Chính quyền Ukraine ngày 4.6 thông báo ít nhất 16 người thiệt mạng và 86 người bị thương sau các cuộc tấn công của Nga trong vòng 24 giờ. Đa số nạn nhân ở tỉnh Kherson tại miền nam Ukraine, nơi quân Nga đang kiểm soát một phần phía bên kia sông Dnipro.
Tỉnh trưởng Kherson cho biết có 53 khu định cư bị tấn công, làm 6 người thiệt mạng và 26 người bị thương. Thành phố thủ phủ cùng tên là nơi chịu thiệt hại nặng nề nhất khi các đợt oanh tạc của máy bay không người lái (UAV) lặp lại suốt ngày đêm.
Không quân Ukraine cho biết Nga đã phóng 293 UAV sang Ukraine vào rạng sáng, trong đó 264 chiếc bị ngăn chặn. Các địa phương bị thiệt hại đáng kể khác gồm thành phố Kramatorsk thuộc tỉnh Donetsk, thành phố Kharkiv thuộc tỉnh Kharkiv, tỉnh Sumy, tỉnh Zaporizhzhia và tỉnh Dnipropetrovsk, theo trang The Kyiv Independent.
Ở chiều ngược lại, Bộ Quốc phòng Nga cho biết đã ngăn chặn 272 UAV của Ukraine trên các vùng lãnh thổ Nga, cũng như bán đảo Crimea, biển Azov và biển Đen từ tối 3.6 đến rạng sáng 4.6.
Đợt tấn công làm 3 người thiệt mạng và 7 người bị thương tại thành phố Simferopol ở Crimea. Trong một vụ khác cũng ở Crimea, ít nhất một người chết và 3 người bị thương khi UAV rơi trúng đoàn tàu lửa đang đi từ Azovskoye sang Kerch, theo TASS.
Tại tỉnh Belgorod giáp Ukraine, các đợt tấn công trong vòng 24 giờ khiến 2 người thiệt mạng và 3 người bị thương.
Theo Viện Nghiên cứu chiến tranh (ISW, Mỹ), Ukraine đã tăng cường tấn công tầm xa vào các mục tiêu quân sự và hạ tầng năng lượng của Nga. Hôm 3.6, Ukraine tuyên bố tấn công một tàu chiến thuộc Hạm đội Baltic của Nga tại căn cứ hải quân ở tỉnh Leningrad và hạ tầng dầu mỏ tại thành phố Saint Petersburg ngay trong ngày thành phố khai mạc Diễn đàn Kinh tế quốc tế thường niên SPIEF.
Trả lời báo chí bên lề SPIEF ngày 4.6, ông Vladimir Saldo, quan chức do Nga bổ nhiệm ở Kherson, cáo buộc Kyiv không còn phân biệt mục tiêu quân sự và dân sự, và đó là lý do họ không cố gắng giải thích cho các cuộc tấn công chết chóc nhắm vào dân thường, theo TASS.
ISW cho rằng các quan chức Moscow gần đây đã tăng cường cáo buộc Kyiv tấn công mục tiêu dân sự để lấy cớ đáp trả Ukraine. Cả Nga và Ukraine lâu nay tuyên bố không nhắm mục tiêu vào dân thường.
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cảnh báo rằng nguy cơ leo thang trong cuộc xung đột quân sự giữa Nga và Ukraine là “có thật” khi Kyiv cho thấy năng lực ngày càng mạnh trong việc tấn công sâu vào bên trong lãnh thổ Nga.
Phát biểu được ông Rubio đưa ra tại một tiểu ban phân bổ ngân sách của Thượng viện Mỹ ngày 3.6 sau các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine vào cơ sở hạ tầng năng lượng ở Saint Petersburg, theo AFP.
“Ukraine ngày càng trở nên hiệu quả trong việc thực hiện các cuộc tấn công tầm xa vào sâu bên trong Nga. Đó là một trong những điều nhắc nhở chúng ta rằng vì sao việc chấm dứt cuộc chiến này là quan trọng, nếu chúng ta có thể, bởi vì nguy cơ leo thang là có thật, hơn cả mức độ cách đây 2 năm”, ông Rubio nói.
