“Đây là cơ hội duy nhất để chúng ta thoát khỏi Elon”, Brockman, đồng sáng lập kiêm Chủ tịch kiêm OpenAI viết trong nhật ký vào mùa thu năm 2017. “Liệu ông ta có phải là nhà lãnh đạo xuất sắc được chọn?”.
Theo Reuters, đoạn nhật ký của Brockman là một phần trong hàng nghìn trang tài liệu nội bộ được tiết lộ tại tòa án liên bang Oakland, California kể từ khi Musk, một trong những người đồng sáng lập OpenAI, kiện chính OpenAI, CEO Altman và Chủ tịch Brockman vào năm 2024. Phiên tòa do Thẩm phán Yvonne Gonzalez Rogers làm chủ tọa, được đánh giá quan trọng liên quan đến tương lai của OpenAI, thậm chí cả tương lai của trí tuệ nhân tạo nói chung.
CBS News đánh giá, tài liệu mới nhất cung cấp cái nhìn hiếm hoi về cái tôi và tính cách các đồng sáng lập – các yếu tố định hình nên OpenAI từ một phòng thí nghiệm nghiên cứu phi lợi nhuận trong căn hộ của Brockman đến “gã khổng lồ” hiện định giá hơn 850 tỷ USD.
Theo các tài liệu tòa án, Musk và Altman đồng sáng lập OpenAI với mục tiêu phát triển trí tuệ nhân tạo nhằm mang lại lợi ích cho nhân loại và chống lại những đối thủ như Google. Trong đó, Altman là người chủ động tiếp cận Musk về ý tưởng này vào tháng 5/2015, sau đó đặt tên là “Dự án Manhattan về Trí tuệ Nhân tạo”.
Sự tham gia của Musk được đánh giá là yếu tố chính giúp OpenAI ngay lập tức thu hút các nhà nghiên cứu hàng đầu, gồm cả cựu nhà khoa học trưởng Iya Sutskever – người sau này cố lật đổ Altman nhưng không thành công, cuối cùng rời OpenAI tháng 5/2024.
Trên thực tế, OpenAI vận hành trơn tru dưới hình thức phòng thí nghiệm AI phi lợi nhuận. Nhưng đến giữa năm 2017, Musk bắt đầu đặt câu hỏi về tính khả thi, thậm chí có lúc còn trì hoãn việc phát triển dự án sau khi xảy ra xung đột với Altman, Brockman và Sutskever. Một trong số những nguồn cơn, là Musk muốn trở thành CEO công ty, nhưng các nhà đồng sáng lập khác cảm thấy “không thoải mái”.
Cũng vào khoảng thời gian này, Brockman tỏ ra thất vọng trước lập trường của Musk và tự hỏi liệu việc biến OpenAI thành một dự án kinh doanh sinh lời có thể giúp ông giàu có hay không. “Về mặt tài chính, điều gì sẽ giúp tôi đạt được một tỷ USD”, Brockman viết trong nhật ký. “Chấp nhận các điều khoản của Elon sẽ phá hủy hai thứ: khả năng lựa chọn (dù có thể bác bỏ ý kiến của ông ấy) và khía cạnh kinh tế. Nhưng việc từ chối Elon thực sự sẽ khiến chúng ta mất Sam”.
Nội dung nhật ký có đoạn, Brockman đã bày tỏ sự phân vân giữa việc muốn trở thành một kỹ sư như mục tiêu ban đầu, hay “cơ hội điên rồ để trở thành người phụ trách và chấp nhận thử thách”. “Chúng ta có thể thành công bước đầu”, Brockman viết. “Đây đã là một cuộc chơi khác hẳn so với bất kỳ ai tôi biết. Tiềm năng thật lớn”.
Tuy nhiên, Brockman cũng nghi ngờ Musk, đặc biệt là khả năng chế tạo phần cứng AI cho OpenAI nếu không có Sutskever. “Elon đã giúp khởi đầu. Nhưng giờ chúng tôi đã thực sự hiểu được những gì chúng tôi đang cố gắng làm”, Brockman viết.
Thực tế, Brockman đã có lựa chọn của mình. Đến tháng 1/2018, Musk dường như từ bỏ tham vọng, trước khi rời đi một tháng sau đó.
“OpenAI đang trên con đường thất bại chắc chắn so với Google,” Musk viết trong email gửi Brockman trước khi rời OpenAI. Tuy vậy, dự đoán của tỷ phú Mỹ đã sai, khi cuối năm 2022, công ty ra mắt ChatGPT và nhanh chóng thành công vang dội.
