Bà Nhàn (58 tuổi, Giám đốc Công ty TNHH Triều Châu) vừa bị TAND TP HCM xét xử về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Trong vụ án có 3 người được xác định là bị hại với số tiền chiếm đoạt 16,4 tỷ đồng. Nhiều người cũng được xác định có quyền, nghĩa vụ liên quan nhưng phần lớn vắng mặt.
Ai đứng sau việc huy động vốn?
Dự án Bệnh viện đa khoa quốc tế Triều Châu quy mô 300-500 giường tại Sóc Trăng (nay thuộc TP Cần Thơ) được cấp giấy chứng nhận đầu tư năm 2007 nhưng đã bị thu hồi, chấm dứt hoạt động từ năm 2013. Tuy nhiên, nhiều năm sau đó dự án này vẫn được sử dụng để kêu gọi các nhà đầu tư góp vốn.
Theo cáo trạng, từ năm 2020 đến 2022, bà Nhàn thuyết phục ông Mã Thuận – người đại diện Công ty TNHH Triều Châu – ký hợp đồng ủy thác quản lý, triển khai dự án. Sau đó, bị cáo đưa ra thông tin không đúng sự thật về khả năng triển khai bệnh viện để huy động vốn, chiếm đoạt hơn 16,4 tỷ đồng.
Cơ quan công tố xác định Nhàn cùng Hoàng Hương Hiệp giới thiệu với các nhà đầu tư rằng Hiệp đang làm Trưởng Thanh tra Quỹ Môi trường Thế giới châu Á – Thái Bình Dương thuộc Quỹ Môi trường Toàn cầu tại Việt Nam và đang làm thủ tục đưa khoảng 20.000 tỷ đồng vốn nước ngoài về đầu tư dự án.
Hai người còn cam kết những ai tham gia các gói thầu của dự án sẽ được ngân hàng giải ngân hàng trăm tỷ đồng nếu nộp tiền đối ứng.
Tin những thông tin này, tổng giám đốc một công ty tại Bắc Giang, người phụ trách tài chính của doanh nghiệp và một nữ doanh nhân ở Hà Nội nhiều lần chuyển tiền vào tài khoản của Nhàn và tài khoản người thân do Hiệp chỉ định.
Nhiều tháng sau vẫn không nhận được nguồn vốn như cam kết, họ phát hiện dự án đã bị thu hồi từ nhiều năm trước và làm đơn tố cáo.
Cáo trạng xác định bà Nhàn phải chịu trách nhiệm đối với toàn bộ số tiền đã chiếm đoạt.
Bị cáo khai chỉ làm theo chỉ đạo
Suốt quá trình điều tra cũng như tại phiên tòa, bà Nhàn nhiều lần khai bản thân chỉ làm theo chỉ đạo của Hoàng Hương Hiệp.
Theo lời khai, ban đầu bị cáo cũng là người có nhu cầu vay vốn từ quỹ do Hiệp giới thiệu để phục vụ hoạt động kinh doanh ôtô của công ty. Sau khi cầm cố nhà, nộp tiền đối ứng nhưng không được giải ngân, bà tiếp tục làm theo hướng dẫn của Hiệp với hy vọng lấy lại số tiền đã bỏ ra.
Nhàn khai chính Hiệp đề nghị mình đứng tên điều hành Công ty Triều Châu, mở tài khoản ngân hàng và tiếp nhận tiền từ các nhà đầu tư. Sau khi tiền được chuyển vào tài khoản, bị cáo tiếp tục chuyển cho những người theo chỉ định của Hiệp.
Liên tục khóc tại tòa, Nhàn thừa nhận việc nhận tiền của các bị hại là sai nhưng khẳng định không sử dụng cho mục đích cá nhân. Theo lời khai, toàn bộ số tiền đều được chuyển cho những người do Hiệp chỉ định.
