Tôi thấy một người chia sẻ rằng vay tiền để mua nhà, trả gốc lẫn lãi mỗi tháng 50 triệu nhưng cho thuê chỉ 12 triệu. Từ những dữ kiện này, chúng ta thấy tiền cho thuê không bù nổi lãi vay. Nhiều người phân tích, cho rằng người này đầu tư bất động sản dòng tiền, khi dòng tiền bị gãy (lãi vay tăng cao) thì phải tháo chạy.
Nhưng tôi cho rằng người vay tiền mua nhà này đâu phải mua để lấy tiền cho thuê? Vậy mục đích gì? Xin thưa, họ đang lướt sóng, chờ tăng giá sẽ bán luôn. Không riêng gì bất động sản, tôi thấy nhiều người có sở thích lướt sóng vàng, coin… Và một đặc điểm riêng nữa là họ chỉ tranh nhau mua khi tăng giá, khi chững giá là họ sẽ không mua nữa và cục than nóng sẽ rơi vào tay ai thì các bạn đã biết.
Nếu thật sự mua để đầu tư cho thuê, chắc chắn người ta sẽ tính xem tiền thuê có đủ trả lãi ngân hàng hay không, tỷ suất lợi nhuận bao nhiêu, mất bao lâu để hoàn vốn. Không ai bỏ ra một khoản tiền lớn rồi chấp nhận mỗi tháng bù thêm vài chục triệu nếu mục tiêu là kiếm dòng tiền ổn định.
Vậy nên, bản chất của thương vụ này không nằm ở tiền thuê. Tiền thuê chỉ là khoản thu phụ để giảm bớt chi phí trong lúc chờ bán được giá cao hơn. Nói cách khác, người mua đang đánh cược rằng giá bất động sản sẽ tăng nhanh hơn số tiền lãi phải trả cho ngân hàng.
Chiến lược này chỉ hiệu quả khi thị trường liên tục đi lên. Giá càng tăng, người mua càng tự tin vay thêm, vì nghĩ rằng chỉ cần bán là có lãi. Nhưng thị trường không phải lúc nào cũng tăng. Chỉ cần giá đứng yên vài tháng hoặc giảm nhẹ, toàn bộ phép tính bắt đầu đảo chiều.
Lúc đó, mỗi tháng trôi qua là thêm một khoản lãi phải trả. Tiền thuê không đủ bù, người mua phải lấy thu nhập từ công việc chính hoặc tiền tiết kiệm để nuôi khoản đầu tư. Áp lực càng kéo dài, khả năng chịu đựng càng giảm.
Đến một thời điểm, nhiều người không còn bán vì muốn chốt lời nữa, mà bán vì buộc phải bán. Họ không tháo chạy khỏi căn nhà vì ghét bất động sản, mà tháo chạy vì không còn đủ sức gánh khoản vay.
Đây cũng là lý do mỗi khi thị trường đi xuống, người ta thường chứng kiến những đợt cắt lỗ hàng loạt. Điều thú vị là lúc giá tăng, ai cũng nghĩ mình là nhà đầu tư dài hạn. Nhưng khi áp lực tài chính xuất hiện, rất nhiều người sẵn sàng bán thấp hơn giá mua chỉ để giải thoát khỏi khoản nợ.
Theo tôi, vấn đề không nằm ở việc vay tiền mua nhà. Vay để mua căn nhà mình ở, phù hợp với khả năng tài chính, là điều rất bình thường. Thậm chí, nhiều người nhờ đòn bẩy tài chính mà có nhà sớm hơn.
Điều đáng bàn là vay quá lớn để đầu cơ vào kỳ vọng giá sẽ luôn tăng. Khi lợi nhuận chỉ tồn tại trên giấy, còn dòng tiền thực tế luôn âm, rủi ro sẽ ngày càng lớn theo thời gian.
Có lẽ đây cũng là bài học mà bất kỳ ai sử dụng đòn bẩy tài chính đều nên ghi nhớ. Đừng chỉ hỏi tài sản đó năm sau có thể tăng bao nhiêu giá, mà hãy tự hỏi nếu giá không tăng trong hai hoặc ba năm tới, mình còn đủ khả năng trả nợ hay không.
"Tôi có một người bạn từng luôn nói rằng 'chừng nào còn chịu được nóng thì nhất định sẽ không lắp điều hòa'. Bạn bảo đó không chỉ là cách tiết kiệm điện mà còn là một lựa chọn có trách nhiệm với môi trường và không gian chung. Anh thuê một căn phòng trong khu trọ ở Hà Nội, được xây khá khang trang. Điều khiến anh hài lòng nhất là căn phòng vốn khá mát, nên nhiều năm không cần đến thiết bị làm lạnh.