Phản hồi nội dung này, OpenAI nhấn mạnh “vụ kiện luôn là một nỗ lực vô căn cứ và đầy ghen tị” của Musk nhằm phá hoại đối thủ cạnh tranh. Trong khi đó, tỷ phú Mỹ cũng đáp trả: “Tôi đã khởi xướng, cấp vốn, tuyển dụng những nhân tài quan trọng và dạy họ mọi thứ tôi biết về cách làm cho một công ty khởi nghiệp thành công vì lợi ích cộng đồng. Rồi họ lại cướp mất tổ chức từ thiện đó”.
Musk khởi kiện OpenAI năm 2024, sau đó rút đơn và khởi kiện. Trong đơn, ông cáo buộc công ty cũ, Altman và Microsoft – nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI – đã phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận ban đầu. Ông muốn startup này quay lại mô hình cũ, bãi nhiệm Altman và Brockman khỏi chức vụ quản lý và hội đồng quản trị.
Vụ kiện dự kiến có sự làm chứng của hàng loạt nhân vật, gồm Musk, Altman và CEO Microsoft Satya Nadella. Bên cạnh đó, Shivon Zilis, cựu thành viên hội đồng quản trị của OpenAI, người từng có bốn con với Musk, cũng tham gia.
Bức ảnh toàn cảnh Trái Đất, với đại dương xanh, đất liền màu nâu và nhiều khối mây trắng, cùng hiện tượng cực quang màu xanh lục ở hai cực hành tinh được chỉ huy Reid Wiseman chụp gửi về ngày 3/4. Tuy nhiên, nhiều người nhanh chóng nhận ra ảnh mới ít rực rỡ hơn so với ảnh chụp cách đây 54 năm của tàu Apollo 17, dù trang bị các công nghệ ghi hình tối tân hơn.
"Tôi không biết là do chất lượng hình ảnh hay do không khí, nhưng giờ Trái Đất trông nó thật ảm đạm", một tài khoản viết trên X.
"Hình ảnh Trái Đất cũ trông sắc nét hơn, trong khi ảnh mới này trông mờ nhạt. Chất lượng máy ảnh hay do biến đổi khí hậu?", một người khác đặt câu hỏi.
"Con người đang làm sai điều gì vậy? Trái Đất trông thật nhợt nhạt. Chúng ta đang đánh mất nó", một tài khoản lo ngại.
Tuy nhiên, nhiều người nhanh chóng đưa ra câu trả lời cho sự khác biệt của hai bức hình. "Đây là ảnh chụp mặt tối của Trái Đất được ánh trăng chiếu sáng và đã được làm sáng lên. Đó là lý do tại sao cực quang cũng xuất hiện trong đó", một người giải thích, chỉ ra cực quang ở phía Bắc bán cầu và Nam bán cầu.
"Trái Đất không thay đổi, cách chúng ta chụp ảnh nó mới thay đổi. Sự khác biệt về màu sắc giữa bức ảnh 'Quả cầu xanh' năm 1972 và hình ảnh Trái Đất hiện đại là do công nghệ", một người tự nhận là chuyên gia về thiên văn học giải thích. "Tàu Apollo 17 sử dụng máy ảnh phim, điều này giúp tăng cường màu sắc và độ tương phản một cách tự nhiên. Ngày nay, các thiết bị sử dụng cảm biến kỹ thuật số, hiệu chỉnh chi tiết về khí quyển và hiệu chuẩn màu sắc nên sẽ khác".
"Hầu hết hình ảnh hiện đại đều là nhiều lớp ảnh ghép lại, không phải ảnh chụp đơn. Đó là lý do tại sao Trái Đất ngày nay trông có vẻ kém 'sống động' hơn", một người khác nói thêm.
Trước đó, chia sẻ với National Geographic, David Melendrez, người phụ trách tích hợp hình ảnh từ tàu vũ trụ Orion về Trái Đất của NASA, cho biết phi hành đoàn Artemis II đang sử dụng máy ảnh DSLR Nikon D5, iPhone 17 Pro Max cùng bốn chiếc GoPro Hero 11 để quay phim.
Artemis II đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Họ có 10 ngày bay quanh Mặt Trăng, thực hiện các thí nghiệm nghiên cứu khoa học, thử nghiệm khả năng điều khiển tàu vũ trụ, kiểm tra y tế, huấn luyện sinh tồn và nhiều công việc khác.
