Trung Đông sáng 15-6: Mỹ – Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, chính thức ký ngày 19-6 tại Thụy Sĩ

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 được đánh giá là một bước ngoặt lớn trong quan hệ song phương nhằm kiểm soát bất đồng, ngăn nguy cơ xung đột trực diện, từ đó thúc đẩy đối thoại, giảm căng thẳng, kéo hai nước trở lại quy đạo ổn định hơn sau thời gian dài cạnh tranh gay gắt trên nhiều lĩnh vực.

Sự kiện được tổ chức trang trọng với nhiều nghi thức ngoại giao mang tính biểu tượng, cho thấy nỗ lực của hai nhà lãnh đạo Mỹ - Trung trong việc định hình quan hệ song phương trong thời gian tới.

Đây là lần đầu tiên sau gần 9 năm một Tổng thống Mỹ thăm Trung Quốc, đồng thời là chuyến thăm thứ hai của ông Trump tới Trung Quốc kể từ năm 2017. Chuyến thăm được đánh giá cao vì là cơ hội để hai nhà lãnh đạo hàng đầu thế giới trao đổi sâu rộng về quan hệ song phương cũng như các vấn đề lớn liên quan đến hòa bình và phát triển toàn cầu.

Chuyến thăm vào thời điểm này được coi là có ý nghĩa quan trọng không chỉ với riêng Mỹ và Trung Quốc, bởi 2 cường quốc đều hiểu rằng cạnh tranh quyết liệt có thể vẫn tồn tại nhưng một cuộc khủng hoảng toàn diện là không được phép diễn ra. Chính vì vậy, cần phải thiết lập cơ chế quản lý bất đồng nhằm tránh khủng hoảng ngoài ý muốn.

Từ lễ đón thảm đỏ tại sân bay, chuyến thăm Thiên Đàn, cho tới cuộc gặp tại Trung Nam Hải giữa hai nhà lãnh đạo cho thấy sự chuẩn bị kỹ càng, mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc của Trung Quốc nhằm thể hiện chiều sâu lịch sử và sức sống của nền văn minh Trung Hoa; đồng thời gửi đi thông điệp với ông Trump và thế giới rằng Trung Quốc là một nền văn minh hàng nghìn năm.

Về phía Mỹ, phái đoàn đông đảo gồm nhiều giám đốc điều hành doanh nghiệp Mỹ tháp tùng ông Trump cũng củng cố thông điệp rằng kinh doanh và các thỏa thuận thương mại là trọng tâm trong cách Washington định hình chuyến thăm này.

Trong khi Chủ tịch Tập Cận Bình thể hiện hình ảnh một nhà lãnh đạo điềm tĩnh, nhấn mạnh ổn định dài hạn và trật tự toàn cầu, Tổng thống Donald Trump tập trung vào yếu tố cá nhân và các thỏa thuận kinh doanh, đồng thời nhiều lần ca ngợi người đồng cấp Trung Quốc là một “nhà lãnh đạo tuyệt vời”.

Phó chủ tịch Trung tâm Trung Quốc và Toàn cầu hóa Victor Gao cho rằng, chuyến thăm phản ánh mong muốn cơ bản nhất của Bắc Kinh là hòa bình và phát triển chung; đồng thời đây là cơ hội để hai bến tái định hình quan hệ song phương, tạo ra bước ngoặt lịch sử

4 vấn đề then chốt

Kết quả hội nghị thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ - Trung đều được cả hai bên đánh giá tích cực, gửi đi tín hiệu rõ ràng về việc bất đồng chiến lược vẫn tồn tại nhưng vẫn có không gian cho hợp tác song phương trên nhiều lĩnh vực. Các phát biểu của hai nhà lãnh đạo đều đề cập đến các lợi ích cốt lõi của mỗi nước, nhưng vẫn mang sắc thái tích cực và lạc quan.

