Tại buổi tiếp xúc, nhiều vấn đề về đời sống, dân sinh được các cử tri đặt ra với các đại biểu Quốc hội.
Sau khi lắng nghe các ý kiến, kiến nghị, trao đổi với cử tri thủ đô về tình hình giáo dục, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết qua báo cáo, Hà Nội đang thiếu khoảng 1.000 trường học.
Thực tế trên đã khiến cuộc đua vào lớp 1, lớp 10 hằng năm tại Hà Nội rất áp lực. Trong đó, TP đang sử dụng các giải pháp hành chính, đặc biệt là thi cử để sàng lọc, loại học sinh không trúng tuyển.
Theo Tổng Bí thư, việc thi cử là cần thiết, song mục tiêu chính phải là đánh giá chất lượng dạy và học, không phải để học sinh không được đến trường.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu thực tế kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 ở Hà Nội hiện còn căng thẳng hơn cả kỳ thi đại học, gây áp lực lớn cho phụ huynh, học sinh.
“Tại sao lại tạo ra một tâm lý bất an như vậy? Không những nặng nề cho học sinh mà còn nặng nề cho cả phụ huynh, khó khăn cho cả các thầy cô giáo” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói.
Để khắc phục những bất cập nêu trên, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu Hà Nội phải bảo đảm đủ trường lớp và đội ngũ giáo viên, qua đó đáp ứng nhu cầu học tập, tạo điều kiện để mọi học sinh đều được đến trường.
Về công tác an toàn thực phẩm và chăm sóc sức khỏe nhân dân, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh đây là lĩnh vực liên quan trực tiếp đến đời sống, sức khỏe và niềm tin của người dân.
Thời gian qua Bộ Chính trị đã ban hành nhiều nghị quyết, Quốc hội và Chính phủ cũng đã thể chế hóa nhiều nội dung quan trọng, nhận được sự đồng tình, ủng hộ của nhân dân.
Tuy nhiên, qua rà soát cho thấy công tác quản lý an toàn thực phẩm hiện còn phân tán, liên quan đến 5-6 bộ, ngành, mỗi đơn vị phụ trách một khâu, dẫn đến tình trạng “cắt khúc” trong quản lý.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho biết đã thống nhất giao Bộ Y tế chịu trách nhiệm chính về vấn đề này. Còn các khâu liên quan như kiểm tra xuất nhập khẩu do lực lượng hải quan đảm nhiệm; công tác phòng, chống buôn lậu, hàng giả do Bộ Công an phụ trách.
Các cơ quan liên quan phải thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ nhưng đồng thời cần phối hợp chặt chẽ, không để xảy ra tình trạng phân tán, thiếu liên thông.
“Vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm cho trường học như cử tri nói rất đúng. Chúng tôi rất biết điều này, vừa rồi cũng phải tập trung vào để gỡ.
Ai cũng biết là những đồ ăn ở ven trường học sinh rất thích ăn. Bởi vì học xong các cháu đói rồi, ở cổng trường bán lại rất rẻ. Nhưng thực phẩm không đảm bảo chất lượng. Có nhiều người bán hàng rất ác, bán hàng kém chất lượng, hết date (hết hạn sử dụng – PV), hoặc là cận date.
Ra đấy rồi nướng, rồi bán cho các cháu. Các cháu không biết date là bao nhiêu cả nhưng mà đói nên các cháu ăn rất ngon, lại rẻ nữa, các cửa hàng đua nhau mọc ở cổng trường” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu thực tế.
Trước thực tế trên, Hà Nội cần phải có cơ quan quản lý việc này, không thể để việc kiếm lời gây ảnh hưởng tới tình trạng sức khỏe của học sinh.
“Ta có nên duy trì các hàng quán bán mà gây mất trật tự, an toàn vệ sinh thực phẩm như vậy ở cổng trường không? Trách nhiệm đó của ai, của phường. Ngoài ra, các cơ quan từ Quốc hội, Chính phủ, chính quyền TP, xã, phường đều phải thấy được trách nhiệm, chung tay xử lý vấn đề trên” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu.
