Chiều 20.5, tại Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Bộ Y tế về công tác y học cổ truyền Việt Nam.
Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị cần phải có tư duy mới, tầm nhìn mới và cách tiếp cận mới, kế thừa, phát triển tinh hoa của cha ông, trên nền tảng khoa học công nghệ hiện đại phải trở thành một bộ phận hữu cơ của y học quốc gia, một nguồn lực để phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ, tiếp tục chuyển mạnh từ tư duy chữa bệnh sang tư duy chăm sóc sức khỏe toàn diện. Đưa y học cổ truyền thực sự về với cộng đồng; chuẩn hóa các mô hình chăm sóc sức khỏe không dùng thuốc như châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt ngay tại xã, phường.
Chìa khóa để đưa y học cổ truyền về gần dân chính là việc tích hợp các dịch vụ kỹ thuật, bài thuốc cổ truyền chính thống vào các danh mục chi trả toàn diện cho bảo hiểm y tế quốc gia. Khi người dân được bảo hiểm chi trả một cách công bằng, họ sẽ chủ động lựa chọn y học cổ truyền ngay từ cơ sở.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, phải đặc biệt coi trọng đẩy mạnh khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, bảo hộ sở hữu trí tuệ để chuẩn hóa và số hóa nền y học cổ truyền Việt Nam.
Xây dựng hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về y học cổ truyền; xây dựng các chương trình nghiên cứu trọng điểm quốc gia về các lĩnh vực dược liệu, những bài thuốc có giá trị cao; phải gắn nghiên cứu với thương mại hóa và thị trường, có sự phối hợp chặt chẽ giữa các viện nghiên cứu, trường đại học với bệnh viện, doanh nghiệp địa phương.
Nghiên cứu xây dựng, củng cố một số trung tâm y học cổ truyền mạnh mang tầm quốc gia và khu vực, không chỉ để khám, chữa bệnh mà còn là trung tâm nghiên cứu, đào tạo, bảo tồn, chuyển giao công nghệ, phát triển sản phẩm và quảng bá văn hóa y học Việt Nam. Cạnh đó, phải phát triển ngành công nghiệp dược liệu là một ngành kinh tế, đồng bộ theo chuỗi.
Để phát triển đồng bộ hệ sinh thái y dược cổ truyền, nguồn nhân lực chất lượng cao và giữ gìn y đức, Nhà nước giữ vai trò định hướng kiến tạo thể chế và kiểm soát chất lượng; khuyến khích và tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để các doanh nghiệp tư nhân, tập đoàn dược phẩm lớn tham gia vào đầu tư nghiên cứu, chế biến sâu và phát triển chuỗi nhà thuốc y học cổ truyền.
Phải biến các nhà thuốc đông y tư nhân, các phòng chẩn trị của các lương y thành những cánh tay nối dài hiệu quả của mạng lưới y tế công; phải có chính sách đặc thù để phát hiện, tôn vinh, bảo tồn, ứng dụng rộng rãi các bài thuốc gia truyền, các phương pháp điều trị độc đáo đang giữ trong nhân dân, không để những di sản quý báu này bị mai một, thất truyền.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ, phải nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trên tinh thần vừa kiến tạo, vừa quản lý chặt chẽ, không thể buông lỏng quản lý; phải kiên quyết xử lý nghiêm, không dung thứ các hành vi sai phạm, trục lợi trên sức khỏe nhân dân.
Cạnh đó, phải nâng cao chất lượng tuyển sinh và cải cách chương trình đào tạo y bác sĩ y học cổ truyền tại các trường đại học y, dược lớn. Người thầy thuốc y học cổ truyền phải am tường cả về y lý đông y lẫn các thành tựu cận lâm sàng hiện đại của Tây y, luôn ghi nhớ lời Bác Hồ dạy: “Lương y như từ mẫu”.
Đối với Đông y, trước hết là y đạo, không để các hành vi thương mại hóa cực đoan, quảng cáo sai sự thật, chữa bệnh phản khoa học ảnh hưởng đến niềm tin của nhân dân.