Hai bên đã đạt được nhận thức chung quan trọng về việc duy trì ổn định quan hệ song phương, trong đó có kinh tế - thương mại, mở rộng hợp tác thực chất trên nhiều lĩnh vực, đồng thời xử lý phù hợp với các quan tâm của mỗi bên.

Một là, về hợp tác song phương: Hai bên nhất trí thúc đẩy quan hệ song phương theo hướng hợp tác hơn.

Phát biểu khai mạc hội nghị thượng đỉnh vào ngày 14/5 của Chủ tịch Tập Cận Bình được truyền thông Trung Quốc đánh giá là rất đáng chú ý, trong đó nhấn mạnh về thông điệp hợp tác giữa hai nước. Ông Tập nhấn mạnh, "một mối quan hệ Mỹ - Trung ổn định là điều có lợi cho thế giới. Hợp tác mang lại lợi ích cho cả hai bên, còn đối đầu sẽ khiến cả hai cùng tổn hại. Chúng ta nên là đối tác, không phải đối thủ". Về phía Mỹ, Tổng thống Donald Trump nhấn mạnh về việc hai nước sẽ có “tương lai tuyệt vời cùng nhau" - "thật vinh dự khi được làm bạn với các bạn, và quan hệ Trung Quốc - Mỹ sẽ tốt đẹp hơn bao giờ hết".

Sau các cuộc hội đàm, hai bên đã nhất trí xây dựng “quan hệ Trung - Mỹ mang tính xây dựng và ổn định về chiến lược”. Ông Tập cho biết Trung Quốc sẽ coi đây là khuôn khổ định hướng cho quan hệ hai nước trong 3 năm tới và xa hơn, trong đó tập trung vào hợp tác, duy trì “cạnh tranh có chừng mực” và kiểm soát khác biệt để tránh leo thang căng thẳng, tuy nhiên, cần phải được chuyển thành hành động cụ thể.

Ông Tập cho rằng Mỹ và Trung Quốc cần sử dụng hiệu quả hơn các kênh liên lạc ngoại giao và quân sự, đồng thời mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế - thương mại, nông nghiệp và du lịch.

Việc hai nhà lãnh đạo cùng lựa chọn ngôn từ hòa dịu cho thấy cả Bắc Kinh và Washington đều có lý do để tránh leo thang căng thẳng. Những đồng thuận mà hai bên đạt được chính là các định hướng mới cho mối quan hệ song phương trong 3 năm tới và xa hơn nữa nhằm thúc đẩy hợp tác lành mạnh, phát triển ổn định, bền vững, trong đó hợp tác kiểm soát cạnh tranh là chủ đạo. Thông qua nền tảng ngoại giao nguyên thủ, hai nước giữ ổn định quan hệ song phương, ổn định hợp tác thương mại và ổn định tình hình các điểm nóng.

Hơn nữa, có thể thấy Bắc Kinh đang xây dựng hình ảnh cạnh tranh nhưng không đối đầu toàn diện với Washington. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn nhấn mạnh, trong khi Tổng thống Donald Trump muốn “đưa nước Mỹ vĩ đại trở lại”, Chủ tịch Tập Cận Bình đang dẫn dắt Trung Quốc hướng tới “sự phục hưng vĩ đại của dân tộc Trung Hoa”. Do đó, hai nước hoàn toàn có thể “thúc đẩy sự phát triển và phục hưng của nhau” thông qua hợp tác sâu rộng hơn.

Hai là, về hợp tác kinh tế: Khác với vấn đề an ninh và chính trị vốn mang nhiều nghi kỵ chiến lược, kinh tế vẫn là lĩnh vực mà Mỹ và Trung Quốc có nhiều dư địa để mở rộng hợp tác.