Quá trình xét hỏi, đại diện VKS đề nghị Nhàn làm rõ bản chất của 10 giấy xác nhận nợ tổng giá trị hơn 23 tỷ đồng giữa bị cáo và Nguyễn Minh Thịnh – con nuôi của Hiệp.
Nhàn khai những giấy tờ này được lập nhằm hợp thức hóa dòng tiền đã nhận từ các nhà đầu tư rồi chuyển tiếp cho Thịnh.
Trong khi đó, theo cáo trạng, Hoàng Hương Hiệp phủ nhận toàn bộ nội dung liên quan đến việc chỉ đạo Nhàn huy động vốn hoặc nhận tiền của các bị hại. Hiệp cũng khẳng định không ký bất kỳ tài liệu nào liên quan đến việc góp vốn dự án và không trực tiếp nhận tiền.
Theo VKS, chưa có chứng cứ chứng minh Hiệp, Thịnh và những người khác câu kết với Nhàn thực hiện hành vi lừa đảo. Vì vậy, cơ quan điều tra đã tách vụ án để tiếp tục xác minh đối với Hiệp và những người liên quan.
Ngoài 3 bị hại trong cáo trạng, phiên tòa còn phát sinh tranh cãi liên quan khoản tiền hơn 55 tỷ đồng mà bà Nguyễn Thị Thảo Phương và gia đình cho rằng đã bị chiếm đoạt.
Theo bà Phương, bà quen Hiệp từ năm 2019, sau đó được giới thiệu gặp Nhàn. Cả hai nhiều lần giới thiệu dự án Bệnh viện Triều Châu đang được triển khai bằng nguồn vốn nước ngoài, đồng thời cung cấp nhiều tài liệu về doanh nghiệp và dự án để tạo niềm tin.
Tin tưởng những thông tin này, bà Phương cùng người thân đã nhiều lần chuyển hơn 55 tỷ đồng vào 45 tài khoản do Nhàn, Hiệp, Nguyễn Minh Thịnh và những người liên quan chỉ định.
Đối với dòng tiền đi qua tài khoản của mình, bà Phương cho biết toàn bộ đều thực hiện theo yêu cầu của Nhàn và chỉ đạo của Hiệp cùng những người liên quan. Bà khẳng định không hưởng lợi từ số tiền của các bị hại và cũng không biết dự án đã bị thu hồi từ năm 2013.
Bà Phương cho biết đã gửi đơn tố giác từ đầu năm 2024. Sau đó, cơ quan điều tra thông báo nhập nội dung tố giác liên quan khoản tiền hơn 55 tỷ đồng vào vụ án đang giải quyết.
Hồ sơ cũng thể hiện Nhàn đã viết giấy xác nhận nhận hơn 13 tỷ đồng của mẹ bà Phương và cam kết hoàn trả. Tuy nhiên, nội dung này chưa được đưa vào phạm vi truy tố và mẹ bà Phương cũng chưa được xác định là bị hại.
Trong phần xét hỏi, HĐXX dành nhiều thời gian làm rõ các lời khai và chứng cứ do bà Phương cung cấp. Một thành viên HĐXX nhận định vụ án còn nhiều vấn đề “uẩn khúc” cần tiếp tục xác minh và đề nghị bà Phương bổ sung thêm chứng cứ.
Luật sư đề nghị điều tra thêm nhiều mắt xích
Luật sư bào chữa cho bà Nhàn cho rằng hồ sơ vụ án còn nhiều vấn đề chưa được làm rõ, đặc biệt là vai trò của Hoàng Hương Hiệp trong quá trình giới thiệu dự án, kết nối nhà đầu tư và đích đến của dòng tiền nhận từ các bị hại. Luật sư đề nghị HĐXX trả hồ sơ điều tra bổ sung để giải quyết toàn diện vụ án.
