Ngày 9-4, Bộ Ngoại giao Việt Nam phát thông cáo cho biết nhận lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình và Phu nhân, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc từ ngày 14 đến 17-4.
Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc diễn ra sau khi Tổng Bí thư Tô Lâm được Quốc hội tín nhiệm bầu giữ chức Chủ tịch nước. Hôm 7-4, Bộ Ngoại giao Việt Nam cho biết Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Nhà lãnh đạo Trung Quốc nhấn mạnh coi trọng cao độ sự phát triển của quan hệ hai nước. Ông sẵn sàng cùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp tục duy trì trao đổi chiến lược, định hướng xây dựng “Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam – Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược” tiến lên phía trước. Qua đó không ngừng làm lớn mạnh sự nghiệp xã hội chủ nghĩa của mỗi nước, mang lại nhiều lợi ích hơn cho nhân dân hai nước, đồng thời đóng góp vào hòa bình, ổn định của khu vực và thế giới.
Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ Việt – Trung thời gian qua tổng thể duy trì đà phát triển tích cực và đạt nhiều kết quả quan trọng.
Năm 2025, trong bối cảnh kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt – Trung (18-1-1950 – 18-1-2025), trao đổi chiến lược cấp cao được tăng cường, các chuyến thăm giữa các đồng chí lãnh đạo chủ chốt với tần suất chưa từng có.
Từ đầu năm 2026 đến nay, hai bên tiếp tục trao đổi, tiếp xúc cấp cao với nhiều hình thức linh hoạt. lãnh đạo chủ chốt hai nước trao đổi điện mừng nhân dịp kỷ niệm 76 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao.
Năm 2025, Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam, trong khi Việt Nam là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc trong ASEAN và là đối tác thương mại thứ 4 của Trung Quốc trên thế giới theo tiêu chí quốc gia.
Kim ngạch thương mại Việt – Trung đạt 256,4 tỉ USD, tăng 24,8%. Trong 2 tháng đầu năm 2026, Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch thương mại Việt – Trung 66,7 tỉ USD.
Về đầu tư, năm 2025, Trung Quốc đứng thứ 2 về tổng số vốn đăng ký với 5,96 tỉ USD, tăng 33,4%. Trong 2 tháng đầu năm 2026, Trung Quốc đứng thứ 3 về tổng vốn đăng ký với 807,46 triệu USD.
Về du lịch, năm 2025, Việt Nam đón 5,28 triệu lượt khách Trung Quốc, tăng 41,3%, chiếm 25% tổng lượt khách quốc tế đến Việt Nam, đứng đầu về tổng lượt khách quốc tế đến Việt Nam.
CBS News ngày 4/5 dẫn lời các quan chức quốc phòng Mỹ tiết lộ USS Truxtun cùng USS Mason là hai khu trục hạm tiên phong vượt qua eo biển Hormuz, nhằm thiết lập trận địa phòng không đa tầng ở vịnh Ba Tư và hỗ trợ các tàu hàng rời khỏi khu vực.
"Hai chiến hạm, được hỗ trợ bởi trực thăng vũ trang Apache và các máy bay khác, đã đối mặt hàng loạt đòn tấn công hiệp đồng của đối phương trong quá trình di chuyển. Iran đã triển khai xuồng cao tốc, tên lửa và máy bay không người lái nhắm vào các tàu này", một quan chức cho hay.
Một người khác mô tả nỗ lực của Iran là "mưa hỏa lực", với những đòn tập kích không ngừng nghỉ, nhưng không nêu cụ thể số lượng mục tiêu bị đánh chặn.
Các quan chức nhấn mạnh tàu chiến Mỹ đã triển khai những biện pháp phòng thủ kết hợp với hỗ trợ từ không quân, đánh chặn thành công và răn đe mọi mối đe dọa. "Không vũ khí nào của đối phương tiếp cận được tàu chiến", một người nói.
Đô đốc Brad Cooper, chỉ huy Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM) thuộc quân đội Mỹ, hôm 4/5 xác nhận hai tàu khu trục đã tiến vào vịnh Ba Tư, nhằm phối hợp cùng các khu trục hạm trên biển Arab để tạo thành "ô phòng không" bảo vệ hoạt động vận tải thương mại.