Việc xây dựng thương hiệu quốc gia về y học cổ truyền Việt Nam cần đẩy mạnh, gắn với kinh tế sức khỏe, du lịch chữa lành, xuất khẩu sản phẩm và sức mạnh mềm của văn hóa Việt Nam.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, Đảng ủy Bộ Y tế tiếp thu các ý kiến đóng góp để phối hợp với các bộ, ngành liên quan, tham mưu hoàn thiện thể chế; sớm xây dựng và trình ban hành Chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Ngày 5/6, Công an TPHCM phối hợp cùng Công an phường An Nhơn khám nghiệm hiện trường, điều tra nguyên nhân nam thanh niên tử vong trong phòng trọ.
Theo thông tin ban đầu, sáng cùng ngày, người dân sống tại nhà trọ cao tầng trong hẻm 497 đường Phan Văn Trị (phường An Nhơn) ngửi thấy mùi hôi bất thường nên đi kiểm tra.
Tại căn phòng trên tầng 3, họ phát hiện một thanh niên tử vong trong tư thế treo cổ, thi thể đang trong giai đoạn phân hủy.
Nhận tin báo, công an đến hiện trường ghi lời khai nhân chứng, điều tra vụ việc. Nạn nhân tên N.X.D. (khoảng 25 tuổi, quê Thanh Hóa).
Thi thể nạn nhân sau đó được chuyển về nhà xác để khám nghiệm tử thi.
44 năm trước, ông Nguyễn Lợi (năm nay 72 tuổi, ở đặc khu Lý Sơn, Quảng Ngãi) vay tiền đóng tàu ra Hoàng Sa hành nghề lưới chuồn khơi. Cùng chí hướng với ông có 2 ngư dân ở gần nhà. 7 giờ rưỡi sáng một ngày giữa tháng 2 âm lịch năm đó, cả 3 tàu nổ máy rẽ sóng vươn khơi.
26 giờ sau, họ đến đảo Tri Tôn như dự định ban đầu. 3 tàu tách ra khoảng cách khá xa rồi buông lưới giữa biển khơi lộng gió. Giàn lưới dài chừng 18 cây số giăng tầng nổi vì cá chuồn bơi lượn gần mặt nước.
Bạn chài ăn vội bữa cơm rồi cùng nhau kéo lưới giữa trưa nắng chói chang. Cá mắc lưới nhiều vô kể. Tiếng cười nói rộn ràng làm vơi mỏi mệt. Họ giũ lưới, đưa cá vào muối mặn đến khi bóng đêm bao trùm trên biển rộng. Ánh đèn măng sông chiếu xuống nước lấp lóa.
"Lúc đó, biển Hoàng Sa cá nhiều lắm. Cả 3 tàu đều trúng cá. Vài năm sau chúng tôi trả hết nợ vay để đóng tàu trước đó", ông Lợi nhớ lại.
Cùng ra Hoàng Sa đánh bắt cá chuồn ngày đó có ông Dương Minh Thạnh (năm nay 72 tuổi, ở đặc khu Lý Sơn). Những mẻ lưới dính đầy cá khiến bạn chài vô cùng vui sướng. Cá rời khỏi lưới là đưa vào hầm muối mặn bằng muối Sa Huỳnh.
Sau vài ngày buông lưới rồi kéo lưới, khoang đầy ắp cá, tàu quay mũi vào bờ. Đến cửa biển Sa Kỳ (Quảng Ngãi), bạn chài chuyển cá lên bờ bán cho cơ sở thu mua của Nhà nước. Từ đó, cá chuồn muối được chuyển đến những làng quê và lên vùng núi xa xôi.
"Hồi đó bán cá xong là chúng tôi mua sắm những thứ cần thiết rồi ra biển đánh bắt. Cá nhiều nên mọi người phấn khởi, ráng sức làm việc để kiếm tiền lo cho gia đình", ông Thạnh tâm sự.
Ông Đinh Văn Rít (67 tuổi, người Ca Dong, nguyên Bí thư Đảng ủy xã Sơn Liên, nay thuộc xã Sơn Tây Thượng, tỉnh Quảng Ngãi) khá tường tận những câu chuyện của bản làng.
