tiêu phát triển nhanh và bền vững của địa phương, của đất nước.
Chính phủ cần tập trung hoàn thiện thể chế, chính sách về văn hóa theo hướng đồng bộ, sát thực tiễn.
Ưu tiên nguồn lực cho văn hóa cơ sở, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, bảo đảm văn hóa thực sự đi vào đời sống, trở thành nền tảng tinh thần vững chắc của xã hội...
P.Lang Biang - Đà Lạt được hình thành từ việc sáp nhập xã Lát, TT.Lạc Dương (H.Lạc Dương cũ) và P.7 (TP.Đà Lạt cũ, Lâm Đồng), với diện tích hơn 322 km², dân số hơn 40.000 người, trong đó khoảng 25% là đồng bào dân tộc thiểu số. Đây không đơn thuần là phép cộng địa giới hành chính, mà là sự hội tụ của 3 không gian sống khác biệt: vùng đồng bào dân tộc thiểu số giàu bản sắc, khu dân cư thị trấn năng động và vùng ven đô đang tăng tốc phát triển.
Trong mô hình chính quyền 2 cấp, vai trò của Đảng ủy, HĐND, UBND phường được phân định rõ ràng. Ngay từ đầu nhiệm kỳ, bộ máy đã nhanh chóng ổn định tổ chức, phân công nhiệm vụ cụ thể, đồng thời xác định các khâu đột phá.
Bà Trần Thị Chúc Quỳnh, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND P.Lang Biang - Đà Lạt, cho biết Đảng ủy đã ban hành nhiều nghị quyết chuyên đề, tập trung vào các lĩnh vực then chốt như nông nghiệp công nghệ cao, phát triển đô thị xanh, chuyển đổi số và cải cách thủ tục hành chính. Điểm đáng chú ý là các nghị quyết này nhanh chóng được cụ thể hóa bằng chương trình hành động rõ ràng, có địa chỉ thực hiện và kết quả đo lường cụ thể. Trách nhiệm được gắn trực tiếp với từng tổ chức, cá nhân.
Song song đó, HĐND phường thực hiện tốt vai trò giám sát, đảm bảo các chủ trương đi đúng hướng. UBND phường trở thành "đầu tàu" triển khai với tinh thần chủ động, linh hoạt. Sự phối hợp nhịp nhàng này đã tạo nên một hệ thống vận hành trơn tru, làm nền tảng cho những chuyển biến tích cực trong đời sống người dân.
Một trong những thay đổi rõ nét nhất tại P.Lang Biang - Đà Lạt là cải cách thủ tục hành chính. Nếu trước đây, người dân thường e ngại thủ tục rườm rà, phức tạp, mất nhiều thời gian thì nay, trải nghiệm tại Trung tâm phục vụ hành chính công đã hoàn toàn khác. Các mô hình như "Ngày không viết", "Ngày không hẹn" được triển khai thực chất. Người dân không còn phải tự tay điền nhiều giấy tờ hay chờ đợi kéo dài, nhiều hồ sơ đơn giản có thể hoàn tất trong ngày.
Sự thay đổi không chỉ ở quy trình, mà còn ở tư duy. Tinh thần "trách nhiệm - phục vụ", đặt người dân làm trung tâm được quán triệt ở mọi khâu. Ứng dụng công nghệ thông tin được đẩy mạnh: hồ sơ được số hóa, mã QR niêm yết công khai, người dân có thể tra cứu thủ tục một cách nhanh chóng hoặc đăng ký trực tuyến qua Zalo OA. Một hệ sinh thái hành chính hiện đại đang dần hình thành. Đội ngũ cán bộ, công chức được đào tạo bài bản về kỹ năng giao tiếp, hướng dẫn rõ ràng ngay từ đầu, hạn chế tối đa việc bổ sung hồ sơ nhiều lần.
Số liệu thống kê quý 1/2026 cho thấy hiệu quả rõ rệt: phường tiếp nhận 3.249 hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó 2.984 hồ sơ trực tuyến. Đã giải quyết 3.098 hồ sơ, tỷ lệ đúng và trước hạn đạt 99,9%.
Đáng chú ý, dù địa phương có đông đồng bào dân tộc thiểu số, tỷ lệ cấp kết quả điện tử vẫn đạt gần 95%, tỷ lệ khai thác dữ liệu số hóa đạt hơn 96%. Những con số này phản ánh không chỉ hiệu quả cải cách, mà còn cho thấy sự thích ứng nhanh của người dân với môi trường số.