Nhưng mọi chuyện thay đổi vào một ngày đầu tháng 6, khi thời tiết đột ngột trở nên oi bức hơn hẳn. Một hộ trong dãy trọ lắp điều hòa. Cục nóng được đặt ngoài hành lang, thổi hơi nóng ra không gian chung suốt ngày đêm. Ban đầu, nhiều người phàn nàn vì hành lang vốn là nơi mọi người đi lại nay trở nên ngột ngạt. Nhưng rồi những lời than phiền nhanh chóng được thay bằng sự cảm thông: 'Trời nóng thế này thì họ phải lắp điều hòa chứ biết làm sao?'.
Chỉ ít ngày sau, gần như phòng nào cũng có thêm một chiếc điều hòa. Hành lang vốn thông thoáng bỗng biến thành nơi hứng nhiệt từ hàng chục cục nóng hoạt động liên tục. Càng nhiều người lắp điều hòa, không gian chung càng nóng hơn. Và càng nóng hơn thì những người chưa lắp lại càng khó chịu, cuối cùng cũng buộc phải làm điều mà trước đó họ không muốn.
Bạn tôi là một trong số đó. Sau mấy ngày cố chịu đựng, anh gọi điện cho tôi với giọng mệt mỏi, xin sang ở nhờ vài hôm vì đêm không thể ngủ nổi. Anh nói đùa rằng nếu ở thêm chắc bản thân cũng 'tẩu hỏa nhập ma'. Cuối cùng, người từng quyết không dùng điều hòa ấy cũng phải âm thầm lắp một chiếc cho mình.
>> Hàng xóm lắp 5 cục nóng điều hòa 'chiếu tướng' nhà tôi
Rõ ràng, một lựa chọn của cá nhân hoàn toàn có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền, khiến cả cộng đồng bị cuốn theo. Ai cũng chỉ muốn giải quyết sự khó chịu của riêng mình. Nhưng khi tất cả cùng làm như vậy, không gian chung lại trở nên tệ hơn, và những người muốn giữ lựa chọn ban đầu cũng không còn lựa chọn nào khác.
Câu chuyện của bạn khiến tôi nhận ra rằng, đôi khi điều làm một cộng đồng trở nên ngột ngạt không chỉ là thời tiết, mà còn là cách mỗi người chỉ giải quyết vấn đề của mình mà quên mất tác động đến những người xung quanh. Và khi đó, cái giá phải trả cuối cùng lại thuộc về tất cả".
Đó là chia sẻ của độc giả Kiến sau bài viết "Điều hòa 'thân ai nấy mát'". Việt Nam đang phải chịu đựng "combo" nguy hiểm: Cái nóng cộng hưởng với độ ẩm đặc trưng và hiệu ứng đảo nhiệt đô thị do tốc độ bêtông hóa. Theo số liệu thống kê ngành điện máy, Việt Nam hiện là một trong những thị trường điều hòa tăng trưởng chóng mặt nhất Đông Nam Á, với sản lượng tiêu thụ vượt mốc 2 triệu máy mỗi năm. Theo Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), công suất tiêu thụ điện toàn hệ thống liên tục phá đỉnh lịch sử. Trong ngày 25/6, hệ thống điện quốc gia ghi nhận công suất cực đại đạt 57.838 MW vào lúc 13h40.
Cục nóng điều hòa tại các nhà phố được treo một cách tự phát, mạnh ai nấy làm trên mặt tiền. Hành vi này vô tình châm ngòi cho một "cuộc chiến vị kỷ" về nhiệt độ ngay trong lòng đô thị, tạo ra sự bất bình đẳng giữa người có tiền mua điều hòa và người yếu thế - những lao động nghèo, người bán hàng rong, những tài xế công nghệ đang bươn chải trên đường phố.
Tôi là nữ, 23 tuổi. Gần đây, tôi luôn có cảm giác mông lung, áp lực và cảm thấy mình quá chậm chạp khi mọi người xung quanh ai cũng có cuộc sống ổn định, từ tiền bạc tới tinh thần. Mấy bạn học cũ hoặc mấy người quen cùng tuổi của tôi hầu như đều có công việc ổn định, sắm sửa cho bản thân và gia đình thứ này thứ kia. Họ thường xuyên chụp ảnh gia đình hạnh phúc, khoe các chuyến du lịch đây đó, có người yêu và thậm chí là cưới hỏi, sinh con...