Ngày 13/5, ngay trước thềm cuộc gặp thượng đỉnh, phái đoàn cấp cao của Mỹ và Trung Quốc đã tiến hành cuộc thảo luận “thẳng thắn, sâu sắc và mang tính xây dựng” về vấn đề kinh tế và thương mại quan trọng tại sân bay quốc tế Incheon nhằm tạo bước đệm cho việc hoàn thiện các thỏa thuận tại cuộc gặp thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo vào ngày 14/5 tại Bắc Kinh.

Sau các cuộc hội đàm trong hai ngày 14 và 15/5, Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Donald Trump đã đã được nhiều đồng thuận mới. Ông Trump cho biết, ông và ông Tập đã giải quyết được “rất nhiều vấn đề mà những người khác không thể giải quyết” và đã đạt được những “thỏa thuận thương mại tuyệt vời, có lợi cho cả hai nước”.

Đáng chú ý, Tổng thống Trump cho biết, Trung Quốc đồng ý mua 200 máy bay Boeing của Mỹ, và có thể tăng lên tới 750 chiếc. Đây là đơn hàng máy bay thương mại đầu tiên mà Trung Quốc mua của Mỹ trong gần một thập niên vừa qua.

Bên cạnh đó, Trung Quốc đã gia hạn giấy phép xuất khẩu cho hàng trăm nhà máy chế biến thịt bò Mỹ, đồng thời bày tỏ quan tâm tới việc tăng mua dầu mỏ và đậu nành của Washington.

Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết, hai bên đã đạt được “một loạt đồng thuận mới” sau các cuộc hội đàm tại Bắc Kinh, tuy nhiên, chi tiết vẫn chưa được công bố.

Trong cuộc gặp bên lề với đại diện nhiều tập đoàn lớn của Mỹ trong phái đoàn Tổng thống Trump như Boeing, Qualcomm, Apple, NVIDIA, Meta, Tesla, Visa, Thủ tướng Lý Cường nhấn mạnh, việc duy trì quan hệ kinh tế và thương mại ổn định giữa Trung Quốc và Mỹ có ý nghĩa quan trọng không chỉ với hai nước mà còn với kinh tế toàn cầu. Thủ tướng Lý Cường khẳng định, Mỹ và Trung Quốc cần tăng cường hợp tác mở, kiểm soát thỏa đáng các khác biệt và đóng vai trò là lực lượng ổn định đối với thế giới; đồng thời cho biết Bắc Kinh sẵn sàng mở rộng hợp tác cùng có lợi với Washington và hy vọng ngày càng nhiều doanh nghiệp Mỹ tiếp tục tăng cường hiện diện tại thị trường Trung Quốc.

Các đại diện tập đoàn Mỹ đánh giá cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ - Trung đã tạo động lực mới cho hợp tác kinh tế - thương mại song phương, đồng thời mang lại thêm sự chắc chắn cho kinh tế thế giới trong bối cảnh tình hình quốc tế nhiều biến động.

Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) vốn là nút thắt lớn trong quan hệ song phương sẽ trở thành một lĩnh vực hợp tác mới giữa hai nước. Trả lời phỏng vấn CNBC ngày 15/5, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent xác nhận, Mỹ và Trung Quốc đang thảo luận về việc thiết lập các “hàng rào bảo vệ” trong ứng dụng AI.

Ba là, về vấn đề an ninh quốc tế: Theo thông cáo của Trung Quốc, hai bên cũng trao đổi về xung đột Trung Đông, cuộc khủng hoảng Ukraine và tình hình bán đảo Triều Tiên, tuy nhiên, không nêu chi tiết cụ thể.

Đối với vấn đề Iran, Mỹ đồng ý cho tàu chở dầu của Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz. Hai bên thống nhất cần mở cửa eo biển Hormuz nhưng không nêu cách thức cụ thể về việc mở cửa eo biển này.

Trả lời phỏng vấn Fox News, Tổng thống Trump cho biết Chủ tịch Tập đã đề nghị hỗ trợ thúc đẩy một thỏa thuận với Iran và nhất trí rằng Tehran không nên sở hữu vũ khí hạt nhân.