Trao đổi với cử tri về kết quả kỳ họp thứ nhất của Quốc hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết việc thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi) với nhiều cơ chế chính sách và thẩm quyền, đặc thù vượt trội đã tạo thêm ra nền tảng quan trọng cho Hà Nội phát triển.
Luật Thủ đô cùng với quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm là cơ sở để Hà Nội chủ động hơn trong thiết kế chính sách, huy động nguồn lực, tháo gỡ những điểm nghẽn và thiết kế, tổ chức lại không gian phát triển.
“Vừa rồi các đồng chí cũng đã làm được cái quy hoạch rất tốt. Tầm nhìn là chúng ta để lại được cái gì cho các con các cháu, thì phải làm quy hoạch 100 năm.
Quy hoạch rất quan trọng. Tất nhiên quy hoạch phải bám chắc quy hoạch, chứ không quy hoạch được 5 năm, nhiệm kỳ sau lại thay đổi thì dân người ta mất niềm tin thôi” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói.
Tuy nhiên, vấn đề quyết định hiện nay là không phải chỉ có luật, có quy hoạch, có cơ chế mà là vấn đề phải tổ chức thực hiện như thế nào. Cơ chế chỉ có giá trị khi vận hành hiệu quả, quy hoạch cũng chỉ có ý nghĩa khi tạo ra chuyển biến cụ thể, chủ trương đúng chỉ khi thật sự thành công và đi vào được cuộc sống.
Vì vậy, Hà Nội phải chuyển mạnh từ tư duy ban hành sang thực thi, từ có cơ chế sang vận hành cơ chế, từ có quy hoạch sang hiện thực hóa quy hoạch. Từ nói đúng sang làm đến nơi đến chốn, làm có kết quả.
“Những vấn đề đặt ra đối với thủ đô hôm nay rất lớn, rất khó nhưng cũng mở ra cơ hội rất lớn để Hà Nội bứt phá, phát triển xứng tầm hơn trong giai đoạn mới.
Hiện nay các tỉnh đang thi đua nhau, Hà Nội có lợi thế là dẫn dắt dẫn đầu, không được để tụt hậu hơn so với các tỉnh, TP khác” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong muốn.
Chiều 18-5, Trường đại học Hoa Sen ký kết hợp tác với LinkedIn và Talentnet để triển khai nền tảng học tập nghề nghiệp LinkedIn Learning for Campus cho sinh viên, hướng đến tăng cường năng lực nghề nghiệp và khả năng cạnh tranh của người học trước những thay đổi nhanh của thị trường lao động.
Phát biểu tại sự kiện, ông Darren Cheng - Giám đốc phát triển kinh doanh mới của LinkedIn Talent Solutions, phụ trách Philippines, Thái Lan và Việt Nam - cho biết LinkedIn hiện là nền tảng để kết nối nghề nghiệp, học tập, tìm kiếm việc làm với hơn 1,3 tỉ thành viên trên toàn cầu. Đây cũng được xem là mạng xã hội nghề nghiệp lớn nhất thế giới.
Đằng sau mạng lưới này là Bản đồ Kinh tế LinkedIn gồm 1,3 tỉ thành viên, 71 triệu công ty, 200 triệu lao động tuyến đầu, 42.000 kỹ năng, 142.000 trường học và 19 tỉ bài viết. Bản đồ này được cập nhật 5 triệu lần mỗi phút.
Theo đại diện LinkedIn, ý nghĩa của dữ liệu này nằm ở chỗ các trường đại học, nhà tuyển dụng và người học có thể nhìn thấy trực tiếp những chuyển động của thị trường lao động.