Thuở trước, người Ca Dong cuốc bộ hàng chục cây số đường rừng và lội qua sông, suối xuống huyện Sơn Hà (tỉnh Quảng Ngãi cũ để) trao đổi hàng hóa. Trong chiếc gùi sau lưng họ nặng trĩu sản vật miền rừng sau bao ngày làm lụng vất vả. Hàng hóa mang về gồm những vật dụng thiết yếu và cá muối, bởi từ biển lên Sơn Hà cả trăm cây số đường gập ghềnh nên không thể vận chuyển cá tươi. Thứ họ ưa thích là cá chuồn muối mặn chế biến những món ăn đậm đà hương vị, nhất là nấu với mít non.
"Bà con trên này nấu cá chuồn muối với mít non từ lâu lắm rồi. Bây giờ có đường dành cho ô tô chở cá tươi lên đến đây, nhưng bà con vẫn thích nấu cá chuồn muối với mít non", ông Rít nói.
Mít non bám quanh thân cây cạnh nhà sàn hay trên nương rẫy lưng chừng núi. Người Ca Dong chặt cuống rồi gọt vỏ, bửa ra và cắt bỏ cùi bên trong, sau đó cắt thành thỏi nhỏ rồi rửa sạch, vớt ra rổ cho ráo nước.
Dạo quanh vườn nhà, họ ngắt vài quả ớt cùng ít rau ngò gai tươi tốt bên khe nước rồi rửa sạch. Cá chuồn muối cắt thành khúc ngắn, cho vào nồi nước sôi trên bếp lửa bập bùng. Lát sau, cho mít non vào nồi, hương thơm từ cá muối theo hơi nóng vờn quanh.
Khi mít đã nấu chín thì nêm gia vị vừa ăn, xắt ớt cùng ngò gai cho vào nồi rồi nhấc xuống khỏi bếp...
"Món cá chuồn muối nấu với mít non rất thơm ngon, ăn là ghiền luôn! Cá chuồn muối còn được đồng bào Ca Dong nướng rồi gỡ lấy thịt cho vào cối giã với sả và ớt xiêm, vắt ít nước chanh, trộn đều ăn với cơm cũng ngon lắm!", ông Đồng Việt Hòa (51 tuổi, công tác tại UBND xã Sơn Tây Thượng) bộc bạch.
Ngày 12-7, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Quảng Trị cho biết vừa được UBND tỉnh giao trách nhiệm làm cơ quan đầu mối phối hợp với Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam xây dựng phương án, tham mưu và tổ chức triển khai hợp tác phát triển tuyến tàu du lịch kết nối vùng Phong Nha - Huế.
Cụ thể, Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam đang xây dựng Đề án phát triển sản phẩm tàu du lịch Huế - Phong Nha. Chuyến tàu này dự kiến đưa vào khai thác từ ngày 1-9 tới đây.
Theo đề án, đoàn tàu dự kiến gồm 7 toa được thiết kế theo hướng trải nghiệm, tích hợp không gian giới thiệu văn hóa vùng miền, khu trưng bày sản phẩm OCOP, khu ẩm thực và không gian biểu diễn nghệ thuật truyền thống.
Hành trình dài khoảng 190 km, kết nối các ga Huế, Đông Hà, Mỹ Trạch, Đồng Hới và Thọ Lộc, với thời gian di chuyển khoảng 4 giờ 30 phút. Giá vé dự kiến từ 360.000 đồng/người.
Chuyến tàu được kỳ vọng mang đến cho du khách hành trình trải nghiệm văn hóa, lịch sử, ẩm thực và cảnh quan đặc sắc dọc tuyến Huế - Phong Nha.
Ga Thọ Lộc nằm vùng rìa khu vực Phong Nha. Từ ga này đến trung tâm du lịch Phong Nha chỉ mất thêm vài cây số, rất thuận lợi cho du khách nếu muốn trải nghiệm Phong Nha sau khi đến Huế.