Ngày 15/5, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc tái khẳng định lập trường của Bắc Kinh về việc “cuộc xung đột này, vốn đáng lẽ không nên xảy ra, không cần tiếp diễn thêm nữa” và cần sớm tìm ra giải pháp để mang lại lợi ích cho Mỹ, Iran, các quốc gia khu vực và thế giới; nhấn mạnh các tuyến hàng hải cần được khôi phục sớm nhất có thể và các bên cần phối hợp bảo vệ sự ổn định và hoạt động thông suốt của chuỗi cung ứng, chuỗi công nghiệp toàn cầu; đồng thời đặt nền tảng cho việc xây dựng một cấu trúc an ninh bền vững cho khu vực.

Bốn là, hai bên vẫn còn một số vấn đề nhạy cảm trong quan hệ song phương như xuất khẩu công nghệ, xe điện Trung Quốc, chính sách hạn chế tiếp cận khoáng sản chiến lược, linh kiện điện tử và các lệnh trừng phạt quốc tế cũng như vấn đề Đài Loan.

Trong đó, đối với vấn đề Đài Loan, Chủ tịch Tập Cận Bình gọi đây là “vấn đề quan trọng nhất trong quan hệ Mỹ - Trung”, cảnh báo rằng, quan hệ song phương có thể rơi vào xung đột nếu vấn đề Đài Loan bị xử lý sai cách. CCTV cho biết, ông Tập nhấn mạnh đến việc hai nước có thể xảy ra va chạm, thậm chí xung đột, đẩy toàn bộ mối quan hệ song phương vào tình thế cực kỳ nguy hiểm, nếu vấn đề Đài Loan không được xử lý thỏa đáng.

Ông James Laurenceson - Giám đốc Viện Quan hệ Australia - Trung Quốc, Đại học Công nghệ Sydney nhận định, mặc dù Trung Quốc có quan điểm cứng rắn về vấn đề Đài Loan nhưng bầu không khí chung của hội nghị mang màu sắc tích cực và lạc quan.

Tìm cách quản lý cạnh tranh

Nhiều nhà phân tích đánh giá, mặc dù cuộc gặp thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Trung Quốc - Mỹ không đồng nghĩa với việc cạnh tranh chiến lược giữa hai nước suy giảm nhưng cho thấy hai bên đang tìm cách quản lý cạnh tranh thay vì để căng thẳng leo thang ngoài tầm kiểm soát.

Đánh giá về kết quả cuộc gặp thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ - Trung, Giáo sư Victor Gao - Đại học Tô Châu, nguyên phiên dịch viên tiếng Anh của cố lãnh đạo Trung Quốc Đặng Tiểu Bình, chấm điểm “9,99 trên 10”. Theo Giáo sư Gao, cuộc gặp cực kỳ thành công, được sắp xếp công phu nhưng vẫn đầy sự ngẫu hứng và phấn khích. Trung Quốc đã thể hiện “thiện chí ở mức cao nhất”, trong khi về phía Mỹ, từ các quan chức chính phủ đến lãnh đạo doanh nghiệp đều phát đi các tín hiệu phù hợp nhằm cải thiện quan hệ song phương.

Ông Ngô Tâm Bá - Viện trưởng Viện nghiên cứu vấn đề quốc tế, Đại học Phục Đán, Trung Quốc đánh giá, hợp tác sẽ là trụ cột chính trong quan hệ Trung - Mỹ với nỗ lực mở rộng không gian và lĩnh vực hợp tác. Trung Quốc và Mỹ sẽ không thể tránh khỏi cạnh tranh, nhưng là sự cạnh tranh lành mạnh và được kiểm soát để không làm chệch hướng phát triển quan hệ song phương. Bất đồng giữa hai nước vẫn tồn tại trong nhiều lĩnh vực và không thể giải quyết một sớm một chiều, tuy nhiên, sẽ được kiểm soát để tránh leo thang thành khủng hoảng, thậm chí là xung đột.