Trước đó, tại Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, Ngoại trưởng Mỹ phàn nàn về việc thiếu tiến triển trong đối thoại. “Đến thời điểm này, không bên nào sẵn lòng đưa ra nhượng bộ cần thiết, đặc biệt là phía Nga, nhằm mang lại hòa bình. Nhưng chúng ta sẵn sàng, chúng ta đã tiếp xúc và dành lượng lớn thời gian cấp cao cho cuộc xung đột đó trong năm qua”, ông Rubio bổ sung.
Trong một cuộc phỏng vấn với tờ báo Đức Frankfurter Allgemeine được đăng tải vào ngày 3.6, Thủ tướng Hungary Peter Magyar chia sẻ Budapest có thể trở thành nơi tổ chức các cuộc đàm phán hòa bình giữa Ukraine và Nga.
“Hungary không thể đóng vai trò quyết định ở đây; đó là việc của các cường quốc. Chúng tôi có thể cung cấp viện trợ ngoại giao và nhân đạo, và Hungary cũng có thể là địa điểm diễn ra các cuộc đàm phán”, ông Magyar cho biết.
Người tiền nhiệm của ông Magyar, cựu Thủ tướng Viktor Orban, trước đó vài tháng từng để ngỏ khả năng tiếp đón Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong một hội nghị thượng đỉnh nhưng cuối cùng đã bị hủy bỏ.
Ông Orban vốn được xem là một trong những nhà lãnh đạo thân Nga nhất tại châu Âu. Trong khi đó, ông Magyar thực hiện chiến dịch tranh cử với một nền tảng thân châu Âu hơn và thể hiện lập trường cứng rắn hơn đối với Moscow.
“Tại Ukraine, mọi thứ thực sự đang bị đe dọa. Rất nhiều người đang ngã xuống và có khả năng quốc gia này sẽ mất đi một phần lãnh thổ của mình. Do đó, Ukraine cần những bảo bối an ninh quốc tế thực chất và có tính thi hành”, ông Magyar nói.
Thủ tướng Magyar lưu ý rằng các cam kết an ninh tiềm năng không nên đi vào vết xe đổ của Bản ghi nhớ Budapest năm 1994 – thỏa thuận mà trong đó Mỹ, Anh và Nga đã đảm bảo sẽ không sử dụng các biện pháp kinh tế hay quân sự để tấn công Ukraine.
“Vào năm 1994, từng có Bản ghi nhớ Budapest nổi tiếng, trong đó Mỹ và các cường quốc khác đã đảm bảo độc lập và toàn vẹn lãnh thổ cho Ukraine. Tuy nhiên, những lời hứa này đã không được thực hiện, bởi vì những khẩu hiệu suông chẳng mang lại ích lợi gì”, ông Magyar nói.
Các quốc gia trên chưa bình luận về phát ngôn của Thủ tướng Hungary.
Các cuộc đàm phán hòa bình vẫn đang rơi vào bế tắc. Kyiv kiên quyết yêu cầu một lệnh ngừng bắn phải được thực thi dọc theo các vị trí chiến đấu hiện tại, trong khi Moscow đòi hỏi Ukraine phải rút quân khỏi phần còn lại của vùng Donbass đang nằm dưới sự kiểm soát của Kyiv.
Trong diễn biến liên quan, Đặc phái viên Nga Kirill Dmitriev ngày 4.6 cho hay đã điện đàm với các đặc phái viên Mỹ gồm ông Steve Witkoff và ông Jared Kushner trong ngày 3.6.
Theo Hãng tin Reuters, một sĩ quan cấp cao thuộc Hải quân Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 12-5 tuyên bố nước này đã mở rộng phạm vi chiến lược của eo biển Hormuz thành một "khu vực hoạt động rộng lớn", lớn hơn nhiều so với trước khi nổ ra xung đột.