"Trong vài tuần qua, chúng tôi đã sử dụng năng lực khó bị phát hiện để mở đường, sau đó kiểm chứng kết quả bằng nhiều cách. Cuối cùng, chúng tôi chấp nhận rủi ro và để tàu chiến Mỹ di chuyển trước làm gương. Chúng tôi đã triển khai công nghệ quân sự một cách độc đáo để tạo ra tuyến đường tự do, không bị cản trở bởi bất kỳ yếu tố gì trên eo biển", đô đốc Cooper cho biết.
USS Mason và USS Truxtun đều thuộc phiên bản Flight IIA của lớp tàu khu trục Arleigh Burke, mỗi chiếc có giá ước tính 1-1,5 tỷ USD. Tàu có chiều dài 155 m và lượng giãn nước hơn 9.700 tấn, được trang bị lá chắn Aegis, hệ thống đóng vai trò xương sống trong mạng lưới phòng thủ đa tầng của hải quân Mỹ.
Mỗi tàu được trang bị 96 ống phóng thẳng đứng chia làm hai cụm trước và sau thượng tầng, có khả năng sử dụng tên lửa hành trình Tomahawk, tên lửa phòng không tầm xa SM-2 và SM-3, cùng tên lửa chống ngầm RUM-139 VL-ASROC.
USS Mason là tàu chỉ huy phòng không của Nhóm tác chiến tàu sân bay George H. W. Bush, vừa di chuyển vào khu vực tác chiến của CENTCOM vào giữa tháng 4. USS Truxtun thuộc nhóm 10 chiến hạm triển khai độc lập ở khu vực, không thuộc biên chế nhóm tác chiến tàu sân bay.
Các hoàng đế Trung Quốc từng cầu nguyện cho những vụ mùa bội thu dưới mái ngói xanh 3 tầng của Điện Kỳ Niên, trong khuôn viên Thiên Đàn tại Bắc Kinh, trong những nghi lễ thiêng liêng.
Vào ngày 14/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ cùng bước đi trong khuôn viên đó khi cả 2 nhà lãnh đạo đều đang hy vọng "thu hoạch" kết quả từ một hội nghị thượng đỉnh.
Đối với ông Tập, việc tiếp đón ông Trump tại đó mang đến một thông điệp về sự trường tồn và chiều sâu văn minh của Trung Quốc. Đối với ông Trump, bối cảnh này mang một ý nghĩa thực tế hơn: nông nghiệp sẽ nằm cao trong danh sách ưu tiên của ông, khi các nông dân Mỹ đang mong đợi Trung Quốc đặt mua những lô hàng lớn thịt lợn, đậu nành, các nông sản khác.
Vào năm 2017, ông Tập và phu nhân đã dành cho ông Trump và đệ nhất phu nhân một chuyến tham quan riêng hiếm hoi tại Tử Cấm Thành, ngôi nhà cổ xưa của các hoàng đế Trung Quốc.
Nằm cách Tử Cấm Thành khoảng 7km về phía nam, Thiên Đàn được xây dựng vào năm 1420.
Được bao quanh bởi những cây thông và bách cổ thụ, nơi đây ngày nay là một địa điểm du lịch nổi tiếng và là công viên nơi người dân Bắc Kinh tập thái cực quyền, chơi cờ hoặc khiêu vũ.
Trong thời kỳ của các triều đại, các hoàng đế Trung Quốc mỗi năm một lần sẽ thực hiện nghi lễ đi từ Tử Cấm Thành đến Thiên Đàn với đoàn tùy tùng gồm hàng nghìn người và xe voi kéo, để thực hiện một nghi lễ tôn giáo nhằm khẳng định quyền lực của mình.
Điện Kỳ Niên, biểu tượng nổi tiếng nhất của Thiên Đàn, được xây dựng lại vào cuối những năm 1800 bằng gỗ hồng sắc cao được nhập khẩu từ Mỹ.
Lars Ulrik Thom, một nhà sử học tại Bắc Kinh và là người sáng lập công ty tham quan lịch sử Beijing Postcards, cho biết: “Với tư cách là một nhà lãnh đạo Trung Quốc, đây là khung cảnh hoàn hảo để thể hiện chiều sâu và bề dày lịch sử của Trung Quốc, cũng như sự tinh tế”.