Theo luật sư, tiền của các bị hại không chỉ chuyển vào tài khoản của Nhàn mà còn đi qua nhiều tài khoản của người thân và người quen của Hiệp. Việc xác định ai là người thực sự quản lý, sử dụng hoặc hưởng lợi từ các khoản tiền này có ý nghĩa quan trọng trong việc giải quyết vụ án.
Luật sư cũng đề nghị làm rõ bản chất 10 giấy xác nhận nợ trị giá hơn 23 tỷ đồng giữa Nhàn và Nguyễn Minh Thịnh; xác minh nguồn gốc căn nhà trên đường Đào Duy Anh (quận Phú Nhuận) do có căn cứ cho rằng tài sản này có thể được hình thành từ tiền chiếm đoạt nhưng chưa được kê biên.
Ngoài ra, luật sư cho rằng khoản tiền hơn 55 tỷ đồng mà bà Phương và gia đình khai đã chuyển cho những người liên quan đến dự án, được Nhàn xác nhận, nhưng chưa được đưa vào nội dung truy tố. Theo luật sư, các nội dung này trước đây VKS nhiều lần yêu cầu điều tra bổ sung nhưng sau đó được tách thành vụ án khác, có thể ảnh hưởng đến việc làm rõ sự thật khách quan của vụ án.
Sau nhiều giờ xét hỏi và hội ý, HĐXX nhận định phiên tòa phát sinh nhiều tình tiết mới cần tiếp tục làm rõ nên quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung.
Tối 1/5, thông tin từ Công an tỉnh Hà Tĩnh cho biết, các lực lượng chức năng đã lần lượt bắt giữ 2 nghi phạm trong vụ cướp giật tại tiệm vàng xảy ra trên địa bàn xã Đức Thọ.
Danh tính các đối tượng được xác định là: Nguyễn Thị Mỹ Linh (SN 1980, trú tại Mỹ Hương, Mỹ Tú, Sóc Trăng) và Trần Văn Dũng (SN 1987, quê Đức Thọ, Hà Tĩnh, hiện trú tại Bà Rịa -Vũng Tàu).
Theo công an, khoảng 12h30 ngày 1/5, Linh vào tiệm vàng ở xã Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh hỏi mua vàng, trị giá khoảng 154 triệu đồng. Sau khi cầm số trang sức này, đối tượng bất ngờ bỏ chạy ra ngoài.
Phát hiện sự việc, chủ tiệm đã đuổi theo, giằng co và hô hoán cầu cứu. Lúc này, Dũng chờ sẵn bên ngoài, dùng dao nhọn dài khoảng 40cm tấn công chủ tiệm vàng và những người xung quanh để giải vây cho đồng bọn.
Trước sự truy cản quyết liệt của người dân, 2 đối tượng bỏ lại xe máy Exciter tại hiện trường và chạy bộ lẩn trốn vào các khu vực lân cận.
Cùng ngày, Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Hà Tĩnh chủ trì, phối hợp cùng công an các xã: Đức Thọ, Thạch Hà, Đức Minh, Đức Thịnh, Bắc Hồng Lĩnh và một số công an xã lân cận triển khai đồng bộ nhiều biện pháp nghiệp vụ.
Sau 8 giờ phối hợp truy bắt, lực lượng chức năng đã lần lượt bắt giữ thành công cả 2 đối tượng gây án.
Linh bị bắt giữ khi đang lẩn trốn tại một ngôi nhà hoang trên địa bàn xã Đức Thọ. Trong khi đó, Dũng bị phát hiện, khống chế khi đang tìm cách bắt xe khách ra Bắc.
Tại cơ quan điều tra, bước đầu Nguyễn Thị Mỹ Linh và Trần Văn Dũng đã thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội.
Hiện Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Hà Tĩnh đang tiếp tục đấu tranh, mở rộng điều tra, củng cố hồ sơ để xử lý nghiêm các đối tượng theo quy định của pháp luật.
Sáng 20/5, lãnh đạo UBND xã Hậu Thạnh cho biết, Bằng, ngụ ấp Nguyễn Rớt, đã bị cảnh sát bắt về hành vi Giết người.
