Vụ việc giáo viên phạt 5 học sinh bằng cách bắt tự dùng kim tiêm chích vào tay gây phẫn nộ dư luận.
Nhân sự vụ này, tôi muốn bàn đôi chút về vấn đề âm thầm tồn tại từ lâu là: Làm thế nào khi giáo viên biến lớp học thành nơi trút giận, xả stress, nhưng lại gắn cho nó cái mác “nghiêm khắc”.
Nhiều người vẫn nghĩ chỉ khi có hành vi gây tổn thương thân thể mới là “bạo lực học đường”. Thực tế, những tổn thương tinh thần kéo dài còn nguy hiểm hơn vì âm thầm và khó nhận diện.
Tôi từng là học sinh trong một môi trường như vậy. Năm lớp 6, tôi học lớp chuyên Toán. Cô giáo chủ nhiệm, vì những vấn đề cá nhân, thường xuyên trút cảm xúc lên học sinh. Lớp có 25 bạn, chia thành 3 tổ, mỗi tổ phải chọn ra một người “có nhiều lỗi nhất” để viết kiểm điểm.
Việc này tưởng như rèn kỷ luật nhưng thực chất tạo áp lực và chia rẽ. Khi không có lỗi rõ ràng, các bạn buộc phải “tạo lỗi” cho nhau. Tôi đã phải viết tới 22 bản kiểm điểm trong một năm học.
Áp lực lặp lại khiến học sinh luôn căng thẳng, mất niềm tin và sợ hãi. Tôi từng nghĩ đến việc bỏ học. Cho đến giờ tôi vẫn ghét cô giáo và 7 bạn cùng tổ của mình thời đó.
Hậu quả không dừng lại ở đó. Có hai bạn khác trong lớp tôi bị ảnh hưởng nghiêm trọng vì viết quá nhiều bản kiểm điểm: Một bạn rơi vào rối loạn tâm lý sau này lớn lên không bình thường được, một bạn học lực sa sút rồi bỏ học. Khi ấy, không có chế tài nào xử lý cô giáo đó.
30 năm trôi qua, tôi tưởng những điều đó đã là quá khứ. Nhưng khi theo dõi con, cháu mình đi học, tôi nhận ra vẫn có những giáo viên như vậy.
Thầy dạy môn toán lớp 9 của con trai tôi không hiệu quả nhưng thường xuyên chửi mắng học sinh, đồng thời gây áp lực để các cháu phải đến nhà học thêm. Điều đáng nói là dù học thêm vẫn không tiến bộ. May mắn là sau khi có quy định không cho giáo viên dạy thêm học sinh của mình, con tôi chuyển sang học thêm một thầy khác và khả năng Toán được cải thiện rõ rệt.
Câu chuyện đó cho thấy một thực tế khi giáo viên thiếu kiểm soát cảm xúc hoặc năng lực không đáp ứng, lớp học rất dễ trở thành nơi trút áp lực cá nhân. Và điều này thường được che đậy dưới danh nghĩa “kỷ luật” hay “nghiêm khắc”.
Cần khẳng định rằng giáo dục luôn cần kỷ luật. Nhưng kỷ luật phải nhằm giúp học sinh tiến bộ, chứ không phải để người lớn giải tỏa cảm xúc. Một hình thức kỷ luật đúng sẽ có giới hạn, có mục tiêu rõ ràng và không gây tổn thương tinh thần kéo dài.
Vấn đề là những hành vi trút giận thường khó phát hiện sớm. Khi hậu quả xảy ra – học sinh sợ học, rối loạn tâm lý, hoặc sa sút thì đã quá muộn.
Vì vậy, tôi nghĩ rằng ngành giáo dục cần chuyển từ “xử lý sau sự việc” sang “phòng ngừa từ sớm”. Theo tôi, hiệu trưởng các trường phổ thông cần nghiêm túc kiểm tra, đánh giá để phát hiện những giáo viên có dấu hiệu tâm lý thiếu ổn định hoặc hành vi sư phạm lệch chuẩn, từ đó có biện pháp điều chỉnh kịp thời.
Đồng thời, ngành Giáo dục cần coi trạng thái tâm lý của giáo viên là một tiêu chuẩn quan trọng trong chất lượng dạy học. Một người thầy khi bước vào lớp với tâm thế căng thẳng, bức xúc sẽ khó có thể truyền đạt kiến thức hiệu quả, thậm chí còn gây tổn hại cho học sinh.
Lớp học phải là nơi an toàn, nơi học sinh được học hỏi và phát triển, không phải nơi các em phải lo sợ mình sẽ trở thành mục tiêu của những cơn giận dữ.