Ông Laurenceson đánh giá, hội nghị đã gửi đi tín hiệu rõ ràng về việc bất đồng vẫn tồn tại nhưng hợp tác song phương vẫn còn nhiều dư địa, trong đó thay đổi đáng chú ý nhất nằm ở cách tiếp cận của Washington đối với Bắc Kinh. Dường như Mỹ đang tiếp cận Trung Quốc với “mức độ thực tế cao hơn” theo hướng chấp nhận Bắc Kinh là một cường quốc ngang hàng thay vì đối thủ có thể dễ dàng bị gây sức ép hoặc kiềm chế. Nếu xu hướng này tiếp tục được duy trì, có thể tạo nền tảng ổn định hơn cho quan hệ song phương trong tương lai.

Một số chuyên gia cho rằng, cụm từ “ổn định chiến lược mang tính xây dựng” đang trở thành cách diễn đạt mới cho thời kỳ hòa dịu giữa Mỹ và Trung Quốc. Hội nghị thượng đỉnh vừa qua đã phát đi tín hiệu về việc hai bên vẫn còn không gian đối thoại, bất chấp nhiều năm đối đầu căng thẳng.

Thế giới có thể đang bước vào giai đoạn mới trong quan hệ Mỹ - Trung đó là trạng thái “hòa bình lạnh”. Một số chuyên gia cho rằng, điều này phản ánh thực tế, cạnh tranh chiến lược Mỹ - Trung sẽ không biến mất, nhưng hai nước có thể cùng tồn tại trong trạng thái vừa cạnh tranh vừa kiềm chế lẫn nhau để tránh xung đột trực tiếp. Tuy nhiên, xu hướng này cũng đặt các đồng minh của Mỹ cần phải có những tính toán chiến lược mới để phù hợp với tình hình thực tế hiện nay.

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump là một dấu mốc mang tính bước ngoặt trong quan hệ giữa hai siêu cường có sức ảnh hưởng mang tính quyết định tới cục diện khu vực và thế giới. Mặc dù, về cơ bản những kết quả đạt được sau chuyến thăm không đồng nghĩa với việc cạnh tranh chiến lược và căng thẳng Mỹ - Trung suy giảm, nhưng cho thấy hai bên đang tìm cách quản lý cạnh tranh thay vì để căng thẳng leo thang ngoài tầm kiểm soát. Cạnh tranh giữa hai nước vẫn tồn tại sâu sắc nhưng đang được kiểm soát theo hướng thực dụng hơn.

Tin Gốc: Dân Trí

Những ngày qua, giữa biến động của thị trường năng lượng toàn cầu do cuộc chiến ở Iran gây ra, UAE cũng đã chính thức rút khỏi OPEC kể từ ngày 1.5.

Việc UAE rời khỏi OPEC là vấn đề không quá bất ngờ dù thời điểm diễn ra khác với dự báo trước đó. Trước xung đột Iran, OPEC tuy chỉ chiếm hơn 30% tổng lượng khai thác dầu thô toàn cầu, nhưng nhóm này chiếm đến hơn 70% tổng trữ lượng dầu thô toàn cầu. Trong đó, trước khi bùng nổ chiến sự Iran, UAE khai thác khoảng 3,5 - 4 triệu thùng dầu/ngày, chiếm khoảng 15% tổng sản lượng khai thác của OPEC.

Thực tế, từ vài năm qua, UAE đã có nhiều bất đồng với nhiều thành viên khác trong OPEC. Vấn đề bắt nguồn từ chiến lược cắt giảm sản lượng của nhóm. Gần 10 năm qua, OPEC cùng một số đối tác khác (gồm Nga, Azerbaijan, Bahrain, Brunei, Kazakhstan, Malaysia, Mexico, Oman, South Sudan, Sudan) hình thành nhóm OPEC+ theo đuổi chiến lược hạn chế sản lượng khai thác để nâng giá dầu thô.