Theo chính quyền địa phương, Bằng quen biết người phụ nữ 41 tuổi nhiều năm nay nhưng không được gia đình chấp nhận. Gần đây, hai bên thường xảy ra mâu thuẫn.
Khoảng 18h hôm qua, sau khi uống rượu, Bằng đến nhà bạn gái ở ấp Huỳnh Thơ cự cãi rồi dùng dao tấn công nhiều người trong nhà. Hậu quả, người phụ nữ cùng mẹ ruột 70 tuổi tử vong tại chỗ. Con trai 22 tuổi của chị này bị thương nặng, được đưa đi cấp cứu nhưng không qua khỏi.
Gây án xong, nghi phạm vứt dao rồi chạy khỏi hiện trường.
Nhận định Bằng có thể tìm đường bỏ trốn sang Campuchia, công an thông báo đến các địa phương giáp biên, đề nghị người dân cảnh giác, kịp thời báo tin khi phát hiện nghi phạm.
Đến khoảng 23h cùng ngày, Bằng bị bắt khi đang trốn cách hiện trường khoảng 2 km.
Thông tin được Công an Quảng Trị đưa ra sau khi điều tra nhóm "Hội thánh Đức Chúa Trời Mẹ" do Nguyễn Duy Cường (35 tuổi, quê Bắc Ninh) điều hành, xác định có dấu hiệu chiếm đoạt tài sản.
Cường từng làm MC đám cưới, vào Quảng Trị tổ chức, điều hành nhóm hoạt động trái phép. Tổ chức này có nguồn gốc từ Hàn Quốc, xuất hiện tại Việt Nam từ khoảng năm 2001, chưa được cơ quan chức năng cấp phép và cũng không có địa điểm sinh hoạt hợp pháp.
Những người cầm đầu, trưởng nhóm trong "Hội thánh Đức Chúa Trời Mẹ" tại Quảng Trị còn sử dụng các kịch bản do "tổng hội" tại nước ngoài xây dựng, phát hành để lôi kéo người tham gia bài bản, có hệ thống. Điều này khiến nhiều người dễ rơi vào trạng thái bị thao túng tâm lý, mất dần khả năng kiểm soát hành vi, nhận thức; là biểu hiện của hoạt động lôi kéo có chủ đích, từng bước chi phối tư tưởng, làm lệch lạc hành vi, kéo theo hệ lụy khó lường.
Tổ chức nhiều tầng lôi kéo người tham gia
Theo cơ quan điều tra, lực lượng "truyền giáo" trong nhóm do Cường cầm đầu chủ yếu là người trẻ, giao tiếp tốt, được huấn luyện kỹ năng thuyết giảng, tổ chức theo các cấp: người dẫn dắt, nhóm trưởng, khu vực trưởng.
Nhóm này sử dụng 70 kịch bản khác nhau, tùy tâm lý, hoàn cảnh từng người để tiếp cận. Nội dung là các "bài giảng" lấy vỏ bọc đạo Tin lành, hướng vào phụ nữ yếu đuối, nhẹ dạ hoặc người gặp khó khăn, bệnh tật, có vấn đề tinh thần, trắc trở trong cuộc sống.
Dù lấy danh nghĩa "Hiệp hội Truyền giáo Tin lành Thế giới", tổ chức này không được các hệ phái Tin lành chính thống thừa nhận, khiến nhiều người nhầm tưởng là tổ chức hợp pháp.
Quy trình lôi kéo diễn ra theo từng bước: làm quen, tạo thiện cảm, củng cố niềm tin, thu thập thông tin xã hội, gia đình; sau đó sử dụng dữ liệu cá nhân để kiểm soát tâm lý, chi phối hoạt động.