Trên LinkedIn, mỗi phút trên toàn cầu, có 9.500 người ứng tuyển việc làm, 17.000 kết nối mới được tạo ra, 1,9 triệu lượt xem cập nhật trên bảng tin và 155 giờ nội dung học tập được tiêu thụ.
Ông Darren Cheng cho biết 80% số công việc đang trên đà phát triển của LinkedIn chưa từng tồn tại cách đây 20 năm. Đồng thời 10% chuyên gia được tuyển dụng hiện nay có chức danh công việc chưa xuất hiện vào năm 2000.
Một số ví dụ như nhà khoa học dữ liệu, chuyên viên phân tích dữ liệu, kỹ sư dữ liệu, lập trình viên giao diện người dùng, lập trình viên toàn diện, quản lý mạng xã hội, chuyên viên phát triển kinh doanh…
"Khi một sinh viên bước vào đại học hôm nay và đặt câu hỏi: '5 năm nữa em sẽ làm công việc gì?', thì câu trả lời chân thực nhất có thể là: 'Công việc đó thậm chí còn chưa xuất hiện'", ông Darren Cheng chia sẻ thẳng thắn.
Theo ông, điều này có thể tạo ra cảm giác lo lắng, nhưng cũng cho thấy tương lai đang mở ra nhiều cơ hội cho những sinh viên sẵn sàng học hỏi, thích nghi và phát triển liên tục. Vấn đề đặt ra với giáo dục đại học là chuẩn bị cho sinh viên năng lực thích ứng với những công việc chưa hình thành.
"Chúng ta chuẩn bị cho sinh viên kỹ năng, chứ không chỉ chuẩn bị cho một công việc", ông nhấn mạnh.
Đặc biệt, tác động của trí tuệ nhân tạo tạo sinh càng khiến yêu cầu kỹ năng thay đổi nhanh hơn. Theo dữ liệu từ LinkedIn, đến năm 2030, 70% sự thay đổi trong các kỹ năng nghề nghiệp là do tác động của trí tuệ nhân tạo tạo sinh. Ông Darren Cheng cho rằng AI đang tái định hình những gì mỗi người lao động cần biết.
Vì vậy, ông cho rằng câu hỏi quan trọng với sinh viên hiện nay là "bạn đã sẵn sàng học hỏi, cập nhật và phát triển bản thân trong suốt hành trình nghề nghiệp của mình hay chưa?".
Năm học 2026-2027, TPHCM tăng thêm 96.258 học sinh các cấp, trong đó khoảng 24% không có thường trú. Vì vậy, TPHCM cần tuyển dụng bổ sung 5.868 giáo viên và 2.284 nhân viên hỗ trợ giáo dục. Tuy nhiên, theo Sở GD&ĐT, nguồn ứng viên tuyển ở nhiều bộ môn đã cạn kiệt.
Cụ thể, Sở GD&ĐT TPHCM cho biết năm học 2025-2026, thành phố đã tuyển được 4.595 ứng viên, đạt 80,67% nhân sự trên tổng nhu cầu tuyển dụng của toàn ngành (4.595/5.996 chỉ tiêu). Công tác tuyển dụng vẫn còn 731 vị trí trống do nguồn ứng viên ở nhiều bộ môn đã cạn kiệt, không còn đủ để đáp ứng nhu cầu thực tế.
Hiện các cơ sở giáo dục vẫn thiếu hụt giáo viên nghệ thuật cùng nguồn tuyển môn tin học, gây khó khăn lớn trong việc đảm bảo nhân sự giảng dạy tại địa phương. Đồng thời, việc điều động giáo viên dạy liên cấp chưa thể thực hiện do đội ngũ cấp dưới thiếu cả về số lượng lẫn chuẩn trình độ đại học theo quy định.
Năm học 2025-2026, Trường THCS Trần Văn Ơn, phường Tân Định thiếu 2 giáo viên công nghệ. Nhu cầu này vẫn tiếp tục trong năm học mới 2026-2027.