Trong ký ức của mỗi người, những giáo viên yêu thương học sinh luôn được nhớ đến với sự kính trọng. Ngược lại, những người từng trút giận lên học trò thường để lại một vết đen khó xóa.
Tối 15/4, bà Nguyễn Thị Mỹ Hạnh, Hiệu trưởng trường Tiểu học Lương Thế Vinh, phường Bến Cát, cho biết sự việc xảy ra cách đây hai ngày, ở lớp 3.6.
Theo bà Hạnh, 5 học sinh nói chuyện riêng, nghịch ngợm trong lớp bị cô chủ nhiệm phạt bằng cách để các em tự dùng kim tiêm chích vào tay. Số kim tiêm này cô giáo mua cho con trai bị ốm nhưng chưa dùng. Giáo viên bị đình chỉ dạy từ ngày hôm nay.
“Cô giáo mới vào nghề được 3 năm. Tôi điếng người, không hiểu vì sao cô có suy nghĩ lệch lạc, hành vi sai trái như vậy”, hiệu trưởng nói.
Đọc bài viết: "Tôi mệt rã rời khi tự lái ôtô 800 km đưa vợ con du lịch Đà Nẵng", tôi muốn chia sẻ một góc nhìn khác. Vừa qua, nhóm chúng tôi gồm bốn gia đình (8 người lớn, 7 trẻ em từ 5-10 tuổi) cũng thực hiện hành trình roadtrip tương tự. Nhưng thay vì mệt mỏi, đây lại là chuyến đi gắn kết và đầy tiếng cười với chúng tôi.
Bí quyết không nằm ở sức khỏe siêu phàm, mà ở sự chuẩn bị hậu cần và mục đích "đi để tận hưởng chứ không phải để chạy đua về đích". Khác với việc cố gắng chạy xe thục mạng cho xong quãng đường 800 km, chúng tôi chia lộ trình 1.500km (cả đi và về) thành những chặng nhỏ.
Chúng tôi xuất phát từ Hà Nội lúc 3h30 sáng khi thể lực đang khỏe khoắn và trí lực đang hào hứng. Cả đoàn chạy xe thẳng vào Hội An (quãng đường 770 km). Tuy nhiên, thay vì lái liên tục, cứ khoảng 100-115 km hoặc 2-3 tiếng di chuyển, chúng tôi lại dừng nghỉ tại các trạm nghỉ dọc cao tốc hoặc ghé Đồng Hới ăn cơm niêu.
Việc dừng nghỉ linh hoạt giúp người lái xe tái tạo năng lượng và trẻ nhỏ được vận động, tránh bí bách. Thay vì chen chúc ở bãi Mỹ Khê hay trung tâm phố cổ Hội An, đoàn tôi chọn lưu trú tại biển An Bàng và khu vực Nguyễn Tất Thành (Đà Nẵng). Đây là những "viên ngọc thô" còn giữ được nét hoang sơ, giúp 15 thành viên có không gian riêng tư mà không phải chịu cảnh "người xem người".
Chúng tôi không chỉ đi Hội An, Đà Nẵng. Chiều về, đoàn tôi còn ghé Huế hai ngày, qua Quảng Trị, Quảng Bình và dừng chân tại biển Thiên Cầm (Hà Tĩnh). Cách đi này biến quãng đường dài thành những chặng nghỉ dưỡng nối tiếp, khiến cảm giác mệt mỏi vì ngồi xe đường dài không còn nữa.
>> 'Bí quyết' mỗi năm nhà tôi tự lái ôtô du lịch 3-4 lần dịp lễ
Sai lầm của nhiều người là để trẻ nhỏ ngồi im trên ghế suốt hàng tiếng đồng hồ. Trong khi đó, nhóm chúng tôi đã vận hành bốn chiếc xe như những ngôi nhà di động: mỗi xe trang bị đệm hơi chuyên dụng ở hàng ghế sau để các bé nằm ngủ hoặc nghỉ ngơi êm ái. Đồ ăn nhẹ được chuẩn bị sẵn sàng cho nhiều ngày, nước lọc để trẻ luôn đủ năng lượng mà không bị đầy bụng.
Để lũ trẻ cảm thấy vui vẻ trên xe, chúng tôi còn sử dụng tuyệt chiêu "túi quà bất ngờ". Mỗi món đồ chơi nhỏ được bọc kín và chỉ mở ra sau khi bọn trẻ "chán trò" cũ, giúp duy trì sự hào hứng suốt dọc hành trình.
Với mức chi phí khoảng 20 triệu đồng cho mỗi gia đình trong hành trình 8 ngày 7 đêm đó, chúng tôi nhận lại được những giá trị vượt xa con số. Thay vì chi một khoản khổng lồ cho vé máy bay cao điểm, chúng tôi dành ngân sách đó cho những bữa hải sản tại An Bàng, Lăng Cô, Vũng Chùa, Thiên Cầm hay các villa nghỉ dưỡng chất lượng.