Ông Trump dự kiến sẽ đến Bắc Kinh vào hôm nay trước các cuộc gặp vào ngày 14/5 và 15/5. Theo Nhà Trắng, 2 nhà lãnh đạo dự kiến sẽ thăm Thiên Đàn vào ngày mai.
Sau chuyến tham quan, ông Trump sẽ tìm cách giành được những cam kết lớn hơn từ ông Tập về việc mua đậu nành, ngũ cốc và thịt.
Trung Quốc là thị trường hàng đầu của nông dân Mỹ, họ đã mua khoảng 24 tỷ USD hàng hóa của Mỹ vào năm 2024 trước khi ông Trump nhậm chức. Bắc Kinh đã đóng băng phần lớn hoạt động thương mại đó và cắt giảm nhu cầu đối với nguồn cung từ Mỹ, sử dụng nó như một đòn bẩy mạnh mẽ chống lại các chính sách thuế quan của ông Trump.
Các nông dân trồng đậu nành sẽ theo dõi cách Trung Quốc thực hiện cam kết năm ngoái về việc mua 25 triệu tấn đậu nành hàng năm cho đến năm 2028. Những đợt mua hàng lớn hơn của Trung Quốc có thể xoa dịu những nông dân Mỹ đang gặp khó khăn, những người nằm trong số cử tri lớn nhất của ông Trump, trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.
Theo Hãng tin AFP ngày 20-5, phát biểu trong cuộc họp báo đánh dấu hai năm nhậm chức, ông Lại Thanh Đức khẳng định các "thế lực bên ngoài" không thể quyết định tương lai của Đài Loan, cũng như nhấn mạnh tính độc lập của hòn đảo.
"Không quốc gia nào có quyền sáp nhập Đài Loan. Người dân Đài Loan theo đuổi lối sống dân chủ và tự do. Điều này không nên bị xem là hành động khiêu khích", ông nói.
Nhà lãnh đạo Đài Loan cũng đề cập đến việc Bắc Kinh mở rộng hiện diện quân sự và các cuộc tập trận ra tận Tây Thái Bình Dương, khiến căng thẳng ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương gia tăng.
Bài phát biểu được đưa ra sau khi Tổng thống Donald Trump tuần trước gợi ý rằng việc bán vũ khí cho Đài Loan có thể trở thành "quân bài đàm phán" với Trung Quốc, sau cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng nói ông chưa quyết định có tiếp tục bán vũ khí cho Đài Loan hay không, đồng thời nhấn mạnh ông "không muốn có ai đó tuyên bố độc lập".
Trước những phát biểu của ông Trump, chính quyền Đài Loan liên tục khẳng định chính sách của Mỹ đối với hòn đảo không thay đổi, và Washington chưa đưa ra cam kết nào với Bắc Kinh về việc dừng bán vũ khí.
Ông Lại cho biết Đài Loan đang tăng cường chi tiêu phòng vệ an ninh nhằm "ngăn chặn chiến tranh", chứ không phải để khơi mào xung đột. Theo ông, các mối đe dọa hiện nay đang "lớn hơn bao giờ hết".
Đài Loan gần đây đã thông qua gói chi tiêu phòng vệ trị giá 25 tỉ USD, phần lớn dùng để mua vũ khí từ Mỹ. Đài Bắc cho rằng các thương vụ phòng vệ với Washington là "phương tiện cần thiết" để duy trì hòa bình ở eo biển Đài Loan.
Trong khi đó Trung Quốc tiếp tục chỉ trích chính quyền ông Lại. Cùng ngày, người phát ngôn Văn phòng sự vụ Đài Loan thuộc Chính phủ Trung Quốc Chu Phượng Liên tuyên bố ông Lại không thể ngăn cản "xu thế lịch sử tất yếu là đất mẹ sẽ thống nhất".
Phía Đài Loan cho biết các hoạt động quân sự của Trung Quốc quanh hòn đảo đã gia tăng trong những ngày gần đây. Bắc Kinh khẳng định đây là hành động "cần thiết và chính đáng", nhằm cảnh báo các lực lượng mà họ gọi là "ly khai".