Tuy nhiên, cô Nguyễn Đoan Trang, Hiệu trưởng nhà trường cho biết rất khó có thể tuyển dụng được vì nguồn tuyển khan hiếm.
“Để có giáo viên đứng lớp đảm nhận môn học, nhà trường thực hiện phân công giáo viên khoa học tự nhiên đảm nhiệm, trong đó giáo viên có chuyên môn chính là sinh học sẽ phụ trách giảng dạy công nghệ nông nghiệp, giáo viên có chuyên môn chính là vật lý sẽ phụ trách giảng dạy công nghệ công nghiệp”, cô Trang nói.
Thực trạng phân công giáo viên bộ môn khác “gánh, choàng” giảng dạy môn công nghệ đang là thực tế tại rất nhiều trường TPHCM trong nhiều năm nay, do tình trạng thiếu giáo viên nhưng tuyển mãi không đủ.
Năm học 2025-2026, nhu cầu giáo viên công nghệ THCS toàn thành phố là 197 giáo viên, thực tế tuyển dụng trong đợt 1 là 32 giáo viên, tỷ lệ 16,24%. Trong đó nhu cầu của các trường THCS khu vực 1 là 120 giáo viên, thực tế tuyển dụng được 22 giáo viên, thiếu 98 giáo viên; khu vực 2 nhu cầu tuyển dụng 63, thực tế tuyển dụng được 5 giáo viên, thiếu 58 giáo viên; khu vực 3 nhu cầu tuyển dụng là 14 giáo viên, thực tế tuyển dụng được 5, còn thiếu 9 giáo viên.
Ở bậc tiểu học, chỉ tiêu tuyển dụng giáo viên tin học và công nghệ năm học 2025-2026 là 192 giáo viên ở cả 3 khu vực. Tuy vậy, quá trình tuyển dụng được 95 giáo viên, đạt tỷ lệ 49,47%.
Đối với bậc THPT, nhu cầu tuyển dụng không quá lớn với tổng 21 giáo viên công nghệ, bao gồm giáo viên công nghệ nông nghiệp và công nghệ công nghiệp. Trong đợt 1 tuyển dụng, thành phố tuyển được 8 giáo viên, tỷ lệ 38%.
Nhu cầu tuyển dụng cực lớn nhưng hiện tại nguồn tuyển sư phạm công nghệ tại TPHCM cực kỳ khan hiếm. Nhiều năm nay Trường ĐH Sài Gòn không tuyển sinh ngành sư phạm công nghệ do không có thí sinh dự tuyển, trong khi đó Trường ĐH Sư phạm TPHCM mỗi năm chỉ tiêu tuyển sinh của ngành sư phạm công nghệ chỉ có 50 chỉ tiêu.
Dù vậy, theo đánh giá của Sở GD&ĐT TPHCM, tỷ lệ sinh viên học ngành sư phạm công nghệ ra trường theo ngành sư phạm lại không nhiều, do mức lương thấp, đặc thù công việc áp lực, lại thiếu các chính sách thu hút, giữ chân.
Chương trình Tư vấn mùa thi vừa được tổ chức tại Trường ĐH Cửu Long (Vĩnh Long) vào hôm 12.4, với nhiều người nước ngoài là sinh viên quốc tế của trường tham gia hỗ trợ. Trao đổi với Thanh Niên, sinh viên Lào Khamsavay Xayakong, đang học năm 3 ngành dược, kể cô sinh ra và lớn lên ở xã Phornuan - một vùng nông thôn tại huyện Laongam, tỉnh Saravanh tọa lạc miền nam nước Lào.
Xuất thân từ gia đình có truyền thống học y khoa, Khamsavay cũng nuôi ước mơ tương tự. Vì thế, khi được người thân và bạn bè giới thiệu Việt Nam có thế mạnh đào tạo y dược, cô biết đây chính là tương lai những năm ĐH của mình. Quyết định này còn được đưa ra trong bối cảnh tại Lào, chỉ một số địa phương lớn và xa với quê nhà của nữ sinh như Viêng Chăn, Champasak... mới có trường đào tạo các ngành này.