Tuy nhiên, nếu không tính các thời điểm khủng hoảng do chiến tranh hay căng thẳng chính trị gây ra, giá dầu vẫn không tăng lên mức kỳ vọng mà chiến lược vừa nêu đề ra. Điều này gây ảnh hưởng đến nguồn thu của một số thành viên, nên dẫn đến sự bất đồng. OPEC+ đã nhiều lần thống nhất nới lỏng việc hạn chế xuất khẩu nhưng vẫn không đủ tạo ra sự đồng thuận giữa các thành viên. Vì thế, UAE có thời điểm đơn phương tăng sản lượng khai thác. Trong khi OPEC muốn hạn chế sản lượng khai thác, thì UAE đã đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ tăng sản lượng khai thác lên mức 5 triệu thùng/ngày. Mới đây, UAE đã điều chỉnh kế hoạch đặt mục tiêu vừa nêu ngay trong năm 2027.

Trả lời Reuters về việc rời khỏi OPEC, Bộ trưởng Năng lượng UAE Suhail Mohamed al-Mazrouei cho biết quyết định được đưa ra sau khi xem xét các chiến lược năng lượng của đất nước, UAE cũng đã không thảo luận trước với nước nào khác.

Qua vài thập niên, OPEC thực tế mất dần ảnh hưởng đối với thị trường năng lượng toàn cầu. OPEC từ mức chiếm khoảng 50% tổng sản lượng khai thác toàn cầu, thì tỷ lệ này dần giảm xuống chỉ còn khoảng 30% gần đây.

Không những vậy, cuộc chiến Iran, nhất là khi eo biển Hormuz bị bóp chặt, thì OPEC cho thấy không có khả năng điều phối thị trường năng lượng toàn cầu và vai trò của tổ chức này còn bị Mỹ lấn lướt mạnh mẽ nhất là sau khi Washington can thiệp vào Venezuela hồi đầu năm nay. Vì thế, giới quan sát nhận định việc UAE rút khỏi OPEC có thể xem là phần bắt đầu cho hồi kết của tổ chức này. Thậm chí, sau UAE thì một số thành viên khác có thể cũng nối gót rời khỏi OPEC.

Thực tế vừa nêu khiến cho Ả Rập Xê Út, vốn đóng vai trò "đầu tàu" của OPEC, phải nỗ lực nhiều hơn để tổ chức này giữ vững vị thế.

Không chỉ vậy, việc UAE rời khỏi OPEC được kỳ vọng có thể giúp giá dầu nhanh chóng phục hồi hơn khi căng thẳng Iran kết thúc, eo biển Hormuz được mở cửa trở lại. Bởi khi đó, UAE không còn hạn chế khai thác theo thỏa thuận của OPEC nên nguồn cung có thể tăng nhanh hơn. Cụ thể hơn, nếu UAE thực hiện đúng kế hoạch thì chỉ riêng nước này có thể tăng lượng khai thác thêm 2 triệu thùng/ngày, tương đương 10% mức dầu thô được vận chuyển qua eo biển Hormuz trước khi bị đình trệ do chiến sự Iran.

Xa hơn, Tập đoàn tài chính JP Morgan (Mỹ) nhận định UAE còn có thể thu hút đầu tư lớn hơn từ các công ty Mỹ để tăng lượng khai thác mà không còn bị giới hạn bởi OPEC. Với kịch bản này, Washington còn tăng cường ảnh hưởng mạnh mẽ hơn nữa đối với thị trường năng lượng toàn cầu, nhất là sau khi Mỹ gần như đang kiểm soát ngành dầu mỏ của Venezuela. Như thế, cấu trúc thị trường năng lượng toàn cầu sẽ bị thay đổi đáng kể.