Ngay như người bạn thân của tôi cũng đang làm chủ tiệm nails được hai năm, đã có chồng, có nhà cửa bên nội cho và mới sinh quý tử, cuộc sống rất đầm ấm, hạnh phúc, dù bạn chỉ mới học xong cấp hai là nghỉ học đi làm. Hay như Tết vừa rồi, người chị họ rất thân với tôi (con của dì ruột) năm nay 35 tuổi, còn độc thân, tốt nghiệp đại học loại Giỏi, cũng mới sắm ôtô và iPhone 17 promax.
Nhìn lại mình, tôi là đứa duy nhất trong họ chưa có thành tựu gì nổi bật. Anh chị em họ của tôi giờ ai cũng làm ăn được, có nhà đất, ôtô, có gia đình đề huề hoặc nếu còn độc thân thì tiền bạc cũng rủng rỉnh. Tới nỗi ông bà và mẹ tôi còn nửa đùa nửa thật: ''Ráng học mau ra trường, 'cày cuốc' rồi mua xe hơi, cả nhà chỉ còn mình mày thôi đấy".
Vừa rồi, tôi mới đi tình cờ nói chuyện với một tài xế xe ôm công nghệ chỉ hơn mình vài tuổi. Anh tâm sự mới mua một căn nhà và giờ "cày" thêm để dành dụm cưới vợ. Mới chiều nay, tôi cũng làm chung công việc chạy tiệc cưới với một bạn nữ bằng tuổi. Lúc tan tiệc, ngồi nói chuyện với nhau, bạn bảo hiện tại đang mở một quán cà phê riêng, còn việc chạy tiệc cưới chỉ để có thêm tiền tiêu vặt thôi. Nghe những chuyện như thế, tôi có phần tự ti trong lòng vì các bạn trẻ bây giờ giỏi và chững chạc hơn mình nhiều.
>> Hành trình tôi mua chung cư 9 tỷ sau 'cú tát' thất nghiệp tuổi 30
Tôi đang học năm cuối đại học, nhưng sẽ ra trường muộn do chưa học chứng chỉ tin học, sức học chỉ ở mức khá. Tôi đang làm công việc phục vụ để cầm cự, thỉnh thoảng có làm mấy việc lặt vặt như phát tờ rơi, chạy tiệc cưới. Tôi rải CV tìm việc trong ngành nhưng chưa thấy có kết quả gì. Ngoài ra, tôi có làm freelance thiết kế nhưng rất ít đơn, tháng vừa rồi còn bị khách "bom" nữa. Tôi cũng chỉ mới tập tành bỏ ống heo tiết kiệm gần đây chứ trước đó thì có bao nhiêu xài hết bấy nhiêu. Ngoài ra, tôi cũng vừa mới đổi iPhone 11 và chiếc Macbook cũ nhờ tiền lì xì của cả nhà để phục vụ cho công việc freelance với học tập.
Bố mất sớm, mẹ đang làm công việc bảo mẫu và có lương hưu, tiền học đại học của tôi là do ông bà và mấy cậu, dì ruột góp lại cho. Hai mẹ con tôi sống chung nhà với ông bà ngoại. Hôm qua, mẹ nói người ta bằng tuổi tôi có khi nhỏ hơn, mà đã suy nghĩ chững chạc, trưởng thành, cầu tiến, có chồng con, biết kiếm tiền lo cho gia đình hết rồi chứ không có lông bông như tôi. Nghe vậy, tôi rất stress nhưng cũng không trách mẹ vì biết bà đã vất vả rất nhiều và cũng lo cho tôi.
Tôi biết mình cần phải nỗ lực và cố gắng học hỏi thêm nhiều thứ để tiến lên, cũng hiểu là mọi người có được thành quả như vậy cũng nhờ cố gắng mà có. Nhưng nhìn mọi người đi quá nhanh khiến tôi cảm thấy có phần hoang mang và tự ti vì mình chậm chạp. Cộng thêm áp lực từ mẹ, nhìn thấy những người gần với mình nhất cũng đều có cuộc sống dư dả, hạnh phúc nên tôi càng tủi thân, không biết mình có thể gồng được bao lâu nữa? Liệu tôi nên làm gì để được như người ta?
Minh HânÁp lực 'cả đời không rực rỡ' ăn mòn Gen Z
Tôi như đứa thất bại vì bạn bè 25 tuổi mua nhà, mở công ty startup
Tôi thất bại vì lương 50 triệu nhưng không dám vay nợ mua nhà
Cả tuổi trẻ của bác tôi gói gọn trong hai chữ "cày cuốc vì con". Bác làm đủ nghề, tích góp từng đồng với một mục tiêu rất rõ ràng: phải mua được nhà cho hai con trai của mình, để sau này chúng có chỗ ổn định mà lập nghiệp, và cũng là để bác có nơi nương tựa khi về già.