Theo ông Mohammad Akbarzadeh, Phó giám đốc chính trị Hải quân IRGC, khu vực này hiện không chỉ giới hạn quanh các đảo chiến lược như Hormuz hay Hengam mà đã được mở rộng đáng kể về cả phạm vi địa lý lẫn ý nghĩa quân sự.
"Trước đây eo biển Hormuz được định nghĩa là khu vực hạn chế quanh các đảo như Hormuz và Hengam, nhưng hiện nay cách nhìn đó đã thay đổi", ông phát biểu với Hãng tin Fars.
Các nguồn tin truyền thông Iran cho biết khu vực mới được xác định trải dài từ thành phố Jask ở phía đông đến đảo Siri ở phía tây, có thể rộng tới 200 - 300 dặm, tức tăng gấp 10 lần so với mức 20 - 30 dặm trước đây.
Hãng tin Tasnim mô tả khu vực này như một "hình lưỡi liềm hoàn chỉnh" bao trùm không gian kiểm soát rộng lớn hơn nhiều so với trước.
Đáng chú ý, động thái này được cho là lần điều chỉnh thứ hai của Iran kể từ khi xung đột với Mỹ và Israel leo thang.
Trước đó hôm 4-5, IRGC đã công bố bản đồ thể hiện vùng kiểm soát mới được mở rộng đáng kể dọc theo một phần bờ biển vịnh Oman của UAE, làm dấy lên lo ngại về căng thẳng an ninh trong khu vực.
Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani cảnh báo rằng eo biển Hormuz đang bị biến thành một công cụ chiến tranh.
Phát biểu tại một cuộc họp báo cùng Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan, ông cho biết khu vực này đã bị "sử dụng như một vũ khí trong cuộc chiến này", gây tác động nghiêm trọng đến các quốc gia vùng Vịnh, đặc biệt về kinh tế, trong bối cảnh khủng hoảng làm hạn chế "tự do hàng hải". Phía Thổ Nhĩ Kỳ cũng đồng tình và cho rằng eo biển này không bị biến thành "vũ khí".
Trong khi đó cùng ngày 12-5, người phát ngôn Chính phủ Iran Fatemeh Mohajerani cảnh báo nước này vẫn duy trì tư thế "sẵn sàng bóp cò", nhưng ưu tiên "hòa bình bền vững và ngoại giao dựa trên lợi ích".
Bà Fatemeh Mohajerani khẳng định Iran đã đối đầu với "cường quốc quân sự lớn nhất thế giới trong 40 ngày" và hiện vẫn "giữ tay trên cò súng" trong khi chờ đợi giải pháp đàm phán. Bà cũng nhấn mạnh Iran theo đuổi chính sách đối ngoại dựa trên ba nguyên tắc "danh dự, trí tuệ và lợi ích".
0"Chúng ta không thể để họ có vũ khí hạt nhân. Và họ đã đồng ý rằng họ sẽ không sở hữu vũ khí hạt nhân", ông Trump nói về Iran trong cuộc trả lời phỏng vấn với chương trình podcast "Pod Force One" của tờ New York Post được phát hành hôm nay 3.6, theo tờ The Times of Israel.
"Họ đã đồng ý với điều đó. Họ có thể thay đổi ý định, nhưng đó là một trong những điều họ phải đồng ý, họ đã đồng ý với điều đó - đó là điều quan trọng nhất", ông Trump nói thêm.
Nhà Trắng đã xác nhận các báo cáo rằng theo bản ghi nhớ đang được thảo luận giữa hai bên, Iran sẽ chính thức cam kết không theo đuổi vũ khí hạt nhân, theo The Times of Israel.
Cũng trong cuộc trả lời phỏng vấn trên, Tổng thống Trump cho hay ông tin rằng lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei "hoàn toàn tham gia" vào các cuộc đàm phán chấm dứt cuộc xung đột giữa hai bên.
Nhà lãnh đạo Mỹ còn nói: "Tôi muốn gặp ông ấy và có lẽ chúng tôi sẽ gặp nhau vào một thời điểm nào đó, tùy thuộc vào diễn biến của mọi việc".