Bên cạnh đó, đoàn còn thiết lập quy tắc đặt phòng bằng cách luôn kiểm tra chéo qua Google Maps, gọi hotline xác nhận để tránh các bẫy lừa đảo "combo giá rẻ" vốn đang bùng nổ.
Thực tế, tự lái xe đường trường với trẻ nhỏ không phải là một thử thách quá sức nếu biết cách điều phối. Thay vì coi 800 km là "cực hình", chúng tôi coi đó là một khóa học thực tế về tính kiên trì và khả năng thích nghi cho cả gia đình. Sau chuyến đi, cả bốn gia đình chúng tôi đều cảm thấy vui khỏe, gắn kết và đã sẵn sàng cho hành trình tiếp theo.
"Năm 2009, khi đang sống ở đường Phan Văn Trị, Gò Vấp, nhận mình thấy đường sá chật chội, đi lại quá vất vả, dân cư lại đông đúc, nên gia đình tôi quyết định chuyển về Quận 2 sống. Hồi đó, nhiều người bảo tôi dại khi là không chọn ở trung tâm mà ra ngoại thành sống, khu toàn cỏ với đồng. Vậy mà chỉ sau 10 năm thì khu rìa Quận 2, Quận 9 cũ cũng đông đúc dân cư. Tuy nhiên, ở đây, tôi đi lại vẫn dễ chịu hơn các khu trung tâm và nội thành.
Tôi vẫn thấy quyết định chuyển nhà của mình ngày đó là hoàn toàn đúng đắn. Bây giờ, mỗi lần đi tới sân bay Tân Sơn Nhất, Quận 1, Quận 3, Quận 7 hay đi về miền Tây, miền Đông, dù phải di chuyển quãng đường xa hơn, nhưng tôi vẫn thấy thuận tiện hơn nhiều".
Đó là chia sẻ của độc giả Trang về quyết định chuyển nhà từ trung tâm ra vùng ven TP HCM trong bối cảnh khu vực nội đô ngày càng ngột ngạt. Theo Sở Xây dựng, riêng khu vực TP HCM cũ có hơn 1.500 chung cư cùng hàng loạt tổ hợp nhà ở, thương mại, văn phòng tập trung ở nội thành. Nhiều tuyến đường phải gánh lượng dân cư vượt xa thời điểm quy hoạch ban đầu. Thành phố hiện còn 22 điểm ùn tắc kéo dài. Tỷ lệ đất dành cho giao thông mới đạt khoảng 15% diện tích đô thị, thấp hơn đáng kể so với mục tiêu 20-25% theo quy hoạch.
Thành phố định hướng hạn chế phát triển thêm chung cư cao tầng ở trung tâm và các nơi đông dân cư, thay vào đó mở rộng không gian đô thị ra các khu vực ngoại vi gắn với đầu tư hạ tầng kết nối. Những khu đất có vị trí thuận lợi, có khả năng phát triển thành công viên sẽ được ưu tiên dành cho không gian công cộng.
>> 40 tuổi vẫn ở thuê vì tiếc 1,2 tỷ mua nhà Sài Gòn
Ủng hộ TP HCM kiểm soát phát triển cao tầng tại khu vực trung tâm, bạn đọc Gacib.oark bình luận "Tôi ở Gò Vấp từ nhỏ nhưng cuối cùng vẫn phải chạy ra khỏi nội đô vì chịu không nổi. Ngày hai buổi trần ai trên con đường từ nhà ở đường Nguyễn Thái Sơn lên Quận 1 làm việc khiến tôi kiệt sức. Có cảm giác thành phố càng cố xóa kẹt xe thì tình hình càng trở nên nghiêm trọng, nhất là khu vực qua công viên Gia Định. Thật khó tin khi con đường nhỏ nhưng lại mọc lên một loạt chung cư mấy chục tầng".
Là một người lựa chọn rời bỏ khu vực trung tâm TP HCM vì quá chật chội, độc giả Kthdtsd kể lại: "Nội đô kẹt xe, khói bụi lại thêm cao ốc mọc lên san sát thế này thì bảo sao chất lượng sống giảm sút. Nhà tôi cũng quyết định chuyển ra một đại đô thị vùng ven được hơn một năm nay và thấy đây là quyết định sáng suốt nhất. Bước chân ra khỏi nhà là có công viên, cây xanh, không khí thoáng đãng, con cái có không gian chạy nhảy an toàn... Trong khi đó, hạ tầng kết nối bây giờ rất tốt, tiện ích trường học, bệnh viện, siêu thị chẳng thiếu thứ gì. Vậy tội gì phải cố bám trụ trong lõi nội đô ngột ngạt cho khổ?".