"Là người nước ngoài học chương trình dạy bằng tiếng Việt, nhiều lúc tôi nghe không hiểu bài giảng trên lớp. Biết được điều đó, thầy cô và bạn bè người Việt đã giúp đỡ tôi rất nhiều, từ giảng chậm lại đến thực hành trước cho tôi nắm rõ", nữ sinh đạt trình độ 4/6 trong khung năng lực tiếng Việt bộc bạch. "Thầy cô và bạn bè yêu thương tôi như anh em trong nhà", Khamsavay nói thêm.
Sau khi tốt nghiệp tại Việt Nam, Khamsavay chia sẻ cô sẽ trở về quê hương để làm việc tại một bệnh viện tại xã Houynamsun gần nhà. Trước đó, ngoài việc học, cô còn đăng ký tham gia câu lạc bộ văn nghệ của trường để lan tỏa văn hóa nước Lào đến bạn bè người Việt thân thiết của mình.
Tương tự, sinh viên Campuchia Tuorn Angkea Seyla, năm 2 ngành điều dưỡng, cũng mong có thể về quê Kompong Speu để làm việc ở bệnh viện tỉnh sau khi tốt nghiệp. Seyla kể rằng, thử thách lớn nhất cô đang đối diện là có thể nghe hiểu nhưng chưa nói sành sỏi tiếng Việt, một phần vì tiếng Việt có dùng dấu câu khác với tiếng Campuchia. Để khắc phục, nữ sinh chủ động giao tiếp với các bạn người Việt để rèn cách phát âm.
Seyla chia sẻ thêm, cô rất trân quý thầy cô và bạn bè người Việt khi luôn sẵn lòng giải thích lại những vấn đề cô chưa hiểu rõ, dù trong hay ngoài giảng đường. Cô cũng có bạn thân là người Việt, cả hai đã nên duyên sau thời gian thường xuyên học tập cùng nhau.
Hiện trong thời gian học dự bị tiếng Việt trước khi vào chuyên ngành, hai nữ sinh Sri Lanka Ravi Gowry Shanthi cùng Pattiyge Mihini Methsari Peiris cho biết đều chọn Việt Nam làm điểm đến du học vì có nền văn hóa lâu đời và ẩm thực đa dạng, trong khi cả hai lại yêu thích khám phá. "Đồ ăn Việt Nam vừa miệng, không cay nồng như ở Sri Lanka. Ở đây, chúng tôi cũng được chỉ cách dùng đũa để thưởng thức các món ăn", hai nữ sinh kể.
"Người Việt còn rất thân thiện", cả hai chia sẻ.
Dù cuộc sống tại Việt Nam luôn tràn đầy niềm vui, Ravi và Mihini cho biết cũng nhiều lần rơi vào tình huống trớ trêu khi bị nhận nhầm là... người Ấn Độ. "Những lúc này, chúng tôi sẽ rất vui vẻ giải thích về đất nước và văn hóa của mình", hai nữ sinh nói.
Song song đó, cả hai cũng đang đối diện với một thử thách "sống còn" là vượt qua bài kiểm tra tiếng Việt sẽ được tổ chức sau 4 tháng nữa, đặc biệt khi một từ tiếng Việt có nhiều nghĩa khác nhau. "Đây là cái khó nhất", Ravi nói. Ngoài ra, cách phát âm cũng là một vấn đề làm nữ sinh đau đầu.
Cô ví dụ, để chỉ cái chết, tiếng Anh chỉ có từ "death" trong khi tiếng Việt sẽ có thêm các từ mất, ra đi, qua đời, từ trần, hy sinh, băng hà... tùy ngữ cảnh. Trong khi đó, khi phát âm chữ nấm, nếu cô không nói đúng thì người nghe có thể hiểu nhầm thành nam (men), năm (year), năm (số 5), nằm (lie) chứ không biết đó là nấm (mushroom).