Trong khi đó, ông Mohsen Rezaei, cố vấn quân sự của lãnh tụ tối cao Iran, ngày 3.6 cảnh báo trên mạng xã hội X rằng Tehran sẽ tiến hành thêm nhiều cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái nếu Mỹ tiếp tục tấn công vào Iran, theo AFP.
Cảnh báo được đưa ra sau các cuộc tấn công của Mỹ vào một tàu chở dầu và đảo Qeshm của Iran, dẫn tới các cuộc tấn công trả đũa của Tehran vào Kuwait và Bahrain.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) hôm nay đã nhận trách nhiệm về một cuộc tấn công vào Kuwait để đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ vào một tàu chở dầu và hòn đảo của Iran.
"Để đáp trả hành động gây hấn này, căn cứ không quân Ali Al Salem ở Kuwait, nơi chứa trực thăng, cũng như trụ sở Hạm đội 5 của Mỹ ở Bahrain, đã bị lực lượng vệ binh nhắm mục tiêu bằng tên lửa và máy bay không người lái", IRGC tuyên bố trên ứng dụng nhắn tin Telegram.
Bộ Y tế Kuwait thông báo ít nhất 63 người bị thương trong cuộc tấn công của Iran vào Kuwait, trong đó có cả nhân viên sân bay và hành khách, theo Reuters. Ngoài ra, Bộ Ngoại giao Kuwait khẳng định có một người thiệt mạng trong cuộc tấn công của Iran.
Trước đó, quân đội Mỹ tuyên bố đã "đánh bại thành công" một loạt cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái của Iran ở vịnh Ba Tư, và tiến hành cuộc tấn công tự vệ vào đảo Qeshm của Iran, theo AFP.
“Một lệnh ngừng bắn thông qua việc chấp nhận những yêu cầu chung mà Iran mong muốn là thành quả từ máu của vị lãnh tụ đã hy sinh của chúng tôi, Đại giáo chủ Ali Khamenei, và cũng là kết quả cho sự đoàn kết của toàn thể người dân Iran trên mọi mặt trận”, ông Pezeshkian viết trên mạng xã hội X.
Nhà lãnh đạo Iran kêu gọi toàn thể người dân Iran tiếp tục sát cánh bên nhau, dù là trong lĩnh vực ngoại giao, quốc phòng, trên đường phố hay trong công tác phục vụ cộng đồng.
Tổng thống Pezeshkian là một trong số các quan chức cấp cao Iran nhận định thỏa thuận ngừng bắn là “chiến thắng” cho Tehran, theo báo The Guardian.
Ngoài ra, Phó tổng thống thứ nhất Iran Mohammad Reza Aref cũng thông báo trên mạng xã hội rằng “kỷ nguyên của Iran đã bắt đầu”.
Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran lại cho rằng Mỹ đã “chịu một thất bại không thể phủ nhận, mang tính lịch sử và hủy diệt”.
Cùng ngày 8-4, lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn tại Lebanon đã cảnh báo rằng thỏa thuận ngừng bắn Mỹ - Iran “có thể sụp đổ hoàn toàn nếu không bao gồm mặt trận tại Lebanon”.
Ông Ibrahim Mousavi - quan chức cấp cao của Hezbollah - nhấn mạnh thỏa thuận ngừng bắn trên còn bao gồm mặt trận Hezbollah - Israel. Nếu Israel không tuân thủ thì các lực lượng trong khu vực, bao gồm cả Iran sẽ đáp trả.
Trước đó, quân đội Israel tuyên bố cuộc giao tranh với Hezbollah và chiến dịch tấn công trên bộ sẽ tiếp tục, đồng thời nhắc lại phát biểu của Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu rằng thỏa thuận ngừng bắn không bao gồm mặt trận Lebanon.
Kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn có hiệu lực, Israel vẫn tiến hành nhiều đợt không kích nhằm vào các địa điểm trên khắp miền nam Lebanon.