"Nhiều người cứ sợ đi xa tốn thời gian, nhưng thực tế kẹt xe 5 km trong nội đô mất 45 phút, trong khi đi 15-20 km từ đại đô thị vùng ven qua các trục lộ lớn, đại lộ cũng chỉ mất ngần ấy thời gian. Cái khác biệt là một bên là 45 phút hít khói bụi, ức chế thần kinh; còn một bên là lái xe thông thoáng, tâm lý thoải mái. Nội đô quá tải hạ tầng rồi, giãn dân ra vùng ven là bài toán cứu cánh cho sức khỏe cả thể chất lẫn tinh thần", bạn đọc Vete nói thêm.
"Con tôi học cấp một, trường có mở lớp dạy môn Tiếng Anh liên kết, đăng ký tự nguyện. Trong lớp chỉ có con tôi và một bạn nữa không đăng ký. Thế là cứ khi có tiết (thường vào giữa buổi học chính khóa), con tôi và bạn kia được dẫn lên phòng hội đồng ngồi tự học hay chơi thì tùy, không ai quản lý. Nhưng ai ở cái cảnh phải lên phòng hội đồng ngồi thì hiểu tâm trạng của các con thế nào? Không muốn con bị cô lập nên sau một tháng, không ai bảo ai, cả hai nhà chúng tôi vội vàng viết đơn xin tự nguyện cho con học môn liên kết như cả lớp".
Đó là chia sẻ của độc giả Sông Đông xung quanh thực trạng nhiều trường công lập bố trí môn liên kết xen kẽ giờ học chính khóa. Theo phản ánh của phụ huynh, dù học phí đã được miễn và có hỗ trợ ăn trưa, chi phí học tập vẫn nặng ở các khoản liên quan đến chương trình liên kết. Thực tế, nhiều trường đã ký hợp đồng với doanh nghiệp để tổ chức dạy các môn bổ trợ như tiếng Anh nâng cao, tin học quốc tế, trí tuệ nhân tạo, kỹ năng sống... Tuy nhiên, việc triển khai dày đặc các chương trình liên kết như thời gian qua có nguy cơ chồng chéo nội dung giảng dạy, trong khi các môn bổ trợ chưa được kiểm định, đánh giá chất lượng.
Cùng chung bức xúc khi chương trình liên kết được dạy xen kẽ vào giờ học chính khóa, bạn đọc Phạm Ngọc Thạch bình luận:"Khi phụ huynh không đăng ký cho con học môn liên kết thì khi đến tiết, học sinh sẽ cảm thấy mình bị bỏ rơi. Thử nghĩ bé mới lớp 1, cũng muốn vào học chung với các bạn nhưng vì không đăng ký nên sẽ không được vào lớp. Khi đó tâm lý trẻ sẽ bị ảnh hưởng. Rất nhiều phụ huynh không muốn con buồn, bị bỏ lại ở phòng hội đồng, thư viện hoặc lang thang trong trường, nên đành cắn răng đóng tiền triệu cho con học đầy đủ các môn liên kết mỗi tháng dù không thực sự thấy cần thiết".
>> 'Tôi cho con học trường tư để không phát sinh tiền học liên kết'
Ủng hộ đề xuất cấm trường công xếp môn liên kết xen giờ chính khóa, độc giả Minh Giang bày tỏ quan điểm: "Tôi nghĩ việc dạy thêm, dạy kỹ năng sống, và các môn học liên kết khác nên dạy riêng vào ngoài giờ học chính khóa hoặc cuối tuần, để những ai có nhu cầu có thể tự nguyện đăng ký học, chứ không phải theo kiểu ép buộc ngầm như bây giờ. Từ mầm non, tiểu học, trung học đều có các môn liên kết xen kẽ giờ chính khóa, các em không đăng ký học sẽ bị xếp ngồi riêng một góc hoặc mời ra ngoài, khác nào phân biệt đối xử?".
"Kể cả Tiếng Anh liên kết thì cũng không có đánh giá nhận xét gì việc học của con, trong khi chi phí cho môn này chiếm đến 1/3 tổng tiền đóng cho việc đi học hàng tháng của con tôi. Đó là con tôi học trường công và mang tiếng được miễn học phí. Do đó, sau một thời gian tôi cũng không đăng ký cho con học liên kết tiếng Anh nữa. Kết quả, đến giờ học môn liên kết, con lại bị cho ra ngồi hành lang cùng với một số bạn không đăng ký. Trong khi đó, thời gian để các con viết bài, rèn làm bài trên lớp lại không có", bạn đọc Mynguyenftu nói thêm.