Sau khi hoàn thành khóa tiếng Việt, Ravi cùng Mihini sẽ được vào học chuyên ngành công nghệ thông tin. Chia sẻ về kế hoạch tương lai sau tốt nghiệp, Mihini nói cô dự định về nước sắp xếp công việc rồi lên lịch trở lại Việt Nam, còn Ravi mong muốn gắn bó lâu dài với dải đất hình chữ S. "Mọi người tại đây rất tốt bụng và luôn giang tay giúp đỡ người nước ngoài. Tôi yêu Việt Nam", nữ sinh bộc bạch.
Điểm đặc biệt của 4 sinh viên quốc tế nêu trên là đều được trao học bổng toàn phần nhờ thành tích học tập xuất sắc. Tuy nhiên trong vài năm trở lại đây, một tín hiệu tích cực là số lượng sinh viên quốc tế học diện tự túc ở trường ngày càng tăng, theo tiến sĩ Nguyễn Thanh Dũng, Phó hiệu trưởng kiêm Viện trưởng Viện Hợp tác và đào tạo quốc tế Trường ĐH Cửu Long.
Thầy Dũng thông tin, trường đang thu hút 137 sinh viên quốc tế gồm 56 sinh viên Lào, 74 sinh viên Campuchia, 5 sinh viên Sri Lanka và 2 sinh viên Đức. Tất cả đều theo học chương trình cấp bằng từ cử nhân tới thạc sĩ. Tất cả cũng đều dành năm đầu để học tiếng Việt trước khi vào chuyên ngành dạy bằng tiếng Việt hoặc tiếng Anh. Các ngành đào tạo phổ biến với sinh viên quốc tế là sức khỏe, kinh tế, công nghệ thông tin..., thầy Dũng cho biết thêm.
Cũng theo tiến sĩ Dũng, trừ 7 sinh viên Sri Lanka và Đức đều nhận học bổng toàn phần, số lượng sinh viên quốc tế du học tự túc tại trường là 46 bạn, chiếm khoảng 33% và mang lại nguồn thu đáng kể cho nhà trường. Trong đó, số lượng tự túc tăng nhanh ở nhóm sinh viên Campuchia, trong khi nhóm sinh viên Lào tự túc đang chững lại.
"Trường cũng là một trong số ít cơ sở giáo dục ĐH trên cả nước thu hút sinh viên Sri Lanka và là đơn vị duy nhất tại Đồng bằng sông Cửu Long được Bộ GD-ĐT cho phép đào tạo và cấp chứng chỉ tiếng Việt cho người nước ngoài", tiến sĩ Dũng cho hay. Đồng thời ông cho biết thêm những năm học trước trường còn thu hút sinh viên từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, Đài Loan đến học các khóa dạy ngôn ngữ Việt.
Để hỗ trợ sinh viên quốc tế, Trường ĐH Cửu Long không chỉ xây dựng khu ký túc xá riêng mà còn phân công 3 bộ phận phối hợp quản lý là Ban Quản lý ký túc xá, Phòng Công tác sinh viên cùng Viện Hợp tác và đào tạo quốc tế. "Chúng tôi đặc biệt quan tâm tới yếu tố an toàn cho các bạn", thầy Dũng nói thêm.
Tư vấn mùa thi là chương trình thường niên do Báo Thanh Niên phối hợp thực hiện với Bộ GD-ĐT và các cơ quan, đoàn thể địa phương. Sự kiện diễn ra ở Trường ĐH Cửu Long mới đây cũng là trạm dừng cuối của Tư vấn mùa thi trong năm 2026 và đánh dấu mốc 28 lần tổ chức thành công chương trình trên toàn quốc.