Khi bị ngăn cản, nhóm tìm cách làm suy yếu mối quan hệ của người tham gia với gia đình, tăng sự phụ thuộc. Ban đầu yêu cầu dâng lễ "tượng trưng" tùy tâm; tham gia sâu hơn thì tạo áp lực tâm lý, thậm chí đe dọa tinh thần và yêu cầu đóng góp tài chính, buộc "dâng" 1/10 thu nhập hàng tháng vào các ngày sinh hoạt cố định.
Việc tiếp cận thường thông qua người quen, bạn bè để tạo niềm tin, sau đó dẫn dắt từng bước. Mạng xã hội cũng được sử dụng để tiếp cận người lạ bằng các nội dung "truyền cảm hứng", như: "Tôi có một video về đức tin, có thể giúp bạn trong cuộc sống, nếu bạn quan tâm tôi sẽ gửi riêng...".
Hoạt động khép kín, sử dụng website, ứng dụng liên lạc bảo mật để điều hành, sinh hoạt từ xa. Mô hình mang tính đa cấp, mỗi người tham gia trở thành một "mắt xích" lôi kéo người mới. Nhóm cũng nghiên cứu pháp luật Việt Nam, xây dựng tài liệu "bảo an" hướng dẫn người theo né tránh, đối phó cơ quan chức năng.
Làm việc với cơ quan chức năng, một người tham gia cho biết ban đầu bị thu hút bởi các nội dung động viên tinh thần, nhưng càng tham gia càng bị chi phối, mất kiểm soát suy nghĩ và hành động. Khi sinh hoạt, các "tín đồ" phải tắt điện thoại, giao nộp cho người quản lý, hạn chế đi lại và tuân thủ quy định bảo mật.
Đầu tháng 4, Cường tổ chức "Lễ Vượt Qua" để kết nạp thành viên tại nhiều điểm, mỗi điểm 5-6 người. Công an phát hiện 8 địa điểm sinh hoạt trái phép, ghi nhận một số nghi thức có dấu hiệu mê tín dị đoan, ảnh hưởng đến quan hệ gia đình, thậm chí khiến người tham gia từ bỏ phong tục thờ cúng tổ tiên.
Làm gì khi phát hiện dấu hiệu bất thường?
Theo Công an Quảng Trị, nhóm do Nguyễn Duy Cường cầm đầu chỉ là một nhánh nhỏ trong hệ thống. Số người tham gia tại địa phương hiện khoảng 500 người; đây mới là con số của một nhánh đã bị phát hiện, chưa tính các nhánh khác đang hoạt động, tiềm ẩn nguy cơ lan rộng, ảnh hưởng đến an ninh trật tự.
Cơ quan chức năng lưu ý người dân thận trọng khi tiếp cận các hội, nhóm tương tự, nhất là những lời mời gọi kiểu "thay đổi cuộc sống", "giải quyết khó khăn cá nhân". Việc tham gia sinh hoạt, học "giáo lý" khi chưa rõ bản chất tổ chức tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Thông tin cá nhân như hoàn cảnh gia đình, tài chính, số điện thoại, địa chỉ... nếu bị khai thác có thể trở thành công cụ để tiếp cận sâu hơn, tác động tâm lý. Người dân nên kiểm chứng thông tin qua nguồn chính thống, thay vì chỉ nghe từ phía người lôi kéo.
Khi có dấu hiệu bị tiếp cận, việc chia sẻ với người thân, bạn bè tin cậy giúp tránh rơi vào trạng thái bị cô lập. Nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường, nên dừng liên hệ, không tham gia các nhóm sinh hoạt hoặc kênh liên lạc để hạn chế bị tác động kéo dài.
Những hội, nhóm có biểu hiện lôi kéo, kiểm soát tâm lý, tách người tham gia khỏi gia đình và gắn với yêu cầu đóng góp tài chính thường đi kèm rủi ro. Trường hợp phát hiện dấu hiệu nghi vấn, người dân có thể thông tin cho cơ quan chức năng để được hỗ trợ.