Bảo Lâm (theo Ladbible, Space)
Nhà vệ sinh 23 triệu USD trên Artemis II
Toàn cảnh Trái Đất nhìn từ Artemis II
Phi hành đoàn Artemis II vượt mốc 'nửa đường tới Mặt Trăng'
Phát biểu trực tuyến tại hội nghị của Ngân hàng Commonwealth Úc (CBA) diễn ra ngày 26/5, CEO OpenAI cho biết sự phát triển và áp dụng nhanh chóng của AI sẽ không dẫn đến một 'thảm họa việc làm' trên quy mô toàn cầu. Sam Altman thừa nhận công nghệ này hiện chưa cướp đi nhiều công việc văn phòng như ông từng lo sợ trước đây.
Theo người đứng đầu OpenAI, ông và các cộng sự đã "gần như đúng" về các dự đoán tiến bộ công nghệ khi ra mắt ChatGPT vào năm 2022. Tuy nhiên, họ đã sai khi đánh giá về các hệ lụy kinh tế và xã hội trong ngắn hạn. Sam Altman thừa nhận "rất vui vì đã sai về điều này. Tôi từng nghĩ rằng sẽ có nhiều vị trí văn phòng cấp thấp bị xóa sổ vào thời điểm hiện tại so với những gì thực tế đang diễn ra. Trực giác của tôi trong khía cạnh này đã không chính xác".
CEO OpenAI lý giải 'thảm họa việc làm' chưa xảy ra là vì ông nhận ra "yếu tố con người" trong lao động vẫn là thứ không thể thay thế. Bản thân Altman từng thử nghiệm dùng AI để tự động trả lời các email và tin nhắn Slack của mình dưới danh nghĩa AI của Sam. Tuy nhiên, sau đó ông phải quay lại tự phản hồi các công việc này. Ông cho biết "Trải nghiệm đó giúp tôi hiểu rằng chúng ta thực sự quan tâm đến các mối tương tác giữa người với người. Việc phản hồi tin nhắn chiếm phần lớn thời gian của tôi, nhưng tôi không nghĩ mình có thể giao phó hoàn toàn nó cho AI trong tương lai gần".
Bất chấp những tuyên bố lạc quan của Sam Altman, góc nhìn của các chuyên gia công nghệ và dữ liệu thị trường lại không mấy lạc quan. Nhiều doanh nghiệp ghi nhận tỷ lệ cắt giảm nhân sự lên tới 17%. Con số này dù thấp hơn các dự báo cực đoan cách đây hai năm, nhưng vẫn trùng khớp với các nghiên cứu nội bộ của chính OpenAI về tác động của AI đối với thị trường lao động.
Giới phân tích cho rằng, việc so sánh làn sóng AI hiện tại với cuộc cách mạng robot trong ngành sản xuất ôtô hàng chục năm trước là điều dễ thấy. Robot từng giúp các hãng xe tối ưu hóa chi phí sản xuất nhưng đã lấy đi cơ hội việc làm của hàng triệu công nhân hàn, sơn và lắp ráp.
Các chuyên gia kinh tế nhận định, những tuyên bố của Altman chẳng có ý nghĩa gì đối với những người đã và đang phải chịu ảnh hưởng trực tiếp. Thị trường hiện tại đang rất cần các cuộc khảo sát hoàn toàn độc lập từ các tổ chức bên thứ ba để đánh giá đúng mức độ thiệt hại của AI đối với việc làm toàn cầu. Bởi lẽ, mọi báo cáo từ các công ty công nghệ có lợi ích liên quan trực tiếp đến AI đều khó đảm bảo tính khách quan.
Trong khi chờ đợi các số liệu nghiên cứu độc lập vốn mất nhiều thời gian, làn sóng tối ưu hóa bộ máy bằng chatbot và các tác nhân AI vẫn đang âm thầm diễn ra, đe dọa công việc của hàng trăm nghìn lao động trên khắp thế giới.
Song song với các phát biểu về thị trường lao động, các nguồn tin quốc tế cho biết OpenAI đang ráo riết chuẩn bị nộp hồ sơ bảo mật cho đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng tại Mỹ trong vài tuần tới.
Công ty kỳ vọng có thể hướng tới mức định giá kỷ lục lên tới 1.000 tỷ USD và đặt mục tiêu huy động ít nhất 60 tỷ USD trong thương vụ này. Việc Sam Altman tìm cách xoa dịu làn sóng lo ngại về thảm họa việc làm được giới quan sát đánh giá là bước đi chiến lược nhằm giảm bớt áp lực từ các tổ chức công đoàn và chính phủ trước thềm IPO lịch sử.