Tin Gốc: Thanh Niên

Chính quyền Ukraine ngày 4.6 thông báo ít nhất 16 người thiệt mạng và 86 người bị thương sau các cuộc tấn công của Nga trong vòng 24 giờ. Đa số nạn nhân ở tỉnh Kherson tại miền nam Ukraine, nơi quân Nga đang kiểm soát một phần phía bên kia sông Dnipro.

Tỉnh trưởng Kherson cho biết có 53 khu định cư bị tấn công, làm 6 người thiệt mạng và 26 người bị thương. Thành phố thủ phủ cùng tên là nơi chịu thiệt hại nặng nề nhất khi các đợt oanh tạc của máy bay không người lái (UAV) lặp lại suốt ngày đêm.

Không quân Ukraine cho biết Nga đã phóng 293 UAV sang Ukraine vào rạng sáng, trong đó 264 chiếc bị ngăn chặn. Các địa phương bị thiệt hại đáng kể khác gồm thành phố Kramatorsk thuộc tỉnh Donetsk, thành phố Kharkiv thuộc tỉnh Kharkiv, tỉnh Sumy, tỉnh Zaporizhzhia và tỉnh Dnipropetrovsk, theo trang The Kyiv Independent.

Ở chiều ngược lại, Bộ Quốc phòng Nga cho biết đã ngăn chặn 272 UAV của Ukraine trên các vùng lãnh thổ Nga, cũng như bán đảo Crimea, biển Azov và biển Đen từ tối 3.6 đến rạng sáng 4.6.

Đợt tấn công làm 3 người thiệt mạng và 7 người bị thương tại thành phố Simferopol ở Crimea. Trong một vụ khác cũng ở Crimea, ít nhất một người chết và 3 người bị thương khi UAV rơi trúng đoàn tàu lửa đang đi từ Azovskoye sang Kerch, theo TASS.

Tại tỉnh Belgorod giáp Ukraine, các đợt tấn công trong vòng 24 giờ khiến 2 người thiệt mạng và 3 người bị thương.

Theo Viện Nghiên cứu chiến tranh (ISW, Mỹ), Ukraine đã tăng cường tấn công tầm xa vào các mục tiêu quân sự và hạ tầng năng lượng của Nga. Hôm 3.6, Ukraine tuyên bố tấn công một tàu chiến thuộc Hạm đội Baltic của Nga tại căn cứ hải quân ở tỉnh Leningrad và hạ tầng dầu mỏ tại thành phố Saint Petersburg ngay trong ngày thành phố khai mạc Diễn đàn Kinh tế quốc tế thường niên SPIEF.

Trả lời báo chí bên lề SPIEF ngày 4.6, ông Vladimir Saldo, quan chức do Nga bổ nhiệm ở Kherson, cáo buộc Kyiv không còn phân biệt mục tiêu quân sự và dân sự, và đó là lý do họ không cố gắng giải thích cho các cuộc tấn công chết chóc nhắm vào dân thường, theo TASS.

ISW cho rằng các quan chức Moscow gần đây đã tăng cường cáo buộc Kyiv tấn công mục tiêu dân sự để lấy cớ đáp trả Ukraine. Cả Nga và Ukraine lâu nay tuyên bố không nhắm mục tiêu vào dân thường.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cảnh báo rằng nguy cơ leo thang trong cuộc xung đột quân sự giữa Nga và Ukraine là "có thật" khi Kyiv cho thấy năng lực ngày càng mạnh trong việc tấn công sâu vào bên trong lãnh thổ Nga.

Phát biểu được ông Rubio đưa ra tại một tiểu ban phân bổ ngân sách của Thượng viện Mỹ ngày 3.6 sau các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine vào cơ sở hạ tầng năng lượng ở Saint Petersburg, theo AFP.