Nhiều người trong gia đình từng khuyên bác nên để dành một phần tiền cho bản thân, phòng khi tuổi cao sức yếu thay vì dựa dẫm vào con cái. Nhưng bác chỉ cười, nói rằng "con cái mới là chỗ dựa lớn nhất của tuổi già". Với bác, đầu tư cho con chính là cách đảm bảo cho tuổi già của mình.
Rốt cuộc, bác cũng làm được điều mình mong muốn. Sau nhiều năm tích góp, bác dồn toàn bộ tiền bạc mua được hai căn nhà. Trước đây, bác sống cùng con trai út trong căn nhà mua từ lâu. Còn vợ chồng con trai cả thuê nhà sống riêng. Năm ngoái, bác hoàn tất thủ tục cho tặng cả hai căn cho hai người con. Bác cho con út căn nhà đang ở, còn mình thì chuyển sang sống cùng vợ chồng con trai cả trong căn nhà mới mua.
Cứ nghĩ đó là một cái kết trọn vẹn cho bác khi con cái có nhà cửa ổn định, bác cũng có nơi nương tựa. Nhưng cuộc sống không đơn giản như những gì người ta dự tính. Chỉ một thời gian ngắn sau khi về ở cùng con trai cả, bác bắt đầu nảy sinh mâu thuẫn với con dâu. Những va chạm nhỏ trong sinh hoạt hàng ngày dần tích tụ thành căng thẳng. Không ai nói ra điều gì quá lớn, nhưng cũng không ai thực sự thoải mái. Cuối cùng, bác quyết định rời đi.
>> Tôi sợ hết đường bỏ phố về quê nếu mua nhà 4 tỷ cho con thừa kế
Bác chuyển về sống cùng con trai út - người vẫn còn độc thân, ở trong căn nhà cũ. Tưởng rằng như vậy sẽ nhẹ nhàng hơn, nhưng thực tế lại là một câu chuyện khác. Con trai út của bác bận rộn với công việc, thường xuyên đi sớm về muộn. Căn nhà không còn cảnh va chạm, nhưng cũng thiếu đi sự hiện diện của người thân. Phần lớn thời gian trong ngày, bác ở một mình, tự nấu ăn, tự dọn dẹp, tự xoay xở mọi sinh hoạt.
Những lần tôi ghé thăm, bác vẫn nói "mọi thứ đều ổn". Nhưng cái cách bác ngồi lặng lâu hơn, hay kể lại những chuyện cũ nhiều hơn, khiến tôi hiểu rằng sự "ổn" đó có phần gượng gạo. Không phải con cái không thương bác, mà là cuộc sống của mỗi người đã cuốn họ đi theo những ưu tiên riêng.
Nhìn câu chuyện của bác, tôi không khỏi suy nghĩ: có phải cứ hy sinh tất cả cho con cái thì sẽ đổi lại được một tuổi già an nhàn? Hay thực ra, đó là một kỳ vọng mà chính chúng ta tự đặt ra?
Tôi không nghĩ bác đã sai khi yêu thương và lo lắng cho con. Nhưng có lẽ, điều mà nhiều người trong thế hệ của bác chưa kịp nghĩ đến là: con cái có cuộc đời của chúng, còn tuổi già là quãng đường mỗi người phải tự chuẩn bị cho mình, cả về tài chính lẫn tinh thần. Giữ lại một phần cho bản thân không phải là ích kỷ, mà là cách để mình không trở thành gánh nặng, và cũng không đặt con cái vào những tình huống khó xử.
Câu chuyện của bác như một lời nhắc nhở với tôi rằng: yêu con là điều nên làm, nhưng đừng quên giữ lại cho bản thân một chỗ đứng vững vàng trong chính cuộc đời mình.
Thành Hữu ĐinhTôi trắng tay vì mẹ để lại toàn bộ nhà, đất thừa kế cho em gái
'Trói chân con cái bằng 2 căn nhà thừa kế'
Tôi có sai khi muốn thừa kế nhiều hơn em gái?
Tôi mua hai nhà làm thừa kế cho con chứ nhất quyết không cho tiền
Bố nổi giận vì tôi nhận 2 tỷ thừa kế nhưng không chịu mua nhà Sài Gòn
Con trai trách tôi gửi tiết kiệm 2 tỷ thay vì chia thừa kế sớm