Mức chênh lệch giá được áp dụng ngay sau khi hệ thống cửa hàng trực tuyến của Apple mở cửa trở lại sau một đợt gián đoạn kỹ thuật ngắn. Đối với ngành hàng máy tính xách tay, phiên bản tiêu chuẩn của MacBook Neo tăng từ 16,49 triệu đồng lên 19,49 triệu đồng, dù trước đó thiết bị này được xem là dòng máy giá rẻ hướng đến học sinh, sinh viên. Trước đó, đã có những thời điểm người dùng "săn sale" sản phẩm thành công với mức giá chỉ quanh 14 triệu đồng cho phiên bản tiêu chuẩn.
Dòng sản phẩm chủ lực MacBook Air sử dụng chip M5 phiên bản 13 inch có giá khởi điểm mới là 35,99 triệu đồng (tăng 6 triệu đồng), trong khi phiên bản 15 inch tăng từ 34,99 triệu đồng lên 41,99 triệu đồng. Ở phân khúc cao cấp, chiếc MacBook Pro 14 inch trang bị chip M5 Pro cũng ghi nhận mức giá mới lên tới 68,99 triệu đồng, cao hơn 9 triệu đồng so với trước đây.
Xu hướng tăng giá tương tự cũng xuất hiện ở ngành hàng máy tính bảng. Phiên bản iPad Air 11 inch (dung lượng 128 GB, kết nối Wi-Fi) có giá điều chỉnh là 20,99 triệu đồng thay vì mức 16,68 triệu đồng trước đó. Trong khi dòng iPad Pro 11 inch bản 256 GB Wi-Fi tăng thêm 5,6 triệu đồng, đẩy giá khởi điểm lên mức 35,59 triệu đồng.
Theo công bố từ nhà sản xuất, nguyên nhân của đợt tăng giá này xuất phát từ áp lực chi phí linh kiện gia tăng đột biến, đặc biệt là các loại chip nhớ và ổ cứng lưu trữ. Sự mở rộng nhanh chóng của hệ thống trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) trên toàn thế giới đã hút cạn nguồn cung bộ nhớ, do các nhà sản xuất bán dẫn chuyển dịch dây chuyền sang phục vụ dòng chip nhớ băng thông cao dùng cho máy chủ.
Dữ liệu từ công ty nghiên cứu Counterpoint Research cho thấy giá của các loại chip nhớ và linh kiện lưu trữ đã tăng gấp 4 lần chỉ trong vòng ba quý gần nhất.
Để duy trì biên lợi nhuận, hãng bắt buộc phải loại bỏ các cấu hình dung lượng thấp có giá rẻ để thiết lập mức giá khởi điểm mới cao hơn đối với người dùng. Trước khi đợt tăng giá này diễn ra tại Việt Nam, động thái tương tự đã được áp dụng trên dòng máy tính Mac mini tại thị trường quốc tế khi tùy chọn dung lượng 256 GB bị khai tử, đẩy mức giá sàn của dòng máy này lên cao hơn.
Cơn bão giá linh kiện được dự báo sẽ không dừng lại ở kệ hàng máy tính hay máy tính bảng, mà chuẩn bị đổ bộ lên dòng sản phẩm cốt lõi là điện thoại thông minh. Theo dự báo từ công ty nghiên cứu thị trường IDC, nhằm đảm bảo năng lực vận hành tính năng trợ lý ảo và công cụ AI độc quyền vốn đòi hỏi khắt khe về phần cứng, toàn bộ các thế hệ iPhone mới bắt buộc phải chuyển sang cấu hình dung lượng bộ nhớ RAM tối thiểu là 12 GB.
Việc nâng cấp phần cứng mang tính bắt buộc, cộng hưởng với chi phí vật liệu đắt đỏ, ước tính sẽ làm tăng thêm từ 150 đến 200 USD (tương đương hơn 5 triệu đồng) chi phí linh kiện đầu vào cho mỗi sản phẩm được xuất xưởng.
Hệ quả tất yếu của áp lực chi phí là việc điều chỉnh giá bán thương mại đối với các thế hệ điện thoại tiếp theo. Các chuyên gia phân tích thị trường nhận định, người tiêu dùng Việt Nam nhiều khả năng sẽ phải đối mặt với mức giá khởi điểm cao hơn đáng kể đối với thế hệ iPhone 17 được sản xuất trong nửa cuối năm nay, cũng như thế hệ iPhone 18 trong chu kỳ công nghệ tiếp theo. Trong đó, các phiên bản Pro cao cấp và các cấu hình có dung lượng bộ nhớ lớn sẽ là những đối tượng chịu tác động tài chính nặng nề nhất từ chiến lược định giá mới.