"Ukraine ngày càng trở nên hiệu quả trong việc thực hiện các cuộc tấn công tầm xa vào sâu bên trong Nga. Đó là một trong những điều nhắc nhở chúng ta rằng vì sao việc chấm dứt cuộc chiến này là quan trọng, nếu chúng ta có thể, bởi vì nguy cơ leo thang là có thật, hơn cả mức độ cách đây 2 năm", ông Rubio nói.

Trước đó, tại Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, Ngoại trưởng Mỹ phàn nàn về việc thiếu tiến triển trong đối thoại. "Đến thời điểm này, không bên nào sẵn lòng đưa ra nhượng bộ cần thiết, đặc biệt là phía Nga, nhằm mang lại hòa bình. Nhưng chúng ta sẵn sàng, chúng ta đã tiếp xúc và dành lượng lớn thời gian cấp cao cho cuộc xung đột đó trong năm qua", ông Rubio bổ sung.

Trong một cuộc phỏng vấn với tờ báo Đức Frankfurter Allgemeine được đăng tải vào ngày 3.6, Thủ tướng Hungary Peter Magyar chia sẻ Budapest có thể trở thành nơi tổ chức các cuộc đàm phán hòa bình giữa Ukraine và Nga.

"Hungary không thể đóng vai trò quyết định ở đây; đó là việc của các cường quốc. Chúng tôi có thể cung cấp viện trợ ngoại giao và nhân đạo, và Hungary cũng có thể là địa điểm diễn ra các cuộc đàm phán", ông Magyar cho biết.

Người tiền nhiệm của ông Magyar, cựu Thủ tướng Viktor Orban, trước đó vài tháng từng để ngỏ khả năng tiếp đón Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong một hội nghị thượng đỉnh nhưng cuối cùng đã bị hủy bỏ.

Ông Orban vốn được xem là một trong những nhà lãnh đạo thân Nga nhất tại châu Âu. Trong khi đó, ông Magyar thực hiện chiến dịch tranh cử với một nền tảng thân châu Âu hơn và thể hiện lập trường cứng rắn hơn đối với Moscow.

"Tại Ukraine, mọi thứ thực sự đang bị đe dọa. Rất nhiều người đang ngã xuống và có khả năng quốc gia này sẽ mất đi một phần lãnh thổ của mình. Do đó, Ukraine cần những bảo bối an ninh quốc tế thực chất và có tính thi hành", ông Magyar nói.

Thủ tướng Magyar lưu ý rằng các cam kết an ninh tiềm năng không nên đi vào vết xe đổ của Bản ghi nhớ Budapest năm 1994 - thỏa thuận mà trong đó Mỹ, Anh và Nga đã đảm bảo sẽ không sử dụng các biện pháp kinh tế hay quân sự để tấn công Ukraine.

"Vào năm 1994, từng có Bản ghi nhớ Budapest nổi tiếng, trong đó Mỹ và các cường quốc khác đã đảm bảo độc lập và toàn vẹn lãnh thổ cho Ukraine. Tuy nhiên, những lời hứa này đã không được thực hiện, bởi vì những khẩu hiệu suông chẳng mang lại ích lợi gì", ông Magyar nói.

Các quốc gia trên chưa bình luận về phát ngôn của Thủ tướng Hungary.

Các cuộc đàm phán hòa bình vẫn đang rơi vào bế tắc. Kyiv kiên quyết yêu cầu một lệnh ngừng bắn phải được thực thi dọc theo các vị trí chiến đấu hiện tại, trong khi Moscow đòi hỏi Ukraine phải rút quân khỏi phần còn lại của vùng Donbass đang nằm dưới sự kiểm soát của Kyiv.

Trong diễn biến liên quan, Đặc phái viên Nga Kirill Dmitriev ngày 4.6 cho hay đã điện đàm với các đặc phái viên Mỹ gồm ông Steve Witkoff và ông Jared Kushner trong ngày 3.6.

Tin Gốc: Thanh Niên