Trong bức tranh cải cách hành chính tại P.Lang Biang - Đà Lạt, lĩnh vực đất đai và xây dựng được xem là "phép thử" rõ nét nhất. Chính quyền đã chủ động rà soát quy hoạch, công khai thông tin để người dân dễ tiếp cận. Đồng thời, tăng cường phối hợp với các cơ quan chuyên môn như Văn phòng Đăng ký đất đai, Phòng Kinh tế - Hạ tầng - Đô thị để xử lý dứt điểm các hồ sơ tồn đọng từ trước sáp nhập.
Ông Lê Chí Quang Minh, Phó chủ tịch UBND P.Lang Biang - Đà Lạt, cho biết khi tiếp nhận hồ sơ, chính quyền chủ động xuống tận nơi xác minh, hướng dẫn cụ thể, tháo gỡ từng vướng mắc. Nhờ cách làm này, nhiều hồ sơ tồn đọng nhiều năm đã được giải quyết trong thời gian ngắn. Người dân không còn phải chờ đợi mòn mỏi, mà được đồng hành trong suốt quá trình hoàn tất thủ tục.
Trường hợp gia đình ông Kơ Sa Ha Be và ông Rơ Ông Da Ni là minh chứng rõ nét. Sau nhiều năm chờ đợi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đến đầu tháng 4.2026, họ đã chính thức nhận sổ đỏ. "Tôi không nghĩ có ngày hồ sơ của mình được giải quyết nhanh như vậy", ông Ha Be chia sẻ.
Với lĩnh vực xây dựng, quy trình cấp phép cũng được cải tiến theo hướng minh bạch. Người dân chỉ cần chuẩn bị hồ sơ đúng quy định sẽ được giải quyết đúng hoặc trước hạn. Việc "khơi thông" thủ tục đất đai không chỉ mang lại thuận lợi cho người dân mà còn tạo hiệu ứng tích cực đối với nền kinh tế địa phương. Các giao dịch trở nên minh bạch hơn, hoạt động đầu tư - kinh doanh được thúc đẩy.
Kết quả là nguồn thu ngân sách tăng trưởng rõ rệt. Chỉ trong quý 1/2026, thu ngân sách của phường đạt hơn 108,5 tỉ đồng, tương đương hơn 43,3% dự toán năm. Riêng thu từ tiền sử dụng đất đạt hơn 70,9 tỉ đồng, con số cho thấy hiệu quả trực tiếp của cải cách hành chính.
Không chỉ thể hiện qua các con số, cải cách tại P.Lang Biang - Đà Lạt còn được cảm nhận rõ qua những câu chuyện đời thường. Ông Nguyễn Kim Tuấn (ở tổ Phước Thành) kể khi nộp hồ sơ xin sửa nhà, ông khá lo lắng. Thế nhưng chỉ sau 15 ngày, giấy phép đã được cấp đúng hẹn.
Bà Nguyễn Thị Lai (đường Đan Kia) chia sẻ sau 20 ngày hoàn tất hồ sơ và nghĩa vụ tài chính, bà đã được chuyển đổi mục đích sử dụng đất. "Cán bộ hướng dẫn rất kỹ, từng bước một. Mình chỉ cần làm đúng là được giải quyết", bà Lai nói. Tương tự, ông Phạm Văn Bé (ở đường Thánh Mẫu) được hẹn 5 ngày nhưng chỉ 4 ngày đã có thể nhận kết quả đăng ký hộ kinh doanh.
Bà Lê Thị Hồng Nhật (ở đường Xô Viết Nghệ Tĩnh) nhận xét: "Trải nghiệm khi làm thủ tục hành chính ở P.Lang Biang - Đà Lạt rất tích cực. Cán bộ nhiệt tình, hướng dẫn rõ ràng, hồ sơ thường được giải quyết trước hẹn".
Những câu chuyện như trên đã góp phần tạo nên bức tranh lớn về một chính quyền gần dân, hiểu dân và vì dân.
Nhìn lại chặng đường chưa dài sau sáp nhập, P.Lang Biang - Đà Lạt đã cho thấy hướng đi đúng đắn khi lấy người dân làm trung tâm và hiệu quả phục vụ làm thước đo. Sự thay đổi không chỉ nằm ở bộ máy hay quy trình, mà sâu xa hơn là sự chuyển biến trong tư duy quản lý, từ hành chính sang phục vụ, từ thụ động sang chủ động. Luồng gió mới cải cách hành chính không chỉ làm thay đổi cách người dân tiếp cận dịch vụ công, mà còn tạo nền tảng cho phát triển bền vững, củng cố niềm tin xã hội - yếu tố quan trọng nhất của một nền quản trị hiệu quả. (còn tiếp)